Skip to content
EN

Words, identity, emotions

The archive of
Lemko radio

About the culture, people and places of Lemkovyna.
Podcasts, conversations, memories, music.

Перегляд тыжня #299–300

Перегляд тыжня #299–300

•

Episode description

Перегляд тыжня #299–300

Automatic transcript

Перегляд тыжня порталю Лем фм Держава то спільнота вшыткых громадян Во поли тырват конґрес о меншынах Автор вісти Наталия Малецка Новак Конституция політычна практика і штоденніст нацийональных і етнічных меншын то головны темы першого дня Конґресу о меншынах в Ополи якій проходит в днях <unk> і <unk> вересня септембра <unk> р В подіі участ берут науковці і експерты з Польщы Европы і світа Орґанізаторами конґресу о меншынах в Ополи сут Опольскій Університет Самоуряд Опольского Воєвідства а спілорґанізаторами і партнерами м ін Шлезскій Інститут ци Европейскій Центр Бадань Над Меншынами во Фленсбурґу цитуваня Беручы до увагы же то двадцет років по схваліню уставы о нацийональных і етнічных меншынах а перший раз подія такой вагы одбыват ся в нашым реґіоні Надію ся же поведе ся нам выпрацувати рекомендациі котры схоснуют особы якы становлят право підкрислила Сузанна Донат Касюра віцемаршалок опольского воєвідства В конґресі участ берут представникы світа наукы політикы державных інституций і меншыновых орґанізаций Спільна дебата має підсумувати <unk> років фунґуваня уставы а тіж вказати нове напрямы діяня Ванда Новіцка Посланкыня на сойм і ведуча соймовой Комісиі Нацийональных Меншын підкрислила вагу стрічы цитуваня То барз важний конґрес бо такых подій в Польщы єст фурт мало Меншыны хоц чысленно невеликы сут важным елементом нашого соспільства конец цитуваня Означыню місця засіданя бесідувал тіж Рафал Бартек ведучый Союзу німецкых Соспільно Культурных Стоваришынь в Польщы То будує почутя достоменности і гордости з реґіону же такє штоси проходит гел єст то автентичне Кєд бы проходило в Варшаві або Лоді такым автентичным уж бы не было Коли гел бесідуєме о европейскых примірах то можеме іх однести до реальности котра єст гел Част політычной силы в Польщы ведена єст спрощеным та ексклюзивным гослом Польща для Поляків то блудный підхід повіл проф Анджей Шептицкій підсекретар стану в Міністерстві Наукы і Высшого шкільництва Припомнул же Конституция ясно бесідує же польскій нарід творят вшыткы громадяне незалежно од походжыня Устава з <unk> р о нацийональных і етнічных меншынах розвиват тот запис всказує конкретны інструменты правной охороны Проблемом подля шептицкого остає політычна практика часто ріжна од духа реґуляций Символом того розламу єст медже інчыма коли ограничыли вчыня німецкого языка як языка меншыны Григорий Куприянович Спілведучый Спільной Комісиі Уряду та Нацийональных і Етнічных Меншын припомнул што подібны подіі скорше орґанізувано в Люблині цитуваня Певністю науковы подіі посвячены меншынам в котрых берут участ представникы меншын значыт практикы та урядникы якы занимают ся темом меншын сут барз важны і потрібны Певністю важне тіж єст де ся стрічаме на кілько меншыны сут постеріганых штоси штоє в такым місци де така наукова подія проходит і о поле єст до такой ролі предистинуване ствердил Рафал Бартик зазначыл іщы што культура і язык меншын не сут даны раз на все цитуваня Так як демокрация не єст нам дана раз на все то мусиме быти свідомы же меншыновы культуры і языкы вымагают охороны і опікы підкрислил Выголосили результаты конкурсу Русиньска Приповідка Автор Марцеля Руня Нинова Основна школа з матерском школо в Кленові з нагоды ювілейных <unk> років од кодифікациі русиньского языка <unk> фебруара <unk> р выголосила Літературно вытравный конкурс про вшыткы школы на цілій Словакі конкурс під назвом Русиньска приповідка Богатство каждого народа є в його народній словесности Дотворює мозаіку пертурной дідовизны а специяльно приповідкы котры творят дітині світ добра і зла розвивают єй фантазию і помагают заховати аматерскій язык Школяры і студенты школ могли в рамках конкурсу пером або фарбами розповісти хоц яку приповідку котру чули в радию або прочытали в книжці припадно єй перед спаньом слухали з уст мамкы ци бабкы Цільом конкурсу было позитивно інспірувати дітей і школярів жебы в своіх вытравных або літературных творах выповіли своє чутя і постой іт русиньскій культурі народу і русиньскій іденти Літературна част проходила од <unk> фебруара до <unk> юна того року жебы фахова жырі мала достаток часу на прочытаня творів і оцінку Вытравна част проходила од <unk> фебруара до <unk> авґуста Творы могли участници конкурсу принести до школы в Клиновій або іх послати на адресу школы Оцінювали творы в катеґориях Конкурс проходил уж <unk> катеґориях І катеґория матерска школа ІІ катеґория од І до <unk> клясы основных шкіл <unk> катеґория од <unk> до <unk> клясы основных шкіл і <unk> катеґория середній школы і ґімназиі Школы насамперед выголосили школьскы кола в котрых выберали в каждій катеґориі три найшумнійшы творы До цілословацкого конкурсу поступили три творы в каждій катеґориі з каждого окресу В рамках конкурсу была зряджена три членна жырі з области літературно вытравного уменя Задачу жырі было выбрати три вытравны творы з каждой катеґориі в рамках каждого окресу котры поступлят до цілословацкого конкурсу Потім з них выбрала жырі в каждій катеґориі три найкрасшы творы За літературну част одповідны были прецеткыня русиньска писателька Мария Ґірова а членом жырі была і Светлана Цимбакова учытелька нашой школы За вытравну част конкурсу одповідальный был прецеда Пороты Іван Ґазі учытель малюваня в приватній умелецкій школі Андрия Смоляка в Снині під доглядом самого академічного маляря Андрия Смоляка Жырі мала тяжку роботу Не было то легкє і на перектому же ся до конкурсу приголосило не тілько школ што сме чекали Творы котры были загнаны были барз шумны і жырі в дакотрых пропадах мусіла уділити і дві оцініня Святочне выголошыня результатів Укленові Славностне выголошыня результатів конкурсу одбыло ся <unk> септембра в нашій школі на ним зышли ся вшыткы котры хотіли дістати нагороду за свою роботу перед великым дньом сме приготовили нашу школу так жебы місце де будут нагороджены участници конкурсу было достойным Андрий Смоляк пожычыл стояне на вытравны роботы на котры сме інсталювали цілю выставу вытравной части а наша годба ся такой змінила на ґалерию Святочну церемонію отворили нашы дівчата і з нашого вінчыка котры заспівали і затанцювали русиньскы співанкы Пані директорка офіцияльно отворила тоту святочну подію вшыткы котры собі пришли перевзяти нагороду тішыли ся і приобіцяли участ і в дальшым році Подякуваня Дякуєме школам котры брали участ в конкурсі і дали собі намагу підпорити своіх школярів Жебы ся залучыли до конкурсу специяльне подякуваня належыт основній школі з матерской школу Александра Духновича Блич з котрой вышло найбільше писателів приповідок Заховати наш язык є наша найважнійша річ в сучасній добі в добі коли дорослы забывают бесідувати по русиньскы з своіма дітьми А найлегше то зробити через приповідку Вшыткы результаты найдете дальше в дописі Ювілейна Літургія Першый раз в середині новобудуваной церкви на Св Горі Явір Автор вісти Севериян Косовскій Тогорічне свято Рождества Пресвятой Богородиці для вірных православной перемышско ґорлицкой єпархіі запише ся до Істориі як дальша важна дата По перше зато што як раз рівно <unk> років тому богородиця обявила ся на Горі Явір в місци в котрым тепер тырват будова І святыні православной тогорічный праздник вышол на неділю Молитва была выняткова тіж зато што хоц будова фурт іде то в середині церкви была в тоты ден одслужена перша Божеска літургія яку очелил владыка Паісий архієпископ перемиско Ґорлицкій Владиці спілслужыли парох Ганьчови отец Володислав Канюк отец Петро Пупчык з Крениці отец Ярослав Ґрич з Ґладишова і Ждыні та монах Максим і гумен Висівского монастыря співал хор під дириґентуром Анны ДиЛонґ Підчас богослужыня возносили ся молитвы зо вшыткых жертводавців і будівничых новой церкви На закінчыня владыка Паісий приближыл історию свята але тіж іщы раз припомнул важны ювілей <unk> років од силеньского Собору і <unk> років од явліня богородиці Нашому Народови Владыка навязал тіж до подій остатніх дни канонізациі православных катыньскых мучеників Припомнул што двох з них походило з обшыри перемышльской єпархіі Архієрей дякувал жертводавцям підкрисляючы што новобудувана святиня буде памятником не лем <unk>літя явліня Богородиці але так само припоминала буде <unk> річницю поворотів Лемків до православія што на більшу міру зачало ся в <unk> р При кінцю слово мал о Володислав Канюк якій в імени духовенства і вірных подякувал владиці за будову церкви Свято в Розділю де посвячено оновленый іконостас автор вісти Севериян Косовскій В минулу неділю <unk> вересня септембра грекокатолицку парохію Рождества Пресвятой Богородиці в Розділю візитувал владыка Євген Попович архієпископ і митрополита перемышльско варшавскій Приізд єпископа одбыл ся з нагоды посвячыня оновленого іконостасу з початку ХХ столітя Владыку традицийно привитали члены парохіяльной рады Насамперед архієрей посвятил іконостас якого консервация можлива была завдякы фінансовій підпорі з польского Ладу і середків ґміны Липинкы Вчас Божеской літургіі в Ладиці спілслужыли місцевый парох отец Григорий Пацан а тіж священникы з деканату о Іван Піпка з Креници о Петро Качмар з Лоси о Ярослав Чухта з Высолы і отец Віталий Бойко з Ґорлиц Прибыл тіж священник з Пряшівщыны отец Лукашолтис діаконувал протодіакон Володимір Качмар В тот ден молили ся не лем вірны розділя але так само з другых сел де служыт о Григорий Пацан окрем розділя то Вільхівец Поляны і Зындренова Раду Ґміны Липинкы представлял Єжы Циґан Была тіж консерватор памяток Тереса Пєньонжек По літургіі в сельскій світлици в Липинках был культурный проґрам якій представил ансамбль Руской Бурсы з Ґорлиц Терочка під руководством Андрия Трохановского Діти перед владыком запрезентували лемківску творчіст вказуючы што лемківскє слово єст жыве і не загыбат Русиньскій Музей выголошує конкурс сползнань своє русиньскє коріня Автор вісти Петро Медвід Словацкій Народный Музей Музею Русиньской Культуры в Пряшові выголошує історично літературный конкурс під назвом Сползнай своє русиньскє коріня До конкурсу можут залучыти ся школярі другого ступня основных школ і студенты середніх школ цитуваня Школярі або студенты можут про даний конкурс написати історию свойой родины свого села міста реґіону можут собі выбрати цалком конкретну історию о своім дідови або бабі нянькови ци матери або дальшых членах родины Інформує музей Можут написати як чуют своє русиньскє коріня і хто іх кучутютю приналежности Русинам віл в родині найвеце Конец цитуваня Конкурс окрем віковых катеґорий школярі другого ступня основных школ і студенты середніх школ має і окремы катеґориі тематичны змагаючы ся можут писати самы або в колективі авторів Музей як выголошыватель конкурсу дал і можливост выбрати форму змагаючы ся можут написати опис оповіданя аналізу історичны баданя але мож зробити і інтервю або ся ку темі выразити у віршах Писати мож по русиньскы або по словацкы Конкурс буде проходити од <unk> октобра того року до <unk> мая <unk> р В місяці юн слідуючого року одбуде ся оцініня і выголошыня результатів Фінале конкурсу буде оцінювати жырі в складі Наталия Гребікова Марек Гай Люба Кральова Петро Медвідь Радка Ондеркова Яна Трущыньска і Тімотей Федор Пропозициіку конкурс спознай своє русиньскє коріня в русиньскым і словацкым языку можете найти за мотузком поданым в дописі В понедільок <unk> вересня септембра <unk> р В Хорваті одбыл ся фестіваль кєд Голубиця Лецеля засідала і Світова Рада Русинів Автор допису Петро Медвід Поджас вікенду <unk> і <unk> септембра <unk> р в Петровцях одбыл ся вже <unk> річник фестівалю Кєд Голюбиця Леселя котрого головным орґанізатором было Дружство Руснак членска орґанізация Світового Конґресу Русинів З той нагоды одбыло ся в Старихянковцях в суботу <unk> септембра і другє засіданя Світовой Рады Русинів выконаного орґану Світового Конґресу Русинів у меджеконґресовым періоді Своє засіданя в суботу мала і Світова Рада Русиньской Молодежы Богатий проґрам Як інформувал про аґентуру Рутен Прес Іван Лікар культурный фестіваль почал уж в пятницю проґрамом дітячой фольклорной творчости під назвом Нашо іскры По нім наслідувал Медженародный Фільмовий Фестіваль Русинів на котрым был премєруваный і кортометражный документальный фільм Найшен за будзе В суботу пополідны про участників была приготовлена выстава фотоґрафій під назвом Лециле ци голюбиця а пак наслідувал ґаляпроґрам фестівалю Кєд голюбици леция в домі культуры в Петровцях Тот рік собі підчас ґаляпроґраму припомянули і <unk> років навчаня русиньского языка і культуры на основній школі Антута Балера у Вуковарі котре было ініциюване дружством Руснак Засідала Світова Рада Русинів В суботу до політнє одбыло ся ІІ засіданя Світовой Рады Русинів на котрым взяли участ предцеда Штефан Лавинец із Мадярска Мартін Караш і З Словакі Ґеорґій Фірцяк з Румуніі Михайло Фейса з Сербіі Ян Чопік із Чешской Републикы Микола Бобиниц з Украіны і домашній Мійошай тош Світова Рада Русинів на своім засіданю окрем інчого оцінила проходжыня ХХ Світового Конґресу Русинів якій одбыл ся в юніі <unk> р в Бухаресті а так само были обговорены окремы пункты резолюциі котра на конґресі была принята але і дальшы темы Засіданя мала і молодиж В суботу одбыло ся в Старых Янковцях і Третє засіданя Світовой Рады русиньской Молодежы Участ взяли предсідателька Світовой Рады русиньской молодежы Світлана Бойчук і з Румуніі Александер Грічко з Словакі Сердян Ґовля із Сербіі Матий Бурчак з Хорвати і Вероніка Словікова з Чешкой Републикы котра заступала членку рады Яну Томкову На засіданю бесідувало ся о потребі змінити штатут Світового Форуму русиньской Молодежы кєд же од його реґістрациі о <unk> р перешло много часу Было добесідувано же ся зробит робоча ґрупа котра штатут приготовит Обговорили ся і дальшы пункты медже котрыма был замір зорґанізувати в слідуючым році в Малым Липнику на Словакі і другій Інтернацийональный Табор Світового Форуму Русиньской Молодежы Робота до дальшого засіданя а было выбрати лоґа Форуму котрого автором є Александер Грічко В Білках одбыла ся Беатифікация Петра Павла Ороса Автор вісти Петро Медвід В суботу <unk> септембра <unk> р одбыла ся велика історична дія не лем про мукавску грекокатолицку єпархію до села Білкы на Підкарпатію пришли єпископы і духовенство з Украіны европскых держав і Америкы В тот ден одбыло святочне выголошыня заблаженого священномученика Павла Петра Ороса Як інформувал сайт Мукачовской грекокатолицкой єпархіі торжественну Божественну літургію очолил преосвященный владыка Теодор Мацапула мукачовскій єпарха у спілслужыню з кардиналом Гжегожом Рысьом папскым леґатом і апостольскым нонцийом на Украіні Вісвальдасом Кульбокасом многыма єпископами з Украіны і споза границ як і з толками священників На тото великє торжество кєд мукачовска єпархія мала выголошеного другого блаженого посвященномученикови Теодорови Ромжови а єдночасно першый раз беатифікация одбыла ся дома на Підкарпатю пришли і тисяче віруючых домашній і зрешты Украіны як і зо загранича Чын беатифікациі почал просьбом од імени мукачовской грекокатолицкой єпархіі зачыслити до лику блаженых Петра Павла Ороса Пак была прочытана біоґрафія нового блаженого Дальше Кардинал Рысь прочытал Апостольскій лист св Отця Лева VI в котрым вселеньскій архієрей вызнал мученицку смерт Петра Павла Ороса і встановил дату його літурґічной памяти на <unk> септембра Подчас величаня торжественно внесли мощы і ікону блаженого Петра Павла пак владыка Теодор подякувал за себе і за цілу єпархію за дар выголошыня блаженого Літургія потім продолжывала співом Тропаря і кондака котры уж были на праздник Петра Павла Роса Кардинал Ґжегош Шрись тримал на торжестві і проповід В тым самым часі коли в Білках проходила беатифікация в Римі была авдинция в рамках котрой папа римскій Лем спомянул і беатифікацию Цитуваня Днес в Білках на Украіні проходит беатифікация священника Петра Павелоса з мукачовской єпархіі котрий был убитий у <unk> році в ненависти до віры Коли заборонили грекокатолицку церков він лишыл ся вірным наступникови святого Петра і продолжавал сміло выконувати своє служыня в ілеґальности усвідомлюючы собі ризыка повіл лев <unk> поджас авдиєнциі Беатифікация Петра Павла Роса є великом історичном діло про вшыткых грекокатоликів русиньской традициі котрых матір церков є мукачовска єпархія Як раз історична русиньска церков має з новым блаженым уж пят блаженых новомучеників Теодора Ромжу Павла Петра Ґойдича Василя Хопка Мефтодия Домініка Тырчку і тепер Петра Павла Роса Віторок <unk> вересня септембра <unk> р Маґурскій Нацийональный Парк закупил ґрунты долины Знайовой Автор вісти Наталия Малецка Новак Фундация Орлен передала Маґурскому Нацийональному Паркови <unk> і <unk> мілийона золтых жебы тот выкупил веце як <unk> гектарів терену долины села Незнайова То важна обшыр для охороны Беркутів а для лемківской спільноты нашой спадковины Протокіл переданя цінных теренів підписали <unk> вересня септембра <unk> р в Крампні вчас святкуваня <unk> літя існуваня маґурского Нацийонального Парку Властительом землі ґрунтів села Незнайова є одтепер Маґурскій Нацийональный Парк В будучым обшыр самого парку будут хотіти повекшыти оречену долину цитуваня Незнайова то послідня долина Низкого Бескіду на обшыри нашой ґміны котра не єст забудувана єст дика і з вынятковом природом Продаєме тот терен Паркови жебы го хоронити і маме ґаранцию же Парк буде дбал о тоты природничы ресурсы Бесідує війт ґміны Санкова Малґожата Малух Обшыр о котру звекшыл ся парк дале буде доступна для туристів Мож через село перейти піше або роверами але не буде доступный під приватны інвестициі Парк хоче заховати єй в незміненій формі Єдине такє жытлиско Беркута і свідоцтво істориі реґіону Протокіл переказаня землі підписали в Едукацийномузейным осередку в Крампні війт Ґміны Малґожа Та Малух і директор Маґурского Нацийонального Парку Норберт Кєць Закуп долины од самоуряду уможнила спілпраца з Орлен цитуваня Завдякы підпертю Орлен повекшаме Маґурскій Нацийональный Парк то вынятковый момент котрый вказує же одповідальный бізнес може реальні підперати охорону природы Особливо цінным є для нас же підпераме діяня для астрябоподібных птахів з маєстатичным беркутом символом силы і свободы натуры але і нашой фірмы тішыме ся же можеме быти частю процесу о основным значыню для реґіону Низкого Бескіду але тіж для цілой державы і будучых поколінь підкрислят Яцик Мазурчак директор Бюра Реляций з оточыньом Орлен Для Фундациі Орлен внесок Маґурского Нацийонального Парку был вынятковий як раз з причыны Беркута котрий находит ся в лоґо фірмы Дальше цитуваня тішыме ся же завдякы нашій дотациі терен остал забезпеченый і стане ся частю маґурского нацийонального парку то не лем хосен для природы але тіж для місцевой спільноты котра може заховати контакт з диком природом Низкого Бескіду Бесідує др Катажына Гарпак презеска Фундациі Орлен Долина Незнайвой то вынятковый терен під культуровым і природничым оглядом То жытлиско Беркута птаха з родины Астрябуватых котрый в Польщы выступує вынятково рідко Для Лемків то місце важне бо єст свідоцтвом давного богатого жытя спільноты Найдеме там придорожны кресты капличкы цмонтір Цитуваня Долина Незнайовой то не лем жытлиско рідкого ґатунку птаха але тіж обшыр о великій культурній вартости То першый крок до повекшыня границ Парку заповідат Норберт Кєць директор Маґурского Нацийонального Парку Незнайова як выняткова особливіст в скали Польщы і Европы Підсекретар стану в Міністерстві Климату і Середовиска головный консерватор Природы Миколай Дорожава назвал проєкт Красным цитуваня То вказує што добро природы природнича і культурна спадковина сут чымсым што повинни сме разом хоронити В Польщы маме штораз векшу соспільну свідоміст на каждым рівни од найменшой ґміны по найвекшый аґломерациі та величезных выкликів перед котрыма стоіме климатичных змін отепляючого ся климату нестабільного климату сушы котра досігат вельо теренів особливо в центральній Польщы мусиме получыти силы Фірмы інституциі самоурядовы орґаны центральны власти орґанізуют спільны проєкты бо лем в такій спосіб можеме системово хоронити природу Барз ся тіжу з того проєкту на котрий смотріли сме з великом надійом Треба хоронити тот кавальчык землі котрий єст унікатом в скали Польщы і Европы такых міс єст штораз меньше мусиме зробити вшытко жебы тоты місця хоронити не лем для себе але головні для будучых поколінь Підкрислил Миколай Дорыжава Самоуряд ґміны Санкова піднял рішыня же передаст <unk> гектарів в долині Незнаньовой Маґурскому Нацийональному Паркови жебы сохранити тото выняткове місце жебы не пішло на комерцийны ціли цитуваня Самоуряды сут стражниками достоменности свого терену і спадковины котрыма в даякій мірі заряджают Ґміна Санкова єст особлива <unk> ґміны то полемківскы обшыри котры по другій світовій войні опорожніли або были выселены в звязку з тым гейбы вернули до натуры терены тоты становлят красны долины днес барз натуральны то вынятковы місця котрых уж в Польщы вельо ся не лишыло зато чуєме ся одповідальны за тото жебы заховати природниче дідицтво Стараме ся плекати тоту спадковину котру маме так в контексті фауны флоры як тіж в історичным контексті культурной дідовисны В незнайовій тоты вшыткы елементы ся єднают Залежыт нам жебы было тото заховане Днес єст велика пресия на туристичну забудову літні хыжкы Очывидно туристика єст сутьовым елементом розвитку ґміны але сут місця котре хочеме заховати жебы становили свідоцтво і пересланя для будучых поколінь Повіла Малґожата Малух війт ґміны Санкова Незнайова Довоєнный центр серединной Лемковины Меджевоєнна Незнайова была типовым лемківскым селом хоц заскакуючо модерным як на одлеглы обшыри Низкого Бескіду В центрі села діяла почта а Почтар каждого дня ходил до Ґладышова за листами і лучыл мешканців зо світом Фунґувал тіж постерунок державной поліциі як наступник бывшой австрийской жандармериі котрий не лем пильнувал порядку але тіж дрібницьово рапортувал горі політычне і реліґійне жытя села Рапорт <unk> рока вычыслил <unk> Лемків і лем пару осіб якы деклярували ся Украінцями без Поляків і Жыдів Што цікаве аж сотка мешканців симпатизувала з польском социялистичном партийом што вказує же в гірскым селі дискутували о будучности державы і своій достоменности Важным місцьом стріч была народна школа в котрій вчыли по рускы і де одбывали ся сельскы зобраня В <unk> р основана была чытаня імени Михала Качковского Мала але амбітна пляцівка з колекцийом парудесятьох книжок Орґанізували гын одчыти прелекциі і представліня для вельох была то єдина нагода жебы послухати о справах векшого світа Меджевойна то тіж час реліґійных змін Част села перешла на православія вознесли нову святыню а стара церков зачала нищіти Незнайова балянсувала медже традицийом а модерным З єдной страны заховувала свій локальний консервативный характер з другой штораз міцнійше інтересувала ся і анґажувала в справы ІІ Польской Республикы з єй політиком пресом і адміністрацийом Вжгороді бесідували о черезграничній спілпрацы з сусідами Автор вісти Петро Медвідь Як інформувал сайт Закарпатской Областной воєньской Адміністрациі обласна державна адміністрация вчасі войны позначка ред Веджіня области зорґанізувало <unk> септембра <unk> р стрічу за участи дипльоматів Румуниі Мадярска і Словакі На стрічы были участны Ґенеральный Консуль Словацкой Республикы вгороді Ріхард Сасай Консуль Румуніі в Солотвині Ґрациян Фльорин ПірieV і Ґенеральный Консуль Мадярска в Угороді Йожеф Бачкай Цитуваня Нас капчат много добрых діл котры мы зробили і продолжуєме робити при укріпліня партнерства нашых держав Повіл на стрічы голова Закарпатской областной воєньской адміністрациі Мірослав Білецкій Як дальше інформувал сайт Адміністрациі підчас стрічы был обговореный стан проєктів котры ся реализуют в рамках проґрамів Інтерреґ Румуня Украіна Польща Украіна і Мадярско Словакія Румунія Украіна Єдночасно бесідувало ся о перспектывах прирыхтувати сполочны ґрантовы проєкты услідуючых ґрантовых вызвах Підкарпатятя має і з каждом споминану краіном розроблены вызначны проєкты через граничной спілпрацы котры дотуляют ся будуваня приграничной інфраструктуры розшырюваня істнуючых і одкрываня новых граничных переходів але і в дальшых областях Білецкій на стрічы одпрезентувал діпльоматам туристичну цикло стежку по схылах Карпат котра може стати атракцийом не лем Підкарпатя але сусідніх реґіонів в Румуніі Словакі Мадярску і Польщы Цитуаня Кєд споіме силы годны будеме про туристів приготовити атракцию іздол школ понад <unk> км дякуючы котрой туристы будут мати можливост спознати культуру історию і кухню пятьох краін повіл голов Адміністрациі Мірослав Білецкій з тым же то стане вызначным імпульсом про розвиток сел і проглубліня контактів медже містным населіньом Обговорены были так само многы подіі в рамках котрых акцент дає ся на черезграничну спілпрацу Іде о сполочны конференциі і форумы новы можливости інвестиций ци перспектывы початку новых ініциятив Середа <unk> жолтня октобра <unk> р Дворнік Дровняк Інспірациі Выстава в Музею Никыфора в Креници Автор вісти Наталия Малецка Новак В Креницкым Музею імени Никыфора мож обзерати выставу Дворнік Дровняк Інспірациі Експозиция презентує артистичный діалоґ волгых выдатных персон штукы ХХ ст в Польщы Едварда Двурніка єдного з найважнійшых сучасных малярів та Епифана Друвняка ґенияльного чыстого маляря днес причысляного до найвыдатнійшых представників европейского примітывизму Хоц привидні артистів ділило вшытко походжыня соспільный статус едукация творча дорога то в іх штуці мож найти вельо спільных пунктів Дворник абсольвент Варшавской Академіі Красных Штук скоро достеріл вынятковіст творчости Никыфора Захоплювал го спосіб в якій креницкій артиста смотріл на світ його незалежніст а тіж велика здібніст перерабляня штоденности в язык малярскых символів Як раз тоты інспірациі сут основом выставы в Креници Обік образів Никыфора на котрых видимы пейзажы Крениці церкви желізничны стациі ци сценкы з жытя запрезентувано роботы дворника якы навязуют до естетикы і мотивів творчости Дровняка Зоставліня обох артистів позвалят пізріти на іх творы в новым світлі не як далекы явиска але як особливый діалоґ і артистичну выміну Едвард Двурнік якій жыл в роках <unk> то єден з найбарже ціненых і розпознавальных польскых малярів знаменитий рисовник і ґрафік На другым році Варшавской Академіі Красных Штук Літом <unk> р в Кєльцах виділ выставу робіт Никыфора котрых фантазийний реализм і ґротисковіст композициі го захопили по роках признал же цитуваня Никыфор был моім найважнійшым мастером єдиным властиві Николи не пережыв єм векшых емоций од тых котры зродили його образы нажыво обзераны Конец цитуваня Два рокы пізнійше Дворник особисто познал Дровняка Посадили го на лавці а він на никого не звертал вагы лем рисувал цілый час Махал олівцьом в несамовитым ритмі Пак завезли го під готель Брістоль і Европейскій на рынок нового міста стадийон де <unk>літя і <unk> місчы Ішол єм за нима а по парох днях зробил єм тоту саму трасу і рисувал тоты самы обєкты конец цитуваня Дворник нашол мастера котрий го заінспірувал але він сам был так само ориґінальний Творил образы котры укладал в ріжнорідны циклі малювал абстракциі не боял ся міряти з історичном проблематиком деконструуювал іконічны образы Яна матейкы Входил в полеміку з інчыма клясиками Його доробок обнимат веце як <unk> тисячів штолюґовых образів і <unk> тисячів робіт на папері за котры отримал чысленны нагоды м ін артистичной критикы імция Каміля Норвіда Комітету Незалежной Культуры Солідарности циn<unk> в Цуріву Брал участ в престіжных выставах штукы в Парижы ци Берліні Выставу в Музею Никыфора зрыхтували на <unk> літя народин Епифана Дровняка котра єст заєдно <unk> річницьом одкрытя креницкого мастера Дворником Паралеля медже артистами находит ся в наголовку выставы На експозициі мож видіти <unk> робіт Дворніка в тым рисунок нр котрый артиста зробил по тым як вышол з выставы робітникы Фора в <unk> р Од того часу дворник датує початок свойой творчости по характеристичны полны чыстых кольорів образы выділ міст з послідніх років діяльности В примірі Никыфора запрезентуваны сут роботы з першого періоду творчости жебы вказати процес переформляня світа дворняка через дворника Цитуваня Доріжкы желізничны дворці гірскы краєвиды дровняка найчастійше позбавлены постаті інтуіцийні симетричны ґрадацийні выполнены згашеныма кольорами мелянхолийні пространны За з міста дворника пульсуют жытьом сут заєдно репортажом і карикатуром епатуют герьом кольорів з домінуючыма льтрамарином жолтым і червеным Оразы лучыт рисунковий спосіб унятя зредукуваны до символу елементы натуры зоставліня обік себе одлеглых реальности будинків і іх украшаня на потребы композициі і емоцийональне влияня Подає куратор выставы Славомір Майох Роботы з колекциі Фундациі Едварда Дворніка та приватных колекций сут перемішаны в музейным просторі з роботами Никыфора Достали сме вынятковый діалоґ двох мастерів Выставу мож обзерати до <unk> листопада новембра <unk> р Еврокомісарка видит проґрес у вопросі меншын на Украіні Русинів ани не стрітила Автор вісти Петро Медвід Дипльоматка із Словеніі Марта Кос котра є еврокомісарком про розшырюваня Европской Уніі в понедільок <unk> септембра <unk> року інформувала на социяльній сіті <unk> же почала свою тридньову нащіву Украіны в Ужгороді стрічом і з народносныма меншынами цитуваня Европска інтеґрация принесла охрану меншын в цілі нашій Уніі Посередництвом приступліня хочеме на тым будувати і принести міцну охрану меншын і на Украіні написала Марта Кос на сіті В тот самый ден был на офіцияльным сайті Европской Комісиі публикуваный прояв Еврокомісаркы і з котрым ся приговорила на розшыреным засіданю Рады гражданьскых Орґанізаций Народносных Меншын Украіны Як потвердил про нашу редакцию представитель Русиньской Народносной Меншыны Юрий Шыпович русиньскы орґанізациі на тоту стрічу запрошены не были Русины сут при тым офіцияльно вызнаны в Закарпатскій области Украіны хоц на цілы державні уровни тот статус не мают Шыпович єдночасно потвердил же два тыжні тому были Русины на стрічы і з представителями Рады Европы кєд же як раз тепер проходит в окремых сиґнатарскых державах моніторінґ імплементациі рамкового договору Рады Европы о охрані народносных меншын Меншыны сут про Унію важна тема Еврокомісарка в своім приговорі повіла же і першы крокы вели до школы словацкой меншыны пак ішла до мадярской школы Цитуваня Я ту предовшыткым зато жебы єм слухала бо знам же многы з вас мают страх о о о о о охорану своіх прав як народносны меншыны пише ся в прояві Еврокомісаркы публикуваным на офіцияльным сайті Европской Комісиі Права меншын бере Евска Унія барз серйозно сут закоплены в статіі другого европского договору сут частю де на Евекшыні членьскых держав сут меншыны вызнаны і хранены і многы комуніты мают родинны або культурны звязы через границі конец цитуваня Марта Кос дальше конштатувала же в рамках самох рекомендаций Уніі был у децембрі <unk> р принятий на Украіні новий меншыновий закон котрый был подля ньой позитивный крок допереду Но як сама дальше повіла зістали одкрыты Зістали одкрыты вопросы цитуваня Минувшый рік <unk> членскых держав Епс Убесідувало ся на рамках переговорів з Украіном Условьом было жебы Украіна прияла і реалізувала Актный Плян про народносны меншыны Тот Актный плян приятый в місяці маі є міцным фундаментом про проґрес але успіх буде залежати од ефективной реалізациі Еврокомісарка дальше звернула увагу на тото же реализация акчного пляну значыт реальны консультациі медже народносныма меншынами і украіньском владом Тоты обовязкы сут частком так зв основного паклика А тот паклик може заперати ся лем товды кєд будут тоты обовязкы сполнены і в практиці провірены продолжывала Кос На державній уровні буде мусіти Державна Служба Украіны і з етнополітикы і свободы совісти грати активну роль координувати міністерства і одповідні орґаны як і просорувати інтересы меншын На реґіональній і місні уровни як ту Закарпатскій области мусит публична справа стояти як партнер меншын котрый має довіру Каждий чоловік ту представлює язык традицию і історию тота розмаітост дя частю богатства Украіны Ваша европска будучност не є огорожыньом про тото богатство То єдна з найміцнійшых ґанций же Мадярска і вшыткы дальшы комуніты в Украіні будут мати єднаку охорану права і принагоды конец цитуваня Пише ся в прояві Еврокомсаркы з тым же тото є тото што може принести членство в Европскій Уніі На бріфінґу виділа сполнену домашню задачу Хоц у приговорі Марта Коз вказувала на то же і кєд оцінює крокы Украіны што до проблематикы народносных меншын на другым боці чекат Украіну ефективна реалізация і обовязкы сполнены в практиці на бріфінґу котрый пак мала уж бесідувала цитуваня о сполненій домашній задачы Звернул на то увагу окремішого порталь Цензор не Дж цитуваня Хотіла єм на Закарпатю побесідувати і з представителями народносных меншын навцілила єм дві школы знавчаньом у мадярскым і словацкым языку треба повісти же барз серйозно приступати ку освіті народносных меншын Треба повісти же Украіна сполнила свою домашню задачу і барз надіям ся же што хвиля будеме годны отворити переговоры о першым клястері і здобыти на тото зелену од Европской Рады цитує еврокомісарку порталь Дальше цитуваня Украіні треба запровадити односний акцный плян якій дотулят ся народносных меншын но мы приготовлены і з нашого боку помочы Украіні в тым то барз важна част на путику вступу до Европской Уніі І треба повісти же перегоры о вступі до Есут найліпшом принагодом на вырішыня вшыткых вопросів народносных меншын повіла дальше на бріфінґу подля порталю Марта Кос Іґноранция Русинів Хоц Еврокомісарка бесідує о цитуваня сполненій домашній задачі мадярска влада Віктора Орбана долгодобо критикує Кыів же Украіна пожадавкы односно прав народносных меншын не сполнює В Будапешті о тым бесідуют через оптику праву мадярской меншыны на Підкарпатю Но так само треба повісти же Еврокомісарка ани раз не спомянула невырішены права Русинів із котрыма ся ани не стрітила Інформациі бы при тым мала мати Світовый Конґресу Русинів конкретно його председа Штефан Лавинец од моменту коли Украіна стала кандидатско Украіном на вступ до Е звернул ся до веце інституциі о вопросі прав русиньской меншыны на Украіні в апрілю <unk> року Штефан Лавенец мал онляйн дискусию і з представителями венецийской Комісиі в тым ділі Комісия пізнійше і критикувала украіньскій меншыновий закон Тота стріча при тым была результатом писма котре Лавенец загнал предсідательці Европской Комісиі Урсулі фондер Лейен Фондер Лейен реаґувала на тотопис Малявинця рекомендувала стрічу і з венецийском Комісийом Председа Конґресу так само звернул ся до орґанізациі про Безпечност і спілпрацу в Европі в юні <unk> року пришла одповід од Высокого Комісаря Орґанізациі про безпечност і спілпрацу в Европі про народносны меншыны Кайрата Абджахманова В одповіді комісаря ся писало же його уряд спілпрацує з украіньскыма орґанами што до посыльніня леґіслятивных і інституцийональных рамків области прав народносных меншын і підкрислил же вопрос народносных прав є єдным із ключовых Писмо од Лявинця ішло до товдышнього шефа Европской Рады Шарса Мішеля Та само в юніі <unk> р пришла одповід і з директоряту про Выходну Европу і Центральну Азию од головы украіньской дівізиі Петры Ґомбальовой то одповідял повірил єй Мішель Береме до відома Ваше снепокоіня писало ся в одповіді з тым же Брусель буде дальше позорно слідувати діалоґ з представителями народносных меншын на Украіні і вшытко што є повязане з односном леґіслятивом Но Еврокомсарка Марта Кос нич в односиню ку Русинам на стрічы в Ужгороді Не спомянула Выслухали сте дописив якы публикуваны были на портали Лем фм протягом двох минулых тыжнів Проґрам зрыхтувала Наталия Малецка Новак