The archive of
Lemko radio

Перегляд тыжня порталю ЛЕМ фм Понедільок <unk> марця <unk> рока Пряшівскій Самосправный Край оправил шкоды по землетрясіню в двох інституциях вдяка підкарпатскому воєвідству Автор вісти Петро Медвід Роботы на Вігорлятскым Музею в Гуменным і Піддукляньскым Освітным Центрі в Свіднику котры были пошкоджены почас землетрясіня о <unk> році сут закінчены Як інформувал Пряшівскій Самосправный Край зреконструваны просторы собі у пятницю <unk> фебруара <unk> року посмотріли представителі краю і польского партнера підкарпатского воєводства котре на тоты роботы дало фінансну поміч в сумі веце як <unk> тис евр Символ прогубліня нашых односин Цитуваня Мали сме частковы інформациі же в пряшівскым краю было землетрясіня але не знали сме о його велькости ани не мали зданя же ішло о великы страты і шкоды на маєтку Повіл у зреконструюваных просторах Вігорлятского Музея в Гуменнім Маршалок підкарпатского воєводства Владислав Ортиль Дальше цитуваня Близшы деталі дізнал єм ся аж по стрічы з председом Пряшівского Самосправного Краю і на основі тых фактів у підкарпатскым воєводстві приняли сме барз скоре рішыня помочы нашому партнерскому реґіону Іде ту власно о спілпрацу краю і нашого воєводства І мі тота солідарност барз любит ся продолжал Маршалок За його словами обыдва тоты реґіоны капчат долгодобра спілпраца напр в области драговой інфраструктуры туристичного руху Але тото было першы раз коли воєводство краю помогло такым способом цитуваня Тото ґесто спринимаме як символ прогубліня і потверджыня нашых односин закінчыл Владислав Ортиль Найвекше пошкоджыня од <unk> р Пошкоджыня ренесанчного каштеля в Гуменнім в котрым має своі просторы музей были што до природных катастроф найгіршы од <unk> р коли і з доднес непоясненых причын згоріла стріха той народной культурной памяткы Землетрясіня тепер запричынило великы шкоды на будові пуклины на стінах в <unk> містностях пуклины на фасаді і т Реконструкция завеце як <unk> тис евр обсягувала ставебны роботы умелецко ремесельны роботы і реставраторскы роботы Дальшых понад <unk> тис евр Музей дал посередництвом розрахунку Пряшівского Самосправного Краю на інжынєрско ґеолоґічны баданя оцінкы статикы выпрацуваня проєктовой документациі як і дальше з тым повязаны діла Землетрясіня лем рік по реконструкциі цитуваня лем рік по великій і складній реконструкциі каштеля Пряшівскій Край засягло землетрясіня котре пошкодило велику част будовы Повіл у пятницю прецеда ПСК Мілян Маєрскій Як дальше інформувал жупан Маєрскій обновлены просторы мусіл край товды заперти і зохабити на оцінку статикам Цитуваня На щастя за помочы нашого сусіда підкарпатского воєводства подарило ся нам тот культурный пункт в куртым часі обновити так жебы знова был безпечний про нащевників Барз цінют тоту поміч котра єдночасно потвердила стару познату пословицю в нужді снаш приятеля І підкарпатскє воєводство є такым приятельом повіл дальше Жупан Будова пошкоджена і у Свіднику Піддукляньскій Освітный Центр Усвіднику мал по землетрясіню пуклины на стінах головно в части де є споіня медже старов і новом будовом Пошкоджены были і ґарадічы ци дальшы части інтерєру Реконструкция подарила ся на майже <unk> тисяч евр вдяка через граничній помочы і фінансам Пряшівской Жупы Підкарпатскє Воєводство дало Пряшівскому Самосправному Краю фінансы в сумі понад <unk> тис зл што є веце як <unk> тис евр Перед тым был підписаний договор о фінансній помочы в повязаню і з природном катастрофом котрий підписали партнеры іщы в юні <unk> р В Румуні засідала Світова Рада Русинів Конґрес одбуде ся в парляменті Автор вісти Петро Медвід В суботу <unk> марця <unk> р в селі Пожоґа в Румуні одбыло ся <unk> меджеконґресове засіданя Світовой Рады Русинів Засіданя было повязане і з святкуваньом Пілокругой Річниці Членска орґанізация Світового Конґресу Русинів Культурне Товариство Русинів в Румуніі припомянуло собі <unk> років од свого основаня Як інформувал председат Світового Конґресу Русинів Штефан Ловинец на святкуваню котре проходило перед засіданьом взяли участ і представителі державных власти участный был і депутат румуньского парляменту за Русинів Юліс Мариян Фірцек як і представителі містной і жупной самосправы Тото святкуваня было скапчане і з празднаньом Дня Русинів Румуніі котрый є Світовым Конґресом Русинів схваленый на <unk> марця Світова Рада Русинів котра отримала своє засіданя по святочній части проґраму обговорила декілько пунктів медже котрыма был і термін ХІХ Світового Конґресу Русинів на засіданю были участны вшыткы члены Світовой Рады Русинів оклем члена за Северну Америку Конґрес одбуде ся в юні в парляменті На попереднім конґресі котрый проходил о <unk> році в Новым Саді в Сербіі было делеґатами схвалене жена <unk> Світовый Конґрес Русинів одбуде ся в столиці Румуніі Бухаресті в просторах румуньского парляменту Цитуваня Обговорили сме протокол зорґанізуваня конґресу списк делеґаций частуваны гостів округлы річниці котры собі на конґресі хочеме припомянути інформувал Председат Конґресу Штефана Венец дуже важным є же першый раз Світовый Конґрес Русинів одбуде ся в просторах парляменту На засіданю Світовой Рады Русинів сме потвердили термін конґресу Тот буде проходити в днях <unk> аж <unk> юнак <unk> р інформувал Дальше Лавинец Дальше цитуваня Знаме же політична ситуация в Румуні є доста зла складна Є там політычна боротба знаме яка ситуация є коло президентскых волеб Ситуация є напружена Але пан Ґеорґій Фєрцак член Світовой Рады Русинів за Румуню потначка редактора Нас запевнил у тым же термін уквартелюваня і просторы в парляменті сут забезпечены сконштатувал Председат Світового Конґресу Русинів з тым же тото потвердили і представителі румуньского парляменту котры пришли на святкуваня ювілею Культурного Товариства Русинів в Румуніі О спілпрацы буде рішати ся перед Конґресом В рамках проґраму засіданя Світовой Рады Русинів в Румуні был і пункт котрый дотудал ся жадости схвалити Деклярацию о спілпрацы з Світовым Конґресом Русинів од Саскачеваньской Асоцияциі Русиньской Культуры Канада а так само од Русиньского Літературного Культурного Общества Підкарпатя Як інформувал Штефан Лавенец на засіданю Світовой Рады Русинів через ріжны причыны наконец доіднало ся же о тым пункті буде вырішувати ся на остатнім засіданю Світовой Рады Русинів котре одбуде ся ден перед початком XIX Світового Конґресу Русинів Рада рішыла і нагороды На засіданю обговорили ся і критериі про уділюваня двох нагород то першо є премія імени Василя Турока ГШ за вызначны результаты досягнуты в рамках розвитку русиньской культуры у вшыткых і аспектах ци за вынятковы успіхы і презентуваня Перемя може быти уділена так орґанізациям як і особам Членскы орґанізациі на тоту премію можут приголосити своіх номінантів до <unk> апріля і нагорода буде передавати ся почас засіданя ХХ Світового Конґресу Русинів Обговорены были і критериі Нацийональной преміі за русиньскє уменя ім Івана Манайля про арт РуС ром яку уділює Світовый Конґрес Русинів і Русиньскє Нацийональне самосправуваня міста Вац в Мадярску Термін на подаваня номінаций є так само до <unk> апріля і премія буде святочно вручена в лавреатам поджас засіданя Конґресу Віторок <unk> марця <unk> р Одбуде ся конференция присвячена Петрови Павлови Оросови Автор допису Петро Медвід Мукачовска грекокатолицка єпархія приготовлює ся на беатифікацию слугы Божого Петра Павла Ороса Новомудженик буде выголошеный за блаженого в селі Білкы <unk> мая <unk> року <unk> марца з той нагоды одбуде ся церковно історична конференция під назвом Жывот і мудженицка смерт слугы Божого Петра Павла Роса Конференция одбуде ся в грекокатолицкым центрі імени Елеміра Ортуля в Берегові і рефераты на ній будут чытати домашні учены як і гості з Мадярска і Словакі Конференцию своім приговором одкрыє преосвященый владыка Теодор Мацапула мукачовскій єпарха Із домашніх реферуючых мож споминути вызначного сучасного історика Володиміра Фенича котрый діє і на Інституті Русиньского Языка і Культуры Пряшівской Університи в Пряшові і з Мадярска выступлят на конференциі др проф Томаш Вехше др Дьорд Янка і др проф Бернардет Янка Пушкаш вшыткы з ній Рытгазы Свій реферат буде мати і отец архімандрита Марко Дурлак протосинкєль пряшівской архієпархіі Слуга Божый Петро Павел Орос якій жыл в роках <unk> был священником мукачовской грекокатолицкой єпархіі якій был убитий совітскым міліцийонаром Святочна беатифікация одбуде ся <unk> мая в селі Білкы Тото село было про Петра Павла Ороса послідню офіцияльну парохію на котрій служыл перед ліквідацийом мукачовской грекокатолицкой єпархіі комуністичныма властями Першый раз в істориі Підкарпатя буде чловек і з той землі выголошеный за блаженого як раз на домашній землі Дікастерия у справах вызнаня святых інформувала о даті і місцю святочной беатифікациі о Петра Павла Ороса <unk> децембра <unk> р О Талергофі В Лемківскым Річнику <unk> Автор допису Севериян Косовскій В <unk> році Стоваришыня Лемків выдало дальшый свій періодик Лемківскій Річник <unk> То выданя якє є посвячене істориі та культурі Лемків Як раз тепер хочеме го шырше запрезентувати Лемківскій Річник <unk> посвяченый є в першій черзі траґедиі Талергофу і памяти Талергофців кєд же в <unk> році выпало <unk> років од початку поневолінь прото тіж на передній окладинці нашла ся знимка з торжества посвячыня памятника в Чорным в <unk> році Знимка з архіву Єпархіяльного Осередка Православной Культуры Альпіс в Ґорлицях удоступнил о митр др Роман Дубец На задній є фотоґрафія з торжества поставліня Талергофского Креста в Тыличы в <unk> році знимка з архіву Ливівской Нацийональной Науковой Бібліотекы імен Стефаника удоступнил Даміян Новак Зміст Лемківского Річника <unk> представлят ся слідуючо Севериян Косовскій Глядаме нового Пізріня Дамян Новак Дяльно <unk>rt<unk>a<unk> Севериян Косовскій З Істориі Лемковины посвячыня памятника в Чорным в <unk> році Петро Трохановскій Минуло <unk> років од выставы Лемкові Лемкы в Новым Санчы Андрий Копча Двадцет років тому одбыла ся прапремєра фабулярного фільму Акция Вісла Петро Трохановскій Літопис Стоваришыня Лемків за рокы <unk> Анна Кырпан Кілька листочків з Явора Ярослав Трохановскій Істория єдного жытя Автобіоґрафічна повіст на автентичных фактах Розділ ІІ і <unk>Io<unk>rave<unk>e<unk>o<unk>o<unk>o<unk>Ú Севериян Косовскій Амроз Ковач і його завітны казаня Богдан Копча Лемковина в Талергофі Опрацуваня даных четвер <unk> марця <unk> ры Найціннійшы експонаты русиньского музея здобудут діґітальну подобу Автор вісти Петро Медвід Найціннійшы експонаты Крайского Музея в Пряшові і Словацкого Народного Музея Музея Русиньской Культуры в Пряшові будут здіґіталізуваны Інформує о тым Аґентура Реґіонального Розвитку Пряшівского Самосправного Краю За помочы модерных технолоґій три де сканованя будут зроблены діґітальны копіі котры уможнят іх захованя про дальшы ґенерациі і іх сприступніня шырокій публиці Експонаты будут здіґіталізуваны вдяка Медженародному проєкту на охрану культурной дідовизны в Підкарпатя і з назвом Віртуальны культурны Музеі котрого партнером на Словацкым Боці є Аґентура Реґіонального Розвитку Пряшівского Самосправного Краю і на украіньскым Боці Мімовладна орґанізация Ліпший Жывот Насконувати бы ся мало довєдна <unk> експонатів і з чого бы мали выникнути <unk> три де переглядкы Проєкт рахує і з тым же ся купит професийональный три дес канер а так само і з школюваньом робітників музеів жебы по закінчыню проєкту годны были продолжувати в діґітализациі дальшых експонатів Окрем три дескануваня експонатів проєкт має в цілях створіня онляйн жырідла котре буде обсягувати де копіі музейных експонатів і три де переглядкы музеів і з выкладачом на безплатне посмотріня Цільом є помочы спропаґувати культурну дідовизну Підкарпатя і сприступнити єй людям з цілого світа Медженародный проєкт до котрого залучены сут і два вызначны музеі на Підкарпатію буде тырвати єден рік аж до <unk> януара <unk> р Піде на нього понад <unk> тис евро і реализує ся в рамках проґраму Інтерреґ Мадярско Словакя Румунія Украіна <unk> понедільок <unk> марця <unk> рока В Міністерство Інвестиций в окресі Снина рішыло підпору сел Автор вісти Петро Медвід Міністерство Інвестиций Реґіонального Розвитку і Інформатизациі Словацкой Републикы од пятниці <unk> марця <unk> р спустило можливост здобыти про реґіоны понад <unk> мілийонів евро Інформувала о тым аґентура Т Про села до тисяча жытелів выголосило Міністерство Вызву з назвом Жыве слово Як повіл у пятницю на резортным дні в долгым над цірохол сниньского окресу міністер Ріхард Раші на реализацию проєктів є выділеных понад <unk> мілийоны евро із державного розрахунку цитуваня Тоты найменшы села котры мают до тисяч жытелів і є іх на Словакі понад <unk> тис будут годны черпати фінансны средства і кєд ся ім то дотепер не дарило Дополнил рашій Припоминаме же Русинами населены села сут векшыном до тисяч жытелів належат ку тзв малым селам Вызва котру резорт інвестиций спустил і є заміряний на підпору туристичного руху захованя культурной ідентиты стараня ся о культурну дідовизну і розвиток гражданьской інфраструктуры і з вызви будут підпорены такы проєкты як реконструкциі деревяных храмів реконструкциі войновых цинтерів накупліня фольклорных кроів ци забезпечыня музычных інструментів Вызва є одкрыта про проєкты з цілой териториі Словакі Дальшом формом помочы реґіонам в рамках веце як <unk> мілийонового паклика грошей є вызва на центры діленых служеб Выникнути іх має <unk> і іх цільом єст сполочне выконуваня аґенды самосправ Подля міністра Ріхарда Раші і з той вызвы будут підпорены адміністративны технічны і аналітичны капациты значыт фаховы робітници Державный Секретар Міністерства Інвестиций Реґіонального Розвитку і Інформатизациі Словацкой Републикы Михал Калиняк акцентувал же то пільотный проєкт цитуваня Вірим же обстоіт Частко центрів діленых служеб буде веце як <unk> самосправ котры сут домовом про веце як <unk> тис жытелів повіл Калиняк В тым році продолжує і підпора найменше розвитых окресів на котру є алокуваных понад <unk> і <unk> мілийона ев Зміном закона о підпорі найменше розвитых окресів на закон о приорідных окресах буде окрес снина записаный до списку приорідных окресів Припоминаме же на списку найменше розвитых окресів у кварталі <unk> р были і дальшы окресы в котрых жыє русиньскє населіня Свідник Воронів над Топлов Бардейов Меджілябірці Тропків і Стара Любовня Віторок <unk> марця <unk> р підпиш петицию Ніт для вежы на Св Горі Явір Автор вісти Севериян Косовскій Не тыхнут контроверсиі коло Горы Явір Ци радше треба бы написати Св Горы Явір Св для Лемків Як сме уж парократно інформували на нашым портали власти заплянували побудувати як раз на Горі Явір видокову вежу До того має там быти зроблена і пленерова експозиция посвячена барскым конфедератам Здає ся же в демократичній державі голос соспільства люду ци як то дакотры люблят называти суверена повинен мати даякє значыня З інформаций якы дотерли до нашой редакциі выходит што одбыли ся уж консультациі цитуваня Высловлюєме рішучий спротив односно до плянуваной будовы видоковой вежы та історично природничой стежкы на горі Явір В Высовій Ґнизкым Бескіді пишут авторы інтернетовой петициі Наша редакция навязала контакт з надлісництвом Лося якє переконує же вежа не буде мала влияня на сакральну част горы на котрій побудувана єст стара грекокатолицка каплиця і тырват будова новой православной святыні Тым не меньше орґанізаторы петициі достерігают факт што сама Гора Явір то незвычайна гора на обшыри Лемковины цитуваня Істория Горы Явір сігат <unk> рока коли в тій околици были обявліня Богородиці На верху Горы побудувано каплицю якой вознесіня было величезным вызвом для локальной соспільности Доднес Попри міняючым рокам і розсіяню Лемків по ріжных частях світа Гора Явір остає символом духовности традициі і достоменности пише ся в дальшій части Што лучыт більшіст выповіди тых якы сут проти плянуваній інвестициі Надлісництва Лося то тото што побудуваня вежы і археолоґічно природничого парку перечыт характерови того місця але тіж є загорозом для його сакральной частины Власти якы задумали об інвестициі тлумачат ся тым што хотят збільшыти заінтересуваня і туристичный рух в реґіоні Лем же тоты што кус ся на справі знают а при тым гусовій прожывают Твердят што нияк ся тото має до цілости де потрібны сут інчы акциі што мали бы дакус влияти на збільшыня туристичного руху в тій части Лемковины Інча справа яка тіж задумує чом як раз вежа і стежка мали бы конечно быти на Горі Явір ци в реґіоні ніт більше верхів якы могли бы сполняти запотрібуваня ініцияторів Любителі Горы Явір апелюют о пошануваня для культуровой спадковины того місця Апелюют і о тото штобы была дальше захована традиция і духовіст горы без додатковых річы якы насилу здают ся вводити дициденты Петицию мож підписати за мотузком поданым в дописі Середа <unk> марця <unk> рока о лемківскым перекладі в часописі Автор допису Наталия Малецка Новак В найновшым номері наукового часопису Ягайлоньского Університету Пекладаєц мож прочытати дописы котры односят ся до тлумачынь в обшыри марґінализуваных языків такых як лемківскій шлезскій кашебскій вілямівскій ромскій ци підгаляньскій О лемківскых перекладах статю під наголовком Меншыновый переклад переклад меншыны лемківскій транслятолоґічный простір написала др габ Олена Дуць Файфер проф Яйлоньского Університету Цитуваня Выбрала єм двох тлумачів якы репрезентуют одмінны обшыри і концепциі перекладу та культурову іммерсию Чытаючы ефекты іх творчого діяня і односячы іх до формуваных значынь тлумачыня спрібую створити образ лемківскых перекладів выплетеных з вельох ниток вытягненых з культурового ґрунту і выкликів котры выплывают з іх соспільного позицийонуваня пише проф Олена Дуць Файфер во вступі Мурянка і Криницкій Текст Меншыновый переклад переклад меншыны лемківскій транслятолоґічний простір анализує не лем выкликы якы стоят перед тлумачами в обшыри загороженых загыбаючых языків але тіж ролю перекладу в формуваню меншыновой достоменности Статя представлят анализу трансляторской практикы в лемківскій спільноті З особливым увзглядніньом творчости Петра Мурянкы Петра Трохановского выдатного поеты і тлумача якій в своіх перекладах хоснує стратеґію лемківщыня тексту цитуваня В перекладах Мурянкы видно тіж як свобідні тлумач оддає суть змінят окрисліня так жебы не были копіюваньом слів з ориґіналу але брали з глубины лемківского языка Дуць Файфер анализує Мурянкове тлумачыня польской поезиі о котрым пише што цитуваня знаменитий літературний культуровий і музичний слух дозвалят му аж і найбарже скомпликуваны і зложены стихы перенести на лемківскій язык так жебы не без основ ствердити што трафлят ся му зліпшыти ориґінал Пише тіж о внутрішніх трансляциях Іде ту головні о тлумачыня на сучасный лемківскій язык ХХвічной літературы авторства лемківскых писменників писаной подля практикы товдышніх ґалицийскых Русинів в язычю Окрема част допису єст о цитуваня ориґінальным тексті написаным як тлумачыню то розважаня до автобіоґрафічной книжкы Мурянкы а Вісла далей плыне В дописі професор Дуць Файфер омавлят тему перекладів урядовых документів науковых текстів та дітячой і світовой літературы што вказує як вельовымірове може быти тлумачыня в контексті меншыновых языків Авторка звертат увагу на парадокс звязаний з тлумачыньом формальных текстів З єдной страны підносит то престіж языка з другой може вести до його надмірной формализациі і оддаліня од натурального хоснуваня В дальшій части статі Дуць Файфер пише о трансляторскій сериі тлумачынь з чужой літературы на лемківскій язык голем сериі выдаваной Стоваришыньом Лемко Тавер Автором вшыткых перекладів єст Петро Криницкій цитуваня Маме гыл інчий тип тлумача з інчым варштатом ідейом тлумачыня Криницкій не єст філолоґом і єст архітектом котрый як сам твердит рішыл провірити ся в обшыри языковых здібности Перевюл до шуфляды легкій в своій оціні текст малого Принца і згодил ся на пропозицию його публикуваня Креницкій до тлумачыня підходит як професийоналиста діє систематичні рыхтує варштат дефініює трансляторскы выкликы при даным творі характеризує криницкого професор Дуць Файфер Дотепер печатаных в книжковій формі а переведеных криницкым было шіст книжок Найновше тлумачыня а лісины пригоды в чудержаві во фраґментах публикуваны єст в часописі Бесіда В тій части статі нашла ся тіж гірка констатация што до популярности і заінтересуваня тлумачынями серед чытачів Як пояснят авторка допису цитуваня тяжка конфронтация з браком шыршого заінтересуваня чытачів єст вписана в меншыновый контекст Не звертаючы увагы на факт ґенеральной кризы чытальництва Векшына бочленів спільноты прочытат тоты знаны творы по польскы зато же в языку в котрым отримали освіту свобіднійше ся чуют в обшыри лектуры додає дуць файфер Тема номеру Мікроязыкы в перекладі Статя проф Олены Дуць Файфер вписує ся в шырший темовий контекст нового нумеру перекладанця якій посвячено проблемам мікроязыків в перекладі В номері нашли ся тіж інчы інтересуючы дописы м ін тлумачыня вілямовиц переклады на вілямівскій язык в ХХ столітю автоетноґрафічной перспектывы авторства Тимотеуша Круля ци статя Ганны Макурат СНузік Гыбридова натура перекладу як дорога звекшаня языковых ресурсів і стимулюваня розвитку мікроязыків на примірах тлумачынь на кашебскій і шлезскій языкы Найновшый номер перекладанця вказує же мікроязыкы хоц часто марґінализуваны то сутьовий елемент лінґвістичного краєвиду Переклад не лем дозвалят ім фунґувати в ґлобальным світі але помагат в ревіталізациі і підпераню свідомости хоснователів Зміст часопису вказує што меншыновий переклад не єст уж нішовом темом а стає ся основом в дискурсі о языковій і культуровій ріжнородности Новий номер перекладанця єст доступний онляйн а в друкуваній версиі в выбраных академіцкых бібліотеках Выслухали сте статі якы публикуваны были протягом минулого тыжня на портали Лем фм Проґрам зрыхтувала Наталия Малецка Новак