Лекциі лемківского языка #29 - 19 XII 2011
Еп. 29

Лекциі лемківского языка #29 - 19 XII 2011

•

Опис епізоду

To 29. lekcja języka łemkowskiego z 19 grudnia 2011 roku, poświęcona odmianie rzeczowników. Omawiane są kolejne typy deklinacji, w tym rzeczowniki rodzaju średniego oraz wyrazy występujące tylko w liczbie mnogiej, z przykładami odmiany takich form jak „dziwča“, „paća“ i „sina“.

Лекциі лемківского языка #29 - 19 XII 2011

Автоматычна транскрипция

Добрий ден Вытана лекциі лемківского языка як што понедільок очывидно е і
єграцка Остатня <unk> одміна Также слухайте уважні жебы сте мали цілу ґрупу
одмін так же зробте собі тіж порядні нотаткы так же былячого не
бракну І Послухай што належыт до <unk> одміны До четвертой одміны належат
назывникы середнього роду скінцилком А в называючым одмінку єднотного чысла котры при
одмінюваню мают суфікс ад атятгача паця теля і інчы назвы малых звідят
дівча горня опліча тінья піднідя або суфі лем слова імя сіня і
выня Назывникы середнього роду знамено племено рамено стрімено і назывник мучского роду
поломі котры в православяньскым языку належали до того типу одміны в лемківскым
языку одмінял ся гнеска подля другой одміны назывник імя має тіж нормативну
вариянтову форму называючы видячий є тотного чысла імену І очывидно найперше подам
кінцилкы якы можна стрітити в тый одніі найперше будут то назывникы з
суфіксом ат ят в называючым в єднотным чыслі а я рождаючий аТ
аТ ЯТ ята даючий ату яту ята Ятын з середні очыно Ведячый
так як называючы творячий атом Ятом Ятами Ятны Середній ся ны місцевый
Аты Яты тіж середній ключучий так як называючый і в множным чыслі
называючий ата ята рождаючий ат або нулева кінцивка даючий А там А
тым середнє очывидно видячий так як называючый творячий атамы атны і середнє
сяды місцевый атах ятах і кличучый так як называючый І для приміру
одмінны собі два назывникы дівча і паця Ктожто дівча кого чого дівчата
дівчата Комучому дівчату когошто дівча З кым з чым з дівчатом О
кым о тым О кым очым о дівчаты ключучий о дівча І
множны чысла Кто што дівчата о чого дівчат Кому чому дівчатам дівчатым
Кого што дівчата з кымстьом з дівчатами дівчатми окым очым о дівчатах
і о дівчатах І і іщы паця крошто паця огочого пацяте пацята
комучому пацяту кого што паця з кым з чым з пацятом окым
очым о пацяти кличучий о паця І множне чысло Кто ж то
пацята кого чого пацят Кому тому пацятам пацятым кого што пацята з
кым тым з пацятами пацятми окрем очым о пацятах о пацята Ей
закля перейдеме до другого типу одмінет то може зробиме собі коротку перерву
Залотского Люба Ядола за роцкоя новала ци лемка моя то на тов
мойом копа копу мойом копам яла І єм зас зывами тепер подам
кінцилкы і Якы ы стрічаме родні назывників з суфіксом Н І такы
в єднотным чыслі называючый А рождаючий Ен і середнє даючий н видячий
так як называючий творячий ном місцевый Н і середнє на кінци і
тычучий так як называючий І маме іщы множне чысло в называючым Н
рождаючый Н або ну лева кінцилка даючий енам видячий так як называючий
творячий енам середні очывидно на кінци місцевый енах ітячучый так як называючий
і примір до одміны до сіня Кношто сіня Кого чого семена семены
Комучому семену Кого што сіня З кым з чымс семеном Окым очым
о семены о сіня І множне чысло называючый хто што семена кого
чого семен кому чому семенам кого што семена з кым з чым
семенами о кым очым о семенах тичучый о семен То была одміна
Car<unk> І маме іщы Штоси такого як одмін назывників котры мают лем
множне чысло Так маме такы назывникы і може часом не знаме што
з нима зробити як іх одмінити а Явам Гонеска Вшытко повім Вам
щырі же сама мала єм остатню клопіт бо єм сы забыла же
штоси такого функцийонує і так єм кус здуріла Як тото тепер одміняти
а годило мі про слово сіне так же тіж зазріла єм власні
до ґраматикы і вшытко было ясне так же вам тіж тото представлю
бо є то придатна річ і пожыточна также Якы назывник належыт до
той ґрупы До той ґрупы належат назывникы ворота гуші ґачы двері сіны
дріжджы кліщы крижы ногавкы ножыці санкы холошні ціпы по миі очрубы і
інчы А бо то очывидно не вшыткы вжыткых не будеме виміняти і
мама взір одміны е подом на першы кінцилкы е гев просто Є
Лем єдно одміна не маме так якы нормальніж вам єднотне і множне
чысло Так же в называючым можут то быти кінцилкы ы заднє і
середнє і в рождаючым ы середнє або нулева плинцюлька вдаючым амы ям
видячый так як называючы творячий амы Ями Ны всяди середє місцевый ах
Ях або ох Ох попередженым мягкым знаком даже мягкій знак і ох
і тличучий так як называючий но ім думаю штоси был сме собі
Одмінили може порткы і важні тоты сіды про котры Еповро котры єм
не знала Чы знати єм знала лем єм собі забыла бо як
ся Єднак мало ужыват Но то фактичні декотычы влітуют а по лем
щырі же в штоденній бесіді Часто не звертаме увагы на такы дрібниці
але придумам дашто написати но товды є клопіт Но добрі но то
порткы Ктошто порткы кого чого борток комучом портка когошто орткы з кышто
з бортками о кым очым о портках і о порткы І припадку
порток так не маме в называючым ы заднє і в видячым В
называючым видячым і вкличучым заднє І сіны і сіны одраз называючы маме
уж і середнє тошто сіны кого чого сін альбо сіны Кому чому
сіням кого што сін скы з сінями або сільми окым очым осінях
і ключучы осіны так То бы было Тілько хыбак як бесідую я
уж особливости якых такых якысых такых барз Вам не буду представляла представляла
заогачам натоміст жебы зазріти до ґраматикы і собі почытати самому на власну
руку бо Єднак тото што з бесідуване чуєме тяжко нам то часто
якоситам собі в головці поукладати натоміст прочытане передумане фактичні дає якыс пізнійше
ефекты Я думам же повинны сте собі порадити но сут ны Мє
пару особливости напевно ся натоміст я думам Просто як ся тіж бесідує
то нам ся самопіша тіж насуват же то ся бы сме так
найнаншы так Думам же з одміном не повинно быти Яко такы клопоты
гео ходит предовшыткым про тот аспект орфоґрафічный прото же як бы одмінны
назывникы нам вызначают Барз мітно ы особливости такы орфоґрафічны Еты мітны орфоґрафічны
принципы котры видно треба ся тримати Но я на конец лем іщы
Вам просто припомну што Належало нам запоряд до одмін так же што
то было Мали сме так першу одміну До першой одміны Першу одміну
ділиме на три ґрупы зо взгляду на тип основы Першу ґрупу творят
назывникы твердым зогласным основы перед кінцилком в называючым од ним вєднотного чысла
мают они кінцилку а напр Ватра Лемковина як окремий підтеп о выділямет
ден декотры назывникы мужского роду а напримір ґазда староста другу ґрупу творят
назывникы з мягкым согласным основы або ц перед кінцилком в называючым одмінку
єднотного чысла тоты назывникы мают кінцилку а котру в писмі означуєме буквом
і я напр ЛЕМ <unk> Як окремы підтоп выділяме декотры назывникы мужского
роду Ная напримір Ілия До той ґрупы зачыслят ізывникы типу адміністрация котрых
основа кінчыт ся мягкым солазным з звуком єй в писмі На кінцьова
Йотувана буква Я означат получыня остатнього звуку основы іоты зо звуком кінцилк
а напримір асикурация Окрем ґрупу творят назывникы з основом нажы чы ш
котры мают в называючым одмінку платного чысла і цілку а напримір вежа
душа То была перша одмінна і што належыт до одміны другой до
другій одмін залежат назывникы мужского роду котры в называючым одмінку єднотного чысла
на кінци слова мают согласный твердий або мягґій а тіж пару назывників
мужского роду з кінцилком О напримір няньо УйКО До той одміны належат
тіж назывникы середнього роду з кінцилками О е называючым одмінку єднотного чысла
напримір село Поле а тіж А в писмі Я наприміры Васіля І
скорицко припомнеме іщы што належыт до <unk> одміны До третьой одміны належат
назывникы женьского роду з основом закінченом на согласний твердий мягій або Йоту
з нулевом кінцилком в называючым одмінку етодного чысла напр голус Груд а
тіж назывник Матір котрий в называючым має вариянтову аргаічну форму маты Но
і днесня <unk> одміна до <unk> одміны належат назывникы середнього роду з
кінцил А Я в назвуючым оддінку єднотного чысла котры при одмінюваню мают
суфік ат яд наприм гача паpu лем слова ім <unk> Но і
мам не іщы В цілком окрему ґрупу значыт назы одназывникы котры мают
лем ножне чысло і іх одміняны лем в єдным вариянті так же
Нагнеска то вшытко я очывидно даю Вам задачу так як попередньо зробити
собі порядны нотаткы табельку з кінцю камы написати собі што належыт як
назывник яка то сла ґрупа тота четверта одміна і очывидно одміняти І
прошу одмінити собі ворота Ані поворотатыст Але но то тіж бо Ворота
то уж є ґрупа то є ґрупа тота котра мале множе чысло
а очывидно тото тіж прошу одсвідчыти также з той ґрупы то ворота
по миі Ґачы І уж лі може А з четвертой одміны то
прошу собі одмінити І я вымя теля піднібя і о пліча Но
думам Же буде буде добрі Ні Так же ходит про орфоґрафію і
про одміну назывників то сме собі уж повіли вшытко Врешту собі прошу
очывидно дочытати а за тыжден ы собі зробиме зробиме перерыву од ґраматикы
і собі штоси з культуры прирыхтовувас для вас інформациі про лемківскых хыжы
так же за огачом за тыжден Еб сте послухали той лекциі Дякую
Вам за увагу страну сердечні Катылавска