The archive of
Lemko radio

Перегляд тыжня порталю Лем фм Новосандецкій Музей припомна особу Григория Пецуха Автор допису Севериян Косовскій В тым році припоминаме <unk> річницю народжыня лемківского артисты Різбяря Григория Пецуха якій жыл в роках <unk> автора памятника в Устю Рускым Річниця выполнила ся <unk> січня януара прото тіж ріжны інституциі старают ся тепер вказувати жытя і творчіст Пецуха Принагідну выставу орґанізує Округовый Музей в Новым Санчы То тым більше важна подія кєд же Пецух вродил ся на Сандеччыні во Фльоринці Поворот до себе Цитуваня Округовый Музей в Новым Санчы припомне особу та творчіст того выняткового різбяря і педаґоґа просиме на выставу під наголовком Поворот до себе Григорий Пецух То перше слова запрошыня Сандецкого музею Вернісаж выставы одбуде ся <unk> марця о год <unk> в Ґотицкым Домі Наголок выставы єст прикликаньом слів Антоні Кенара різбяря і выдатного польского педаґоґа котрий переконувал своіх ученників до повороту до себе в своій творчій працы цитуваня Заохочувал вызволити ся з академіцкых схем змінити думаня в процесі творіня і предовшыткым однайти власну дорогу В припаді Григория Пецуха был то поворот до контакту з натуром котра становила його творчу інспірацию а тіж філософію жытя Пояснюют орґанізаторы Презентуваны творы походят з ріжных періодів творчости артисты м ін характеристичны звірята о синтетичній будові з проникливыма очами і выглядом мудреців Абстракцийны формы бесідуючы о жытю і його енерґіі коментуючы лемківскє походжыня пицуха а тіж різбаталізман яка вела го через жытя Вказаны будут тіж цінны для пецуха рисункы Никыфора Криницкого і пейзаж рідного села Фльоринкы Працы выбраны на сандецку выставу походят з колекциі музею і інчых приватных колекций Подія реализувана є в рамках ґранту Музейны стрічы з культуром і традицийом для вшыткых в рамках проєкту Культура без границ реализуваного Державным Фондом Регабілітациі Неполносправных Осіб выстава потырват до <unk> мая того рока Григорий Пецух Григорий Пецух вродил ся <unk> січня януара <unk> р во Фльоринці то єден з найвыдатнійшых лемківскых артистів різбярів вмер <unk> листопада новембра <unk> р в Закопаным Державный Ліцей плястичных Технік в Закопаным завершыл в <unk> році Пак пішол студиювати на выділі різбы Академіі Красных Штук в Варшаві де в <unk> році отримал диплом в працовны Різбы проф Марияна Внука В роках <unk> вчыл різбы в Державным Ліцею Плястичных Штук імена Антоні Канара в Закопаным Сам был учеником патрона школы Його дебют был в <unk> р вчас краківского елімінацийного показу різбы Од тамтой поры брал участ в більше як <unk> ґруповых выставах і <unk> індивідуальных показах якы через вшыткы рокы проходили в Польщы за границьом В фільмі Фараон Єжы Кавалеровича кіновий Рамзес <unk> сідит на гыбановым престолі вырізбленым Григорийом Пецухом Образ был номінуваный до Оскара в <unk> р Пецух запроєктувал і поставил найважнійший сучасный лемківскій памятник в <unk> році Ґрупа лемківскых соспільных і політичных лідерів одкрыла торжественно памятник партизантів і добровольців до Червеной Арміі і Народной Ґвардиі По роках змінено зміст таблиці в звязку з декомунізацийом вельоцінник в цілости явил ся його авторскым проєктом Більше з біоґрафіі артисты чытайте за мотузком поданым в дописі В понедільок <unk> марця <unk> рока Вель нагода жебы одкрыти Стефановского інтелектуалисту і провідника Автор рецензиі Севериян Косовскій Павел Стефановскій был єдным з найздібнійшых орґанізаторів соспільно політичного і культурного жытя Лемків по <unk> р Знают о тым теперішні поколіня Лемків Стефановскій барже діяч ци поета а може просто тот што хто вказувал напрям в котрым мала бы ся розвивати Лемковина Бо тот розвиток в контрі до того што Лемкы досвідчыли як раз был міцно осадженый в його творчій роботі Стефановского попращали сме в часным ярю <unk> р Не дожыл свого округлого ювілеюсятых народин котрий выполнил ся <unk> марця <unk> р Хоц дожыл прекрасного віку то і так здає ся нам молодшым што за скоро што мож было іщы і іщы долше служыти лемківскій справі Лишыл по собі неоцінену спадковину котру будеме постепенно познавати што уж знаме явило ся в час богатого жытя творці Але не вшытко было вказане може як то гварят ждало найліпшы часы тым же дост неочывидным вступом презентуєме посмертну збірку вершів яка вказала ся завдякы стараням діти Покійного Павла Стефановского Лідиі і Штефана Павел Стефановскій выбраны вершы то нова публикация на лемківскым выдавничым подвірци яка одкрыват нам го як інтелектуалисту і провідника Стефановскій наново з переказом Збірка явила ся як выраз памяти о тым великым сину Лемковины найпевнійше мала ся вказати за жытя на спомнутый ювілей Выданя што може на початок чудувати вказало ся по польскы хоц Стефановскій писал і по польскы але знаме што неодолга явит ся перед нами і лемківска версия Цитуваня Тот дрібний з выгляду непомітний чловек наш отец спростал вшыткому што го стрітило был незламний Для нас його діти все остане взірцьом інтелектуальной одвагы і впертости в прямуваню до цілю Так витают нас в першых словах діти автора котры пару рачынь дале додают што завдякы Стефановскому Лемкы почули ся певнійше себе бо вкінци зачало потверджати іх достоменніст бо отримували они право вертати на рідну землю Хто хоц раз взял в рукы даяку попередню збірку вершів Стефановского тот знає што літературний кумшт автора был на найвысшым рівни О тым тіж але зачынаючый єднако од громадской обшыри діяльности автора пише во вступным слові др габ Олена Дуць Файфер Перед літературном анализом творчости Стефановского Дуць Файфер вказує Павла Стефановского як політика активісту і інтелектуалісту маючого вродженый талянт правильного оцінюваня обставин в якых пришло мужы цитуваня Нелегкє жытя пана Павла было його выбором свідомым рішыньом котре піднял стаючы як вшыткы Лемкы перед барз тяжкыма выборами То был як раз тот выбір Павла Стефановского консеквентний і незмінний влияючий на його жытя підгорку але дозваляючий му втримати высоку чловечу гідніст і пошану до кінця його дни Выбрал бы скомпромісово але крокы выникаючы з выбору ставлял розважні мудро дипльоматично і устиво В біоґрафіі Стефановского достерігаме консеквентну дорогу до такого особистого професийного і соспільного розвитку котрий дозволил бы му станути в обороні деґрадуваных культуровых вартости рідной громады бесідувати в єй імени чутным голосом Чытаме во вступі Признати треба што вводне слово то тіж детальне ци не першый раз з незнаныма дотепер фактами приведіня біоґрафіі Павла Стефановского Гей за його жытя явил ся неєден текст прикликуючый його жытя Але даякы факты сут чысто новы Тым більше властиве зрозумліня выборів автора і діяча здає ся быти очывидне Переказ тото слово приходит на мысель коли зачне ся досліджати опубликуваны в збірці вершы бо чловек такій як Стефановскій своім жытьом засвідчыл о тым што Лемковину треба любити што даст ся з єй землі істи што вшыткого того чого нарід зазнал не мож лишыти в непамяти Коли порівнат ся етапы його жытя з тым што роками переливал на папір сме в силі зрозуміти контекст місця часу в котрым ся находил Тым веце можеме прібувати одкрыти його думаня пляны одчутя а часом і такы людскы слабости як розчаруваня Фактоґрафічна вартіст По смертній збірці вершів Павла Стефановского поміщены неоцінены знимкы і документы котры находили ся в приватным архіві автора Більшіст з них николи не была публикувана Окрем фотоґрафіі вказуючых першы ансамблі котры Стефановскій творил сут тіж знимкы повязаны з його професийным знаньом етноґрафійом Як музейник знал што час має значыня зато документувал одходячу до вічности Лемковину Жменьку такого материялу можеме видіти в гевсым выданю Певно приде іщы час штобы одкрыти цілу велькіст материялу роками ним збераного А сут то тіж фільмовы і фонічны награня ци архів документів і бібліотека Цитуваня Як етноґраф мал свідоміст як важном справом є документуваня світа котрый одходит Вартіст його документацийной роботы єст з етноґрафічного і історичного пункту пізріня неоцінена Записувал реляциі люди фотоґрафувал і фільмувал згромадил незвычно цінный архів і вкінци створил власный музей збераючы в терені тіж на західніх землях памяткы материяльной культуры а робил тото уж в <unk> і <unk> роках ХХ столітя коли о Лемках і Лемковині хотіли радше забыти не міг адже рахувати на спертя зо стороны публичных інституций і треба признати што был під тым взглядом абсолютно ефективнійший як державны музеі Чытати можеме в слові Збіґніва Воляніна Кустоша Музею Никыфора в Креници Спомины о авторі написал тіж Юрий Стариньскій артистичный кєрівник ЛАПіТ Кычера з Ліґниці та Адам Бартош емеритуваный директор Округового Музею в Тарновій Мож сконстатувати што Стефановскій был адвокатом лемківскых справ І то заєдно в тым шырокым як і узкым значыню То він як єден з першых кликал Лемків вертати на Лемковину і жадал пошкоджыня лемківскых кривд і звороту майна За вшыткы своі деклярациі петициі кєруваны до польскых комуністичных власти был нима найбільше переслідуваний Безпека знала што Стефановскій николи не устане З приданых в збірці фактів дознаєме ся што был він інвіґілюваный уж од половины <unk> років ХХ ст Як подає дівка Стефановского др габя Стефановска Коли явила ся концепция покликаня Соспільного Комітету Будовы Осередка Лемківской Культуры безпека выдавала слідуючы операцийны розказы розпознавати повязаня Павла Стефановского з особами з комітету слідити його діяня та вести контролю його активности при ансамблі Лемковина Комуністичны документы доказуют што безпека мала за задачу розпознати настроі членів Лемковины што до особы Стефановского а при тым мали быти ведены діяня маючы на ціли скомпромітувати го і вказати як діяча за грошы серед Лемків а через тото ослабыти його значыня в місцевым середовиску Заєдно грубы свецкы течкы сут доказом того што Стефановскій николи не пішол на спілпрацу зо службами Видима в біоґрафіі творці єст його знаєміст з Епифаном Джолняком Никыфором Креницкым Цільово на першым місци вымінене імено і назвиско а не тото подане бо то як раз Павел Стефановскій як перший выявил світу што Креницкій ґанчуватий маляр то чловек о імени Епіфан і назвиску Дровняк Метрыку Дровняка Стефановскій опубликувал в украіньскым тыжденнику наше слово нр <unk> за <unk> рік Серед найважнійшых досягнінь Павла Стефановского находит ся і справа будовы памятника в Устю Рускым Богатой подіі з <unk> липця юлия <unk> р єст неоцінена кєд возме до увагы контекст тамтых часів Молодий Стефановскій был єдным з ініцияторів свята До спілпрацы запросил Григория Пецуха різбяря якій запроєктувал водостінник Верш посвяченый Пецухови як і непубликувану до той поры знимку з макєтом памятника найдеме в збірці В збірсі находят ся <unk> вершы поеты походят они з ріжных періодів Єдны підписаны сут датом інчы можеме ся старати датувати по змісті Стефановскій в своіх творах його поезия зачысляна єст до напряму тзв лемківской автопрезентациі высловлювал тото што не все міг голосно выповісти Вызнавал свій біль давал оціну тому як ся мают Лемкы але і судил тых што Лемкам злі жычыли Робил то часом бунтівничо часом емоцийно але над выраз інтеліґентно такій был Павел Стефановскій єден з найважнійшых діячів в істориі Лемковины Збірка доступна єст в версиі онляйн на сайті Інституту Реґіональной Культуры і Літературных Досліджынь Публикацию Павел Стефановскій выбраны вершы мож придбати в друкуваній версиі др габіі Стефановской або пишучы на адрес <unk> лем крапка Фрусиньскы книжкы одпрезентуваны на книжковых торгах в Новым Саді Автор вісти Петро Медвід В днях <unk> аж <unk> марця <unk> р проходит у Новым саді Медженародный Торг книжок котрый ся в столиці Войводины орґанізує каждый рік Як інформувала аґентура Рутен Прес і тот рік одпрезентували ся на нім новы русиньскы выданя На подіі презентували русиньскы книжкы Трьом выдавателі Выдавництво Рускє Слово Завод про культуру Войводиньскых Русинів і дружство про русиньскій язык літературу і культуру Першы двоми спомянуты выдавателі одпрезентували ся <unk> марца У фокусі Заводу про культуру Войводиньскых Русинів был анґлицкорусиньскій словар котрого автором є професор Михайло Фейса вєдно зо спілпрацовниками Автор словаря підкрислил же з тол книжков по <unk> роках роботы русиньскы школярі конечно можут учіти ся чужы слова світового языка через материньскій язык і неє же треба як дотепер кутому мати словар на сербскым або інчым языку Выдавательство Рускє Слово представило своі актуальны белетристичны титулы Головно книгы про дорослых чытателів Редактор выдавательства Микола Шанта бесідувал і о книжках оповідань Михала Рамача у нас на саляшу был ґенерал книжці Ксені Варґа Керестурскій калейдоскоп і о романі Монах і я котрого авторком є Любіця Княжевич Дружство про русиньскій язык літературу і культуру презентвало своі выданя <unk> марця На вштівникам была представлена двоязычна книжка Руска Ґімназия од Ірины Папуґа зборник студияніка ч як і каталоґ Стретнутс Убодна Рова Презентувало ся і <unk> чысло мультіязычного часопису Дружеств про язык Літературу і культуры Войводіны Новы мост Нижньошлезска желізниця буде автобусами возила пасажерів по новых трасах м ін Хоцянів Пшемків Радваниці Ґлоґів Автор вісти Наталия Малецка Новак Нижньошлезска Желізниця буде од вересня септембра возила пасажерів автобусами на трьох новых трасах з Ліґниці через Злоторыю до Єленьой Горы з Хотянова през Пшемків і Радваниці до Ґлуґова а тіж з Сицова до Лисниці Од <unk> вересня септембра Нижньошлезска желізниця на трьох трасах в реґіоні урухомит не потяговы а а автобусовы получыня Фірма уж выпрактикувала такє розвязаня возила так пасажерів на трасі Клоцко Лондек в страні Шлезкє Казало ся што єст великє заінтересуваня таком формом перевозів од нижньошлезской желізниці цитуваня за шіст місяців схоснувало таку комунікацию <unk> тисячы пасажерів на семох парах получынь каждого дня поінформувал в четвер <unk> марця на пресовій конференциі віцепрезес Нижньошлезской желізниці в Войтіх Становскій Проєкт ся сподабал зато рішыли же будут наступны такы получыня за потяг Автобусы за потягы але доцільово буде потяг Маршалок Цызарий Прибильскій пояснят што хотят бороти ся з комунікацийным выключыньом і выпромувати получыня цитуваня Для жытелів буде то злегшыня в штоденній комунікациі в дорозі до місц роботы ци школы Естимуєме што тоты получыня обоймут коло <unk> тис жытелів ствердил Маршалок До сіти получынь Нижньошлезской желізниці долучают три новы з Ліґниці через Злоторыю до Єленьой Горы з хотця нова через Пшемків і Радваниці до Ґлоґова а тіж з Сицова до Лисниці Для Ліґниці і Єленьой Горы буде то безпосереднє получыня медже тыма містами Цитуваня тяжко ся до них достати публичным транспортом повіл Становскій В заложынях новы получыня мают тіж усвідомити подорожуючым што в будучности на тых трасах буде курсувал потяг тепер за получыня в половині заплатит самоуряд воєвідства в половині самоуряды зміна в Малопольскій желізниці Потягы малопольской желізниці што курсуют од стациі Тарнів до Нового Санча і Ясла од <unk> марця будут заступлены автобусовом комунікацийом в тым примірі іде о продолжыня направы штрекы на желізницьовій линиі нр <unk> медже Тарновома сторожами Фірма інформує што за потягы о найвекшій фреквенциі будут урухомлены найменше два автобусы Є <unk> што обслугує вшыткы стациі і пристанкы по дорозі другій приспішеный Зміны в розкладі і заступча автобусова комунікация будут обовязувати до <unk> червця юнія того рока Віторок <unk> марця <unk> рока Малопольскє воєвідство передало <unk> мілийоны злотых на охорону памятників тіж тых з Лемковины Автор запису Наталия Малецка Новак При дофінансуваню малопольского воєвідства <unk> підметам поведе ся провести консерваторскы ремонтовы ци інчы реновацийны роботы при обєктах котрыма заряджают што вписаны сут в Державный Реґістер Памятників <unk> інчых оферт одшмарили В понедільок <unk> лютого фебруара соймик Малопольского Воєвідства піднял схваліня в справі уділіня дотаций на консерваторскы реставраторскы або будовляны роботы при обєктах вписаных до реґістру памятників што находят ся на обшыри малопольского воєвідства і тым самым передал результаты черговой едициі конкурсу підорона памятників Малопольщы Серед выріжненых в конкурсі нашли ся м ін такы обєкты з плянуваныма роботами Консервация малярскых декораций на скліпліню і стінах алтаря грекокатолицкой церкви Народжыня Пресвятой Богородиці в Рызілю Консервация ікон Покров Божой Матеры та св Космы і Дамяна зо зламу ХХ ст в православній церкви Покровы Божой Матери Головівци Консервация двох бічных олтарів в бывшій грекокатолицкій церкви Михала Архангела в верхомли великій Ізоляция і одводніня фундаментів бывшой грекокатолицкой церкви Михала Архангела в Жеґєстові Полна консервация ікони з столітя Хрещыня Ісуса Христа в бывшій грекокатолицкій церкви Покровы Божой Матери в Матієві і ремонт ґонтового огороджыня довкола бывшой грекокатолицкой церкви святого Йоана Златоустого в Явірках Внескодавцями выжевыміненых окрем церкви в Розділю і ловівци были римокатолицкы парохіі Цитуваня Признаня дотаций з буджету малопольского воєвідства в одповіди на внескы властителів памятників позволит провести вельоконсерваторскых реставраторскых або будовляных робіт котры охоронят перед знищыньом вельоцінных творів муруваной і деревяной архітектуры стінны поліхромі різбы образы і артистичне ремесло Опіка над ресурсами реґіональной культуровой спадковины єст задачом самоуряду воєвідства Чытаме в поясніню схваліня Потребы сут великы Посеред одшмареных малопольскым воєвідством оферт <unk> нашло ся парунадцет зрыхтуваных православныма і грекокатолицкыма парохіями опікунами лемківскых храмів не отримали дофінансуваня на ремонты і консервацию м ін парохіі Новици Кункові Ліщына Ганчовій Устю Рускым Сліниці Бортным в Высовій Ци Креници На роботы при лемківскых храмах не отримали тіж римокатолицкы парохіі што заряджают памятниковыма церквами в Мухнарціничній Перунці Полянах Дубным Бересі Зубрику Лабовій Бліцареві Квятони і Рыхвалді <unk> дальшых підметів одшмарили з формальных будів што лем доказує як великы потребы в обшыри консервациі памятників сут на обшыри малопольского воєвідства В торічній едициі конкурсу до дня <unk> грудня децембра <unk> р зложеных было разом <unk> внесків в загальній очыкуваній квоті дотациі высокости праві <unk> малийона зл Малопольскє воєвідство перезначыло в сумі <unk> мілийоны золтых на проґрам Охорона памятників в Малопольщы В рамках того конкурсу самоуряд воєвідства може признати дотациі каждому властительови памятникового обєкту єдиницьом самоуряду позаурядовым орґанізацийом костельным підметам аж і приватным особам Театр Александра Духновича одпремєрує пєсу Іванов од Чехова Автор допису Петро Медвід В пятницю <unk> марца <unk> року Театр Александра Духновича в Пряшові на своій великій сцені одпремірує пєсу Іванов од Антона Павловича Чехова режысером новой пєсы в репертуарі русиньского театру є Святозарс Прюшаньскій Як приближує дію пєсы театер головний герой інсценізациі не розуміє самого себе Коли здавно был полний жывота і енерґіі Общественно анґажувал ся ініциятивном мінил діла ку ліпшому цитуваня Активно оглядал пут до людей до ліпшых завтрашніх днів Днес го нич не інтересує ани власне жытя ани тоты остатні ани долгы котры наробил і котры затяжуют його маєток Колись любил свою жену котру єй родина з причыны його віры одшмарила і выдідила Але днес же єй не любит не докаже єй любити хоц знат же штохвиля вмре приближує театр Як дальше інформуют творцьове новой пєсы Івано є отровленый безнадійныма обставинами в сполочности вшыткыма котры сут коло нього Топит ся в безцільовости безнадіі всядель присутній нуді цитуваня Стратил бы дяку енерґію дяку жыти його душевна пустота оддзеркалює общий холод аґресивност поверхност незначност і безоглядност навколишнього світа Новін чує потребу принципіяльной зміны але не докаже єй зреалізувати Головну роль Николая Алексеєвіча Іванова грат Євґеній Либезнюк його жену Сару Анну Петровну Владиміра Штефанікова і Ярослава Сисакова Сцена костюмы і выбір музикы сут під тактовком режысера з Прушаньского Перша велика пєса Чехова з назвал Іванов мала премєру в <unk> р Но єй характеры доднес зособнюют вшыткы людскы односины тугы сны слабости страхы міцны сторінькы і неуспіхы а іщы і жывше як колис Автор іх рисує невіроятно продумано і правдиво значыт траґікомічно Зато сут нам і днес такы близкы Чехов своім типічно лаґонічным способом додават Цитуваня Жален Рома на нетеатральна пєса не докаже перевышыти нам досправдовый жывот в його абсурдности Перед пятницьово премєров яка має звычайный початок о <unk> <unk> годині одбуде ся о пілсмой і одкрытя выставы вызначного фотоґрафа і подникателя Ярослава Шуркавы під назвом Чаротеатральной фотоґрафіі Выстава котру татр орґанізує вєдной з Словацкым Народным Музейом Музейом Русиньской Культуры в Пряшові Пак буде в просторах театру приступна до <unk> мая Середа <unk> марця <unk> рока Умер Річник Руской Бурсы за <unk> рік Автор вісти Наталия Малецка Новак Кінцьом <unk> р явил ся дальшый номер часопису Річник Руской Бурсы Єст то найстарший бо печатаний од <unk> р і як дотепер єдиний істонауковий часопис лемківской меншыны Кєд пишеме што публикация тота має науковий характер то маме на увазі пару сутьовых примет дозваляючых на правильне схоснуваня того окрисліня По перше публикация єст зареґіструвана як часопис во властивым округовым суді по другє публикация має наукову раду а по третє і быти може найважнійше є то рецензуваный часопис што означат же каждий з пропонуваных до печатаня дописів мусит мати тзв двойну сліпу рецензию Двох незалежных рецензентів оцінят на дослану статю без знаня хто єст єй автором даючы або ні рекомендацию представленым материялам Річник Руской Бурсы находит ся на списку пунктуваных науковых часописів Міністерства Наукы і Едукациі є тіж індексуваный в чысленных базах науковых часописів во світі Окрем того річник Руской Бурсы піддаваный єст до річній евалюацийній оціні через інде <unk>em LiС а тіж має свій ідентифікатор доі Річник Руской Бурсы єст одкрытым часописом што означат же єст доступный в діґітальній версиі безплатні без конечности реґістрациі в сервісі часопису Доступ до публикациі найдете на нашым портали Науковым редакторком Річника Руской Бурсы єст доктор габілітувана Олена Дуць Файфер проф Яхайлоньского Університету бадачка м ін лемківского языка літературы культуры істориі і достоменности і в кінци часопис єст спілвыдаваный академіцком книгарньом як єден з посеред штырнадцетьох науковых часописів печатаных том офіцином Річник Руской Бурсы єст єдиным науковым выспециялизуваным інтердисциплінарным лемкознавчым часописом о медженародным засягу Довол публикуєме вводне слово найновшого выданя науковой редакторкы професор Олены Дуць Файфер Вступ Ведучом темом того річного <unk> чысла річника Руской Бурсы єст інчый чужый свій в лемківскым русиньскым дискурсі Односит ся она до пониманя уявляня представляня одношыня ся реляциі якы на Лемковині і в інчых русиньскых реґіонах доконуют ся в аспекті своє чуже Є то основний для чловечого думаня вымір орієнтациі в світі подля свого центру і вызначаня себе свого през ріжницю яка уособлят інчий чужий Тот антрополоґічний принцип єст сутю достоменности так індивідуальной як і спільнотовой Прото для каждой спільноты для каждой культуры барз значуча єст наукова рефлексия над тым хто і што для ґрупы єст своє а што і хто єст чуже Важне єст познаня змісту емоций оціны вартости тых структурні опозицийных катеґорий міцно спілзалежных єдна од другой Ци і на кілько тота опозиция проявлят ся в змістах і оцінах ци може заступувана єст в них динамічныма реляциями і перениканьом ся культур тыма квестиями заняли ся авторы заміщеных в сесым чыслі річника текстів Односит ся то не лем до самого дискурсу што маловні експльорувати ведучу тему тіж в документах перекладі і рецензиях і справозданях є она присутна в ріжных аспектах Вартат звернути увагу што ввели сме даяку модифікацию в композициі часопису До до добрі уж знаных його части сталых такой од початку выдаваня річника доданы остали дві новы В однесіню до першой не означат тото дачого додаткового лем выділят в самодільну част переклад на лемківскій язык знаного наукового тексту Переклад од років входил в склад дискурсу Актуальні в дискурсі находят ся лем ориґінальні рецензуваны науковы тексты што сут гев публикуваны як першодрукы і рішают о науковым характері річника З перекладу не резиґнуєме лем выділяме для него властиве му місце Друга нова част Упамяти ІН остала введена до тогорічного чысла згідно з актуальном потребом Ґрупа русиньскых дослідників з Америкы шанувала памят єдного з першых дослідників русиньской проблематикы в Америці Річарда Міхены Ренофа опрацовуючы його творчый біоґрам і спис публикаций і желала опубликувати го в Річнику Руской Бурсы што тіж чыниме приділяючы тому текстови одповіднє місце Здає ся же тота част не буде стала в часописі явит ся лем товды коли подібного рода текст буде присланый і принятий до опубликуваня Вертаючы до темы інчого чужого свого підняли сме стараня жебы насвітлити єй як найшырше жебы головны інчы і основні одчувана інчіст розумлена предовшыткым етнічні Така бо перспектыва выникат з поставліня в центрі єй пункту інтерпретацийного однесіня лемківскости русиньскости была взята до увагы Повело ся нам вчынити ріжны рефлексиі о інчым украіньскым росийскым жыдівскым ромскым інчым в світі русиньскых еміґрантів в Америці не повело ся з причыны недосланя обіцяного през авторку тексту ввести перспектывы русиньско мадярскых реляций Чудувати може тіж брак присутности в дискурсі хыбаль основного для Лемків інчого якым є польскіст домінуюча культура і дискурс Єднак хоц не нашол ся він сфокусуваний в одділіні статі то є присутний і то барз значучо в документах Документы Ефекты досліджынь выбору і презентациі Наталиі Малецкой Новак То цінне приведіня і аналіза джерел якыма сут поліцийны документы з початків стабілізуваня ся польской державности на Лемковині Во вступным опрацуваню авторка підкрислят же цитуваня активніст Державной поліциі на Лемковині ріжнила ся од роботы на обшыри де жыли Полякы На інтересуючым нас терені серед додатковых задач поліциі было моніторувати локальну нацийональну політичну і реліґійну ситуацию вести інвіґіляцийны діяня колец цитуваня <unk> приведеных документів ілюструє примірны справы і обшыри што были браны під контролю і інвіґіляцийны акциі ведены через державны орґаны в однесіню до тых до того што было узнаване за чуже а прото небезпечне В дискурсиі маме радше а што найменьше в більшости перспектыву самых Лемків Русинів в однесіню до того што было на Лемковині інчыма або што было чымси зовни важным для лемківской достоменности Основний бо підбудуваний теоретичным ґрунтом є ту текст авторства Евы Міхны На основі проведеных досліджынь авторка односит ся до актуального процесувальні розвиваного уж од ХХ столітя вызначаня границ лемківскости през лемківскых етнічных активістів Політика достоменности в рамках якой міх нарозважат головны вызваня што стояли стоят перед активістами ґрупы з квестийонуваным през дакотрых статусом мусит радикальні ставляти границю медже своіма і несвоіма за несвоіх выключаючых з ґрупы узнаваны сут тоты што підважают етнічный статус Лемків хотячы містити ся в тій ґрупі будучы Украінцями Сильны напятя і динаміка тых реляций розгрыват ся на ріжных площынах і укладах в якых як зазначат авторка не без значыня є державна політика в однесіню до меншын В своім тексті Росия міфічна краіна компенсацийна роля уявлінь о росийскости в лемківскых культуровых текстах Прібую зміряти ся з єдным з основных лемківскых міфів што стал ся уполітичненым міфом в міфі створеным і підтримуваным через опозицийоністів лемківской етнічной достоменности Прикликуючы текстуальны і діяльны еманципациі міфу о Росиі щестливі і богатій краіні о царю заступнику нобленых Русинів підкрислям іх компенсацийный характер вказуют іх жертвы якыма стали ся Лемкы в рамках елімінуваня лемківской етнічной окремости до чого схоснувано політычну інтерпретацию тых міфів До інчого жыдівского односит ся текст Йолянты Крушневской яка з перспективы дослідниці істориі Жыдів в сандецкій і ґрибівскій земли Старат ся найти і представити джерела документы што можут быти основом до розвиваня досліджынь над лемківско жыдівскыма реляциями на Лемковині і поза ньом З полном свідомістю нарисового і сиґналізуючого характеру своіх розважань авторка выпрецизувала дост ясно можливы поля і напрямы до досліджынь тых реляций Незалежні од міцно усвідамляючых культуровых реліґійных соспільных ріжниц медже тыма спільнотами не были они для себе прозрачны Реляциі мали ріжны характер часто праґматичный але не лем Іх глубше досліджуваня єст справом важном хоц бы для творіня характеру натуральной ріжно етнічности для перерваня молчаня о інчых для приверніня памяти місцям з якых выкоренено іх корінных жытелі Не могло бракнути в тым чыслі річника тексту в якым явит ся так характерний і неодлучный для етнічного пейзажу Лемковины циґан Ром роман Тот барз позитывні выріжнений в лемківскым фольклорі і літературі інчий Представленый остал през ромску дослідницю яка занимаючы ся міґрацийом карпатскых Ромів на понімецкы землі одкрыла же была она стисло повязана з выселіньом Лемків і великым взаємным привязаньом тых обох ґруп до себе Дост выривковы реляциі приведены на основі споминів сут і так цінным пізріньом на тото што было важне в культуровым коді обох ґруп во взаімным порозумліню і навязаню реляций З Лемковины обшыр розважань презентуваных в статях заміщеных в рамах дискурсу переносит ся слідом старшой як выселіня міґрациі Лемків Русинів за океан Русины в Америці стрічали ся з барз з ріжнорідным і барз інчым од того што на Лемковині інчым Прото мусіли собі творити новы клясифікациі і розпознаня того што є барже своє і барже чуже В статі Ніка Купеньского Інчы Емілия Кубека кляса нарід і раса в карпаторусиньскій літературі в Америці на основі літературных текстів вказаный остал характерний для здомінуваных ґруп звык постеріганя близкости солідарности з інчыма знедоленыма ґрупами Так як в Карпатах видно близкіст Ґуромам так в Америці близкы своі здавали ся ґрупы з низшых кляс локуваны медже культурами расами статусами Сиґналізувана през купеньского теперішня близкіст ку домінуючым ґрупам повязана єст з процесом еманципациі До перекладів остал выбраный текст знаного німецкого філософа Бернарда Вальденфельса узнаного за єдного з найвыдатнійшых сучасных сценолоґів дослідників чужости Думати чуже то текст феноменолоґіі чужости што знаменитый дополнят ленів конкретизуваных прикликань чужого свого во взаємоодносинах в лемківскым русиньскым контексті Інспірациі выполнил текст сценария Гербетом Кугорам створеного през Петра Медвідя до танечного представліня фольклорного ансамблю Рутенія Навязаня цияж і повторіня в назві сценария першой части наголовка Істориі Карпатской Руси і Карпатскых Русинів Павла Роберта Маґочого то інтенцийна інтертекстуальніст Коментуваня в представліню головных проблем русиньской істориі з першой половины XX столітя за посередництвом провідника Николая Бескіда Тій самій книзі а докладнійше єй выданю в перекладі на польскій язык по дослоном ґур діє Русі Карпатскій і Карпатрусінів посвячена остала рецензия авторства Павла Ксенича заміщена в части рецензиі і справозданя Ксенич більше писатель як дослідник представил книгу в фабулярній атмосфері особистого доходжыня до віры в Русинів карпатскых і в іх будуче На тым фоні выекспонуваны єст значыня книгы Маґочого для спільнотового саморозпознаваня ся вшыткых Русинів і іх розпознаваня ся в істориі Друга рецензия справозданя з подій і публикаций в <unk> році єст накєрувана на вказаня дост експансивного руху лемківскых досліджынь і лемківской літературной творчости в одлеглый інчий світ Спомнены сут конференциі в Альбаніі Японіі США з участю лемківскых тем і лемківскых русиньскых дослідників Приведены поконференцийны або незвязаны з конференциями публикациі Дополніньом науковой експансивности єст сіганя по тексты лемківской літературы през перекладачів і тлумачыня іх на одлеглы од лемківского языкы такы як італияньскій ци шлезскій для удоступніня іх хоснователям тых языків Єдній з тых літературных збірок антолоґіі лемківской поезиі переведеній на італияньскій язык ріторині повроты вертаня посвячена єст полна літературного смаку і вражливости рецензия авторства курпівского активісты Дариюша Лукашевского Заміщена накінци част ґу памяти інме як єм споминала вміщат текст опрацуваный през Богдана Горбаля Едварда Касінця і Патрицию Кравчык для шануваня памяти о першым досліднику карпаторусиньской проблематикы в Америці Річарді Ренофі Тогорічне чысло Річника Руской Бурсы єст кус скромнійше в обсягу про недосланя обіцюваной русиньскоязычной статі кус тіж змінила ся языкова пропорция текстів Більшіст статій в дискурсі тым разом написана остала по польскы В інчых частях остає то надроблене лемківскоязычныма текстами Заміщены остали тіж дві статі по анґлицкы што вказує на підвысшыня медженародного статусу часопису і штораз більшу інтеґрацию русиньскых дослідників з ріжных части світа Здає ся же амбітні поставлена ціль вказаня інчого свойого остала в значучій мірі довершена і чытатель в тій ріжнородности найде важны і інтересуючы для ся сужеты Олена Дуць Файфер Краків <unk> грудня децембра <unk> р Был то проґрам Перегляд тыжня порталю Лем фм в котрым прочытано дописы публикуваны на портали протягом посліднього тыжня Проґрам зрыхтувала Наталия Малецка Новак