Słowa, tożsamość, emocje
Archiwum
łemkowskiego radia
O kulturze, ludziach i miejscach Łemkowyny.
Podkasty, rozmowy, wspomnienia, muzyka.
Odc. 30
Вікторія Балог, 6 ІІ 2025
Opis odcinka
Голосы Русинів Підкарпатя #30 - Вікторія Балог, 6 ІІ 2025
Streszczenie po polsku (automatyczne)
Audycja przedstawia rozmowę z Wiktorią Baluch, rusińską śpiewaczką z Zakarpacia, o rodzinnych i muzycznych korzeniach, nauce muzyki, pracy w szkole muzycznej oraz prowadzeniu wokalnego zespołu Arnika. Bohaterka opowiada także o florystyce, współpracy z poetką Lesią nad pieśniami po rusińsku i o swoich planach nagrywania utworów w bardziej współczesnym brzmieniu, a przy tym wyraża pragnienie zachowania rusińskiej mowy, kultury i pieśni.
Automatyczna transkrypcja
Всору сы был Подкарпатя Дин дін білидин Ґоклядын дин збірайт ріскє по дморовісты линґырю Дин дін Білин Ставайді Кокладив зберай подворці лемкы Білин Ставайдів Диндень білиден Сталайди Кокладивгын Дин ден білидин Ставайді Кокладив дівка в столавня кло не є того сомче Дин Динь Білидин Ставайді в Ґокладили чекал Дин ден Білидин Ставайді в Ґокладив Русиньску народну співанку котру сме тепер лемчули заспівала Віктория Балух она є єдном з тых русиньскых співачок котры оддают гудаствой музыці Себе Марка цілий жывот одкули тямит себе співала і гуля фурт Няньку юй мал нещастя вєну з родину у <unk> р з Бердійова што вослостю Словакі буде переселеным на Украіну а коли пробували вернути ся то дошли лем до мене што пидал ужда А там ся сімя сперла Імено нянько і привел любов віци до музикы Віктурию закончыло уж Руской Музикальне Учылищы ім Дезидея Задора Робило музичну шкулі співали в ансамблі много запоминяло коли у <unk> рокови она познакомила ся з русиньску поетесу Лесю Стецловиця Адамову і та попросили єй написати музику до дакотрых співанок так появили ся горлицка Мамен Коврик Віктурі <unk>ear<unk>o<unk> записати ся вдало лем Горличку Усій передачі кроме уже названых першый раз просут ся дві співанкы на слова Лесі а музику Віктуриі Се Малка запряжує бостро коня Вікы діля нашой передачы Лем фм заспівала єй під акомпонемент гітары концерт майстера Тарновецку і ДШм і Но Петрушевску і У будучному віка хоче продолжувати писати музыку ту русиньскых стиху і бізунь выдати диск а сі занимати ся фльористику про бізнес і профайны емоциі лухите голосу Русину Подкарпатя Віке добры ден добры ден в моє землячка родом і своявсины і на кулько знал няньку ваш сам Словак а мама руснаньска давни ся познакомили Мама закінчыла торґовий технікум і пішла робити хлібный магазин про довсіцю Но і там татко єй выпозерал видит файна красна дівка а він любил будинку культуры ально він там был на практиці І выпозерал же файна дівка молода красна честна мало вісемнадцет року і він ся так злюбил сильно же через два місяци си поженили а саму Дудкє был Расловак Туткє Сам він был із Вікропа і з бардийовского окресу то мій дідо там ся народил баба ся родило Бризнічкі нянько ся народил у селі Добра то было такоє село но вшытко є село Ур вшыткых ціло село переселили до Людску до село Озоряний там ни жыли десят років Ну тут си були не Словакє Руснакы си були Руснакє дужду Украінці баба казали же то окрило до тот час так приєдно буде грубали сі були Русину стари за єдну нудзю Украінцем і всю і туда на Украіну жыти курозы поднимате Тот бортка стрели си з Лаком бы там девали землі обіцяли чорны земли дали ім там на два рокы ім дале же не плетили ниякы гроші а потім вшытко позаберали Десят років там не жыли Тату же пішол ся вчыти той кав же пішол вчыти ся в Інститут Культуры А на територию ціху Словаци но і уже не пустили айм там вернули ся після родина вшытка родина нянька вшыткы ся вернула на Словаків но айбо не вже туйка мали роботу невже туйкы ся вціли уже ту укуринили внихали ближе до граници І уменає купили будинок Няньку і тому свяво пушу на практику і там познакоми і з маму Ну смє розуміл мало якоєс одношыня до культуры та невікой ся прямой Яньку буйому директором Дудинку культуры в Сваляві до час был і методистом Він дотепері ся кєрує народным ансамбльом В свеляві Нуцькы хор вытерану тотный він Ні вони співают і з мамою у церковному хорі тепер а долгій час не співали бы хор Цейковску Ни долгі рокы співали в хорі Ційковску знаменитый хор і дуже такы хорошы вырівня так шо і няньо і мама моі співают любит музыку І од Яснуутківу одпутяли ся до музыкы кули выбуд сюди співатиму Ой то было дуже дуже ранні мувіці а всади купомні все Я завжды співала всем была солістку потім коли мы в школі ся вціла я так само была все солістка всем выступала сойно співала бо я тото дуже любила Дай мене то в круві то в генах я не можу не співати Я дуже то люблю То мені дає радіст на солоду то наполнює ме неєковістыку енерґію хорошу світлю што я щеслива коли я на сцені Я дуже люблю співати А нарудні співанкы одик раз коли выпу сли выконувати силу сади кубез як О тато дома все брал дома в рукы Акордіон Баян Не Акордіон він на баяні грал так што нас дома все колят кє співали сме колидували сме дома всі в родину свічку запалили колидували Крім того тато завжды взял дому любил коли я співала він мені грал а я співали так ме тренірували дома ду леґін сам виде сьоня дожелю люби його ягоя тепер єлю Е його тепер жаліє Не жалінь леґі в третій школі в Сваливі мселя І но я знала з дитинства же я буду музыкантом і тому пушли післі шкуру Музичны уціли ся імені Задора вужям середмінно дуже любила піяніно такым на піяніну любила всеграти А коли была маленька дуже ся хотіла грати на скри І грали Нє там пак єм передумала пакє м виділи опініну і рішыли же я буду грати на піяні А після ту якісти языку школюваня музика скурізадора Ну після я пішла працувати в музичну школу же тут в Ужурді бо я ту і ся лишали жыти Проробила я тамтоті самі перші доста непростій педаґогічній тяжкі такє рукы бо тотуди ся лиш людина напракти лучіт як тото вчыти дітей бо то не є так просто на потяжку Да то перемалеюты діти тяжкі девности рокы Я народила як раз тудиі Дідоцьок одно за другым і выйшла на роботу музичну школу уже Як році я пішла робити проробила ятильку Сльфежы і муз літературы я проробила <unk> років Новы продайтирка давшы На даный момент я кєрую народным выкальным ансамбльом Арника якій є в хомківскій територияльній громаді бо ми любим ушыткє співати цей ансамбль Він складає з дівчат што працюют в музичній школі Дівчата вшыткі што співают они вшыткі люблят музику любит співати так само як я то коли хоче співати николи не буде співати в ансамблі тым більше што то як Хлобі такє то добровільно є діло Коли появили ся вашы Арді рок Ну ансамблю дес <unk> років єм выкраз тємлюшу буру десят руку себы передвуйну як раз діс руків вашому ансамблю Гарніка то є лікувальна квітка яка росте на Сугорах в Закарпатці і то цікаво нам было бы то коєш необичне і така назва не є обичне топто никой назвы такого ансамблю мыту і нас не чули хотіли сме ся якойсте выділити як бы нас запамятали такы сме назвы придуже выділяте мушову нечыстий русиньскій ти ансамбль у вас шус вас даже на вышыванках є кульы і узору русиньскій є мадярскє і словацкє то іотыка бігштура і з трьохы етносу цмутак Ну нам тото вшытко ся любит тому туд на Закарпаті сідайте ту і рахуйте Жывут в різній нацийональності мы співаєм сторожниці сторожници ци словацкій словацкє ювря словацкє село Колисбуло Я робила в холмуку то є Мадяр кыло там Мадярів богато мыслам же на ціли співати як треба дедек треба і любит Я руснацька я співаю русиньскій пісні нас дівчата люблят вшыткы співат і словацкій фольклор і угорскій фольклор і русиньскій фольклор нам цікаво інтересну мы і украіньскій пісні співаєм купу Мы співаєме на ріжных мовах так ш То нам інтересно то нам все любит і ми тым жывем <unk> <unk> пісню Співа Співанку сумну сьо кохає палко сьо кохає пане має Не платьморте сіро болю пили але не твоєце той кого кохаєш той леґінлю а ты добре зна Сьоди не видимо выіздили поза границих і своім ансамбльом Руска Жійку трьох державах выбули Мы дійсно дуже много сме концертували выступали сме в Словакі дуже много раз были сме усніні Співали сме на фестівалі Духовной Співанкы были сме на фестівалі пирогів выступали сме на всякых ріжных концертах а мы сіздили і в Горсіну і в Сербію і в Білорусию так чыс В Сербіі мысили в рускій Керестур там де Русины прожывают Так шмы там познайомили ся з многыми людьми дуже цікавыми файными добрыма нашыми рускыми людьми з Русинами Рускій кєристур да І тами сме выступали два дні мы мали концерты по ріжным громадам такым Думаш милий жем ты вір нагоя Жем ти тіля на коли нацюгая Заду ной задуной Бетяр задуной Они з собі вецийо мі не думай задуной задуны Бет задуны Они собі вецийо він думай Іатисі лаз весело ти гоян ти думав же тлю мотицьогат Задуной задуной ветя ветийой задумной задумной ветяр за дуной Они собі вецийомай а я собі петяр дівка гояганя Не будутво Яфра і працюваня Задумной за дуной бетяр задуной Ани собі вецийом і не думай задумной задумы ветяр на дуной ани собі вецийом і не думай Цікаво было в было што позорити было што подивити ся нам было інтересно якы на фестівалі поприґа Мы не были на фестівалі поприґы мы так попали шо поприґі ся не было Тоді коли мы были там то была весна і ся поприґа невілили Мы знаєме ж там была русиньска школа же там єст моя абетка што не мают свій яка же ся дают своі свідоцтва русиньскы розказували же як они там появило ся то село в Сербіі шымария Терезе іх переселили з гірской з нашых гірскых територий на тоті поляды треба было выросювати попряґу Червен Так же дуже інтересно вік єс долшу паралельно і з музыку лазієно хубітсту жерботы си флористикы Коли вы ігра з тічками по чебы так захоплювати си То інтересно получає себе колим була маля Я все дуже любила милювати Малювала мні сы так любили думати же якій выросту буду кідны музыкантом то буду художницю Но і міні все так любили си коли то кресно коли всяк гармонійно коли радує око люба красата камені була Тягнуло мене до красуты тикуі І коли в мене така была можливіст ядис букеты робили ся до того якы заняли ся фльористику Я сідомо скледала подружкам букет купилам кількє самам складала В свадібній букет любилам своій кумі сама ни на в цілим ся не зналам як ном попробувалам робити бесілний свадібный цюлкр І то ся так получіло шу Девнойсті рокы дуже было тяжко жыти дуже малі были зарплаты в шкулі і я тоди думаю шбы выжыти Я мусили іти ся на якусь роботу буду мене была дуже маленька нагрузка лиш буду півставкы Я глядала собі роботу худи лем в садикє нихто мене не брал бо яма не мала досвіду такой мудам була Но і тоді я пішла робити заняла є было можливіст робити на флористику вчыти ся на фльористи я пішла працувати і дуже мені тото файно пішло бо я любила дуже торгувати Мене Головне же я вміла і зробити мала смак айбо головноє же я дуже любила спількувати си з людми говорити з людми і це дуже мені помагало в роботі казане ба прошу вас у прюрі все такы музыка в фльористи Но я думаю же музика Музика то більше такє воно як центер мыне а вже фльористика це тако як быше треба єзышыти выжывати і любит ся мні тоже то робил душ для душы да та так само так то такій зовсім Вони дес похожі тотій сферы тому што на сцені жытя зовсім нив ну дикє то же там треба выглядати красно треба зрозуміти передати ту крысу таку душевну людску крысу Так само фльористика то вшытко є крыса любов до крысы мні ся видит што імно через Це Я займаю ся і той роботой і той вікен жупонує ти майбутю єзикыстика мриятка яка з бічта жбо Я дуже бы хотіла ся писати пісні я бы дуже хотіла записати якій си відеокліпы якій зробити Ну жебы тото было такєш радує людей бо наприкісня мойого з лесу пісня горличка она така спонтанна выникла ця пісня вона ну дуже богато радости Ца пісня коли я першый раз учула як она записана на студиі я заплакала тому це таке щестя для мене было учути свою Результат свойой роботы вже в обробленым гарному виді тикому воно дуже мене надыхало і дуже ме не радує коли такій звук хороший зроблений ухити голусу Русиду Подкарпатя мам гомидка Прилий горличко подзерай поближы гнычкы Уґнізді маленькы A<unk> прилеті іло од ньой ботя ціроє як гоны принесло ґудзобі зерня лем беседи домы Потята малігу гриват маєты Каждий день он має спиват A<unk> дати лем коєвороґецькій На Красу будут зоносли Сотворе творыте монґанянь кой моє діти і кнього биты Ой горлицко горлицько носышльодям ся стічко Тринесе його на Зерняток ти горлицькы носышльом сястічко зернятоцька од пшеницькы для сирань ковицкы зернатоцькы пшелицькы для сирань Na Нову з Лису в Адаму першу почли як раз писати музыку тумшу Ну є секретушу кром тушу співаєте высі є композитором Це так дуже дуже дуже голосно вказано композитором Я попробувала просто аднуці блуціт си о мене я николи не писала музыку Я знала же я непогано співаю но так посередньо співаю знаю же люблю це робити тому внося слухати людьми бо я від душі співаю Я дарую людям честинку своі серци частинку своій душы Я коли співаю від душі люди відсуваю тото чувствуют люди же я од серце співаю сіре звіденя Вуд Адаму же буде автором Ниґе Ниґде я даже не пробувала Як вас уси грас союзтиків так дал ся шудити людилже дістотикы То інтересна наша зустріч была тому шу Леси добавила мене в друзів як умы ся не знали з ним ниґде Я зайшла в ней было закрыты сторінкы думу Коси се такше добавляє мене в друзі но не знаю і дум може ме си вціли в музичній школі може ме не помнит Ну думаю добавляю і в друзя Менна была в Фесбуце было фотоґрафів вышыванців костюмі народного так дуже яскрава красива флотка Коли я добавила єй друзі я могла зайти на єстрінку я почала чытати якій у неі вірші то я просто была но не малам слів же яка глибока Писменнице якій в них темы цікаві якій русиньскій на русиньскій мові скількы сильно на тото годна передати почутя і внося слухат і внос ся чєтат легко і воно нас тілько доходит до серце людины што то геніяльно просто геніяльно Выте што висоля писати Прусиньскій докус недавно і перше шій прубы сы был куврик маменкурик субо анука позре по порускє написано ге і то ся все заціло і коли она почала себе розкрывати ци буше писати то все жебны було шос Но коли вуі розкрыли ґраз букусю уже писенну і творцю се уж уж два одкрыли селисе Мухити голусу Русину Пудкарпатя вельо маме мені куври Бымало што приданоє дати Буно тям надумала узори котрі ціть кіно молювати удрала ниткы і смутку Што бы был мой коврицьок майний Бий ся хосновал дороку і не загубил свій слід нацяльний галузка і листо і тітька в русі сміє ся сонцю розноцвіт на гомы І рук теплу і красоту дусі лишыли імені і внукам мамы Яси сковрик лем тепер не шли Твоє труды днес уже не знами Стисло серце по лицю стекло слезы Не вернуте нияк моі Возьбу ту неписану красу Вцінену май теплыма руками Доцькам своім тихо розкажу про іх бабічку про мою мамуска листок і цітько в Росі Сміє са сонцю рознуцлитны гомы і рук теплоі красут у дусі лишыли імені і внуком Культку вас співанок на даный момент є уже записаных у Єдна се горлицка добре другій вы лиш так наспівуєте дис плодиста і думає повриґєцю Я думаю же той сесі у нас наладит я дуже маю пляны і хотіли бым дуже бы м хотіло найміні божычку помагат дуже ся сподіваю же мі Бог поможе зробити все якій з пісні записати іх так швид были слухали ся на сучасний манер дуже бы міси хотіли што воно было такоє як нашоє сучасноє На русиньскій мові жебы то звучало інтересно жебы то было сучасно жебы то было слухало ся і молодю розумієте жебы то было популярне жебы не было приємне в не з нас зацюдували ся тым жу зпівали три співанкы сикром горличкы і усіси співанкы Ну Яєґрисічний чловік люблю музыку Інісе приполо до душы Я думу сю не будут популярными Дум треба писати досеред знає диже бы сте хотіли жебы те вызвучало дуже до вершено што це было зроблено так як має быти як горличка Я дуже сподіваю ся што бох мені поможете зробити Бо це не так і просто то є дуже богато потребує часу фінансів це всо ци не так просто як той ся видит Окремо віділ описати тото же мені багато людей дуже помогло мені поміг записати горличку У мене в подружкы рад він має свою студию в Німеці і він міні просто безплатно туди зробил оранжувань А так як шуб писати то це доста великы гроші Для того шыбы писати тре мати фінансы такі ну не малішы зробити ту пісню так має быти Крумту народні співанкы они вас утыкує модерной формі єм цілком автентичні Ту і спід ґітару но при тому звучыт прекрасно Не маєте дяку дискує вас зазвідал што продуєте на будуче Не майте дяку диску Єсто можливо Можливо можливо то може быти што ся і зробит колис Но треба мати пляны Кєд людина має пляны тоді вже кудаці де бы баціт свою мыту Зумієте так што треба видіти ціль куди ідеш А вног поможе З Божом помыцю має бытисту побоже Бжы бы вы пожыдали Русинам Карпату Русинам нашу срібной землі нашу Подкарпатятя Ншо я хоцю побажати жебы воны берегли свою культуру своі пісні свою мову Шоб вно не было яка шоб то было престыжно говорити на нашій бесіді бо то є цікаво то є необично Чому я хоцу писати на русиньскій мові тому што це необично і це мало хто в тым си займає А мені бы си хотіли чути мову в своій мами мені приємно коли я прихожу мамка зну говорит по закарпатскы Яда коли будею словабу тато мі нянько він говорил зну по украіньскы бо він вжыл людску і домам і я чула му і русиньску мову і чула і украіньску честу мову тому даколи я не годна так честу по русиньскы говорити Але мі мені цікаво на русиньскій співати мені я вижу што то люди спримают людям ся любит людям ся любит коли чуют нашу бесіду то є інтересно Мис ся тым і відрізняєме і то як кольоритніст придає нашій Украіні што є і такі і такі і такі роздіалекты розмовы вымувы Ну цікаво мні то інтересно я хоцю то берегти Я хоц кром тубну і горі Дараз бунціль войны а Украіні тому Подкарпатя і война си шус раз єправда тому буде болит нахдояло дуже много І не ваше ся співанка шуна слова леси співає тых раз воєка котрий пошул рекрута Сисел мене експериментышы чесно це такоє што я ся цю пісню ниґде не співала се я дома шой спопробувала написати я ся не выконувала ниґде Апру і гразниж Так леси мі прислала ті слова бо я кажу хотіла в мем шойсно писати і я парузів ціла шойс попробувал дум не знаю получіт це не получіт це Да коли долго собі пробуєш шыз хоціте жебы мелодия была така яка лягає до душі яка легко ся выконує шмогли люди повтити шоб не была дуже зоскладна така мельодия зрозумі так што я знаю хотіло бы си дуже што была пісня приємна людям Доступна приємно яку бы спримали і запамятовували Та ся така тематика у лесі дуже така патріотична така дісну про більп про побажаня доброго побажаня миру добра злагоды в родинах коли люхите голосу Русину Подкарпатя Запряжу я быстрого коня Был колис єдного леґіня Лем тот леґінь є наперрекрута Бутымы самі для няс Понесиня конекуш і кони де ницю де не кус дринтеркони там де дуркат стріляня канону Я привезу му з тобо ся ту ікону най ся верне лем жывий здоровий Не лем ву най другій в тій матьови Най ся кончыт Та біда проклята Вітеринці найжывут молодята молодя та старшына і діти будут ми ріжыти сих од діти Най бы Бог на всього дочекати Будеме ся файно цястдувати Я не заспівала там лиш два купляты там багато пропустили тому што немногы заспівала Я лиш першый остані куплят заспівала але Зміст Да зміст зміст хотіло бы се пердати весну то до доста долга співанка Кідайс Бог зробиме Та кідай Бог Там дуже цікаві слова як што то ся зробит так професийно думаю то буде цікаво людям чути ут Русинам нашым загатарным братам до котрых выходили шуб ім пожадали Шобы я єм пожеляла Я бы хотіла жебы вшытко в них было добре жебы вшыткых в родинах было тепло злагода розумліня жебы они так само сукотили то своє шумают не забывали тото помнили відкі они помнили іхнюцю знину де они звідків не пішли них ся проблема є то жебываютновці назвати представниками другых народу і си Болит тых косе выбує шпожыдали слухат ся лем фм людям котры настиркы слухают Я від сірого серця бажаю шбы люди жыли в мирі шбы Бог был з нима бы іх сукутил на каждому кроці бо жыти треба з Богом файных емоций з Імоций етер а тепер не маєме главоряти дяку вікы дісно вынесете позитивы вынесите людям радост і несете ся чысто сте од душы Вони притворяєте се вытыкал жыті єґіносині Я думал собі шу всі сісі успіхів вас сперу Дуже мені приємны Дякуй Дякуй мені дуже дуже приємны Янцік і янцік што обы сробил Хей я гой гей єбы мене другу быцюгая гей єбы мене другу быбцюгая Зробил бым ся з сивым пляшком ея моя співа о бым типі домнать комцюгая співа о бым типі домцюгая Може можеш то староби Ей я го і ям милий доня не приницювая Милий доня не приподий цюгая Ци годо принудила ге Я гоя гейци го інчы при гвари Лацювая гейци го інча при гвари Ланцюха Янцік і Янцік што быт робил Ей Яго яй бы мене другу гылю бывцюгая гей як бы мене другу гылю бывцюхая В люсору сыду Пудкарпатя