The archive of
Lemko radio

Перегляд тыжня порталю ЛЕМ фм Віторок <unk> квітня апріля <unk> рока Уверны результаты спису Лемків в Польщы <unk> осіб Автор вісти Севериян Косовскій Головный Статистичный Уряд в кінци оприлюднил вступны результаты Нацийонального Повселюдного Спису <unk> односячы ся до нацийональноетнічной структуры і языка домашніх контактів З інформациі яка опубликувана была <unk> квітня апріля <unk> рока выникат што Лемків в Польщы єст около <unk> осіб Мож тото рахувати як наш нацийональний успіх кєд же в порівнаню до попереднього спису то збільшыня чысла кус більше як <unk> тис По правді єст нас більше як рахували нашы песимісты або меньше як думали о тым оптимісты Лемків більше як декаду тому З приведеных даных іде єден основний высновок Єст нас більше як перед десятьома роками Хоц може ся тото здавати кус чудне кєд возме хоцбы до увагы рівен асиміляциі за остатню декаду ци факт што поколіня уряджынців Лемковины одходит до вічности то такій результат треба нам вшыткым брати за наш спільний успіх В <unk> році осіб якы задеклярували лемківску нацийональну приналежніст было в сумі <unk> в тым <unk> тых якы деклярували лемківску як єдину нацийональніст <unk> як першу або єдну а <unk> як другу В списі в <unk> році подібні як в <unk> році приналежніст осіб до одповідньой нацийональной або етнічной соспільности была окрисляна в рамках свобідной деклярациі Як і перше в посліднім списі списуючы ся годны были задеклярувати двойну нацийональну приналежніст Як інформує Головный Статистичный Уряд в оприлюдненым опрацуваню опубликуваны были найчысельнійше репрезентуваны нацийонально етнічны ґрупы в Польщы Вступны рахункы спису вказуют што осіб якы задеклярували польску нацийональніст было вшыткыко мілийонів <unk> і <unk> тис што дає <unk> процент загального чысла жытелів Польщы а осіб якы задеклярували інчу як польска нацийональну ідентифікацию <unk> мілийон <unk> тис значыт <unk> і <unk> процента Осіб якы як першу ідентифікацию задеклярували в першым звіданю лемківску етнічну приналежніст подля вступных рахунків єст <unk> Зато тых якы лемківску нацийональніст подали при другій ідентифікациі задеклярувана в другым звіданю єст <unk> осіб Сумарично подля вступных результатів вшыткых нас Лемків в Польщы має быти близко <unk> осіб Поклясут то лем вступны даны не знаме як точно розкладают ся нацийональны деклярациі осіб якы подавали приналежніст до лемківского народу фактом єст што як першу деклярацию лемківской нацийональной приналежности подала переважаюча більшіст Як другу же деклярувала єй такой половина меньше списуючых З детальных результатів котры маєме надію внет ся вкажут повинни сме дознати ся кілько осіб деклярувало як другу інчы попри лемківскій нацийональности враз з тым якы то были деклярациі Повинни сме тіж познати чысло тых списуваных жытелів якы деклярували выключно лем лемківску нацийональну приналежніст Головный Статистичный Уряд опубликувал тіж структуру найчастійше подаваных языків хоснуваных в домашніх контактах На жаль в тій структурі не нашол ся лемківскій язык Не вістит Торад Шынич доброго кєд же нашого языка ні серед найчастійше декляруваных в нашых домашніх приватных контактах Єст припустным што лемківскій як рідный язык задеклярувало меньше респондентів як сумаричне чысло вшыткых Лемків Комунікат Головного Статистичного Уряду мож найти за матузком поданым в дописі Сме Лемкы Русины я Лемко Вступны результаты Нацийонального Повселюдного Спису <unk> хоц опубликуваны такой два рокы по його проведіню можут вказувати на наш нацийональний і до того спільний успіх Припомнийме што великым і в істориі Русинів вынятковым успіхом было тото што до заініциюваной Русинами на Словациі соспільной кампаніі Сме Русины прилучыли ся окрем нас Лемків в Польщы і Русины в Чехах Сербіі Хорвациі і в Румуніі Схоснуваня єдного візуального концепту і сльоґану підкрислило важніст спілпрацы Русинів жыючых в ріжных енклявах в рамках державы Европы Кампанія сме Лемкы была зато частю великой загальнорусиньской кампаніі Завдякы спілпрацы з інчыма нашыма орґанізациями ведены были кампаніі якы промували потребу списуваня і декляруваня свойой достоменности в Польщы окрем кампаніі Сме Лемкы котру найактивнійше вело Стоваришыня Руска Бурса в Ґорлицях до якой долучыло тіж Стоваришыня Лемків ведена была іщы єдна кампанія орґанізувана через середовиско молодых активістів з Вроцлавія під назвом Я Лемко Віриме што обі кампаніі спричынили ся ґу тому што як видно єст нас кус більше Остає нам тіж вірити што нашу найважнійшу культурову цінніст рідный лемківскій язык остаточно задеклярувало ци не меньше чысло жытелів Польщы Ждеме офіцияльных і детальных результатів Гмер Іван Туряниця професор політикы і русиньскій активіста Автор вісти Петро Медвід Як інформувала Ужгородска Нацийональна Університета <unk> апріля <unk> року перестало быти серце нашого вченого доктора біолоґічных наук професора славного ведучого катедры біохеміі і Фармаколоґіі Ужгородской Державной Університе Івана Туряниці Іван Туряниця был активний і в Русиньскым Русі по <unk> р был членом Світовой Рады Русинів і понад <unk> років был головом Общества Карпатскых Русинів мал <unk> років русиньскій вчений Народил ся Іван Тураниця <unk> януара <unk> року в родині учытелів русиньскых школ в селі Микулівці товды Підкарпатя было територийом окупуваном Мадярском Ур пішол штудиювати на Черкаску Університу на природознавчу факульту яку успішно закінчыл у <unk> році за специялизацийом біолоґіія хемія Пошту діях учытелювал на середніх школах Закарпатской области Ур по конкурсі здобыл посаду наукового спілробітника катедры біохеміі і фармаколоґіі Медицийской факульты Ужгородской Державной Університи О три рокы пізнійше успішно оборонил кандидатску дисертацию За досягненя в науці у <unk> р был удостоєный званьом Старшого наукового спілробітника выкладал біохемію студентам Медициньской і Біолоґічной Факульти Од <unk> р был доцентом О рік пізнійше оборонил докторску дисертацию на катедрі Біохеміі Медициньской Факульти на Університі Дружбы Народів ім Патріса Люмубы в Москві Од року <unk> был професором Од <unk> до <unk> року занимал посаду ведучого катедры Біохеміі і Фармаколоґіі Медицийской Факульты Ужгородской Державной Університети Почас свого діяня приправил <unk> кандидатів наук і <unk> докторів наук Од <unk> до <unk> року учыл на Словацкій Полногосподарскій Університі в Нітрі де під його веджіньом были оборонены <unk> дизертациі на ступені доктора філософіі і опубликуваных было понад <unk> науковых робот За результатами науковой роботы Іван Туряниця має приписаных понад <unk> науковых публикаций і <unk> патентів Іван Туряниця был записаный до книгы Найпопулярнійшы люди Украіны а його популярност росла і за границями І так його мено записане было і до книгы найзнамійшых людей плянеты У <unk> році Світовый Науковый Комітет у Кембриджы нагородил го дипльомом Славы за выдатны досягненя в Біохемі Політик і русиньскій активіста В постсовітскым періоді Іван Туряниця одкрыто выступувал за автономію Підкарпатской Руси Закарпатской области Украіны в рамках Украіны што был і результат референдума з <unk> р і за офіцияльне вызнаня Русинів як окремого народа Своі погляды пропаґувал почас навщів в ріжных европскых краінах В роках <unk> аж <unk> был депутатом закарпатской областной Рады Головом Общества Карпатскых Русинів был од <unk> до <unk> року Почас того періоду в роках <unk> аж <unk> был і членом Світовой Рады Русинів за Украіну Іван Туряниця закликал до кодифікациі русиньского языка на Підкарпатію Сам є автором збіркы русиньской поезиі котра вышла під назвом Рудна земля подкарпатска у <unk> році Вічна Я памят <unk> квітня апріля <unk> рым Новосільскій <unk> річницю народин Автор допису Наталия Малецка Новак Одзараны в Нацийональным Музею в Кракові презентувана буде выстава Новосільскій <unk> річницю народин Выстава представляла буде три темы в творчости Юрия Новосільского Пейзаж тіло і абстракцию Буде мож обзерати містецкы і сельскы краєвиды представлены з ріжных перспектыв Тіло што на образах артисты стає ся праві ґеометрычном формом та абстракцию што односит ся до найвысшого быту выабстрахуваного з земской реальности Юрий Новосільскій свою артистичну подорож зачал в <unk> році студиючы в окупацийній штатлі Шекунскы в Вербешуле в Кракові По войні в роках <unk> продолжал науку в Краківскій Академіі Красных Штук в проф Євгена Ейбіша Дипльом здобыл в <unk> році в Державній Высшій Школі Плястичных Штук в Лозі в <unk> році остал членом основательом реактивуваной по войні другой краківской ґрупы Был выкладовцьом высшій школі плястичных штук в Лоді а в <unk> р звязал ся з Академійом Красных Штук в Кракові Пейзаж тіло абстракция Нацийональный Музей в Кракові може похвалити ся знаменитом колекцийом робіт Новосільского в тым малярскых на папері та іконом котра презентувана є в палаци біскупа Ерас Мацьолка в просторах посвяченых церковній штуці Образы артисты мож обзерати тіж в постійній Ґалериі Польской Штукы ХХ столітя в головным будинку Цитуваня Выстава зрыхтувана з нагоды <unk> річниці Народин Новосільского представлят три темы в його творчости пейзаж тіло і абстракцию пейзажы мастера приводят на думку фільмовы кадры а іх композиция в значній мірі операт ся на зоставліню пласкых і ґеометричных форм Чытаме в аднотациі експозициі В презентуваным выборі робіт буде мож обзерати містецкы і сельскы краєвиды представлены з ріжных перспектыв часами фронтальні сут і кадры з горы як злету птаха цитуваня Друга тема то тіло котре єднак не буде обєктом естетичной контемпляциі але явит ся гейбы ґеометрічном формом позбавленом тілесности Єст упрощене зритмізуване і анонімове Артиста глубоко зануреный в духовости стремил до того жебы вказати освячене тіло выабстрахуване з земской реальности пише ся дальше в запрошыню до выставы І тема выставы Абстракция в творчости Новосільского односит ся головні до найвысшого быту до трансценденциі котрой еманацию становит світло а тіж світло знаня і освідчыня Опроваджаня по выставі Вернісаж выставы пройде <unk> квітня апріля на кураторскє опроваджаня Музей просит на <unk> квітня апріля Выставу мож зас видіти до <unk> жолтня октобра того рока Кураторком выставы є Анна Будзалек Історичка штукы кураторка модерной штукы кустошка в одділіню сучасной штукы Нацийонального Музею в Кракові На штоден занимат ся польском штуком по <unk> р з особливым усадніньом творчости жен в польскым артистичным жытю та діяльности першой і другой краківской ґрупы Пятниця <unk> квітня апріля <unk> р Шкымба награло Максимович припомнул о них світу А на Ґоскій зробил же выданя Лемківскє весіля вертат на музичный рынок Автор допису Наталия Малецка Новак <unk>em заінтересувало ся мельодиями Нюйоркскых Русинів і з помочом творці бодай найвекшой діґітальной колекциі лемківскых материялів Вальтера Максимовича зреализувало Лемко <unk>atinu Карпаторусинс і Ню Йорк апріл <unk> септембра <unk> Є то выбір творів з лемківскых платин выпродукуваных Штефаном Шкымбом Діґітальна колекция доступна од недавна на сайті Бендкам Ян Наґоцкій бадач музыкы музичный продуцент з Бальтімор штат Марилянд Маітель <unk> першый раз натрафил на віныльову платню шкымбы іщы в другій половині <unk> років минулого столітя Задурно купил пудло старых вінилів з украіньском і росийском музыком Долго не знал же вінель на котрым виділ напис Лемко Русь то не примір росийской музыкы Коли плянувал влучыти єден з творів з платні дорыхтуваной собом компіляциі Зачал згубляти тему і міцно ся зачудувал Товды тіж натрафил на Вальтера Максимовича якій в половині деведестих років зачал творити Лемко Орґ інтернетовый сайт о Лемках базу здіґіталізуваных материялів в тым розмаітых награнь Шкымба кустошом лемківской музыкы Наговскій в великій мірі схоснувал в своіх баданях моноґрафію авторства Вальтера Максимовича і Богдана Горбаля під наголовком Лемківска народна музыка на американьскых рекордах <unk> што печатана была в <unk> році Є то публикация котра представлят історию награнь з етнічном музыком што зреализуваны были еміґрантами в Ню Йорку в меджевоєнным часі Книжці товаришыт Дівідий на котрым поміщено <unk>надцет годин награнь з музиком з платин печатаных м ін такыма знаныма музичныма выдавництвами як напр Калямбія Віктор ци Окех Штефан Шкымба вродил ся в <unk> р в Ловівци Маючы <unk> років приплынул до Ню Йорка з <unk> дулярами в руці жебы долучыти до старшого брата Ваня котрий уж од <unk> років жыл на Бруклині Вєдно з братом і його женом Анном перенесли ся до Ватербері в штаті Конектікет Штефан імал ся ріжных робіт пак пішол до войска што дало му леґальний побыт в США В р оженил ся з Марийом Вислоцком Заанґажувал ся в діяльніст для лемківской соспільности Был спілосновательом Карпаторуского Народного Клюбу Одділіня лемківского комітету з сідибом в Вест Гайзельтон в штаті Пенсильванія В <unk> р Штефан і Мария перенесли ся на Бруклин де Шкымба найменьше <unk> років был моторничым в трансит систем міста Ню Йорк През цілый час жытя в США Шкымба роздумувал про конечніст жебы і Лемкы слідом інчых славяньскых братів печатали платні з народном музыком Зорґанізувал зато музичный ансамбль а єдного дня особисто пішол не до роботы а до сідибы О <unk> Рекордс Запропонувал там печатаня платні з лемківском музиком музыка робітничой еміґрациі В тамтым часі надзвычайном популярністю зачали тішыти ся серед еміґрантів найчастійше робітників копалин роблячых в тяжкых условіях награня з традицийном етнічном музыком польском украіньском словацком ци інчом славяньском музиком Старого Дому Люде были в силі выдавати на платні своі тяжко зароблены грошы Музичны выдавці достерегли в тым добрий інтерес і зачали шыроко продукувати такы награня Тоты платні были о вельо популярнійшы як продукциі з музиком еміґрантів з Німец Ірляндиі ци Італиі Шкымба схоснувал тоту конюнктуру і переконал робітників О <unk> зреализувати платню з лемківском музыком Мусіл єднак заложыти зо своіх грошів <unk> дулярів што праві рівнало ся його місячній пенсиі на покрытя коштів в разі неповоджыня проєкту В <unk> р вєдно з музыками в тым гушлярьом Ваньом Запеком награли Лемківскє весілья Платня продала ся барз добрі Шкымба продолжал спілпрацу з Окех Рекордс пакбір Рекордс яка переняла Окех Разом <unk> пару платен продало ся в тиражы веце як <unk> тисячы штук Шкымба реклямувал награня як лем міг В пресі в оголошынях подавал што не мож быти лемківскым патріотом без тых награнь Што кєд іх не куплят то буде то здрада свойой достоменности В ефекті платні купували аж і тоты што не мали ґрамофонів В тридцетых роках ХХ ст радийо стало ся головным носительом музичного змісту Не остал глухій на тото і сам Шкымба раз в тыжни зачал вести годинну авдицию презентуючу лемківску музыку з ловівця через Ню Йорк в найдальшы закутины світа Кінцьом тридцетых років был Шкымба в Старым Краю В Ґорлицях стрітил ся з лемківскыма активістами По повороті до Америкы не вернул уж до роботы моторничого В пядесятых роках вюл реставрацию на Бруклині а был тіж членом Лемківского Комітету Допомогы што помагал выселеным Лемкам в Польщы і на Украіні Штефан Шкымба вмер в <unk> році В часі коли Шкымба реализувал платні на еміґрациі в США был стрык Вальтера Максимовича якій привюз з за великой воды платні з характеристичныма зеленыма налібками Награня были для родины істо скарбом Не лишыли іх ани коли выпродали цілый маєток жебы сфінансувати подорож Дмерикы Остаточно в <unk> р по близко <unk> роках платніст налібками вернули там одкале рушыли в світ до Ню Йорка Од Шкымбы через Максимовичів аж по Наґоцского і популярный музичный сайт Бенд Камп Лемківска музична спадковина може тішыти ухо неєдного мельомана етноґрафа ци будякого громадянина світа Был то проґрам Перегляд тыжня порталю Лем фм в котрым прочытано дописы публикуваны на портали протягом посліднього тыжня Проґрам зрыхтувала Наталия Малецка Новак