Архів
лемківского радия

мілийоны ма ва Видо вас мали моі тыхайці при мікрофуні Анна Кырпан внетка ідеме з вами до Підкарпатской Руси на Закарпатях ідеме на Лемківску Ватру яка одбуде ся туж рах Жбы легше та ним ся добрати бо Іванофранківска Демешка то добрій ковалец дорогы пішла єм спочатку до Калуша а там сіли єм на автобус до ансамблю Студенька Не буду гнаска оповідати про лемківскый фольклорный ансамбль Студенка ви так часто чуєте <unk> процент співанкы в іх выконаню а окрем того чули сте певний уж неєдну передачу про тот ансамбль і окремых його членів они репрезентуют пісні і танці середньой Лемковины дуже членів ансамблю походят з тых місц Даякы вродили ся уж ту Украіні то не буду о них оповідати не буду оповідати як красні они выступили на фестівалі і якій мали успіх не хоцю быти субєктивна Попросту люблю студенку і люблю з нима десий хати бо автобусі все співают все жартуют а я разом з нима Но то ідеме едеме зо студенком през горы на Лемківску Ватру Є на лемківску Може дахто ся дивує же до Лемків ідеме на полудньову сторону Карпат на Закарпатя в перціньскій район было в каждову голові намалювана певне інакше мапа Лемковины На мапах надрукуваных в Украіні Західній кавалец Закарпатской области а конкретні то части великоберездяньского і Пельшыньского реґіонів замалюваны тым самым культуром же і Лемковина же і Пряшівщына то єдно ціли Можеме повісти же то полудньово східній край лемківской земли може чытали сте в даякых авторів же Лемкы жыют лем на правім західнім березі річкы Уж Але мы зараз вступиме на Східній Берег Уж Не можу Вам вказати в радию вшыткы прикметы мешканців того краю але принаймні му будете чути діє іх моло кус інакше але цілком зрозуміла для нас Вынятком сут лем дакотры мадяризмы якых єст меньше як в центральнім ци східнім Закарпаті Но ідеме до міста Перечына а отамаль до села Вороцьово же лежыт близко коло того містечка В леснітут буде ся областный Закарпатскій Фестіваль Лемківска Ватра До того села видут разом з нами ріжны ансамблі співакы таничникы не лем з околиц Перечына але і з інчых рейонів ведут гев танцювальны ансамблі Зьопа Арабескына Туряньска Долина і інчы тыж і дідочы співаты дут Фольклорный ансамбль Хустяне з Хуста Лілия Немеш Ольга Прокоп з мукачівского района Вокальный ансамбль Джерело зо села Гудйово то недалеку Ужгорода а зо самого Ужгорода іде музичный гурт Гудайцка Тайстра барз близку єст ту словацка граница но то з за той границі в село Ворцьовы два колективы Михалоцеци цілий Земплин представлят Соянка чысто словацкій гурт а Русинів зо східнього краю Словациі представлят Старинчанка зо Снины Лемкыні зо Старинчанкы уж не раз были на Закарпатскых Лемківскых Ватрах але в селі Воручуву они першый раз Нотабу і ватры одбывали ся в ріжных місцях перше в селі Заврід кулу Велику Березного пак през кілько років більше оддаленів од Березного на пілніч ґуры селі Кострино в Луни тот фестіваль прийшол такой в самы місто Перечын а тым разом Ворчулу кулю Перечыны Но то вшыткы ыдут до Ворочова ыдут і представникы Товариства Лемківщына і представникы Перечыньской а тиж і областной влады зато фестіваль зачол ся пізнійше як заплянувано бо области в тот дан одбывали ся дуже ріжных подій і треба вшыткы одвідати Спізнил ся кус і гулувал областной державной адміністрациі Геннадій Москаль але впевне присутны простили му тоту бо звернул ся до них іх рідном мовом Змій ся як єс не вродил ся ту то не можеш досконалі гварити так як місцевы люде Але Геннадій Москай Якій уж другій раз рядит том областю бодай прагне того хотіл казати же шанує тотых люди і власні тото барз важне До слова запрошуєт ся голова закарпатской областной державной адміністрациі Генадій Генадєвич Москаль Слава Ісусу Христу повашні Лемкє ай Лемкєнє щеро поздравлялу Вас Ай вашы гостей з усой Украіны нашнішньому файному празднику Красно дякую уж не за бо лиз ся запросите суды і мен виджу уж туй єштов казати челеді што позерати і прошу в повісти Мож туй упити погарчы квына вать паленкє закусити таравчыком хліба і заісти маченкє вать кіселици Як кажут Лемків єжкіселици іде до міл і люби молодицю Щеро бажаю жебы ваша Лемківска Ватра горила ясно на раді з усім Лемкам а ім добрым сусідам поправ бойкам верховенцям гуцульом Бо всі мы єдино родина єдино Украіна І того хто нам ху домыслит нехай нам фраз свисне Спраздне комас шановна громада Гей гей гей Повідаючы селы Вороцюву выбрали на місце фестівалю з ріжных причын наприк в причыні рішыли же барз рідко в Вороцюві одбывают ся якысий свята то фактичні зорґанізували тепер два в єднім і ден Села і Лемківску Ватру Друга причына Вороцьову ма добрі місце для фестівалю таку сой людску ци поляну ци поле де власні пасує робити подібны імпрезы А я іщы додам же з того місця одкрыват ся причудовый вид на долину Ужа і Гуры Дула уж навет задля того вартат прити в тоторайскє місце і насолодити ся ним в полні А зараз вас вітає локальний колектив Солянка з міста Михалівці Словацкой Республикы А зараз на нашу сцену запрошы то хто они уже на сцені чекают Зіночкій Це зіночі локальный ансамбль Берегіня клубу села Мирця великоберезняньского району Керівник Наталия Лешко зустрічайте лем І вірко червено є гея воя буделичко руня морє а вірко червено є гей а воя буделичко ліня орє Іванове войме а Я пришол на Берешня Ея моя <unk>o<unk>e новы друзы зо Словачы вас нидає фольклорны кортив Старичанка місто Сліра мая а тові вата ва ляма Лепати датя то не раз поправил азбы фурцік Неце мода Драґому зовеску Хто фактичні орґанізує тот фестів Гей вы до него мас стосунут Товариство Лемківщыны а на сцену сел выходят його представникы тиж они все ідут жебы запалити латы Але так на практиці то Фактичні орґанізували рыхтували вшытко на тотых лемківскых ватрах великоверезняньскій і перельчыньскій реґіонны неділи культуры то они сцитували запрашали місцевы професийны аматорскы творы ансамблі співаків рок гурты народных майстрів жолказуют вшелеякы ремесла і мистецтво і провадят варштаты і так само было і тепер Днеска тота Лемківска Ватра єст уж областным фестівальом але розуміє ся найшырше представлены ту села докола Перечыны Но і зато фестіваль ма локальний рах Но і ту уж сут якысы традициі традицийні як і на попередных фестівалях так запросили і внеска на свято Зналил нам юж Дубрі Фольклорный ансамбль До села Заічевы же зули ся Лемківцянка Тым разом Лемківцянка зо села Залічевы вказала на сцені традицийны кстины Но то просим і вас на тоты кстины видите Хлопы внесли уж на сцену колиску а за ньом ідут в традицийным народнім обличі молоды родиче зо свойом матітьком ґівочком о уж занимал нас листіль жебы гостити сядут гіды баба Гут вуйсті Тож зараз Вашій увазі шановні друзі обрядову звычаєвыдійство супобутую селі зарічло Христиний выстановка Любові Пекар выконуют Народный Фольклорно Етноґрафічный Ансамбль Лемківцянка будинку культуры село Заріцю кєрівник Мария Низовец Ану шыковну плати вшытко буде раз уже дітину не сут і церкви уже і має же перекрестили ом чого жыт дзвунемо навіків ся на дорогы голя Но ты шо пришли сте оддай мабі дід ва грефна лекумалі ває спі назвали Ганька Но там натлюде добрі се народила Ганька та мы дуже раді Але коле дютяну в зарецю принасут і з церкві та юйбама мусит поворожыти а торхі дівоцька тай селів ся треба тото зробити та я Ади мамо приладила на стулі знайдеш ом там покляла поклялам там хліб бо дютвата треба клясти коли принасут і старкві на самый перед на хліб А жебы є так люде любили і уважали як хліб людякі уважают Але я нас ту не лем хліб покляла Бо то дівочка та я ся поклала знайте і книжку жебы наша ганька была розумна Та і кладу на книжку але поклалям там і варіху бо дімочка має быти ґаздыня жебы мала знала єст орету Любрє бы могла сікуна бы могла ґанду обслужыти Але сєм там і покляла люди моі зульті І і іглю ай нетку жебы была бы знала вшывати і всяку жуньску роботу рубіти Тадавут вака матель Тай тот нас старосла Ойо Явідже вы знаєте ворожыти Преднав не буре знал де бым не знала муж бо яже баба то я мало бы шознал знаєте на ліву руку при ояштой черевений пателька бониточку вы єй люде не урекли тади пуйте медже люди Натя же тота приладила выдумаєте же є Каєтка нашто літа літетка червена Я бвас добу же поросла велика щестлива Але знайте по нашых християньскых обычаях Як Лемкы робили і Русины пересяку гостину люде встали та ся помолили я бы хытіл наші густи збрані кумы на нашкы знає тюткы а все присутні Або давайте помольця хто знає Отче наш іже єсина Небесіда святит ся імя твоє да прийде царстві ту де буде тволя твоя ся та як на небі такы на земли хліб наш насуштий дожнем низ і оставляно другы наші яко же мы оставлям дуждыком нашым і не введи на своє скушениє но і збо Господи помили Господи пыр босли босиль ту маленьку турковицю ганьку Боросла щастлива здорова выбра на радіст батькам і нам всім на хвалю Проси гости Боже нашых гостю а всых присутніх на нашым торжестві Броси гости Боже трапесу туту як нас поставили молоденькі батькі воєм я отця і сылай ся того духами воєд Но прушену де молодий нянько ну наривайте наривайте шыгостя мати малів Наривайте доривайті Сіловицьов Зоричів і знайдут хоц люків народиль з єй зустали Совы з нашохі Зіла з Машой а нас не пусти Шавы з нашой ішовы з нашой і голосне усти нашо ходит коло нього кумой коло нього хыль коло нього було бой ку мале ти бай ку малем Весело на будну красныма дак ідму красно мам каспіва не буде Вільму трамам та ідмут красно маспівати Йойде бым не заспівала о лем же не будут тимі чорний ворот віпу кури муся миле пево чорний воро віри муйта милий Пево Я то не вірила жебы любос пошто годи я то не одвірила же мульфо там поді виміла єде годит іди же выднат то сумну тоня падіже вытне сумну тоня паді шагой на лем паку не блеса Шум ну ну ну ну ну ся гой на лем таку Не блесла Ану ану сухкач кєшота мі сідайте видзі полькі слайт ведликі а шла ся бы та давати Ану Ого голубків та в заречы знайте перебачте од губку дарованя маму поза гульку зарече доруд тябы цяґвы дары талента треба годуванты мамо Дайте таймнійшы з лапа тала кажена Та зберо же три тыжні дайте одпинци тали ся лемі є якоіс євро єй ся і не відют євр чез высолока на подорожне тристиляк найбуде щастливый і міли тот подарунок а гадці купите пудуму залучнішкізолоті пружы Дорогі гості кумоншкє дуже Вам красно дякуєме же пшен нас рзети рады Народже нашыханці най вас бо благословет сто раз то рету вшыткєм Вам на многая і благая ле Модарі мета розпівали же тми дітину роздвіл Муж єй заколисати Гайці мені гайці неєдо мам ці ґушла мамка поле А ты збі толе бушля мамка воле тпи малы соколе цюцькій мені цюцькі дрятало смірлудзкій звязаль о смі обі Дайти боже добрі Звязаль о смі обій Дайти боже добрі Путни мені удни велика урока гарненька дівоцька маленька велика гарненька дівоцько маленько дпала Пшони Та выпы ту співали до рана єст і пити єшо знайте в Уручыві дуже фаняту рудичовом пуруцю знайте але яцю же о року віцюркы прудят Я бы хотіл сме з жонами пужытам там порані хлопы а ж оно не паскунів у ракові А уж они давайте та пуйдеме до року Та цякайте а чекайте ідите іде де але я не мусі вас ґризницю од пустыма руками бо в дзреці николи ідут люде з гостера та ся імі дарут і пляшку яй закуску Но тай паленькы на мали подайте на дорогу а не былавку муты а бы а не былавку мого спи была урятяна як унепана як удвіне свого на ой не увас му то добра гори буде неє пити автопоне дігілька гети буде неє пити автофоне дігілька ге гей наврато Но і такє то жытя Родят ся діти роснут выростают А кымо не сут Ци сут Лемкамы За кого назают себе місцевы люде ци зо Лемків Нераз на фестівалі давала ім людям тоту звіданя але не звучали єднозначны одповіди Може Сме Лемками як гвориме все тото слово Лем не барз певно одповідали єдны Мы не Лемкы мы ся кличеме Лемкы гварили мі другы Но мы жыєме ту діда предіда мы підтримуєме тоты нашы давны традициі першы не Гварили нам же мы Лемкы Но як тепер нам так гварят та може мы і Лемкы одкаль знаме Так повіли мі третє А правдом єст же слово лемківскій ту здавна не звучало а і такой самоназвы Лемкы ту не было Але і мешканцы Низкого Бескіду тыж не называли себе них до Лемками повідали о собі яко о Русинах Слово Лемку як тот блодак шмарили ім през пліт сусіды і оно приліпило ся причепило ся і так го не оддарли доднес З тотым словом словом Лемкы на плейцях влушли му і предідуве і дідове в науку в літературу в шырокє жытя Але кус смы заґадали ся то вертаме до дітий Нашы діточкы Кузьюж выросли і хутят ся бавити зато орґанізаторы прирыхтували традицийны дітучы забавы В листиві і тото барз символічне з того і зачал ся <unk> липця тот фестіваль Директор Русиньского Дому Культуры Тетяна Кричку яка як мі повіла выросла власні ту в селі Вруцюву бавили ся з дітьми в забавы в якый ся бавили іщы іх діды і бабы а певне тыж предіды і прабабы Лем дивне же при тім горила не по свому не по выройцівскы Може не вшыткы слухачы розуміют в тім справа особливо тоты же жыют може деси там на пілночы ци на заході Польщы а може в Америці То повім же на Закарпатю грамотно по украіньскы то я вам повім яку Украінка бесідуют хыбы учытеле выкладаче ріжны професоры ну і інчы люде сам фах якых зобовязує добрі знати державну муву А вшыткы решта хоц може они і певны же добрі гварят по украіньскы але так не єст не украіньска інтонация наголосы лексика а окрем того дуже мадяризмів і іщы більше русизмів Русизмів чого си мают ту барз барз дуже І така то іх украіньска мула ліпше было бы не ганьбити ся і бесідувати по свому Але што ту порадишы Лешы шыдко Так Рубіт ухтайте ме з вами з початку познайомимо сте Мирослава а мне звати Пане добре і давайте ме зараз слухати так просто зараз пограєме ся о найпростійшу Найстарійшу гру яку вы всі граєте ся і доси Найте його не называйте Гімец Хто знає грати гімец Та тепер слухайте Мирославу уважно Так я цітаю ліцілку І хто остані той і ловит якы слухе В той дід верба над потоком похы лила боком ликаємо так моли Ідут ся типерловець Іваночка Іваночка льови ловеку гой ох тепер ловеч хто як Лем Шыденько Шырей лове Ар так ловеку гой лове лове рудку Ювела Як дбате Яни Торай ловекого Алькают од тепер Же лем то кого хочеш О тат сто сто Ну со Граєте таку гру і досі Правда А це стара лемківска гра У ней сі грали наші предкы што вызнали Просим вас по місцях тепер ставате так Сподобали сам Ану кажіт ним сподобало си будеме ся іщы грати Пак давайте для наступной грим потук Хто знає што такє потук Тото хшо такы діркы што такоє потук хто знає Подідсьок молодці та для цій гры нам потрібні дівоці і хлопця команда Хлопціків і дівцяток але такі знайте трошкы старші діті ходят уже в школу Давайте сюди пятеро пятеро хлопчыків і пятеро дівцяток дівцінка молодец Оце потіцьок через нього треба всім перескакувати і кожен раз він буде ставати все шыршым і шыршым о так оддивіт ся з початку наприклад дірсятка всі перестрибнуть а потім хлопці Для того сю пы зрозуміли показує Мирослава перестрибуйме Раз і пішли о такот перестрибнули і пішли сюди знову ставати на своє місце Зрозуміли Так давайка два Але не так через одну ножку а дві дві ножкы сєраз трай писінка сєраз дві ножкы Молоде цідиці молоде цідиці а тепер стоімо ємо цього тверды рак ци два Дівцят справили ся хлопці пішли пішли при цевым молоці молоді Так Молодці На місце Потук наш стає трошкы шыршым дос як попадал стал більшым трошкы Качемо Молодец Молодец Оптепер по правилах молодец Молодец Хопт Нетіжу томума выкат молоды опаємо Всє попадал досіп попадам місяц досіп наш подучоку же слав щє більше тішли дівця А мы підтримуєме діток іх підтримуємо філ лад лад Но як властит то дуже легкє заданя Врослава Лодива треба узгляднювати Деперта увагу увага Підходимо і трыбає добре не до двонуйте підходиме трыбайме Проблемовы од пригнули Ну майже прий молодец Молодец вельо в передзимкы качет дівчат давайте хлопці молодці Та уж ти так дума же творцыма сут переможут Бо дівця одстачут розинкє в гору а хлопці Далеко Та от якє Юнас потіцьоктає і самі правила підходимо і прибаймо робити дітятка По забовах зачал ся невеликій концерт де выступили лем діти уж путім зачал ся як бы повісти Дорослий фестіваль не ясно іч брали участ і дітиска але частійше выходили на сцену друзы Но тоты найважнійшы представникы тото нацяльство запалили першу ватру ватер было дві єдна на печаток друга на конец Чом так Ну думам же зато же тота перше барз скоро згоріла Ту было лем якєси огняне шул чул на пару минут нихто не сідил долго при огниску як то давно нихто не пильнувал огня не докладал дырва але так Фух і згоріло І конец Але перед што буду оповідати про угын Выдмеле на концерт Стара теж наша лемківска гра Едєє грим нам теж потрібно <unk> дівцят і пят хлопців але треба трошкы старшы Нє тіхто жеблу уже не грают Це стара лемківска гра яка называє ся фіґа Хто знає што є фіґа Дуля правильно отця фіґа Мы єй кладемо отак сюди Беремо кожен бере отаку от Палицку біґарит як мі підказуют і што треба робити Зодкой Віцині треба єй о так од штоб вона завалила ся Зрозуміли Але так што ідіт трошкы далі влучыт це дуже небезпечно о так раз Чы пона хотя трошкы похылила ся Розумієте хлопці дівчата Розуміли Мале бет Євко Стеферко Рузіны мало бе похыляны статы Пригат моє ГреІ Три три усе стосит Зазначає што у нас Ні ці я Але всі приходимо за подарункоми Мы з вами тепер вас усіх научым одну стару таку гру це была музична гра яка называла си віноцьок і нам о цьому допоможут дівцятка і з ансамблю Танцю зорянка прошу дівчатка беріт до танцю всіх діток Берід до танцю Хто перший не забывайте што буде закручувати Може тайти всі і дівцятка і хлопці і дійте ді хоте потанцювати трошкы чому немає ничого абсолютно складного де так всі стає мо так заводит чекайте заводіт тут заводят тут Хоця дівчы перша тумусі Давайте за ручку за ручку за руцьку Слухаймо уважно і учымо намагайме ся вціти слова тому што там є такі даякі слова гарні така пісинка красива Ну ся дівцятка може бы почынати ся не всі побудували ся будуємо ся всі будуєме ся давайте руцькє руцькє од молиці все Оста дідкы колис грали ся дівця тонька я і тимагай то цього дрімо цо дивы А лунашом так мало плітого оцьо ми собі зорім овенкы віч А лунашу дімоцьку так мало плітого оцьо Зато ме товди єме новенькій вімоцьо А мамы з татами не лише фотоґрафуют ай хлапают твоім дідкам Давате давайте давайте дьотоньда ядима дятия і три дотьок нашому скут на оцьо на тобі были є моленькы ві видут ґу так мало під оцьо зато мы то обізванього оцьона сут ґу так мало підсо обізвыме новенькы одбачте якій гарний віночык і вашых діток дорогі друзі бачте якы красерів на стрітичкє ростут Лемківскій парадні кліточкє А тепер зупинили ся і всі собі похлапали углапале а такій молодок Дякуй мо дівцяты Ансандры Танцизеранта ма Коли мала тита то лемку пака Анто Антопа Атратови Атра теля мая буде має Але не пара па Ну і на тім ништо буде перерва но другу част фестівалю другу передачу запрошую Вас за тыжден Тай ма потребриця добриця Яку люде та гымна за ґімна і жыву води Оде мурос на селю родин родин і заву водил Один розвертену оден родин лета барва Де думати думати ну розвертену родины а я бідна не землю веце люди мородиво родиво інґарита кєрнита Село Ворыцьову коло Перечена же лежыт на березі річкы Уж запровадила вас Анна Кырпан Оставайте здоровы до стрічы за тыжден