Перейди до змісту
ЛЕМ

Слова, достоменніст, емоциі

Архів
лемківского радия

О культурі, людях і місцях Лемковины.
Подкасты, бесіды, спомины, музика.

Голосы Русинів Світа #86 - Євген Жупан (2 част)
Еп. 86

Голосы Русинів Світа #86 - Євген Жупан (2 част)

•

Опис епізоду

Голосы Русинів Світа #86 - Євген Жупан (2 част)

Streszczenie po polsku (automatyczne)

Audycja przedstawia drugą część rozmowy z Jewhenem Żupanem o rusińskim ruchu kulturalno-społecznym na Podkarpaciu, działalności Narodowej Rady Rusinów Zakarpacia, festiwalu Czerwona Ruża oraz staraniach o oficjalne uznanie Rusinów w Ukrainie. Rozmówca wyraża pogląd, że Rusini chcą żyć w demokratycznej, europejskiej Ukrainie, a w czasie wojny odkładają swoje postulaty, aby nie zostały wykorzystane przeciw państwu. W wywiadzie omawiane są także język i kultura rusińska, asymilacja, młodsze pokolenie oraz potrzeba kontaktów i współpracy między Rusinami z różnych krajów.

Автоматычна транскрипция

Голосы Русині Підкарпатя Доброго часу суток дорогы слухаціє Слідуючу годину можете чути голосы Русинів Підкарпатя коло слуханя вас світат Каріна Муляр Днес в нашым веденю представиме Вам другу част інтервю з Головом Народной Рады Русинів Закарпатя заслуженом лікарьом Украіны Євгеном Жупаном котрый є активным діятельом русиньского руху на Підкарпатю же понад <unk> років І хоц цілий свій жывот присвятил лікарскій справі але паралельно всебік по бойці ішла Русиньска Культурна Обсестна Діятельност головной по році <unk> Вєдно з дальшыма русиньскыма активістами в році <unk> зорґанізувал І Областный Фестіваль русиньской культуры Червена Ружа котрый доднис продолжує свою традицию А в нижньому нашому ефірі обсудиме актуальный стан і розвиток русиньского одвіяня на Підкарпаті і так само респондент поділит ся своєма поглядами о важности офіцияльного вызнаня Русинів на Украіні Інтервю было записано нажыво в октобрі <unk> року Голосы Русинів Підкарпатя просит Арина Муляр Ключовыма темами днешнього інтервю будут Русиньской возрождіня по році <unk> Діяльніст Народной Рады Русинів Закарпатя Фестіваль Русиньской Культуры Червена Ружа Голосы Русинів Підкарпатя Просит Карина Муляр Мы маєме інакше мало малоязы до цім украіньскє мы маєме маленьку своі особности культуры даж реліґіі Там інакше маленьку на стутій пиступені другій та літургіі І так дале і фольклор і нашы пісні зачали ся возрождати От я тохтор але я вже припустим три орґанізувал бы сесиі Фестівалю Русиньской Культуры в Томачы суб ся робити потом добывали сме солбы одкрыли радию русиньску редакцию на <unk>eo Народна Рада то Пушынам на стрічу Бо кєд порівнювати што было при Совітскым Сюзі при Украіні конечно при Украіні уже на много ліпше стало бо Совітскій Союз гоб ся запитил При Украіні му можеме мати свободні тоті орґанізациі так лем хоче ме державі суй добре хоціме і все сме хотіли шобы Украіна інтеґрувала си в Европу шобы тоті европейскы цінності у них у нас были не тото і і Украіны туто уже хотіла і хоче а видити што ся робит што Не мож позволити з сил Кыів розуміти бо великій лукавичках ускопках Рускій так называємий брат да он хоче диктувати і поставити на куліна сейс народ котрий не хоче так як рускій думати не хоче іншак жыти хосє ліпше жыти хоче демократычніше жыти Они хочут лем правити диктаторскым способом узмыти заставити силу зоставити сих люди бы у іх стайні быти Но кєд си верне <unk> перший воздуховы і кінаструі літали шо інтеліґенция як виділа дальше себе після розпаду Оы вопсє никули думавши сино спаде такы сміколы усе тото думали уж што тотій нерушымий союз і в ті останні рокы не было останні рокы красні остали Блішу Горбацьов з <unk> рока уже началь се тутыі пудвижкы же як нацял суперстку демокрацизацию то уже было неудержыну они уже хотіли тото остановити то же не мож было становити Туди вырозумити почувстволи себе при Балтика што окупірували Совітскій Союз мы хоціли быти маєме свою особинност туты почувствували себе і другій азиятскій і Ґрузиі што там туди Советскій Союз Рубів Бивал і Нисів і так дале і т але тото вже было туже Совтскій Союзо слаб так уже не муг здержати тоту сошы ішло своім цільом Уже у тот час коли было послабленя так Туди мыгли значіт ставити своі вопросы шом Вамы хочеме то же ми хочеме розвивати свою культурну языску і хоціме розвивати традициі та дале Туди уже і Совітскій Сюз нам так неприпадствол коли перед розпадом Уже там рудис стало ся до того бы мол же при Сольскым Союзі туті орґанізациі орґанізували ся не было незалежной Украіны але тото было і в другых держав бо Совітскій Союз держав і Чехословаків то варшавскій догору там диктат тоже Чехы были пробували да в пляску выснувшій м році шопришли Танками подавили они лягали чехы подше а они плівали на тых люди бо не хотіли лем маленьку демокритизацию бы был тот социялізм і з людскым лицьом то тут і не давали зробити ниц лем такій диктат так што перед розпадом уже чувствуло ся што да што схоцют дуди перемін што не хочут так єднако думати які зверху кажут што не хочут є брехню говорити хоц тото мусий было іх брехати бо інакше зроботы бездуймы познали почув с туже уже чувствули Сышы да стає слабший Совітскій Союз толи Так не думали с уж так быстро по тому тото розпалис прогноз нис бовно набіжнос был да Але видите ускажем в Америці же воты маґуці академі да уж в <unk> уроці іздал книжку Гурібрускы І там была лже і ґраматика і там были яку ціти на русиньскым языку там мо конечно скошыт то демократизация была іт дале там мож было говорити водно ту тему Але ся никониц они не слухал ниякій Советскій Союз не мож было си пробити шос пояснювати сим людям котры не хотіли нич розуміти лем своі гори одну Буде мывати бой а ся тота товарце зараз тамы Оже товцо зараз там на сой мож дівоспо тя люблю войня голі ботяцу га я прийду голови гоясти до спонули стародав алюбивя любив гой ай а потупом Буде бы со любовати боце боба коварицы зло Ацы ковариц А і становліньом незалежной Украіны Русины як ся виділи на тому зачаткови зелены Проголосували за незалежніст Украіны даже ліпшыт жем даякы котры нас хоцют сусіды вціти да <unk> з лиш проценты <unk> і <unk> процентшай проголосувал за незалежну Украію то все прошого голиш Дами хотіли бы Украіна была независима бо мы хотіли себе цюствути в сій державі не в Советскым Союзі хотіли в свій державі си чувствути як равноправні нормальні гражды все тото говорит прото што да они хотіли державу і воспринимали су державу усе хоцю і кліпшы бабы тоты были дуже тяжкы часы Господавса Совітскій Союз Рускы майже всо собі забрали што ся обстало то лишыли всо Грушні і банкы тото всо субітно і тяжко было бо связі были нарушені роботы не было тяжко держава дуже тяжко становила ся і потом і тяжко было бы і радикальні елементы думали што хтос хоче розбити тоту державу або зробити автономію таку од того одлицю і ты сы все были тыкоє против Русинів было тыкоє такій тискы збоку але з боку державы не было якой противодіі ком могли є культурно культурно розвивати ся хотя держава нам не помагала в суму одношыня то єст всі то ті што мы могли робити то было за то што спосе нам помагали неравнодушні люди што могли сме печатати там книгы і даже словник тот пятитомний русиньского языка Юрия Цюрі котрый был то жемродной Раді в нас почетным членом но і фразилонізмы русиньского языка і другі книгы началь си пицятати психіі тле тото і швозружджыні не позерало ціни на што дуже много началь орґанізовувати си народні русиньскій ансам амблі пісні началь писати а потом тотош было при цехах при сіраншы та тото началь началь тот фольклор звати Но коли бы начали першы орґанізувати фестіваль русиньской культуры то нам дуже тяжко ся было кобы тото мог кобы знов там сір там одберати в сложну трьобу поначало двохтис Все проницяло даже до двохтисячных уже мы тото робили з десизденосту вшество рокам ноціли фестіваль робит сиздівност єст так Но спишу нам мішали а по тому же нет А дальше лже спишу сме тяжко глядали тых а по тому же высше послідні рукы было так шы не знали сме яку бы ни убідити бо не мали сме грошыня два дні розтягнути да бо туто то все леше было за сотого пожертволіта Там уже могли там одберати скажем там і з многых колективі з мноіх выступальшів так што все не позрало цінено што соромново возрождали А з тыма обідницями Кравцю за Русинів Русины мали наді Русины діяли си они все брехали Уне перед выборами говорили єдно послі выбору уже было другой Ялі смо і з Нюсінком говорил там і з престратьом Верховной Рады з Морозом голопил там все пытаня вырішыме сы со выборы пройдут мы вырішыме Ну і так розумете на сот того они все бояли ся бо на радикально настроєній або нацийоналистично настроі радикальні етуті котры выступали против Русинів они фактично іх мало бояли ся так бо што бы не было бы не всекы залишолотру силы можут екстремісты буси потисты і но як си свопросит з сепаратізмом вене Бути бо нояко нев а то зразу такыв образувала ся незалежна Украіна Русины ставили своі вопросы про свою там самоурядну теритурию там про языкы про свою культуру і так дальше но ясно шубли в понеты спишу указали сусы якій дурні там шістусинь члові котры ся назвали Русинами водно дурыків не обрасяйте внімані а по тому виділи што ми <unk> чловіка то <unk> може <unk> тис або сі бушы по тому же малінку так не могло си одмахути а по тым было каждому двіжыні є радикальні елементы настроєні такы то не лешы Русиньскому Русів Кажду буктебни вузме тишо радикале се недобре се треба так сы треба ся одділити там Благодеряты лукавицкам людям плы поєдным поєдным бы іх немного было одказали видите от там є тот тот котрий хот ся одділити ся од Украіны вот сы сепаратисты і так всіх Русину мазали всым на юным лекварьом да вот хотя мы пояснили се єдничні люди умі Не мают слово медже Русинами нашого края не мают ни авторитетны ниці ни выполняют якоє заданя або заданє там кагеі з Москвы або ся кой з котрых розмете завербували бо я не знаю што з ними зробили так і се не є русиньской двіжыня се не є вмєніє русиньскых орґанізаций нашого края му все сітали шу да Украіна має быти европейска цивілізувана демократична держава в тым чыслі і мают право Русины быти в сюй державі у свій демократичній державі своіми особленостями То єлже у Словаків Чехіі Мадярсі Хорватіі Сербіі де Русины можут селчыти на свойому языкови Все в <unk> уроці кодифікували языку Словакі тому в Упряшові мы з ними з усима тым знали телянше одкрыли факультеты по тому же Інститут Русиньского Языка і Культуры так чому якій то плян кегебе Коли є в другых державах то они сітают себе од і ниякых проблем держава з ними не має Наоборот помагає ім культуру розвивати си все добре тем пояснил лиш мы мы не тошы не против Ґлины мы за тото што бы ся держава была што бы называла шбыла у Европейску цивілізовану ґрупу ходила так бы хоціме лем мати што бы в свій державі мы были своіми особностями так але законопослушены граждаными своій державы Вот і все Но так што Так ну же сірокємного штоси удало ся зробити але докунцаним додало ся жебы держава признала насий на офіцийну муруні хот областна Рада признала але према на державну муру не будут і ниє того Признаня дуті не можут нам дати тотівсі права як яку другых Такых цілій і добываєме ся шбы было вызнаня на офіцийному урні в сій державі так Украіні шубы демократизация ся держава дальше одзивала шубы ішла в Европейскоє Сообсество бо ми тамтоше се будеме Комфортно мы вже были там і будеме комфортны си там чуствоти но ішы бы сме мали право на своі культурный і языковый так дальшы розволи так як у другых є Но тепер война тепер є воєннисто Тепер є приостановлена діяльністи партиі Украіні і громадскых орґанізаций Мы тепер як законопостушні мы і не хочеме піднимати сесиі і вопросы ставити розуміти такы усекій час коли біда осяли коли пожар і туди націнати <unk> це томо приостановили Так сказать штобы ни воспользували ся врагы тым што мы є все равно законопослушні нашы Русины точно так умрают за незалезвес Украіны зыриторияльно цілосны як дуі нацийональсы як украінці тым цісти і рускі котры жывут в Украіні котрых тоті рускій і зза того убивают уничлужалут сіміі і так і так Мы тепер просто не хочеме взмети си вопросы мы кажеме так што да мы хочеме штобы сей с діявол законціл плохо штобы Росия убрала си сурій териториі бо взмете штобы нам помогли цілий світу бы з цым справити ся з сил біду котра є мы хочеме штобы люде нормально жыли штобы не могли розвивати си шобы могли цивілізовану уцивілізовану світі жыти Но але не ставиме тепер тоті вопросы бы кажу вагшы с не воспользували си тому бы не перекрутил не зробил тотошо чы на самым ділі ліє бо мы ідеме в рамках тых де усій мы державі жыєме мы жыєме в Украіні не прикапцюєме ся ни до кого мы кучме шуб імено Украіна прикапчала ся до цивілізуваных держав і тоді мы тоже будеме мати свій голос своє право так як і у Словаків Чехіі і другых держав ла пригмай выгоди Махмыла мая сестра єґзотор чыян Крома Моглоны Лем новы Райны Жыды Пора <unk>m Песатуй за Ще зі мною своі люди роблят тихо а сырпены вис готовых од зовсі лясы На Нижній дін же як рік незалежности Украіны іде з тым што не знаєме коли си война кінчыт прогнозы тяжко класти Нижній дінь Деє русиньство медже русиньском інтеліґенцийом ци оной адисі медже простыма людьми Догайным медже простыми людьми Янкуєм так дано русиньска інтеліґенция часі русиньской інтеліґенциі одішла бо іменно і з за тихы значыті радикально настроєных разом хуты іх пару чловік было друго є чуб ни іх не мостили з тым што примазвали з тыми у місті радикальным елементами так і потум знуєшол сут была антирусиньска там тото в лініі вод хотя я вам скажу так пустині може даже десит рук Мы не виділи такы з буку нашых сусідів скажеме з волшын котры раньше з нас сіт нас радикальной шли тут і так сказать думали што мы шыс проти державы робиме і они абсолютно тепер нормально можут выслухати же не так як раньше і можу же з ними шыс обсяти си голити не можут не совашати си з нами але уже не так радикально тото настроєнє против нас было Видят шу пришло злишнім року Наша ціль убы збагатьоти Украіну єйни уничтожати а на оброз багатсвяти видят шу тут люди законопослужні дубрі сублидают тутиі і конституцию законом ідут против державы на оборот хуцют сут тото Было тут ліпше І зато думаю і помняли се маленько сторона хотя то же там є радикали такі што они не хочут нас чути не хочут нас лідіти не хочут нас знати і не хочут выслухати єй тыків Был перепис в IV Давно уже переписаный є Украінізация є як бы то актуальна бо мінімаль маєш телевізор маєш школу тоты є Мы не можеме гурти і кєбы цифры были ци выбы могли предположыти кєбы цифра могли быти Ци буде радице бесідовый не был перепис і після Но позорайте си тему так скажым там офіцийно гы <unk> тис стоболо так в самым ділі мы рахували што є неправильно то є недостовірно бо паралено туди орґанізаций собыра на соберали <unk> тис подписных листушу си си люди си ідентифікуют як Русины Але то лише частины стиху то были общені орґанізациі то не були плечені котры ходили по тому то лем своіме селами як могло тото си собрало тоты листкы Весмы врахували шусем были недостовірні дані даси сто Але Свою роботу робит держава і фактично ведуся нацийональстикыя вдержави то украіньскы понято бо масерше вопрос нацийональности нико не одкрив просит нічний робота робит си там і віцілітель нашій пис тяжко сказати культуву было ясно шо буш як десят тисяців то бы было на много буше Але але люди мало знаєти в нас такі котрі на всякій случай боє ци быни ся поміт Советскій Союз як было і не бує ци на всякій суці та мене то не інтересує то мину тепер тото мене інтересуєл бы якы діти собстали бы желіл бы мали сме істи што домо так є А туды ішла першы рокє так волна Бо думали вотвот вотвот молже достали нацийональны сівсо так яку другых державок будеме сорозувати ти під маленьку люди так приумили в тому одношыні так умили не так активні і все іх меньше інтересує тым вуше у теперішній ситуациі тяжка дуже ситуациі де слово за выжы выжываня де слово за то штобы мали люди істил бы обы мали цім ся зогріти і так дальше так што се на першому пляні се все для всіх нацийональности независимо там Русины Украінці ци там Мадяреци Словакы ци Чехі Німці котры жыют у насеє інтернацийональна біда І в отым ны мы всі єдну маєме всю державу засі Одвері ся всякі тоты міжнацийональні якіс проблемы котры даже можут быти все тепер неактуально тепер актуально бы с державы си спаслал бы му в сій державі могли жыти розвивати собы бом бы не падали бы не мусили симів тікати руси бы не умрали тілько люди котры молодых і всякых другых то єс все само головноє то шя вже повівшу мы тепер си вопросы вобсє не сталиме тепер на поіздку дня томушу шубыли приписувати Русинамшу нишу з хоцю тій проти державы робити хоц такоє ліє мы сказали так што дас бо законці ци война мы цивілізовану по закону будеме сі вопросы ставити перед нашом державом І даст Бог буде ся рішати се опросы Нашу культурну обязкову розвиткуйте дальше бо кєд даст Бог буде іти то же буде Европа принимати Украіну своі такы туты всі пункты там прописані і мы конешно там обязательно найдеме свою нішу усій державі в Украіні Кіц про діяти Вашой орґанізациі Народна Рада а минулы рікы Краснобеля інтервю з Іваном Паленкашом Шо вы можете ввести як влова за самоорґанізацию за єй вывой розвой од зацятка доты занимало мы <unk> довго не розуміли Да І мож козакій рук тяжко была <unk> То же не могли сме проводити нормально засіданя бо не так активну можеме вєти як орґанізация Русіно приціну для Вас мето людина котра має роботу занята Добре быти членом взяти на свою плицю одповідальніст робити орґанізацию так пульсі мене были выбрали І пару васу і зберали так і я не можу повісти што я страшно хызяджу ся за уступу осаду Абсолютно не Я просто хотіл бы бых сю чекал тото хоц уже м не такій молодий бы чекал што Все такій буде признаніє русиновы Украіні так як удругых державах европейскых тыну в <unk> державах вызнані там де прожывало то бы было добре шубы і в Украіні мол в своій державі там де мы жыме сме были вызнані но А бы передати есте ефету Бы передати то же людині котра буде боліти Зысе не за груші было бы не пропало сысе усе се знаєте се для сой державы дуже добрішу она може показати виды увас є і своі особности і кольоритыкій Вид якій пісніка сиві співают як красного вырядів так можут і писати все і вказати прошу нас тыка демократі і уєвносиі Грекы і мы ся з ниме знаєме і в европейскых формах участвєме і кримскі Татары з тыми тоже ся знаєме І земільовым і з другыме то же самой бы мы знали што у нашій державі мы можеме си розвати так што то были не я єден а было досто бушыв тых ентузиястав котры любили бы сме ся обєдинили Посе нас пробували розділити розділити розділити так легше управляти всеку гыстану бы мы роздродили си так а мы так рішыли што зробиме Народну Раду Русину там буде бывшы орґанізациі там не буде дикчата там мают право тот і кажді орґанізациі быти свободні Мы не навязуєме си коли мы консенсусом рішаєме кєд мы што выробили зна ся туди текуліню маєме Але кажда орґанізация свободна тому Она може свою своє заявити тай дальше од себе не од Народной рады Але кєд мы уже приняли в Народній Раді значыт то же мы догулили си што же туды су ся і мы теку припустім Робиме роботу котра буде іти з ріжных орґанізаций вже собса Так мы і фестівали проводили так мы і другій такы якісы діі робили з Обществом Духновича постояно взаємо діяли шбы сме одміцяли тоты памятні даты а по тому бы сме книжкы якій выпустили а потому глядали сме тых ходили по спонсорому бы мож было тото што зробити так шу так было по тым ся помагали нам нацяли і нашы місцевы влады они і тепер помагали так бы не розуміют ліпшыт чым центральны улада бо Они значі даколи не всі мали добру правильну інформацию но малут може інформацию зовсім не все так управильну а нашы місцевы а рановлады нас княж ліпше розуміли і помагали нам в для якых одношынях там припустим і залом дис може ішы спомогли там орґанізацийонношыст там такшы Не мож казати што ни нам во все не помагал і внес ліпше нас розуміл <unk> де дол ять до в ноці ноці присни моті А по тому же коли орґанізували си народне радо многы опят водушывили ся многі інтеліґенты пришли до нас і тем дальшый такі науковци пришли думали шубли в університету же одкрывати самы посили жебы одкрыл ся факультет русиньской языка літературы Так спишу было такоє што будут іти нам на стрічу Мы говорили там і з Міністерством освіты там і туди посыланя шли всяків до того штобы нам штос могли продвинути си в суму відношні Ном Люде знаєте коли вже два тры рокы сіси вопросы не рішают такы одыйде а то яшо буду з кым тото та мы знаєме кому є што будемены хоцют нам одношыня пумохтину але мы і так знаєме кому є О тым што моучастуєме федрийской Раді Европейскых Нацийональности мы іменно якы вызнані на европейску улю і мы там можеме довести думку нашу і нас там уважалот і усему там і з Украіны там є Мадяры там є климскі Тотары є Греків є Молдаваны Украіны і Русины Ємо там є Украіну у туй Феделиской Раді Европейскых Нацийональсти Да не поздравит ся на шолты юни то же просит і державу Украіну вызнати дякости нацийональной меншыны в якысти окремой нацийональсти бы тото обновити так што так але я і ся раз вкажу што мыпросит пи Не ставиме тому што є біда обся в нашой хыжы В нашой хыжы є велика біда і туды треба Не важно якій братя ци меньший ци бульшый ци тот по мадярскій голоси по русиньскій ци по украіньскій посюм треба нашу хыжу засісяти все Вы то мали од свого нянька Нянько од нянька Совітскій Союз заказано є Держава Украіна приходит пшо два рокы Шес Русины роблят нотісто на ентузиязмі і є попоры державы ци вырослонуває поколіня котре знає коло ни Рух русиньскє часта проблема што старіє старіє то правда То правда но хотя є молодьож то жыл же они активнішыр бушы в інтернеті значы тє меньше орґанізациях і так дальше осілно одчуствуют суниє Русины они може не такы значы активно волидамо Русиновы они там можут файні смішні написати віршы або пісню з котрых си сміют і радут ся і нашій бойци нашой <unk> бриґады котрых там многоє Русины тоже на цітуни не мусят ся фрувати кули горят уж шойдаґна Можут повісти што слухай там коло того сеґєля та там коло бул та знаш што тым маскелітом і то даль ся все нико іх не порозуміє там розшыфровут кот там із Мацкелю іх порузумієш о не глут то єст і такым образом тоже можут влудити так шы а розумты у них лем мы лем мы кокідны мы лем мы Так што обысти знали што Русины усе были добли у ниґде не хотіли воювати ниґде не хотіли воювати ни при якуй Але кід уже воют кід іх уже призвали хто то не прекрасні воякы Ак Русины там все роблят для того штобы помогти бы ся держава выстоял бы было добріл бы з тым діялом законціти тотот котрий хоці вничкожыти су кресиву добру і нормальну державу котра хоче розвивати мати свій розвиток При всіх всякых недостатках бо не є ідеальний держа є Але заявлено тото што бы люди розвидити Шомацкальы тоту котрий пришол нас уземлю позерайте думал што єх будут стрічати із світами да шолду стал ниєден не понюс світи розме а в силу сплотили ся даже Рускі котры жывут в Украіні так Русины Украінці Ясно што і другі нацийоналисиі як єден і дуті засі ся удержаву бо не хочут тот рускій мір котрий ниц доброго не несе котрий не сет диктат котрий не уважає світрий даже своіх нормально не похоронит розумети ни возьме не з поля боє не забере і так А кєд говорите до будущню сце на перспективу як вшытко дай Боже добре секінці для Украіны ті Русинам люді Будут способні ся бороти за своі права сут они свідомі на тико Можу сказати котрі як будут свідомы од і ся до войны вывіділят молодь котра Знай тот высем вели по нашому ци розуміют што то є по нашому ліжінізую То другій діл шумы не всі будут казати шумы Русины Но Тят казавати своі права Они не всі можут казати шумы Русины бо я вам пояснил приціны так але они будут казати так мы по нашому будеме говорити Не знаєме по нашому так но ся не лишыт на уруні Натетку бытувому як то было Тяжку повіст як ся лишыт тяжку пусти але Але многі чувствуют себе што не ідентифікувают ідентифікуют себе як Русины і хотіли бы мати бы то не пропало в был сой державі Русины не пропали вот тото мыхом А вы ту так вете што сут молоді люди на толоді люди женого є то тых молодых люди котры От кофецювствуют себе Русинами котры хоцют своє розывати Тому вид мято шолпувівшу активнійше то по інтернету бо тяже тото медже людми і тепер тяжко зберати ся тяжко іздити дуже дорогы транспорты раньше то было просі тото єздили там зыбрали сме сумукацію уж і так то і жали то купікы стояло А тепер люди во первых збідніли бо достати се треба досто выділити сло жеба грошы і так дальше І то маленько не зовсім так моі тым буше што послідні два рокы тотушы Кувіт был і тепер воєнний стан мы не маєме такой возможности бо і не маєме права І друга приціна кажу Коли така ситуация маєме в сіі боронити всю державу бо што а дальше што завоює не дай Господь Украіну така дальше што ум точно так з Словаками будити з Поляками Словаками другыми ру тот тот не має капців голуві бо тот Це як дурний з дубінку таксий з ядерным оружньом шентажірє тото світ Но якій з тым дурным котрий має дубінку а другій має інтеліґенцию якій з тым говорити Так кід не противо поставити йому то же такі силу так і се видите се на тотко Украінці мужественні люди што хто думал што так буде такє супротивліны даколи тутів два <unk> раз бушы ружя мали і все остальноє і і не было той помочы сі як тоты самотвержено бы все свойо земля наша земля нам не треба чужыю бы пришли По русиньской поколіні котре є памятано так оно старіє а тім Любі люди не были выховнів Наша Наша Наша ціль яку жем тако молодого поколіня да Доводити людям уважало ці державу уважало ся сіс народ довести людне нашым людям шуб за мы маєме своі особленості котры хоц мил бы не пропали все Не хочеме жыти в демократычній державі але быти Русинами у сій державі так як і є в другых державах Но як то нам удасте Я не знал бы тото сложну бо то знаєте коли іде встречне єдны двіжыня да то не так просто робити і то припустім добре у Словакій робити або із другых бо там там держава помагає даблема То є проблемы ты мож сы рахувати твоє діло але кы орґанізацию маєте орґанізациі є общєс туди вам ся выділят коштю на розвиток на впіцятаня найсіщыс Но так шуб то маленько інакше І зато мы сі раз кажеме шу дахоч ми шубы укрино было в европейской цивілізуваной сіміі на дальше розвивали си бо мы туди тоже будеме мати І не дієме си на тото право як другых державах має Укінцьове в <unk> дістах Ято застала шот русиньскє болото сонзалопозакарпатскє же так актуальніше мыстыма Підкарпатя по русиньскє болото было штось смішне Як выдате од бесідовой доволи си не треме то ся лише ож по русиньскы то посмішному Нозрайте то были то запроґрамувані люди котры значы специяльно были як мож казати так шыбы наш языкы выспіювати так шобы специяльно такі подрали іменно вылежані і так дальше шу обы се насміхали з того се се нещасті люде Се люди котры нещастні котры выполняют они дуже тяжку умирал і котры роблят біду проти своіх люди они тяжку умиралит бо не мают гріх на душі шу не робили біду проти своіх люди То другє діло шу Наш язык дуже богатий і і мож писати дуже смішно Єй тикішы пишут нас кажем цюхлям пише да При красні смішні віршы як то красно звучыті І в інтернеті туто ходит тото як то по нашому то красиво звучыті і поздравліня сякой стиной фекшы тот уже є неплохо з єдной стороны але все утличю тых запроґрамуваных котры мали якоє заданє дане знал луткій тото заданя котры писали так і паскунно і так жебы высмілити языкы з меди Бог єм судя прийде глупти ном до омеля сорок Прийде вера Вычера Вычеря осорою вы о Мы знаєме што наш язык красний шумає дуже много синоніму да і на драґій пацьмаґій нагиці што хоціти за єдно слово мож слов вісти і каждий знає што то такой да Зато оту словникови русиньску языка учурює <unk> тисяч слов каждый язык може ся похвалити такым колісіство слов даже великій великій народний все може ся похолити в тым колісіст все похвалит про тото што єл нас базис і мы бы хотіли бы то ся лишыло бы то не умерло Як нам удасе тяжку оповісти тяжку пріст не можу повісти тепер Але туж є угроза для нашого языка для нашого малогословяньского народу то правда бо асиміляция робит своє то не лише угы до салай ноже до сала Оно оно оно вз мит робит свою роботу так Фонешы в Украіні той другій державы знаєме і сусідскій державы не іде лінія своя і вот іде лінія на асиміляцию вы можете робити шохочы На тіску словеньску волу <unk> тисів снуда сів на цялі ХХ столітя было тамтало си <unk> тисяч Но а тепер є писат <unk> тисяч котріси заявили да но але іх мало быти дес <unk> тис може з сілкы або шіст або <unk> тис тепшу многі ся асимілювали так але але многі ся почусли одновили си коли позволила держава так было раз лем <unk> тис да А по тым было <unk> тис по то же десат <unk> тис третє перепис зоідентифікували сешо іх язык русиньскій долес бы так было кєбы держава позволила што давны є офіцийно вызнані туди бы ся перестали бояти былуряду і не хочут себы назвати уж унисины Ну На всякій случай боє ся были ся знали штубу а з вашой практикы як доктор люди приходят свобідно говорити по нашому з вами одсловом Нія тако аж выцюйте медже собом горити або про санкы ЛЕМ офіцийных інституциях Я по своій мамі видю котра ниґде так не говорила по украіньскы я слушку в шкулі украіньскій тотосу Ведуті і зняті собою так єтыка лінія они мают тото робити так і роблят Но Але люди абсолютне большынство нормально гулят свободной то даш Но улияні Елжыцю Віянє каждый ден телевідніє радийо тивнє радийовы правильно я не можу сказати як буде в будущому Хтіло бы си бы было так нормально бы мы достигли того шу в другых державах то бы си хотіло а як уже буде знаєте бы мыж не зыставем нико силу або навязувань єм свойой думкы дак мы свою думку высказуєме А то ваше є право наприклад кєд дуйны было туди шыт тисну перед пусиню перепису даже при мадярску і сєл тото а по том ни єдены стол єдно листо альбо не мож было записати ся об тум стало <unk> тис а де другій шо полмеры всі і тых <unk> тис субыли до Дувины знат ся мало быти діс <unk> но такі штены дес <unk> тис алем І з них уже великы час будут завыховати це Украінцям То іх право Най буде <unk> тис най бе тис або бы ме так мати тото шом дамо <unk> мисет стале на тому уроня перепис може бы <unk> тис третє може быти <unk> тис То єст яку Словакі якшо буде права людины дам дальше сублюдати ся якшо буде держава розвивати си демократично якшо даст Богси селой на законці се і дай боху быту ті хоц коли сы до себе забрали думу Юве Украіну приняли у Европейской сообсєсту дами туди маєме шансы ліпшы Яснорусиньской двиганя то є то культура і вы вже повіли што Народна Радальше фестівалі культура культура Фестівали там традициі само легка така форма што люди го не воспринят Фестіваль прийти на фестіваль Останній фестіваль был як раз минулого року <unk> авґуста од якой оцінюєте досто бы людиці цікало бы себы більше люди было як не нимали журу цизу так Але не так як бы ся ся хутіло так як бы то было судійствіє да подято было бы більше люди так але было достол же люди Ности дуже добре спримали ся тоты котры выступали в них же то же закуреніли шум них тото же ся крутит ся не звідот коли буде што буде моясно што тепер то одпало Не знаєм як колишы стріти Але хотіло бы сил бы бушы бы мож было фестівалі любити і єврайонах обы было якаси выділена купійка на культурний розвит коли бы мы то не глядали вшытко так лише своіма селами даколи в чужый чловік ганьбици штам до тых усе єдных і тых же пару чловік котры можут помочы од себе доти Орґанізувати тото культурний тоті што можут дотишы бы смешы сле печатали хотіло бы собы то было узаконенормально мали офіцийне вызнаня бы держава помагала і туды улици русинул лем самоє ліпше сприяня Ход о нас пряні тепер є так але то лише буде само ліпше і будут поважати всю державу любити всю державу так і все продолжувати сузісяти державу выл нажыво Буду ме помало закругляти на конец вас Попрошу шохоцте передати зажелати Русинам до світа наш радия суход в Польщы Сербіі Словакі Русиноамерицкій Но што сказати Ясно што мы радуєме ся тых Русинів котры жывут в другых державах за многых мы і шкудуєме што мусили іти в Америку лишыти сис красний край Але мы тото розумієме Я то пояснял што та ситуация была Але видити вже кулько поколінь пройшло а ся многы си чустуют себе Русинами хоц уже і знал по русиньскій говориты боту Америци припусти мали ся і так і там си орґанізуют орґанізациі такы хоціл лем пожывати штобы Усі Русины світу дальше не забывали за русиньску бесіду не забывали за русиньску культуру штобы не забывали за свою матриньску землю а она є тут ословна тут є на Подкарпатю В от хоті в другых державах є і што бы мы чувствували ся добрі все коли мы сий зыйдеме і што бы усі были Добрум горазді Русины світа шту мы ся обєднували обы бы ся не розділяли обы нас не прубували там кыс розбити по честями Шбы мы маленьку бушу і дендру му помагали і контактували Я так думал што пожела вшыткым добру о здоровля і міра спокою і надіє ми ся на ліпшы часы шбы вы могли всипліти до нас в наш красний край бы сме могли тут провести фестівалі добрі дні я дуже не дію си на С Голосы Русинів Підкарпатя просит Арина Муляр Дорогы слухачіє наша програма пришла до свого завершіня в послідніх двох веденях мали сте можніст прослухати собі розговор з Головом Народной Рады Русинів Закарпатя паном Євгеном Жупаном А бесідували сме о русиньскому культурно общественному двиганьови на Підкарпаті в розрізі послідніх <unk> років Дякую Вам дорога слухачі же сістали з нами до кінця до новых стріч на нашым радию Лем фм З вами была Каріна Муляр Голосы Русинів Підкарпатя Голосы Русині Підкарпатя розвиткарина муля