Печатня #21 - Людмила Шандалова Червений берег, 25 XI 2016
Еп. 21

Печатня #21 - Людмила Шандалова Червений берег, 25 XI 2016

•

Опис епізоду

Odcinek przedstawia Ludmiłę Szandalową, rusyńską pisarkę i poetkę, przypominając jej życiorys, twórczość dla dzieci oraz działalność związaną z pisaniem po rusyńsku i pracą z młodzieżą. W drugiej części pojawia się szkolna interpretacja fragmentu jednej z jej książek, więc nagranie łączy prezentację autorki z przykładem jej prozy.

Szeroko w dziedzinie lemkoznawstwa oraz w łemkowskiej i rusińskiej literaturze pojawiają się tysiące zapisanych historii. Wszelkie pieśni, wszystkie te litery zapisał niejaki Pryny Majuczy jako – jak to się mówi – kolejny „podwójny pryncypał“. Zgodnie z ustaloną tradycją mamy określony porządek zapisywania liter, głosek i wypowiedzi. Aby z tego początkowego chaosu powstał sens, sensowne świadectwo, treść czy dowód wiedzy, a niekiedy i odczuć samego autora, konieczny jest pewien ład. Kiedy już te teksty zostaną zapisane w odpowiedniej formie, żeby inni mogli je przeczytać, wtedy autor, przekonany o wartości swojego dzieła, może dostrzec w nich nowe znaczenia. Może też dzielić się tym, nad czym pracował, z innymi ludźmi – z tymi, którzy są ciekawi świata, którzy cenią sobie wiedzę.

Stąd między innymi inicjatywa „Programu Peczatnia“, który ma popularyzować łemkowsko-rusińską literaturę, książki, wydawnictwa i czasopisma. „Peczatnia“ jest przeznaczona dla ludzi oczytanych i obejmuje także słuchanie (np. w radiu), czytanie czy rozmaite formy komunikacji (lemfm).

Witam wszystkich słuchaczy w programie „Peczatnia“. Równo rok temu przygotowaliśmy audycję o roczniku „Ruskoj“ z 2013 roku, a dzisiaj będziemy rozmawiać o roczniku „Gruszko i Bursy“ 2014. To już dziesiąty numer, wyjątkowy. Opowiemy teraz o tym, co w nim się znajduje, jakie są tematy przewodnie, czemu został poświęcony i może na początek parę wspomnień. Rocznik „Gruszko i Bursy“ powstał w 2005 roku – wtedy ukazał się pierwszy numer, dość skromny, a dzisiejsze wydania są już znacznie obszerniejsze. Obecnie zawiera on artykuły naukowe, jest w nim dział recenzji, a redaktorka naczelna wyraźnie podkreśla, że czasopismo się rozwija, że popyt na nie rośnie i że poszerza się też grono osób piszących w łemkowskim języku.

Dzień dobry. Cieszy mnie, że zdołaliśmy opublikować już dziesiąty numer, bo to pokazuje, że jest taka potrzeba i że mamy zasoby, by go wydawać. Rozwinęliśmy się z założenia jako pismo naukowe i etniczne. Widać też wzrastające zainteresowanie publikowaniem w łemkowskim – autorzy coraz częściej piszą w naszym języku, choć na początku artykuły naukowe bywały głównie w języku polskim. Jest to widoczne w statystykach: na 225 tekstów aż 153 są w łemkowskim. Wyraźnie rośnie więc liczba autorów, którzy sięgają po łemkowski w dyskursie naukowym. W tworzenie rocznika angażują się również uznani specjaliści w dziedzinie łemkoznawstwa z Polski i z zagranicy – tacy jak prof. Magocsi, dr Horbal, dr Mazur, prof. Ziemba czy Stefan Dudra. Dzięki temu publikowane teksty są merytoryczne i reprezentatywne.

W każdym numerze zamieszczamy też rozmaite dokumenty – np. sprawozdania czy uchwały ważne dla społeczności łemkowskiej i rusińskiej. Od początku istnienia rocznika w 2005 roku staramy się wypełniać tę funkcję dokumentacyjną, by udostępniać ludziom źródła i archiwalia związane z łemkowską historią i kulturą. W najnowszym numerze jest m.in. artykuł o tym, jak łemkowscy przedstawiciele zasiadali w Komisji Wspólnej Rządu i Mniejszości Narodowych i Etnicznych, oraz o kontrowersjach towarzyszących tej reprezentacji.

Dalej przechodzimy do artykułów związanych z rocznicą Talerhofu, czyli obozu austro-węgierskiego, w którym internowano tysiące Rusinów i łemków w czasie I wojny światowej. W publikacji znalazły się teksty naukowe i wspomnienia pokazujące, jak traumatyczne wydarzenia z Talerhofu wpłynęły na kształtowanie łemkowskiej tożsamości. Omawiamy zapiski Teofila Kuryły „Dziennik Lemka z Talerhofu“ czy poezję Michała Nesteraka – wszystko to dowodzi, że Talerhof wzbudził wśród łemkowskiej inteligencji silne poczucie obowiązku dokumentowania przeżyć i przekazywania ich następnym pokoleniom. Przedstawiamy też artykuły o służbie łemków w armii cesarsko-królewskiej, o ruchu staroruskim czy rusofilskim i wpływie tych nurtów na życie łemkowskiej wspólnoty.

W kolejnych działach znalazły się szkice o działalności literackiej, np. o pisarstwie Petra Murianki i o tym, jak literatura pomaga w kształceniu młodszych pokoleń w języku łemkowskim. W dziale „Inspiracji“ publikujemy zaś wiersze i krótkie formy autorstwa studentów filologii łemkowskiej i innych początkujących twórców, pokazując, że łemkowski coraz częściej funkcjonuje w przestrzeni artystycznej.

Mamy tu również przekłady tekstów białoruskiego pisarza Sokrata Janowicza na język łemkowski – to ciekawe zderzenie dwóch bliskich sobie światów, z podobnymi doświadczeniami mniejszości i kolonizacji kulturowej. Janowicz słynie z pisania wyrazistych, czasem ironicznych i prowokacyjnych form („sokratki“), a przełożenie tego na łemkowski jest nie lada wyzwaniem.

Na końcu znajdziemy recenzje, sprawozdania i krótkie teksty przedstawiające realizację projektów związanych z ożywianiem łemkowskiego języka i kultury muzycznej. Są tam np. informacje o tworzeniu współczesnego słownika łemkowskiego i o dokumentowaniu tradycyjnych pieśni w ramach projektu „Micne zila“. Dzięki tej działalności dąży się do tego, aby łemkowski żył nie tylko w archiwach, lecz także na co dzień, w nowoczesnej formie, którą można przekazać młodemu pokoleniu.

Najnowszy rocznik „Ruskiej Bursy“ na rok 2014 jest zatem bogaty – obejmuje historię, język, literaturę, religię i szeroko pojętą kulturę łemkowską oraz rusińską. Omawiamy sprawy kluczowe dla tożsamości: od tragicznych wydarzeń Talerhofu po dzisiejsze próby rewitalizacji języka i pieśni. Z jednej strony jest to pismo naukowe, z drugiej – służy utrwalaniu pamięci i pielęgnowaniu łemkowskiego dziedzictwa.

Szeroko w dziedzinie lemkoznawstwa oraz w łemkowskiej i rusińskiej literaturze pojawiają się tysiące zapisanych historii. Wszelkie pieśni, wszystkie te litery zapisał niejaki Pryny Majuczy jako – jak to się mówi – kolejny „podwójny pryncypał“. Zgodnie z ustaloną tradycją mamy określony porządek zapisywania liter, głosek i wypowiedzi. Aby z tego początkowego chaosu powstał sens, sensowne świadectwo, treść czy dowód wiedzy, a niekiedy i odczuć samego autora, konieczny jest pewien ład. Kiedy już te teksty zostaną zapisane w odpowiedniej formie, żeby inni mogli je przeczytać, wtedy autor, przekonany o wartości swojego dzieła, może dostrzec w nich nowe znaczenia. Może też dzielić się tym, nad czym pracował, z innymi ludźmi – z tymi, którzy są ciekawi świata, którzy cenią sobie wiedzę.

Stąd między innymi inicjatywa „Programu Peczatnia“, który ma popularyzować łemkowsko-rusińską literaturę, książki, wydawnictwa i czasopisma. „Peczatnia“ jest przeznaczona dla ludzi oczytanych i obejmuje także słuchanie (np. w radiu), czytanie czy rozmaite formy komunikacji (lemfm).

Witam wszystkich słuchaczy w programie „Peczatnia“. Równo rok temu przygotowaliśmy audycję o roczniku „Ruskoj“ z 2013 roku, a dzisiaj będziemy rozmawiać o roczniku „Gruszko i Bursy“ 2014. To już dziesiąty numer, wyjątkowy. Opowiemy teraz o tym, co w nim się znajduje, jakie są tematy przewodnie, czemu został poświęcony i może na początek parę wspomnień. Rocznik „Gruszko i Bursy“ powstał w 2005 roku – wtedy ukazał się pierwszy numer, dość skromny, a dzisiejsze wydania są już znacznie obszerniejsze. Obecnie zawiera on artykuły naukowe, jest w nim dział recenzji, a redaktorka naczelna wyraźnie podkreśla, że czasopismo się rozwija, że popyt na nie rośnie i że poszerza się też grono osób piszących w łemkowskim języku.

Dzień dobry. Cieszy mnie, że zdołaliśmy opublikować już dziesiąty numer, bo to pokazuje, że jest taka potrzeba i że mamy zasoby, by go wydawać. Rozwinęliśmy się z założenia jako pismo naukowe i etniczne. Widać też wzrastające zainteresowanie publikowaniem w łemkowskim – autorzy coraz częściej piszą w naszym języku, choć na początku artykuły naukowe bywały głównie w języku polskim. Jest to widoczne w statystykach: na 225 tekstów aż 153 są w łemkowskim. Wyraźnie rośnie więc liczba autorów, którzy sięgają po łemkowski w dyskursie naukowym. W tworzenie rocznika angażują się również uznani specjaliści w dziedzinie łemkoznawstwa z Polski i z zagranicy – tacy jak prof. Magocsi, dr Horbal, dr Mazur, prof. Ziemba czy Stefan Dudra. Dzięki temu publikowane teksty są merytoryczne i reprezentatywne.

W każdym numerze zamieszczamy też rozmaite dokumenty – np. sprawozdania czy uchwały ważne dla społeczności łemkowskiej i rusińskiej. Od początku istnienia rocznika w 2005 roku staramy się wypełniać tę funkcję dokumentacyjną, by udostępniać ludziom źródła i archiwalia związane z łemkowską historią i kulturą. W najnowszym numerze jest m.in. artykuł o tym, jak łemkowscy przedstawiciele zasiadali w Komisji Wspólnej Rządu i Mniejszości Narodowych i Etnicznych, oraz o kontrowersjach towarzyszących tej reprezentacji.

Dalej przechodzimy do artykułów związanych z rocznicą Talerhofu, czyli obozu austro-węgierskiego, w którym internowano tysiące Rusinów i łemków w czasie I wojny światowej. W publikacji znalazły się teksty naukowe i wspomnienia pokazujące, jak traumatyczne wydarzenia z Talerhofu wpłynęły na kształtowanie łemkowskiej tożsamości. Omawiamy zapiski Teofila Kuryły „Dziennik Lemka z Talerhofu“ czy poezję Michała Nesteraka – wszystko to dowodzi, że Talerhof wzbudził wśród łemkowskiej inteligencji silne poczucie obowiązku dokumentowania przeżyć i przekazywania ich następnym pokoleniom. Przedstawiamy też artykuły o służbie łemków w armii cesarsko-królewskiej, o ruchu staroruskim czy rusofilskim i wpływie tych nurtów na życie łemkowskiej wspólnoty.

W kolejnych działach znalazły się szkice o działalności literackiej, np. o pisarstwie Petra Murianki i o tym, jak literatura pomaga w kształceniu młodszych pokoleń w języku łemkowskim. W dziale „Inspiracji“ publikujemy zaś wiersze i krótkie formy autorstwa studentów filologii łemkowskiej i innych początkujących twórców, pokazując, że łemkowski coraz częściej funkcjonuje w przestrzeni artystycznej.

Mamy tu również przekłady tekstów białoruskiego pisarza Sokrata Janowicza na język łemkowski – to ciekawe zderzenie dwóch bliskich sobie światów, z podobnymi doświadczeniami mniejszości i kolonizacji kulturowej. Janowicz słynie z pisania wyrazistych, czasem ironicznych i prowokacyjnych form („sokratki“), a przełożenie tego na łemkowski jest nie lada wyzwaniem.

Na końcu znajdziemy recenzje, sprawozdania i krótkie teksty przedstawiające realizację projektów związanych z ożywianiem łemkowskiego języka i kultury muzycznej. Są tam np. informacje o tworzeniu współczesnego słownika łemkowskiego i o dokumentowaniu tradycyjnych pieśni w ramach projektu „Micne zila“. Dzięki tej działalności dąży się do tego, aby łemkowski żył nie tylko w archiwach, lecz także na co dzień, w nowoczesnej formie, którą można przekazać młodemu pokoleniu.

Najnowszy rocznik „Ruskiej Bursy“ na rok 2014 jest zatem bogaty – obejmuje historię, język, literaturę, religię i szeroko pojętą kulturę łemkowską oraz rusińską. Omawiamy sprawy kluczowe dla tożsamości: od tragicznych wydarzeń Talerhofu po dzisiejsze próby rewitalizacji języka i pieśni. Z jednej strony jest to pismo naukowe, z drugiej – służy utrwalaniu pamięci i pielęgnowaniu łemkowskiego dziedzictwa.

Автоматычна транскрипция

горе Буде представити нашу автоку Людміла Шадалова народила <unk> фебруара <unk> селі
залізся на Украіні своім русиньскым робічом як друга дітина В року <unk>залізся на Украіні своім русиньскым робічом як друга дітина В року <unk>
як два річна ся зо свойом родином вернула до рідного краю лишньогояк два річна ся зо свойом родином вернула до рідного краю лишнього
чехословенска У Звіднику ся вчіла на основній школи апотімі на середній школичехословенска У Звіднику ся вчіла на основній школи апотімі на середній школи
і ґімназиі яку закінчыла і продолжувала шкыдувати економічну специялизацию на высокій школіі ґімназиі яку закінчыла і продолжувала шкыдувати економічну специялизацию на высокій школі
посподарскій Лідрі котру в року <unk> закінчыла титулом Інжынів У функциі економпосподарскій Лідрі котру в року <unk> закінчыла титулом Інжынів У функциі економ
робила посподарстві Сталевництві і наконій преправі Од року <unk> приватні выконує службыробила посподарстві Сталевництві і наконій преправі Од року <unk> приватні выконує службы
економічны і фінанчны і выдата ма три діти Од року <unk> директорекономічны і фінанчны і выдата ма три діти Од року <unk> директор
коло обчатского здружіня тота аґентура а од року <unk> ся стала членкомколо обчатского здружіня тота аґентура а од року <unk> ся стала членком
з польску русиньскых писателів словеньска Затым як написала першый з іх поз польску русиньскых писателів словеньска Затым як написала першый з іх по
русиньскы Карпаты Карпаты уступні пробувала дале писати в русиньскым языку перше сярусиньскы Карпаты Карпаты уступні пробувала дале писати в русиньскым языку перше ся
хотіла приговорити найменшым дітьом дала можності а темы якы мало описателя условітихотіла приговорити найменшым дітьом дала можності а темы якы мало описателя условіти
а в року <unk> вышла єй перша збірка поезиі про діти піда в року <unk> вышла єй перша збірка поезиі про діти під
назвом Поты діти што вам повинні В року <unk> была книжка оціненаназвом Поты діти што вам повинні В року <unk> была книжка оцінена
Медженародном премійом Александра Духновича Єй стіжкы діти правдивні рецитуют при ріжных прижідостяхМедженародном премійом Александра Духновича Єй стіжкы діти правдивні рецитуют при ріжных прижідостях
а на ріжных сутяжах поезиі м ін і на сутяжі Духновичів Пряшіва на ріжных сутяжах поезиі м ін і на сутяжі Духновичів Пряшів
Од року <unk> коли зачала русиньскій фестіваль в Бослині кус ся анґажуєОд року <unk> коли зачала русиньскій фестіваль в Бослині кус ся анґажує
і в области роботы з дітьми а в рамках фестівалю приправу єі в области роботы з дітьми а в рамках фестівалю приправу є
такістослову творґу В першым річнику была зорґанізувана бесіда в припрамуваній книжці Будедітакістослову творґу В першым річнику была зорґанізувана бесіда в припрамуваній книжці Будеді
щынам полім дяжых трохічніко фестівалю ся авторка пустила до написаня сценарий дідскыхщынам полім дяжых трохічніко фестівалю ся авторка пустила до написаня сценарий дідскых
пєс під назвами Приповідка з лиса Віфінтіна а дівчатко і жебрак котрыпєс під назвами Приповідка з лиса Віфінтіна а дівчатко і жебрак котры
были наштуваны школярами Основной молецкой Школы в Свидніку зреґіруваны пані Дарінком Марковобыли наштуваны школярами Основной молецкой Школы в Свидніку зреґіруваны пані Дарінком Марково
а представлены дідскому публику в рамках русиньского фестівалю Авторка не перестала писатиа представлены дідскому публику в рамках русиньского фестівалю Авторка не перестала писати
про діти або два рокы І правильні раз до місяца выходжали стіжкыпро діти або два рокы І правильні раз до місяца выходжали стіжкы
про діти з наженьску тематиковы у православнымолоґічным часописі і стіна окрем інчогопро діти з наженьску тематиковы у православнымолоґічным часописі і стіна окрем інчого
пише і тексты спіманока поезию і прозу продо спелых Дороку выдала першупише і тексты спіманока поезию і прозу продо спелых Дороку выдала першу
збірку короткой прозы Тепер бы єм закликал мідже нас емкувана тову школяртузбірку короткой прозы Тепер бы єм закликал мідже нас емкувана тову школярту
літерарно драматичного одбору основной млецкой школы яка си під ведіньом пані учытелькылітерарно драматичного одбору основной млецкой школы яка си під ведіньом пані учытелькы
Дарінкы Марковой приправила правій урівок з книжкы Червеный Берег выслухану коротку частДарінкы Марковой приправила правій урівок з книжкы Червеный Берег выслухану коротку част
прибиву о малий Марці на Жах Майця заперла капуру і забєгала заприбиву о малий Марці на Жах Майця заперла капуру і забєгала за
корабами Метра зізбаціла свою найліпшу камеранку в Ганчі Ходили вірну до <unk>корабами Метра зізбаціла свою найліпшу камеранку в Ганчі Ходили вірну до <unk>
класы або уж минуло єд <unk> років Хаджо хоц вас цетіста ратикласы або уж минуло єд <unk> років Хаджо хоц вас цетіста рати
мі ся кыра што чка приснило як не маме пробуділи Ні штомі ся кыра што чка приснило як не маме пробуділи Ні што
єст нияк самі не хотіло Але тепер уж добі А ти штоєст нияк самі не хотіло Але тепер уж добі А ти што
маш марчы то принамеріню кліб зушмарцю А ты Адзімкы адвянка Помала сямаш марчы то принамеріню кліб зушмарцю А ты Адзімкы адвянка Помала ся
кінців септембра Голосила ся осі Холодний вітер ся переганял довколо Смецько сякінців септембра Голосила ся осі Холодний вітер ся переганял довколо Смецько ся
драпало помалому понад ліс і долгама злучаны патерні обзувало каждий камінь каждудрапало помалому понад ліс і долгама злучаны патерні обзувало каждий камінь кажду
траду Село ся провучало В піхости непозорывано в нім зачынал обзувати каждоденнойтраду Село ся провучало В піхости непозорывано в нім зачынал обзувати каждоденной
жывот Дівцята Сы Смілонь выкрачавали женоці коровы перед собом Марче де покыштуватижывот Дівцята Сы Смілонь выкрачавали женоці коровы перед собом Марче де покыштувати
своімеринді Яті намінно ярко ґм чом ні Коштуваня є такє інтересне Онойсвоімеринді Яті намінно ярко ґм чом ні Коштуваня є такє інтересне Оной
мало за наслідок же покысно на поля пояли вшытко што іх доммало за наслідок же покысно на поля пояли вшытко што іх дом
порыхтували Такы доброты ся не дали долго нести Бо як великій панпорыхтували Такы доброты ся не дали долго нести Бо як великій пан
дознима скарофур пониже села в паливым боці драга на свідні было доверпадознима скарофур пониже села в паливым боці драга на свідні было доверпа
ствіском Тан ся паси до обіда І днес перед тым як сяствіском Тан ся паси до обіда І днес перед тым як ся
то стало пишут Жужа і Іля Петро Микола а з хлопців Янкото стало пишут Жужа і Іля Петро Микола а з хлопців Янко
Дзубай Мішол Ярці Петро Манків і братя Палуховы Осиф і Янко ХлопциДзубай Мішол Ярці Петро Манків і братя Палуховы Осиф і Янко Хлопци
піднесли обдум штоси ся зявили на полю уж бігали горя дому Давайпіднесли обдум штоси ся зявили на полю уж бігали горя дому Давай
мізю тусьма кумі кумі кричали весело Яку втікай по ньому піде ажмізю тусьма кумі кумі кричали весело Яку втікай по ньому піде аж
до яту І думкы за нетого завяла цалком інакша ситуация якой сядо яту І думкы за нетого завяла цалком інакша ситуация якой ся
не могли сподівати Неціла година оставала до товды коли треба перейти зне могли сподівати Неціла година оставала до товды коли треба перейти з
корывами на другій бік призбравы до річка Унады Памі на ковали Каждойкорывами на другій бік призбравы до річка Унады Памі на ковали Каждой
ден так робили Днеся ріхтовали о треба поганяти іх тудово доложкы Аледен так робили Днеся ріхтовали о треба поганяти іх тудово доложкы Але
што з каписа несет тот незвычайний голос Ямкові выпала лота з рукшто з каписа несет тот незвычайний голос Ямкові выпала лота з рук
одкатоляла ся до недалекых кряків Ябуд сонеч Осі в чекаючі на тійодкатоляла ся до недалекых кряків Ябуд сонеч Осі в чекаючі на тій
раху кричал злосно на камарата Діті застали сєткы спозорні За голтове нихтораху кричал злосно на камарата Діті застали сєткы спозорні За голтове нихто
не смотрил знепа загарміл Слук тяжкы Незвыча незвычано людніве звали в сяне смотрил знепа загарміл Слук тяжкы Незвыча незвычано людніве звали в ся
на долину Страх міцно обных пастырів Они зачудувано обернули головы догоры іна долину Страх міцно обных пастырів Они зачудувано обернули головы догоры і
ховалці свіруком одцілы Созера Там там перся змеціл Осіп і вказал хлопцомховалці свіруком одцілы Созера Там там перся змеціл Осіп і вказал хлопцом
додале Касмырым адлом Летало смотте Заліса соко на небі ся зяли желізникадодале Касмырым адлом Летало смотте Заліса соко на небі ся зяли желізника
За ним дашы і дашы Річаня моторів зміцніло Одразу над головами дітяйЗа ним дашы і дашы Річаня моторів зміцніло Одразу над головами дітяй
были великы тенны чуда Дякувашу мі Єнкі Валятові Книжка Червий Берег єбыли великы тенны чуда Дякувашу мі Єнкі Валятові Книжка Червий Берег є
збірком шестьох самосопных повідок інтерес на предовшыткым свою тему Авторкаша ретроспективні вертазбірком шестьох самосопных повідок інтерес на предовшыткым свою тему Авторкаша ретроспективні верта
до часів коротко пред І світову войну а до часу ІІ світовойдо часів коротко пред І світову войну а до часу ІІ світовой
войны Прібы сут писаны на основі скуточных подій на основі споминок авторківнойвойны Прібы сут писаны на основі скуточных подій на основі споминок авторківной
мамы адялшых Памятников зо села Ніжній Берлиха Юрка Воля Подіі ся одограютмамы адялшых Памятников зо села Ніжній Берлиха Юрка Воля Подіі ся одограют
на северовій ході Словеньска малем селечку Ніжній Берліг якє было політичныма ана северовій ході Словеньска малем селечку Ніжній Берліг якє было політичныма а
з олочыньскыма ополностями смарене до Лемка страшливых удалостей Война глубоко вдаріла доз олочыньскыма ополностями смарене до Лемка страшливых удалостей Война глубоко вдаріла до
жывотів його русиньского обывательства Родины і єднотливці были зо дня на денжывотів його русиньского обывательства Родины і єднотливці были зо дня на ден
выставлены вопросом як пережыти як си заховати людску достойніст ани спроневірити сявыставлены вопросом як пережыти як си заховати людску достойніст ани спроневірити ся
свому звідомю а найбільшым законом жывоті Просты люде по векшыні земледільци глубоковірушійсвому звідомю а найбільшым законом жывоті Просты люде по векшыні земледільци глубоковірушій
бога тяжкострадавшій фізичной психіцкы В тых тяжкых часах оні обстояли лем дякабога тяжкострадавшій фізичной психіцкы В тых тяжкых часах оні обстояли лем дяка
своій покорі Авірі Вшыткы повіткы предкават єдна споловчна літка а то поглядсвоій покорі Авірі Вшыткы повіткы предкават єдна споловчна літка а то погляд
очами малого дівчата в Марці Ай родины на тяжкы а погнуты воєнныочами малого дівчата в Марці Ай родины на тяжкы а погнуты воєнны
часы Підуклянскій Край єй цілий просятий кров вояків нашых совітскых але ічасы Підуклянскій Край єй цілий просятий кров вояків нашых совітскых але і
неприятельскых німецкых Днес по веция <unk> років ся можеме опросити на штонеприятельскых німецкых Днес по веция <unk> років ся можеме опросити на што
то было добре Але терпіли і циґлісте і медже нима были великыто было добре Але терпіли і циґлісте і медже нима были великы
жертвы а о і ся скоро діж не говорит Хто уж тепержертвы а о і ся скоро діж не говорит Хто уж тепер
ся дознал як то вшытко было што прожывали стары люде мамо іся дознал як то вшытко было што прожывали стары люде мамо і
діти І о тім є книжка котру манизкє представиме малома окришынками ідіти І о тім є книжка котру манизкє представиме малома окришынками і
ся вертаме до почутя простой русиньской душы до душы малой дітины ася вертаме до почутя простой русиньской душы до душы малой дітины а
до душы старого зробленого крува якій на скумку свого власного жывота холедо душы старого зробленого крува якій на скумку свого власного жывота холе
єдно найти покій а дожыти ся доброй Старо Выслухаме си тепер другуєдно найти покій а дожыти ся доброй Старо Выслухаме си тепер другу
кажду з книжкы задеклярує Патриция Фарцакова школярка літерарно Драматичного одбору Основной Умецкойкажду з книжкы задеклярує Патриция Фарцакова школярка літерарно Драматичного одбору Основной Умецкой
Школы Ек зачало поєдира сигодні вноці Одразу велике гукот і ревзровало сілоШколы Ек зачало поєдира сигодні вноці Одразу велике гукот і ревзровало сіло
заліг дум Летатла уж чу Літают кружат понад село пущают сой першызаліг дум Летатла уж чу Літают кружат понад село пущают сой першы
бобы бум бум Йой ой тікаме Страшне дысканя Плаця оже озват збобы бум бум Йой ой тікаме Страшне дысканя Плаця оже озват з
каждого двора тенну холодну ніч переднат жалосний ґрявк Люде выбігают зо своіхкаждого двора тенну холодну ніч переднат жалосний ґрявк Люде выбігают зо своіх
хыж і тікают без розмыслу на вшыткы бокы Єдны смеро на Юрковухыж і тікают без розмыслу на вшыткы бокы Єдны смеро на Юркову
волю Але там найстрашнійше другы Горі понад хыжы як тиметів під Ядлогуволю Але там найстрашнійше другы Горі понад хыжы як тиметів під Ядлогу
Бовны єдна попрі другій падают понад одавы на хыжы на драгу доБовны єдна попрі другій падают понад одавы на хыжы на драгу до
поля Марча тікат горі за городом што єного означат а потім черезполя Марча тікат горі за городом што єного означат а потім через
черений берег далеку лісу Отец збоку розмахує руками Марч Таді таді єдначерений берег далеку лісу Отец збоку розмахує руками Марч Таді таді єдна
ногы ся заплітают страхі єй стілеци попутало упала пошто вдала ся наногы ся заплітают страхі єй стілеци попутало упала пошто вдала ся на
траві Хыбай ге Марчо ту ся скрыєме Отец вытягат за руку дотраві Хыбай ге Марчо ту ся скрыєме Отец вытягат за руку до
потока Велика вода та была шыдше корото попід берег Марча очами глядатпотока Велика вода та была шыдше корото попід берег Марча очами глядат
хто уж ту Няньо сестра Іля Шоґор Мітро а де останні Дехто уж ту Няньо сестра Іля Шоґор Мітро а де останні Де
мама Деганя Міжо рыко од болота коліною міцно пече цалым тілом ломцуємама Деганя Міжо рыко од болота коліною міцно пече цалым тілом ломцує
тряшка Я ся барз бою в корці тіскату ґрупу зроблену руку притулюєтряшка Я ся барз бою в корці тіскату ґрупу зроблену руку притулює
ся під плече великому міцному хлопови свойому нянькови Небі ся дітино неся під плече великому міцному хлопови свойому нянькови Небі ся дітино не
бі на ніж не стане Цмоці уж тіхло Летатла одлетіли Ці тобі на ніж не стане Цмоці уж тіхло Летатла одлетіли Ці то
уж може колец Ці то перестали бом бартувати не одважыт ся нічуж може колец Ці то перестали бом бартувати не одважыт ся ніч
робіти Не выходжают зо скрыж чекают што буде дале і холодно аробіти Не выходжают зо скрыж чекают што буде дале і холодно а
то ренедалеко Лем на короткый час цілыхли а назад вшытко од зновато ренедалеко Лем на короткый час цілыхли а назад вшытко од знова
ся опакує Знов бомбардуют Война якє то страшне Боже коли тото скінчытся опакує Знов бомбардуют Война якє то страшне Боже коли тото скінчыт
Коли вшытко стіхне Дале жебы успіврану Дякым патрициі Пазакови Днес видиме книжкуКоли вшытко стіхне Дале жебы успіврану Дякым патрициі Пазакови Днес видиме книжку
до жывота памету застемости попросиме єй жебы нам ты помоли з намдо жывота памету застемости попросиме єй жебы нам ты помоли з нам
то не было сами в поступні помеджі проґрам якы маме приправе неіхто не было сами в поступні помеджі проґрам якы маме приправе неіх
попрошу абы дашто зажевали ті книжкы аставности выріду жывота а потім іпопрошу абы дашто зажевали ті книжкы аставности выріду жывота а потім і
высыпали лістюм з товто русиньского краю Насамперед прошу пана приматор міста звысыпали лістюм з товто русиньского краю Насамперед прошу пана приматор міста з
Свиднікня на Головняка Од примато найшолю Добрі ден важена дама важе лемСвиднікня на Головняка Од примато найшолю Добрі ден важена дама важе лем
панове Юванашка списувалька Людка фільм роздумувал Людку Златач оповісти може за нашпанове Юванашка списувалька Людка фільм роздумувал Людку Златач оповісти може за наш
вшыткых чутя маме так вельмій раді Повісти єдну велькы дякы зато жевшыткых чутя маме так вельмій раді Повісти єдну велькы дякы зато же
єс а жытя маме Ліпа іх дал такій великій дар же сяєс а жытя маме Ліпа іх дал такій великій дар же ся
познаме од єдства Віру же вшыткы узнати же людка і моя зпознаме од єдства Віру же вшыткы узнати же людка і моя з
полудзячка столем ходюл осемроково до єдной дрыды а ми згледувати ціли єйполудзячка столем ходюл осемроково до єдной дрыды а ми згледувати ціли єй
жывот позорувати як шалюдкама можно з дівчатками ни на красну жыво алежывот позорувати як шалюдкама можно з дівчатками ни на красну жыво але
главні як людскі дозріва лютку є преня єчы видімочне кольконатерной емоциі єглавні як людскі дозріва лютку є преня єчы видімочне кольконатерной емоциі є
в тобі а мучы повісти же тота емоция з о субєктивного поцитув тобі а мучы повісти же тота емоция з о субєктивного поциту
зачала вытріскувати коло такой штырі ціткы але же єс мала сильну сильнузачала вытріскувати коло такой штырі ціткы але же єс мала сильну сильну
потребу повісти світу чы є в тобі А мушу ся повісти апотребу повісти світу чы є в тобі А мушу ся повісти а
такто цитю же аси такым великым імкузом при тебе была твоя добратакто цитю же аси такым великым імкузом при тебе была твоя добра
мама котру єс несконале мірувала а я в тых виповідях твоі вельмимама котру єс несконале мірувала а я в тых виповідях твоі вельми
цитю тенсивний стяг тебе бул твоій мами А єто ничо надерли боцитю тенсивний стяг тебе бул твоій мами А єто ничо надерли бо
ліднич крайшы як міруют це мама міруют цера а те надерли сяліднич крайшы як міруют це мама міруют цера а те надерли ся
потом посулат нас дале Та красна писічка котра была на зачатку Карпатыпотом посулат нас дале Та красна писічка котра была на зачатку Карпаты
Карпаты то так нашыткых розсыплівіла але і указала же Русині мали цістеКарпаты то так нашыткых розсыплівіла але і указала же Русині мали цісте
серце цісту душу же сме вели добры люде А може мыси онисерце цісту душу же сме вели добры люде А може мыси они
так свику не увыдумуєме але я єм глибоко присвячений же Карпат тотак свику не увыдумуєме але я єм глибоко присвячений же Карпат то
буде раз русиньска гімна же то буде пісень котра буде в гісториібуде раз русиньска гімна же то буде пісень котра буде в гісториі
а може о <unk> <unk> о <unk> років ся будут чудувати жеа може о <unk> <unk> о <unk> років ся будут чудувати же
хто таку красну писнічку написал а Словали самозрена Єшку Кыселица Гудбу Нехто таку красну писнічку написал а Словали самозрена Єшку Кыселица Гудбу Не
ма лем то єси щастя жебы м си цілу книжку людку прочыталма лем то єси щастя жебы м си цілу книжку людку прочытал
але часом си перечытал Але зас є то книжка уляскій кому доале часом си перечытал Але зас є то книжка уляскій кому до
краю уласкій тым то людьми О прижытых прігу гісториі а ціл найстаршыкраю уласкій тым то людьми О прижытых прігу гісториі а ціл найстаршы
тымеций чловекша завыймат якого гнізда долетіл єст така наша красна писнічка жетымеций чловекша завыймат якого гнізда долетіл єст така наша красна писнічка же
і пташкы знают де гніздичко мают а при том то місто іі пташкы знают де гніздичко мают а при том то місто і
претен реґіон то є оброскідаря кіз меморі достати таку книжку Лебо топретен реґіон то є оброскідаря кіз меморі достати таку книжку Лебо то
є книжка о Ніжном Урлику о Юрковій Бурі о Нашы Люди оє книжка о Ніжном Урлику о Юрковій Бурі о Нашы Люди о
Ярлові о Свиднику але главді о тым што вшытко сме пережыли АЯрлові о Свиднику але главді о тым што вшытко сме пережыли А
кєд сме ся посувати будучности дале мусиме познати свою історию а такєд сме ся посувати будучности дале мусиме познати свою історию а та
гістория людко є така же можеме быти на ном гырды апішны Єднічогістория людко є така же можеме быти на ном гырды апішны Єднічо
виді мочне мати приятельку добру камаратку списувателю то не може ся каждывиді мочне мати приятельку добру камаратку списувателю то не може ся кажды
похвалити лем бы тых списуватель вылью не знаме але принос лют опохвалити лем бы тых списуватель вылью не знаме але принос лют о
ті уси Вельми підзнам на особно зві знам до списувателька А яті уси Вельми підзнам на особно зві знам до списувателька А я
єм присвячений же тото є ісюден зачаток а же та сильна емоцияєм присвячений же тото є ісюден зачаток а же та сильна емоция
котра в тобі є принесли свій вельо нагерных книжках при нас прешыткыхкотра в тобі є принесли свій вельо нагерных книжках при нас прешыткых
превдячных цітательох лебо є то книжка о нашым жывоті ораз а істопревдячных цітательох лебо є то книжка о нашым жывоті ораз а істо
потішыт нашу душу і серце Ексовенті ай поді авокувати зашытко чо робишпотішыт нашу душу і серце Ексовенті ай поді авокувати зашытко чо робиш
пренос перерусинок лем бо засети доля може з тыми людьми чосу тупренос перерусинок лем бо засети доля може з тыми людьми чосу ту
нексу вшыткы ґенувати жебы на конезаб але нас першых котра є бояланексу вшыткы ґенувати жебы на конезаб але нас першых котра є бояла
так гордо повісти Сме Русині сме ту поднес полю робити укаже жетак гордо повісти Сме Русині сме ту поднес полю робити укаже же
сме шыкона же сме найліпше на світі людку были с такісто такымсме шыкона же сме найліпше на світі людку были с такісто такым
дикым імпузом же тото чосме В русиньстві або русиньскє огроді Дуся єдикым імпузом же тото чосме В русиньстві або русиньскє огроді Дуся є
такісто твоя велика заслуга Мали лем таку єдну красну думку Думали лемтакісто твоя велика заслуга Мали лем таку єдну красну думку Думали лем
си жем не поймали і ю повім дуфам же ся другы женыси жем не поймали і ю повім дуфам же ся другы жены
не вражат Але як раз Русины будут мати президента ты будеш першане вражат Але як раз Русины будут мати президента ты будеш перша
русиньска президентка Жына Таже любоз Лятак суті старого серця подякувати вірмі ірусиньска президентка Жына Таже любоз Лятак суті старого серця подякувати вірмі і
премене суто вельо зацны хвили і ама книжкы Несмирный Рад а вельмипремене суто вельо зацны хвили і ама книжкы Несмирный Рад а вельми
вельмі ся тішу же то книжка она заліз нашого реґіону єст вельовельмі ся тішу же то книжка она заліз нашого реґіону єст вельо
книжок але такых книжок Стаді єльний мало Я ті за тот свогокнижок але такых книжок Стаді єльний мало Я ті за тот свого
серця дякую а же вам в вельо вельо лемкой творі вос жебысерця дякую а же вам в вельо вельо лемкой творі вос жебы
з такых крижок єст вельо написала жебы заінскірувала іных люди котры можез такых крижок єст вельо написала жебы заінскірувала іных люди котры може
найдут одвагу жебы пустили ся до писаня жылантіпинне здравя щастя ласку родинунайдут одвагу жебы пустили ся до писаня жылантіпинне здравя щастя ласку родину
погоду посмоткы люди пришли веси тяважыме бами радітя жебы шаті наполили вшыткыпогоду посмоткы люди пришли веси тяважыме бами радітя жебы шаті наполили вшыткы
пряня а жебы мінімали два раз до рока жебы ако красну книжкупряня а жебы мінімали два раз до рока жебы ако красну книжку
кырстили або влазали до жывота з целе осебецька шытко ро примателя высталокырстили або влазали до жывота з целе осебецька шытко ро примателя выстало
стрів дитку до жывота ґажы будучый Митрополитный спервацкій Збородянскій будове Ступ совітскыстрів дитку до жывота ґажы будучый Митрополитный спервацкій Збородянскій будове Ступ совітскы
сеп сам Моій сы выселема за тейме Дякы выкраснічом Митрополітным співацкого зборусеп сам Моій сы выселема за тейме Дякы выкраснічом Митрополітным співацкого збору
за Красны ридур пісні А писи повісти нашол тім як книжка зникалаза Красны ридур пісні А писи повісти нашол тім як книжка зникала
Книжку Червиный Берег писала авторка Людміла Шанделова з манома приставками веце якКнижку Червиный Берег писала авторка Людміла Шанделова з манома приставками веце як
три рокы Языкову управувала а давала і справну кодифікувану подобу а одборныматри рокы Языкову управувала а давала і справну кодифікувану подобу а одборныма
радами помагала пані др Квитослава Копорова з уставу русиньского Языка а культурырадами помагала пані др Квитослава Копорова з уставу русиньского Языка а культуры
Пряшовской Університе Садбу книжкы Ґрафіцку управу а титульну о балку наверхованя авторківПряшовской Університе Садбу книжкы Ґрафіцку управу а титульну о балку наверхованя авторків
сен якы є тутыш медже нами Книжка подля авторкы не мат документальныйсен якы є тутыш медже нами Книжка подля авторкы не мат документальный
характер ані то не было єй цільом Авторка на основі скудучных подійхарактер ані то не было єй цільом Авторка на основі скудучных подій
пребесідувала спомянкы памятників а з своім умелецкым языком хотіла чытательови одоздати одказпребесідувала спомянкы памятників а з своім умелецкым языком хотіла чытательови одоздати одказ
котрым бы перенесла прожываня думкы тужбы емоциі людей котры конкретні добіжыли котрымкотрым бы перенесла прожываня думкы тужбы емоциі людей котры конкретні добіжыли котрым
бы припомянула атмосферу авню може уж давно забытово думала нашы предків Незбы припомянула атмосферу авню може уж давно забытово думала нашы предків Нез
є уж інакше думала соком інакше ся жыє техніцкы але душевні можеє уж інакше думала соком інакше ся жыє техніцкы але душевні може
прагнеме по тых істых однотах якоі нашы предкове жебы сме нашли ласкупрагнеме по тых істых однотах якоі нашы предкове жебы сме нашли ласку
а покійну А о тім і жыво Подноси тепер выслухати Дяшу укажкуа покійну А о тім і жыво Подноси тепер выслухати Дяшу укажку
будоній шкуляркы Основной Умелецкой школы Терезиі Струнчыковой сіроты Насилу одцену своіх овістбудоній шкуляркы Основной Умелецкой школы Терезиі Струнчыковой сіроты Насилу одцену своіх овіст
Шмарены то неістых наступлінь Чыри родин Баникова Бітухова Цернйова і Дупецкова ДлятыхШмарены то неістых наступлінь Чыри родин Баникова Бітухова Цернйова і Дупецкова Длятых
Обколашеной терну тіньом горы святу находил і КазеАнгала до Сво Але неОбколашеной терну тіньом горы святу находил і КазеАнгала до Сво Але не
можна повісти зыстил Його найстаршу дівку Любугану праві завели до білой флартыможна повісти зыстил Його найстаршу дівку Любугану праві завели до білой фларты
і положыли навіс Видіти незиле ціло молодо зелем і вшыткых што стоялиі положыли навіс Видіти незиле ціло молодо зелем і вшыткых што стояли
наоколо наполнього глокым сяром і великым войом Іщы недавно ту была Весселанаоколо наполнього глокым сяром і великым войом Іщы недавно ту была Вессела
Добра Ласкава Способна до каждой роботы Спомічна В тім моменті Тепер вецеДобра Ласкава Способна до каждой роботы Спомічна В тім моменті Тепер веце
як другы раз усвідомлювали же жывописи на тульскым волоску Є такы гейтяк другы раз усвідомлювали же жывописи на тульскым волоску Є такы гейт
Боже мілосерний не опущай нас прошу тя Да нам силу тоту перенезтиБоже мілосерний не опущай нас прошу тя Да нам силу тоту перенезти
Янко Галян стоял коло воза цяпку скруцял в твердах од роботу мозонатаЯнко Галян стоял коло воза цяпку скруцял в твердах од роботу мозоната
вода Свызан як горохы ся котуляли по смытсі зо саліті дварі Згорбленийвода Свызан як горохы ся котуляли по смытсі зо саліті дварі Згорблений
в плечы в тым носиньом великым ґєроґу Зогнытой на тісне выхолодженом тігомв плечы в тым носиньом великым ґєроґу Зогнытой на тісне выхолодженом тігом
свойой дівкы не знал сошырати дядьку Домкы конец Зношены старый ґєрок пережысвойой дівкы не знал сошырати дядьку Домкы конец Зношены старый ґєрок пережы
зниму ся якы часы Тепер лям симновіси Плаці ся потрясывали од іхогозниму ся якы часы Тепер лям симновіси Плаці ся потрясывали од іхого
плачю Помолиме си пролеґнул сливю аж разом на сі на скоці Ґамаплачю Помолиме си пролеґнул сливю аж разом на сі на скоці Ґама
скривяты од примаганя взят серезоселых грудюх і не дале бы си банатискривяты од примаганя взят серезоселых грудюх і не дале бы си банати
Заріг серце як тяжкы кама оплянта лансаміт села цілу і оголодил душуЗаріг серце як тяжкы кама оплянта лансаміт села цілу і оголодил душу
Янко Гавран піднял по маленьку праву руку переткану наскочену армыма жывами РукаЯнко Гавран піднял по маленьку праву руку переткану наскочену армыма жывами Рука
затраса од слабости а він ся перехрестил трома довєднастоснотума пальцями Потім тихымзатраса од слабости а він ся перехрестил трома довєднастоснотума пальцями Потім тихым
захрибнутым голосом зацял почынаш і же єси на небеси Даси атрицаня твоєзахрибнутым голосом зацял почынаш і же єси на небеси Даси атрицаня твоє
да придасає твоє та буде т воля твоя Яко на небеси нада придасає твоє та буде т воля твоя Яко на небеси на
сані Дякы вешл мі Терезі Трончывой за урюбок з книжкы тепер бысані Дякы вешл мі Терезі Трончывой за урюбок з книжкы тепер бы
попросила ані докторку Кветославу Копорову з уставы русиньского Языка а культуры Пряшовскогопопросила ані докторку Кветославу Копорову з уставы русиньского Языка а культуры Пряшовского
Університет в Пряшові а в нам істо удала в ніж то жывутаУніверситет в Пряшові а в нам істо удала в ніж то жывута
Діслітнича на барз приємной нагоды а то є уведіня книжкы до жывотаДіслітнича на барз приємной нагоды а то є уведіня книжкы до жывота
а не лем хоц якой книжкы книжкы писаной по русиньскы Можеме повістиа не лем хоц якой книжкы книжкы писаной по русиньскы Можеме повісти
же в Русинах было написане дос много книжок О і жыво тіложе в Русинах было написане дос много книжок О і жыво тіло
іх минулости на розлічны темы але книжкы писаны о Русинах і поіх минулости на розлічны темы але книжкы писаны о Русинах і по
русиньскы позначы і материньскым языком тыхнеє аж так ного Туты ласно зачалирусиньскы позначы і материньскым языком тыхнеє аж так ного Туты ласно зачали
ся писати аж по кодифікациі русиньского языка котра ся одбыла в <unk>ся писати аж по кодифікациі русиньского языка котра ся одбыла в <unk>
р то значыт перешло <unk> років Минулого року сме власно ославили <unk>р то значыт перешло <unk> років Минулого року сме власно ославили <unk>
років од кодифікациі русиньского нормативного языка Того року сме ославили <unk> роківроків од кодифікациі русиньского нормативного языка Того року сме ославили <unk> років
єдного з двох кодифікаторів русиньского нормантивного языка доцента Василя Ябура котре єєдного з двох кодифікаторів русиньского нормантивного языка доцента Василя Ябура котре є
заєдно моім колеґом на Інституті Русиньского Языка і Культуры Но але кодифікаторызаєдно моім колеґом на Інституті Русиньского Языка і Культуры Но але кодифікаторы
языка мают высшы амбіциі якы лем кодифікувати даны языка мо зробити нормуязыка мают высшы амбіциі якы лем кодифікувати даны языка мо зробити норму
даного языка Іх амбіцию є ввести тот язык до жывота до розличныхданого языка Іх амбіцию є ввести тот язык до жывота до розличных
сфер культурносполченьского жывота то і міновіта бы того народа про якій тотсфер культурносполченьского жывота то і міновіта бы того народа про якій тот
язык снормували Так же можу повісти же Цілий колектів Інституту Русиньского Языкаязык снормували Так же можу повісти же Цілий колектів Інституту Русиньского Языка
і Культуры предушыткым доценябур бы сабар стішыл з того же днесмету чучулеі Культуры предушыткым доценябур бы сабар стішыл з того же днесмету чучуле
русиньскый язык в говореным слові днесметучуле русиньскы язык в співанці Но арусиньскый язык в говореным слові днесметучуле русиньскы язык в співанці Но а
перед собом маєме книжку в русиньскым языку то значыт заведжыня русиньского языкаперед собом маєме книжку в русиньскым языку то значыт заведжыня русиньского языка
до літературной сферы што є барз важне но акічыяту як двоє особадо літературной сферы што є барз важне но акічыяту як двоє особа
або єдна удвох Так же і для сполок русиньскых писателів з Словакіабо єдна удвох Так же і для сполок русиньскых писателів з Словакі
котрого єм пред седом єщатутарьом од року <unk> Можу помісти же Шпецияльнокотрого єм пред седом єщатутарьом од року <unk> Можу помісти же Шпецияльно
літературна сфера є барз важна про прото абы ся русиньскый язык далелітературна сфера є барз важна про прото абы ся русиньскый язык дале
розвивал культивувал і писувал Односно з полку власно тішыт ня тым вецерозвивал культивувал і писувал Односно з полку власно тішыт ня тым веце
же така особу зних памінь міла шандалова состава членом спук русиньскых писателівже така особу зних памінь міла шандалова состава членом спук русиньскых писателів
а то од року <unk> єм туж было повіджене а то написаньома то од року <unk> єм туж было повіджене а то написаньом
свойой першой книжкы такых такой поезиі ской а поезиі о звірянках просвойой першой книжкы такых такой поезиі ской а поезиі о звірянках про
дітей молодшого школьского віку Медж тым виджу ту і дакотрых інчых членівдітей молодшого школьского віку Медж тым виджу ту і дакотрых інчых членів
сполкурусиньскых писателів Можу повісти же слідницкій окрес має дос мале заступліня Маєсполкурусиньскых писателів Можу повісти же слідницкій окрес має дос мале заступліня Має
лем четверо членів є то пан Николай Шкурла выпуздану його парі тулем четверо членів є то пан Николай Шкурла выпуздану його парі ту
іджы медже нами Є то осеткє Селіца котрого тиж здрану і тіжіджы медже нами Є то осеткє Селіца котрого тиж здрану і тіж
усе жыє ту Як думала Жосефи Кыселицапис лем о Енді Марголе іусе жыє ту Як думала Жосефи Кыселицапис лем о Енді Марголе і
жытує його в архетах а тым саді знала же він і компонуєжытує його в архетах а тым саді знала же він і компонує
музыку Так же вызнято несподівал і вас ня потішыло буду рада рідмузыку Так же вызнято несподівал і вас ня потішыло буду рада рід
часом прийде до Пряша І даякым способом дай знат же творит далечасом прийде до Пряша І даякым способом дай знат же творит дале
і же є платным членом спулку по запослі зємни барз много оі же є платным членом спулку по запослі зємни барз много о
нім чула Но третім членом сп є Ан Іван Русинко того тунім чула Но третім членом сп є Ан Іван Русинко того ту
не виджу Но ані Людміла Шандалова є ласну на кус середню ґенерациюне виджу Но ані Людміла Шандалова є ласну на кус середню ґенерацию
і знова повторям барза тішу же стала членку спу русиньскых писателів Ноі знова повторям барза тішу же стала членку спу русиньскых писателів Но
кєд же она є ту то главну особу о котрій бы самакєд же она є ту то главну особу о котрій бы сама
говорити медже тым мойой книжці такы Хочу повісти пару такых особных злушеностиговорити медже тым мойой книжці такы Хочу повісти пару такых особных злушености
з паніло Шамналов як автор Бо такой перша книжка єй самій дісталаз паніло Шамналов як автор Бо такой перша книжка єй самій дістала
до рук і сме з доценко Книжков робили языкову управу І такойдо рук і сме з доценко Книжков робили языкову управу І такой
од зачатку я збачыла же Пані інжынєрка Людміла Шандалова бере діло писаняод зачатку я збачыла же Пані інжынєрка Людміла Шандалова бере діло писаня
барз важні Пубіла єм пані інжынєрка Людміла Шандалова за мірно бо онабарз важні Пубіла єм пані інжынєрка Людміла Шандалова за мірно бо она
досправды неє професию гуманітар а ани літерат Так же є то такадосправды неє професию гуманітар а ани літерат Так же є то така
взацна комбінация чловіка інжыніра економіі котрий наравлят з чіслами і заєдно самимвзацна комбінация чловіка інжыніра економіі котрий наравлят з чіслами і заєдно самим
скрыват великій таленты таке чутливе серце і ніжна душа котра має великєскрыват великій таленты таке чутливе серце і ніжна душа котра має великє
множыство емоций І котра тоты емоциі мала потребу якыміс способом із себемножыство емоций І котра тоты емоциі мала потребу якыміс способом із себе
выдати а выдати на проспіх своіх найблизшых свойой Родины Русинів бо можевыдати а выдати на проспіх своіх найблизшых свойой Родины Русинів бо може
повісти же сметує така єдна велика русиньска родина Барза тому тішу Іповісти же сметує така єдна велика русиньска родина Барза тому тішу І
Власно тота перша книжка потыдіти што вам повімы нам вказала ай тоВласно тота перша книжка потыдіти што вам повімы нам вказала ай то
же Людміла Шандалова має єй великій талент праві зато была оцінена писже Людміла Шандалова має єй великій талент праві зато была оцінена пис
то была єй перша книжка што незыват звыком была оцінена премійом Александрато была єй перша книжка што незыват звыком была оцінена премійом Александра
Духновича за русиньску літературу котру уділіє Карпаторусиньскій Центр Споєдных Штатах Америцкых ІДухновича за русиньску літературу котру уділіє Карпаторусиньскій Центр Споєдных Штатах Америцкых І
власно уж такой свою першу маленьку книжочку куртых вішыків вказала же шосвласно уж такой свою першу маленьку книжочку куртых вішыків вказала же шос
у ній дремли Но а оно сато проявило дале бо Людміла Шандаловау ній дремли Но а оно сато проявило дале бо Людміла Шандалова
мала потребу писати дале І світло світа узріла днис презентувана книжка Червениймала потребу писати дале І світло світа узріла днис презентувана книжка Червений
Берег Я пришла з книжком до контакту як языкова редакторка і пробувалаБерег Я пришла з книжком до контакту як языкова редакторка і пробувала
єм єй ай якым способом штилістично допомочі управити єнутливы пасажы книжкы Алеєм єй ай якым способом штилістично допомочі управити єнутливы пасажы книжкы Але
можу повісти же книжка была написана на высокій урони і не быломожу повісти же книжка была написана на высокій урони і не было
аж чарного што поправляти просто мовами дакы своі рады дати дакы своіаж чарного што поправляти просто мовами дакы своі рады дати дакы своі
пропозициі жы она іх прияла з респектом і односно тексту текст няпропозициі жы она іх прияла з респектом і односно тексту текст ня
од зачатку так заінтересувал же я была присвічена же тота книжка собіод зачатку так заінтересувал же я была присвічена же тота книжка собі
найде слово чытателя Было видно же Людміла а і писаня той другойнайде слово чытателя Было видно же Людміла а і писаня той другой
книжкы бере уж серйозно она выглядувала кажде слово передумувала го давала накнижкы бере уж серйозно она выглядувала кажде слово передумувала го давала на
папер кажду думку котру думал тым передумувала як ідати на папер якпапер кажду думку котру думал тым передумувала як ідати на папер як
сконципувати текст такт або мал сві Якыс особитий умелескый на Бойкутрину былсконципувати текст такт або мал сві Якыс особитий умелескый на Бойкутрину был
характерний лем про ньові Як чловіка котрый наравлят з языком і муцінилахарактерний лем про ньові Як чловіка котрый наравлят з языком і муцінила
айто же Людміла выглядувала стары забыты русиньскы слова котры ім собі записалаайто же Людміла выглядувала стары забыты русиньскы слова котры ім собі записала
праві котры были цітаны в презентациях Меріндя Адзінка теметів Могла повісти цинтеряправі котры были цітаны в презентациях Меріндя Адзінка теметів Могла повісти цинтеря
она хотіла найти теметів і хотіла праві тото слово звыразнити і вказатиона хотіла найти теметів і хотіла праві тото слово звыразнити і вказати
же є то старе русиньскє слово так же я можу лем подякуватиже є то старе русиньскє слово так же я можу лем подякувати
Пані Людмілі Шандановій за тоту книжку і высловити надій же она собіПані Людмілі Шандановій за тоту книжку і высловити надій же она собі
найде своє місто міді чытати можена русиньскыма Дайме ся приквапити НА сінайде своє місто міді чытати можена русиньскыма Дайме ся приквапити НА сі
на закінчіня привела єм ту із собовай свого колеґу нашого доктора Андана закінчіня привела єм ту із собовай свого колеґу нашого доктора Анда
Міхала Павлича котрый сидит в другім шырі Я го привела ай затоМіхала Павлича котрый сидит в другім шырі Я го привела ай зато
же він є ґімназия докторант котрий ся занимат русиньском літературом І правіже він є ґімназия докторант котрий ся занимат русиньском літературом І праві
книжку Людмілы Шандалой буде аналізувати і будеме вырыхтувати з семінар Карпаторусиністикы накнижку Людмілы Шандалой буде аналізувати і будеме вырыхтувати з семінар Карпаторусиністикы на
інституті котрый буде в місци фебруару І там Міхал Павлич выступит наінституті котрый буде в місци фебруару І там Міхал Павлич выступит на
тым семінару так же таку амбіцию сполку або Роботом сполку є нетым семінару так же таку амбіцию сполку або Роботом сполку є не
елем выдаваня красной літературы в русиньскым языку але ай реаґуваня виджме написаньомелем выдаваня красной літературы в русиньскым языку але ай реаґуваня виджме написаньом
рецензиі на дану книжку або даякой научной статіі котру між тым якрецензиі на дану книжку або даякой научной статіі котру між тым як
єм сабі знала написала ай на щестний гостю проф Олена Люц Файферєм сабі знала написала ай на щестний гостю проф Олена Люц Файфер
з Яґелоньской Університе так же буду ся тішыти ай на єй поглядз Яґелоньской Університе так же буду ся тішыти ай на єй погляд
на дану публикацию Но а на конец Ай вам Свідничанам ґратулюю жена дану публикацию Но а на конец Ай вам Свідничанам ґратулюю же
маєте мізі собом таку вызначну особност котра сапишы до істориі тепер томаєте мізі собом таку вызначну особност котра сапишы до істориі тепер то
уж знам наіскы Вшытко і найліпше но а ціґнеш так як іуж знам наіскы Вшытко і найліпше но а ціґнеш так як і
было повіджеле ож інформатор але аґє То жебы тота книжка інспірувала вмівшымбыло повіджеле ож інформатор але аґє То жебы тота книжка інспірувала вмівшым
нов і дальшым писаню жебы не была єй послідня Попрачыні пані докрнов і дальшым писаню жебы не была єй послідня Попрачыні пані докр
Тісна уведжыня книжкы до жыва Предказавці вступній стацулі як ся люде вТісна уведжыня книжкы до жыва Предказавці вступній стацулі як ся люде в
тяжкых хвілях обертали ґу молитву а так істо і членове митрополітного співацкоготяжкых хвілях обертали ґу молитву а так істо і членове митрополітного співацкого
збору выцелі подякувати молитву в пресвяті Богородици за зрутой книжкы Дякуєшній співацкомузбору выцелі подякувати молитву в пресвяті Богородици за зрутой книжкы Дякуєшній співацкому
збору А тепер бы м попросил пані професорку Олену Дуць Файфер науковогозбору А тепер бы м попросил пані професорку Олену Дуць Файфер наукового
працівника Яґыловской Педаґоґічной Університет в Кракові о приговор а славностне обведжыня книжкыпрацівника Яґыловской Педаґоґічной Університет в Кракові о приговор а славностне обведжыня книжкы
до Жывота на Сьоль Тот вечер де кажду і же можу мелдо Жывота на Сьоль Тот вечер де кажду і же можу мел
медже вами быти і тым барже миложе як бы то така анимедже вами быти і тым барже миложе як бы то така ани
інча нагода Для мя каждый літературный твір кажда літературна експресия при веркєінча нагода Для мя каждый літературный твір кажда літературна експресия при веркє
свята долгых років занимам ся Досвідчаня меншынового дискурсу спосіб писаня меншын іхсвята долгых років занимам ся Досвідчаня меншынового дискурсу спосіб писаня меншын іх
однесіня до світа битя а особливі русиньском літературом в тым ся найшеоднесіня до світа битя а особливі русиньском літературом в тым ся найше
як бы похылям над нашом лемківском версийом але як раз видно мояяк бы похылям над нашом лемківском версийом але як раз видно моя
найбыча книжка буде посвячена цаляві дакым принципам даякым приметам загальнірусиньской літературы Маланайбыча книжка буде посвячена цаляві дакым принципам даякым приметам загальнірусиньской літературы Мала
єм нагоду голосити ляутацию як член жірі Нагороды Літературной ім Духновича приєм нагоду голосити ляутацию як член жірі Нагороды Літературной ім Духновича при
І Книжці Е пані Людмілы Шандальовий тым більше і мило же іІ Книжці Е пані Людмілы Шандальовий тым більше і мило же і
єм при тій книжці можу кус повісти про даякій процес літературного розвитяєм при тій книжці можу кус повісти про даякій процес літературного розвитя
якій аналізую і якій виджу в тым писательстві для ня головна героіняякій аналізую і якій виджу в тым писательстві для ня головна героіня
того днижнього вечера тоє книжка Червеный Берег радо в получыню з єйтого днижнього вечера тоє книжка Червеный Берег радо в получыню з єй
авторком не даст ся тых двох творів розділити то єст єдно іавторком не даст ся тых двох творів розділити то єст єдно і
як раз в тым што єм написала хотіла м ся бустьок застановитияк раз в тым што єм написала хотіла м ся бустьок застановити
Короткі такі рецензиі лавдациі над сутю того літературного бытя з якым мамеКороткі такі рецензиі лавдациі над сутю того літературного бытя з якым маме
до діла Хтілам тоты слова выразити якы єм приготовила Коли в <unk>до діла Хтілам тоты слова выразити якы єм приготовила Коли в <unk>
році літературна премія імени Александра Духновича вандрувала завдякы рішыню Юрі до руроці літературна премія імени Александра Духновича вандрувала завдякы рішыню Юрі до ру
Людмілы Шандольовой Коли єм приправляла в звязку з тым оцінюючу рецензию аЛюдмілы Шандольовой Коли єм приправляла в звязку з тым оцінюючу рецензию а
єдночасно навдацию ани єм не знала же жена тота так успішно входитєдночасно навдацию ани єм не знала же жена тота так успішно входит
на дорогу свойой вельородной творчой експресиі котра внесет в простір русиньской літературына дорогу свойой вельородной творчой експресиі котра внесет в простір русиньской літературы
такы інтересуючы і цінны тексты В короткым часі скоро єдно по другымтакы інтересуючы і цінны тексты В короткым часі скоро єдно по другым
протягом рока двох приходит ся нам стрічати з вершами синізацийныма творами іпротягом рока двох приходит ся нам стрічати з вершами синізацийныма творами і
прозом Людмілы Шандальовий Тоты ріжны жанры лучыт єднак штоси спільне што подляпрозом Людмілы Шандальовий Тоты ріжны жанры лучыт єднак штоси спільне што подля
мене придає особливой цінности тій дітворчій експлозиі дяком без вантливости без безмене придає особливой цінности тій дітворчій експлозиі дяком без вантливости без без
сомніву маме гев до діла Єст то адреса той творчости до котрогосомніву маме гев до діла Єст то адреса той творчости до котрого
єст она кєрувана І на русиньскым болітературным поли окремо жебачаньскых руснаків неєст она кєрувана І на русиньскым болітературным поли окремо жебачаньскых руснаків не
маме вельо презначеных для діти творів А тексты шандальовой в свойой орбітімаме вельо презначеных для діти творів А тексты шандальовой в свойой орбіті
предовшыткым любуют дітячого героя і дітячого чытателя хоц то не єст допредовшыткым любуют дітячого героя і дітячого чытателя хоц то не єст до
кінця лем так Творчости той авторкы може тіж найти свій світ ікінця лем так Творчости той авторкы може тіж найти свій світ і
порушыня вражливости чловек дозрілий Для якого дітяча перспектыва все преце єст актуальнапорушыня вражливости чловек дозрілий Для якого дітяча перспектыва все преце єст актуальна
ци то з огляду на власну біоґрафію ци з перспектывы уж відківскойци то з огляду на власну біоґрафію ци з перспектывы уж відківской
материной або дідівской бабиной Як раз книжка Червеный Берег з причыны якойматериной або дідівской бабиной Як раз книжка Червеный Берег з причыны якой
сме ся днес зышли ма в собі тото специфічне получыня літературы длясме ся днес зышли ма в собі тото специфічне получыня літературы для
діти і літературы для дозрів Як і в жытю не єду розділудіти і літературы для дозрів Як і в жытю не єду розділу
медже тым што пережывают діти а тым што дотыкат іх родичів цимедже тым што пережывают діти а тым што дотыкат іх родичів ци
інчых членів спільноты і то єст основна правда оповідань шандальовой правда правдивыхінчых членів спільноты і то єст основна правда оповідань шандальовой правда правдивых
оповідань Коли пришло бы мі опрілити літературну естетичну формальну вартіст оповідань зоповідань Коли пришло бы мі опрілити літературну естетичну формальну вартіст оповідань з
книжкы Червений Берег як раз вказала бы м на тот верезм токнижкы Червений Берег як раз вказала бы м на тот верезм то
значыт почутя правдивости якого досвідчаме чытаючы переплітаючы ся ахенолоґічні епізоды з жытязначыт почутя правдивости якого досвідчаме чытаючы переплітаючы ся ахенолоґічні епізоды з жытя
парох родин села Нижньой Верли В часі ІІ Світовой Войны і тупарох родин села Нижньой Верли В часі ІІ Світовой Войны і ту
і зараз предвойно правдивости фактоґрафічной яку вмістила авторка так топоґрафічно історичну реальністі зараз предвойно правдивости фактоґрафічной яку вмістила авторка так топоґрафічно історичну реальніст
вказуваных сцен як і етноґрафічно бытовы формы реляцийонуваной штоденности русиньского села Правдивостивказуваных сцен як і етноґрафічно бытовы формы реляцийонуваной штоденности русиньского села Правдивости
емоцийно психолоґічной Дякы досвідчаме предовшыткым з перспектывы малого дівчаты Маркы котра хоцемоцийно психолоґічной Дякы досвідчаме предовшыткым з перспектывы малого дівчаты Маркы котра хоц
сама не єст нарляторгом то єй почутя і розумліня того што зсама не єст нарляторгом то єй почутя і розумліня того што з
кого ся діє найчастійше сут вказуваны всезнаючым нарлятором Але попри тым суткого ся діє найчастійше сут вказуваны всезнаючым нарлятором Але попри тым сут
то вірно уявлены емоциі інчых героів Вкінци правдивости жытя ци еґзистенциі чловечойто вірно уявлены емоциі інчых героів Вкінци правдивости жытя ци еґзистенциі чловечой
Коли приходит му глубоко усвідамляти свою безрадніст брак можливости гріяня на власнуКоли приходит му глубоко усвідамляти свою безрадніст брак можливости гріяня на власну
долю можности і хороніня основных вартости коли смерт забера молоды барз потрібныдолю можности і хороніня основных вартости коли смерт забера молоды барз потрібны
інчым жытя а для ратуваня свойого не мож попасти в розпуку лемінчым жытя а для ратуваня свойого не мож попасти в розпуку лем
жыти дале рабуючы на підпору од інчых люди яка в представленю спільнотіжыти дале рабуючы на підпору од інчых люди яка в представленю спільноті
все ся находит Не нашли бі ся доти вальоры в книжці коливсе ся находит Не нашли бі ся доти вальоры в книжці коли
б єй авторка не ідентифікувала ся з представленым світом єй матери іб єй авторка не ідентифікувала ся з представленым світом єй матери і
рідны Не мі оціняти бо тото знале б самобіна Шандальова а ірідны Не мі оціняти бо тото знале б самобіна Шандальова а і
знаня про тото не аж так важне ци героіні Марці оддзеркалена осталазнаня про тото не аж так важне ци героіні Марці оддзеркалена остала
мама люднівы котрій оповіданя сут посвячены Ци то є лем фікцийний конструкмама люднівы котрій оповіданя сут посвячены Ци то є лем фікцийний конструк
Рече можу без той оціны же підкрисляна правда фатоґрафічна психічна еґзистенцийна ВедеРече можу без той оціны же підкрисляна правда фатоґрафічна психічна еґзистенцийна Веде
ся в простий леніс продолжаня традициі Людміла Шандальова днес тот сам ментальнося в простий леніс продолжаня традициі Людміла Шандальова днес тот сам ментально
культуровый тип жемы тот тип дражливости і підходу до жытя якій однаходимекультуровый тип жемы тот тип дражливости і підходу до жытя якій однаходиме
серед героів оповідань з Червеного Берега Культуровы і психічны спадкобраня лекане презсеред героів оповідань з Червеного Берега Культуровы і психічны спадкобраня лекане през
авторку маюче експресию в єй творчости єст так сильне же входит онаавторку маюче експресию в єй творчости єст так сильне же входит она
без труду в постат жыючой в реалиях сперед <unk> над што <unk>без труду в постат жыючой в реалиях сперед <unk> над што <unk>
років маркы і особ і свобідні ся однаходит вла реалиях Як быроків маркы і особ і свобідні ся однаходит вла реалиях Як бы
то она сама ішла пасти хворовы пережывала спаліня хыжы смерт найблизшых цито она сама ішла пасти хворовы пережывала спаліня хыжы смерт найблизшых ци
жытя през пару місяців думкы в лісі Прото коли іщы раз вернулжытя през пару місяців думкы в лісі Прото коли іщы раз вернул
до правды ци щырости тых оповідань то по то жебы підкрислити штодо правды ци щырости тых оповідань то по то жебы підкрислити што
правда тота не бере ся з докладного престудиюваня вывчыня вшыткых доступных доступныхправда тота не бере ся з докладного престудиюваня вывчыня вшыткых доступных доступных
до вірного творіня тамтых часів фактів Она ся берез в глубири духовогодо вірного творіня тамтых часів фактів Она ся берез в глубири духового
повязаня днешньой авторкы з томтівчынком котра в сорох роках ХХ столітя малаповязаня днешньой авторкы з томтівчынком котра в сорох роках ХХ столітя мала
<unk> років і прожывала в Прекрасным Нижнім Ведлику якій нашол ся в<unk> років і прожывала в Прекрасным Нижнім Ведлику якій нашол ся в
тым часі в обшыри острів воєнных діянь Барз інтересуюча єст зрештом такатым часі в обшыри острів воєнных діянь Барз інтересуюча єст зрештом така
перспектыва коли уактивнена уактуальнена остає в нашій психіці мати яка єст дітиномперспектыва коли уактивнена уактуальнена остає в нашій психіці мати яка єст дітином
коли нормальні то ми сме дітином в однесіню до матери тов матиколи нормальні то ми сме дітином в однесіню до матери тов мати
стає ся дітином а світ і пережытя якы інформували якы мали своюстає ся дітином а світ і пережытя якы інформували якы мали свою
культурову русиньску форму переданы остают през коси хто носит іх собі днескультурову русиньску форму переданы остают през коси хто носит іх собі днес
Барз глубокє порівне повязаня Людню Шандальови сельскістю з природом котра не зБарз глубокє порівне повязаня Людню Шандальови сельскістю з природом котра не з
прекрасным образком з цікавістю огляданым през чловека з міста лем єст жывомпрекрасным образком з цікавістю огляданым през чловека з міста лем єст жывом
актуальністю однайти мож легко уж в вершах зо збіркы фортичованповів Нато іактуальністю однайти мож легко уж в вершах зо збіркы фортичованповів Нато і
з оповіданях зо збіркы Червений Берег тото актуальне спілбитя єст дуже міцнійшез оповіданях зо збіркы Червений Берег тото актуальне спілбитя єст дуже міцнійше
Дуже міцнійше приявне Не лем світ природы але натуральне жытя сельской русиньскойДуже міцнійше приявне Не лем світ природы але натуральне жытя сельской русиньской
спільноты выражат ся полным щырым незафальшуваным битьом в ним автороків котры наспільноты выражат ся полным щырым незафальшуваным битьом в ним автороків котры на
картах книжкы лем выядрят сы свою середину Тот сам вальор і спосібкартах книжкы лем выядрят сы свою середину Тот сам вальор і спосіб
творчого самовыражаня має в собі тіж язык творів з Червеного Берега Єсттворчого самовыражаня має в собі тіж язык творів з Червеного Берега Єст
то язык вкорівний в стары просты звязаны з сельскыма реалиями обрядовістю формуто язык вкорівний в стары просты звязаны з сельскыма реалиями обрядовістю форму
і структуры Знамениті бражат представлены світ єст натуральный динамічний а єдночасно актуальнийі структуры Знамениті бражат представлены світ єст натуральный динамічний а єдночасно актуальний
внадчасово Не годна і не повинна авторка стримувати і затримувати в собівнадчасово Не годна і не повинна авторка стримувати і затримувати в собі
того што порушыло урухомило ся в ній коли почула же хоче выражатитого што порушыло урухомило ся в ній коли почула же хоче выражати
перу на папері духа душу одчутя якы вплекала в єй мама іперу на папері духа душу одчутя якы вплекала в єй мама і
найблизшы Ци будут мати они ліричну ци прозаторску ци сценічну форму Шанґалованайблизшы Ци будут мати они ліричну ци прозаторску ци сценічну форму Шанґалова
вказала же вшыткы з них єднако сут і доступны Можна быти певнымвказала же вшыткы з них єднако сут і доступны Можна быти певным
же смотрячы на тото што уж записала будеме мати до діла зоже смотрячы на тото што уж записала будеме мати до діла зо
што раз барже дозрілом елі експресивні щыром формом тексту Дякую під Марчомшто раз барже дозрілом елі експресивні щыром формом тексту Дякую під Марчом
ідте чытры героі з товой крижечкы до світа до нашых люди Давайтеідте чытры героі з товой крижечкы до світа до нашых люди Давайте
свою чутливіст і тото жебы два подрі себе А тото што мысвою чутливіст і тото жебы два подрі себе А тото што мы
себе тіж видаєме тіж літературу спачуєме соспільны нашы родині жебы было жесебе тіж видаєме тіж літературу спачуєме соспільны нашы родині жебы было же
бы ся продолжало тотар дляймого оббитя і діяня ся тым што мамятибы ся продолжало тотар дляймого оббитя і діяня ся тым што мамяти
Пришыні пані професоркі за повиджыня книжкы Дожывута А тепаном є книжка увидженаПришыні пані професоркі за повиджыня книжкы Дожывута А тепаном є книжка увиджена
а тепер слово поглядала самотна авторка котра шанце приментиі Важены даме іа тепер слово поглядала самотна авторка котра шанце приментиі Важены даме і
панове дорогы Мості Адвотелі жебы я на заверенішнього вечеря Ярва Руслав повілапанове дорогы Мості Адвотелі жебы я на заверенішнього вечеря Ярва Руслав повіла
Днес ту было выповиджено вельо вельо добрых думок мудрых думок цітых позитивныхДнес ту было выповиджено вельо вельо добрых думок мудрых думок цітых позитивных
а прожыли сме думам з польску Красну атмосферу За што вшыткым бама прожыли сме думам з польску Красну атмосферу За што вшыткым бам
ту сердечні дякую Я Знам писати приблизно та же тырси тото штоту сердечні дякую Я Знам писати приблизно та же тырси тото што
написала але так бесідувати з голова якы памятаписа паніна Бурка памприман краснінаписала але так бесідувати з голова якы памятаписа паніна Бурка памприман красні
так барза ж не знам же предбачте нодашто прочытал Ах ту моглатак барза ж не знам же предбачте нодашто прочытал Ах ту могла
бы мельо сідавати Мамє страшний нотумок але жебы єм то даякы небы мельо сідавати Мамє страшний нотумок але жебы єм то даякы не
натягувала такы лем так коротку стрілю Пісала єма книжку з приставками веценатягувала такы лем так коротку стрілю Пісала єма книжку з приставками веце
як три рокы Ріжка як сме то чули позостават зо твіток подійяк три рокы Ріжка як сме то чули позостават зо твіток подій
ста дограваня в сели Нижній Берлих тісно перед войном а в часиста дограваня в сели Нижній Берлих тісно перед войном а в часи
ІІ світовой войны Яєн в тым часі не была на світі АдакінцияІІ світовой войны Яєн в тым часі не была на світі Адакінция
ниґда не жыла в Нижнім Берліху Але моя мама небіжка Так красніниґда не жыла в Нижнім Берліху Але моя мама небіжка Так красні
розправала мала так налегли розправатскій дар же матец наєд слухали так знаюрозправала мала так налегли розправатскій дар же матец наєд слухали так знаю
слухали затворныма ставі А лем не можли не можне не могли тослухали затворныма ставі А лем не можли не можне не могли то
охабити лем так Вшыткы тоты Припе якы оні пережыли а прежыли пасохабити лем так Вшыткы тоты Припе якы оні пережыли а прежыли пас
тяжкє жыво в Нижнім Берлику Масито неска не знаме представити по <unk>тяжкє жыво в Нижнім Берлику Масито неска не знаме представити по <unk>
роков тетю жду жыєме як полах в мірі Але Іщы єм малымроков тетю жду жыєме як полах в мірі Але Іщы єм малым
дітьом а я віру же ту в пінефляциі <unk>Ú много много многодітьом а я віру же ту в пінефляциі <unk>Ú много много много
такых родин котры пережыли тяжкы воєнны часы якы сме зачали од вышноготакых родин котры пережыли тяжкы воєнны часы якы сме зачали од вышного
Комарника де переходила чезко соленска армана ансоветска армія нас осободжывали аж поКомарника де переходила чезко соленска армана ансоветска армія нас осободжывали аж по
пряшів сяли ся найдут люде котры бастяж по селах прожывалий I світовупряшів сяли ся найдут люде котры бастяж по селах прожывалий I світову
войну А так привели єм много а много ми о іх невойну А так привели єм много а много ми о іх не
знаме не душыме Дознаваме слова такых чырикох окаршынкох опрошу ся туртан Алезнаме не душыме Дознаваме слова такых чырикох окаршынкох опрошу ся туртан Але
тым людям треба дати уцту а треба шовім подякувати Прото же Яктым людям треба дати уцту а треба шовім подякувати Прото же Як
доля од маленькости страшний такым засниваным засниваном дітином Ям синіва учсителя колодоля од маленькости страшний такым засниваным засниваном дітином Ям синіва учсителя коло
книжка не могли од них выгнати Кєд мі тота вшытко мама розправлялакнижка не могли од них выгнати Кєд мі тота вшытко мама розправляла
з початку як малы діти сме то прали так як даха таказ початку як малы діти сме то прали так як даха така
розправочка або дака приповідка деска ся то стало на Чорній Горі жылирозправочка або дака приповідка деска ся то стало на Чорній Горі жыли
девят мішальців в Бунґрот тыжнів пардон бунброґ А потім война закончыла адевят мішальців в Бунґрот тыжнів пардон бунброґ А потім война закончыла а
дошли сме на Украіну а томто вшытко згасло Але з веком Тодошли сме на Украіну а томто вшытко згасло Але з веком То
уж чловек ся задумає інакше представте си же неска є <unk> новембрауж чловек ся задумає інакше представте си же неска є <unk> новембра
О два дні о три <unk> новембра мы славіме Русины Міхала АО два дні о три <unk> новембра мы славіме Русины Міхала А
нашы лівом крог на Чорній Горі од <unk> септембра То мі саманашы лівом крог на Чорній Горі од <unk> септембра То мі сама
мам говарила на саму матку біжу на саму матку біжу нас зачалимам говарила на саму матку біжу на саму матку біжу нас зачали
бомбардувати О <unk> годині в ночі А мы были в бунґрох добомбардувати О <unk> годині в ночі А мы были в бунґрох до
самого Михала то є до неска Представте си якій олґу час ужсамого Михала то є до неска Представте си якій олґу час уж
сме ту мали і морозы мали сме ту і то ждівно ісме ту мали і морозы мали сме ту і то ждівно і
тепло і шелеяк В тым часі Страшні ямо Дукычо кєд цільша ослуходтепло і шелеяк В тым часі Страшні ямо Дукычо кєд цільша ослуход
зовало а ішолша з выказкы прем присмік Страшне ямо Ниґту простіляло двазовало а ішолша з выказкы прем присмік Страшне ямо Ниґту простіляло два
три мішаци вкуси Оні не могли в тых лісах ани шанайсти поряднітри мішаци вкуси Оні не могли в тых лісах ани шанайсти порядні
прото же не могли запалити оня Єднак было страшні мокро а попрото же не могли запалити оня Єднак было страшні мокро а по
друге запалили так тентым што ішол до горы іх упозорювал на тодруге запалили так тентым што ішол до горы іх упозорювал на то
же Ґахто в лісі є абоже не знали хто в лісі єже Ґахто в лісі є абоже не знали хто в лісі є
ци то сут партизаны ци Німци ци циґлисты так моментальні здукли чолоци то сут партизаны ци Німци ци циґлисты так моментальні здукли чоло
малиняк своі розвєдкы гнять пустили лемта для агни то ся вшытко бомбардуваломалиняк своі розвєдкы гнять пустили лемта для агни то ся вшытко бомбардувало
Мама мала є в тым часі <unk> років а братанец такій молочыМама мала є в тым часі <unk> років а братанец такій молочы
девят рокы два малы діти были в бумкрох <unk> тыжні бункры малидевят рокы два малы діти были в бумкрох <unk> тыжні бункры мали
метер на метер або на два метры а в тым бункрох требаметер на метер або на два метры а в тым бункрох треба
жыти треба спати Старшы такы жены то маміна бабка мама і сестрнажыти треба спати Старшы такы жены то маміна бабка мама і сестрна
оні пережывали тен час на Юрковій волі Юркова воля є таке селечкооні пережывали тен час на Юрковій волі Юркова воля є таке селечко
тыжку зандавал так дале в такій тішыні А кєд зачали того <unk>тыжку зандавал так дале в такій тішыні А кєд зачали того <unk>
септембра бомбардувати Нижній Верлих так вшыткы люде просите оні знали рану довідасептембра бомбардувати Нижній Верлих так вшыткы люде просите оні знали рану довіда
же і будут ночі бомбардувати Такы Не хотіл лем товішыдува сим тоже і будут ночі бомбардувати Такы Не хотіл лем товішыдува сим то
повісти ле было з тым Моє серце так си тужыт якы скахповісти ле было з тым Моє серце так си тужыт якы сках
хочу то повісти А Як і Польыжі буду бомбардувати оні в тымхочу то повісти А Як і Польыжі буду бомбардувати оні в тым
моменті потребували якоже ся евакувати Повіли ім то Німці А в тыммоменті потребували якоже ся евакувати Повіли ім то Німці А в тым
часі тусловеньскій штат А Німці туси жыли як дома ци же онічасі тусловеньскій штат А Німці туси жыли як дома ци же оні
были в тых самых розміцнены а пособіли ту взаду в Тільі якбыли в тых самых розміцнены а пособіли ту взаду в Тільі як
засобаци єдноткы котры засобували своіх на тым выстю на Дублі а Німцизасобаци єдноткы котры засобували своіх на тым выстю на Дублі а Німци
шапостягували онужнійшы з муніциями ся стягували належну титу бомбардуваня а цивілисты осталишапостягували онужнійшы з муніциями ся стягували належну титу бомбардуваня а цивілисты остали
на поспас світа Таже цивілисты вшытко вшытко штонули дома Горнци ляхы ґратына поспас світа Таже цивілисты вшытко вшытко штонули дома Горнци ляхы ґраты
гідло муку цукер періны мотыкы складали на возы на загороду а тотогідло муку цукер періны мотыкы складали на возы на загороду а тото
приправували на евакуацию потомночы шілий до передньой хыжы А чекали што сяприправували на евакуацию потомночы шілий до передньой хыжы А чекали што ся
буде робіти ци тото буде ден Нижній Верліг бомбардуваний або не будебуде робіти ци тото буде ден Нижній Верліг бомбардуваний або не буде
О <unk> годині і в ночі вшытко зачало ци же з ДубліО <unk> годині і в ночі вшытко зачало ци же з Дублі
зачали налітавати Рускле тавля а зачали бомбардувати Нижній Верліх Было то ворітомузачали налітавати Рускле тавля а зачали бомбардувати Нижній Верліх Было то ворітому
вдяка пану Ротакови нашому історикови звецкого Музею Свику єм консультувала тоты вецевдяка пану Ротакови нашому історикови звецкого Музею Свику єм консультувала тоты веце
прото же сама єль тому не розуміла гей же чом ту былипрото же сама єль тому не розуміла гей же чом ту были
на єм німецкы вояциі а ту нас Руси бомбардували Так было тона єм німецкы вояциі а ту нас Руси бомбардували Так было то
коли тому же Німе Німци засобували з тілу в своіх выякох аколи тому же Німе Німци засобували з тілу в своіх выякох а
Руси потребували сталій затвочыти преч Такы потребували то вшытко збомбардувати О <unk>Руси потребували сталій затвочыти преч Такы потребували то вшытко збомбардувати О <unk>
годині в ночы вшытлий Берлих чекал на бомбардуваня кєд зачоли бомбардувати утікалигодині в ночы вшытлий Берлих чекал на бомбардуваня кєд зачоли бомбардувати утікали
до лісок на Яду на Юркову Полю дошыткых странча розверхлі як вдо лісок на Яду на Юркову Полю дошыткых странча розверхлі як в
тача тагей оритаме жертвы умерли там люди при притым бомбардувані як утікалитача тагей оритаме жертвы умерли там люди при притым бомбардувані як утікали
Моя родина в тым часі перешола Но Кєд уж ся то раноМоя родина в тым часі перешола Но Кєд уж ся то рано
вшытко якы утихо такы ішли на Легкову волю практицкій цілий Нижній Верлийвшытко якы утихо такы ішли на Легкову волю практицкій цілий Нижній Верлий
был ерахуваный в першым моменті на Юркову волю Юркова воля а єйбыл ерахуваный в першым моменті на Юркову волю Юркова воля а єй
обивателе нас прияли Пряли до каждой хыжы Кого могли А самозриме іобивателе нас прияли Пряли до каждой хыжы Кого могли А самозриме і
свожывот Но зне за то страшні вдячны страшні вдячны за за тотусвожывот Но зне за то страшні вдячны страшні вдячны за за тоту
віру тоты люде в тей добі много разів ся задумувала Як товіру тоты люде в тей добі много разів ся задумувала Як то
доказали Я як то доказали тото што шытко пережыти як то якдоказали Я як то доказали тото што шытко пережыти як то як
то приіманий Ей ай тых айтых вшыткых прияли до своіх родин айто приіманий Ей ай тых айтых вшыткых прияли до своіх родин ай
ювілей Так нашы потомотреных хцели быти на обтяж а єдных шапалі Вертожыніювілей Так нашы потомотреных хцели быти на обтяж а єдных шапалі Вертожыні
та Юркова воляна бала бомбардована Такы хлопи такы старшы простікторы Моли робілита Юркова воляна бала бомбардована Такы хлопи такы старшы простікторы Моли робіли
бункрыль на Чорній Горі а зобрали ай діти ай о ній тобункрыль на Чорній Горі а зобрали ай діти ай о ній то
мох там магорила жы штырі родины медже інчым ай родинка пана старостумох там магорила жы штырі родины медже інчым ай родинка пана старосту
Нижнього Берлифа на петного тамболя Ям мена в тей книжкій прізвиска міниНижнього Берлифа на петного тамболя Ям мена в тей книжкій прізвиска міни
змінила Ейле бо то не є фактоґрафіцка книга але є то якозмінила Ейле бо то не є фактоґрафіцка книга але є то яко
література красна так же таміла автомеля А Были та майродинка пана старостудьоралітература красна так же таміла автомеля А Были та майродинка пана старостудьора
Петного з нашыма оні тіж мали своі пункры А поступні они зПетного з нашыма оні тіж мали своі пункры А поступні они з
тай Чорных Горы евакували до Здяленойшы Село Гейн Презівка Смілно Купрешову атай Чорных Горы евакували до Здяленойшы Село Гейн Презівка Смілно Купрешову а
дале ішли Нашы пішли о конів дідові зобрали одділ конів так змедале ішли Нашы пішли о конів дідові зобрали одділ конів так зме
не могли так неті наразовы ся уж евакувати так часнажыли і прежытине могли так неті наразовы ся уж евакувати так часнажыли і прежыти
же то уж ся помине та война же то уж не будеже то уж ся помине та война же то уж не буде
долго нати дукліш о тот жебы одогравати же то кажду хвилю судкодолго нати дукліш о тот жебы одогравати же то кажду хвилю судко
скончыт а одшавернут до своіх домовин Але <unk> новембра передвіхалом і сібылискончыт а одшавернут до своіх домовин Але <unk> новембра передвіхалом і сібыли
в лісах Потім ішли уж бым уж мусіли евакувати так ішли нашыв лісах Потім ішли уж бым уж мусіли евакувати так ішли нашы
на брезивку а там чекали на освободіня а представи же освободняле тотона брезивку а там чекали на освободіня а представи же освободняле тото
вшытко было аж <unk> януара так як Свидник <unk> януара <unk> Цішытвшытко было аж <unk> януара так як Свидник <unk> януара <unk> Цішыт
цілу зіму прежылі евакуваны на розных селах а одомів ся вертали котрыцілу зіму прежылі евакуваны на розных селах а одомів ся вертали котры
могли аж в фебруарі або марці уж як ся перед великодньом сямогли аж в фебруарі або марці уж як ся перед великодньом ся
кусічко отеплювало Село Нижній Верліх мало в тым часі хыж Кєм сякусічко отеплювало Село Нижній Верліх мало в тым часі хыж Кєм ся
з мамом доваряло мі красні выменувала По правій страні вшыткы ме наз мамом доваряло мі красні выменувала По правій страні вшыткы ме на
вшыткы хыжы по лівой страні вшыткыме на вшыткы хыжы З тых <unk>вшыткы хыжы по лівой страні вшыткыме на вшыткы хыжы З тых <unk>
хыж осталого три хыж на згорены або <unk> медже тым о єднахыж осталого три хыж на згорены або <unk> медже тым о єдна
школя а <unk> два такы хыжкы єдна лю за зраком під соломяномшколя а <unk> два такы хыжкы єдна лю за зраком під соломяном
стріхом а єдна бы ле лем бля бляхой бляхо была та жестріхом а єдна бы ле лем бля бляхой бляхо была та же
не згоріло но вшытко было згорене Лем тарчали обгорены муры а доне згоріло но вшытко было згорене Лем тарчали обгорены муры а до
того пришли назад жыти а треба ниж збудувати Хотіла мся достати айтого пришли назад жыти а треба ниж збудувати Хотіла мся достати ай
до архіву Ніжнього Ґерліха Бретожевца якы цілици інформациі як тото шытко жебыдо архіву Ніжнього Ґерліха Бретожевца якы цілици інформациі як тото шытко жебы
мала в тым ясно аз айдокументувати з тым способом так ішы дозналамала в тым ясно аз айдокументувати з тым способом так ішы дознала
же в Ніжным Раліху не еґзистує жадный архів жебы вам згорене комплетже в Ніжным Раліху не еґзистує жадный архів жебы вам згорене комплет
вшытко Так же кєд ся даст што заховало можно в Явей явшытко Так же кєд ся даст што заховало можно в Явей я
до Васе прижыла але прижыли ту дальшы дінкы спомины жєвечы кома лікписамадо Васе прижыла але прижыли ту дальшы дінкы спомины жєвечы кома лікписама
Кружльова Ватомірова вшыткы тоты были його в палемным оні Але нихто неКружльова Ватомірова вшыткы тоты были його в палемным оні Але нихто не
знат як тоту цілю не одбиват осто тяжко жыво Знаме історицкы фактзнат як тоту цілю не одбиват осто тяжко жыво Знаме історицкы факт
же то ішла ческо словацка арма да пан Родак котрий документальні неєже то ішла ческо словацка арма да пан Родак котрий документальні неє
написал книжочку о вояках о воєнскых прибевах як вояциі ту простя споминалинаписал книжочку о вояках о воєнскых прибевах як вояциі ту простя споминали
на тоты обоі Але не маме ту книжку ани не знаме нічна тоты обоі Але не маме ту книжку ани не знаме ніч
од цивілистах А нашы родиче были так скромны так скромны або можод цивілистах А нашы родиче были так скромны так скромны або мож
не дам си то высвятлити але ти ча прошу А прошу сяне дам си то высвятлити але ти ча прошу А прошу ся
своіхо знамых о а і пана Петного просила Чы о Вам розправлялисвоіхо знамых о а і пана Петного просила Чы о Вам розправляли
родиче О тым часі повідте мі што розправа як поло в тымродиче О тым часі повідте мі што розправа як поло в тым
пункто што то власничок одграва Ло Нашы мам барз го о тымпункто што то власничок одграва Ло Нашы мам барз го о тым
бесідували А то не знам чом ци та травма была так глубокабесідували А то не знам чом ци та травма была так глубока
же не доказали о тым бесідувати Але Єдно духо Были то людеже не доказали о тым бесідувати Але Єдно духо Были то люде
моцно сильно сильно варияциі а брали тым жывот так як приходжало томоцно сильно сильно варияциі а брали тым жывот так як приходжало то
знаме над Боже як тых хочеш так же бы шыном стало Азнаме над Боже як тых хочеш так же бы шыном стало А
в тей вірі о ній просте Говорил і прияли было дальшых людив тей вірі о ній просте Говорил і прияли было дальшых люди
до своіх домов але по части евакуациі не мали проблем іх жывітидо своіх домов але по части евакуациі не мали проблем іх жывіти
старати ся а то не треба лювіти лем люди кєд наприкаты астарати ся а то не треба лювіти лем люди кєд наприкаты а
мам гораж на призивку іх там было <unk>надцетнадцет дальшых люди в єдныхмам гораж на призивку іх там было <unk>надцетнадцет дальшых люди в єдных
хыжі Ґуґаздови пришли А треба іх не желем уж жывити або ненакшехыжі Ґуґаздови пришли А треба іх не желем уж жывити або ненакше
жывити але треба мали ті коровы ай тоты корокы ішли засилу жывитижывити але треба мали ті коровы ай тоты корокы ішли засилу жывити
О тото вшытко єм якы так хотіла на Марко того жебы стеО тото вшытко єм якы так хотіла на Марко того жебы сте
зналіже та болесту Не знам чом це з мене так екже приходилазналіже та болесту Не знам чом це з мене так екже приходила
якы моцно ся но а хотіла єм або повісти так єм штоякы моцно ся но а хотіла єм або повісти так єм што
снажыла в тей книжочкій не є то моя первоціна Прве такє вснажыла в тей книжочкій не є то моя первоціна Прве такє в
єлко прозаіцкє не знам як писати як пані дотр Копорава говорила Яєлко прозаіцкє не знам як писати як пані дотр Копорава говорила Я
єм інжынер економ робим з чыслами а ніґда єм не мал зділянєєм інжынер економ робим з чыслами а ніґда єм не мал зділянє
філософіцкє але помяку журналистику або што Нодак Мі том Божко попоміг Афілософіцкє але помяку журналистику або што Нодак Мі том Божко попоміг А
Дякую своім засным гостям пану Пріматорві Голоднякові за прекрасны приговоры а затоДякую своім засным гостям пану Пріматорві Голоднякові за прекрасны приговоры а зато
же місто слідных Нафур выходят постреты а повім мам прадже кєбы панже місто слідных Нафур выходят постреты а повім мам прадже кєбы пан
приматор той раз нас повзбжує В мене особні так істо же кєбыприматор той раз нас повзбжує В мене особні так істо же кєбы
єм не мал апоситже же дашто през тє мату своє одставніня тотаєм не мал апоситже же дашто през тє мату своє одставніня тота
робота так дакольно взипыла не буду то уж як ланє писати аниробота так дакольно взипыла не буду то уж як ланє писати ани
дале покрацувати сяк ты копа і старости коло того Але взбудіня Дякуюдале покрацувати сяк ты копа і старости коло того Але взбудіня Дякую
красні было томіле а вам міситоважу Так істо пані др Кі Копоровикрасні было томіле а вам міситоважу Так істо пані др Кі Копорови
з устав русиньского языка культуры предсинічкій з Порку русиньскых писантелів Дякую сердечніз устав русиньского языка культуры предсинічкій з Порку русиньскых писантелів Дякую сердечні
Она єй на вецекомо той книжочкы мушу впечы техніцкій айкоязыково упрямувала алеОна єй на вецекомо той книжочкы мушу впечы техніцкій айкоязыково упрямувала але
ай шкілистицкыня усмернювала засоє барз дякую прото же я то си такай шкілистицкыня усмернювала засоє барз дякую прото же я то си так
писала же Марча тото марця тото а Тоты мена ся даколи тамписала же Марча тото марця тото а Тоты мена ся даколи там
попле Перже дякы остіром болото пременевали якы почне зобрала єм си токупопле Перже дякы остіром болото пременевали якы почне зобрала єм си току
серцу а высоко сий важыл Пані професор Кулену Доч Файфер же пришласерцу а высоко сий важыл Пані професор Кулену Доч Файфер же пришла
ту медже нас з далекого Кракова Єм доята дякує вам за тоту медже нас з далекого Кракова Єм доята дякує вам за то
барз красні а зо своім мужом при то же мені не думалабарз красні а зо своім мужом при то же мені не думала
же підут кєди міх позывала же розсіст такы дякы Ам Пані Оленаже підут кєди міх позывала же розсіст такы дякы Ам Пані Олена
Дошфайферня позбудила такій столж під книжочкы по <unk> вам повіл кєд повілаДошфайферня позбудила такій столж під книжочкы по <unk> вам повіл кєд повіла
же є то добре Або чловек сине Томач гето до Прек неже є то добре Або чловек сине Томач гето до Прек не
знам якє то єльо баще написала новак Тодже дякую Вам Красній зазнам якє то єльо баще написала новак Тодже дякую Вам Красній за
тото вшытко марсіважу Вашу стєнупритомност Но а о хочу повісти же книжкатото вшытко марсіважу Вашу стєнупритомност Но а о хочу повісти же книжка
є присвячена моій напоімамі Обісі разопакує мала на верний розправацкій дар ає присвячена моій напоімамі Обісі разопакує мала на верний розправацкій дар а
хочу сой за то подякувати Доня Бічка Кєбы ту была так быхочу сой за то подякувати Доня Бічка Кєбы ту была так бы
же з нам і ратувала Але дякую мамочко Потребувала єм і сіже з нам і ратувала Але дякую мамочко Потребувала єм і сі
Вецей інформациі як єм тоту книжочку писала так єм простє што оберталаВецей інформациі як єм тоту книжочку писала так єм простє што обертала
є на дальшых памятників з тых часів а записувала ціты выповіді Хочує на дальшых памятників з тых часів а записувала ціты выповіді Хочу
ся тепер красні подякувати за споминкы рады з котрым зо мном поділилися тепер красні подякувати за споминкы рады з котрым зо мном поділили
На світовным родинам Дякуй родині Гелены Костьовей з Нижнього Верлиха родині ЙозефаНа світовным родинам Дякуй родині Гелены Костьовей з Нижнього Верлиха родині Йозефа
Ґердиля а Микола Шаґердиля зо Свидника родині подгаєцкых з Пряшова родині ЗаяцовийҐердиля а Микола Шаґердиля зо Свидника родині подгаєцкых з Пряшова родині Заяцовий
а родині Бабякови Сюрковей воли а пану Йозофови Родакови істориковий за йогоа родині Бабякови Сюрковей воли а пану Йозофови Родакови істориковий за його
одворны рады консультациі Тішый раз Вам вшыткым безкрасні дякую дякую за вшыткоодворны рады консультациі Тішый раз Вам вшыткым безкрасні дякую дякую за вшытко
своім найблизшым мужови котры ня се подбарова та істопу збудзувала моім сыномсвоім найблизшым мужови котры ня се подбарова та істопу збудзувала моім сыном
котры мі фурт помагают звлащ найстаршому сыной Пранкові котры перпезливо вельо стравилкотры мі фурт помагают звлащ найстаршому сыной Пранкові котры перпезливо вельо стравил
тіж на то книжочку одділ Красну роботу робіль Оп книжкы книжкы Дякуютіж на то книжочку одділ Красну роботу робіль Оп книжкы книжкы Дякую
Митрополитному Здяцому Хору на Дсичах Ковей за іх выступліня барня Мілоді КарпатыМитрополитному Здяцому Хору на Дсичах Ковей за іх выступліня барня Мілоді Карпаты
Карпаты є наша серцева залежыт оспред же то є наше перве діялыКарпаты є наша серцева залежыт оспред же то є наше перве діялы
Спомуту з дьотьом Кеселіцом а єт говоріют то наше наше сердечко серцеваСпомуту з дьотьом Кеселіцом а єт говоріют то наше наше сердечко серцева
залежыт ос такі дякую за красний спіл Діточкам а малым слечном Дякуюзалежыт ос такі дякую за красний спіл Діточкам а малым слечном Дякую
за преднес Пані учытєркам же іх так прекрасні приправили Пану модераторови Марошовиза преднес Пані учытєркам же іх так прекрасні приправили Пану модераторови Марошови
Чорному закрасне модеруваня О В Варшах хтут на тиводі подарувати а іЧорному закрасне модеруваня О В Варшах хтут на тиводі подарувати а і
пану директорови Марцелові Прокопови котрий нам доволту ту акцию робіти або міпану директорови Марцелові Прокопови котрий нам доволту ту акцию робіти або мі
вельміно помоцний жебы сме то вшытко добрі заорґанізували дякую вам пане директоревельміно помоцний жебы сме то вшытко добрі заорґанізували дякую вам пане директоре
а бы набуде дошколо собі най пані узідяка Дарінка Маркова з ромамбама бы набуде дошколо собі най пані узідяка Дарінка Маркова з ромамбам
мали добру вспілпрацу предо же окрем інчого робіме а і такы Дігамали добру вспілпрацу предо же окрем інчого робіме а і такы Діга
Дєлька так і Дзідскій Театр почас русиньскых Фестівалів а О наша спілпрацаДєлька так і Дзідскій Театр почас русиньскых Фестівалів а О наша спілпраца
є на высокій уробі марміситоважу дякує Отарінка А Передовшыткым хочу подякувати дякуює на высокій уробі марміситоважу дякує Отарінка А Передовшыткым хочу подякувати дякую
Господ Богу за вшытку мілост яка шамі достала І вам вшыткым разГоспод Богу за вшытку мілост яка шамі достала І вам вшыткым раз
щыро дякую Роби боже любили і є словни то де всем зниплицвощыро дякую Роби боже любили і є словни то де всем зниплицво
сі люды малого новы со Екєстна ґратуляция позване гости мают од автокысі люды малого новы со Екєстна ґратуляция позване гости мают од автокы
пнімай зведуваня остатны котры системалізали де можте зискати а такій стосипас проправилипнімай зведуваня остатны котры системалізали де можте зискати а такій стосипас проправили
общыстня спосіб Я ся бы хотіла повісти гласно A з оглядом наобщыстня спосіб Я ся бы хотіла повісти гласно A з оглядом на
то же перед укладам же буде презентация книжкы одавтор ся підписаме хочуто же перед укладам же буде презентация книжкы одавтор ся підписаме хочу
і же спо русиньскых писателів принес пару послідніх выдань і радо быі же спо русиньскых писателів принес пару послідніх выдань і радо бы
сме подарували тоты выданя книжниців з Свідлиґу Підєну члові котрий ду перевзялсме подарували тоты выданя книжниців з Свідлиґу Підєну члові котрий ду перевзял
то ты книжкы была бы єм рада єден такый чловік або можемето ты книжкы была бы єм рада єден такый чловік або можеме
датому повіли жы передав ты книжкы в Книжнинці Можете добрі нял Вамдатому повіли жы передав ты книжкы в Книжнинці Можете добрі нял Вам
і буду рада кєд <unk> русиньскы публикациі Сабудати і світничаный буджы чаі буду рада кєд <unk> русиньскы публикациі Сабудати і світничаный буджы ча
мож дожычати с Нічной половы буде гословні Дякую митрополитному спору матсифлеі замож дожычати с Нічной половы буде гословні Дякую митрополитному спору матсифлеі за
одшту як здали мой маміта ґарботы лень кокуси коня зроби Што годіодшту як здали мой маміта ґарботы лень кокуси коня зроби Што годі
годыгоды