Archiwum
łemkowskiego radia

Перегляд тыжня порталю ЛЕМ фм Неділя <unk> липця юлия <unk> рока В Ліґници одбыл ся IV Конґрес Стоваришыня Лемків Автор вісти Севериян Косовскій В суботу <unk> липця юлия <unk> р в Ліґници одбыл ся IV Конґрес Стоваришыня Лемків Мож рети што был він долгожданий кєд же пляново мал ся одбыти на вчасну Яр але з причыны пандемічных ограничынь повело ся го провести аж тепер Конґрес як найвысша статутова власт стоваришыня рішыл м ін о абсолюториі для уступуючого правліня а так само в його рамках выбраны были Ведучый Стоваришыня Лемків і новы члены двох орґанів Головного Заряду та Головной Ревізийной Комісиі Першый раз проходил в гыбридовій формулі Памят на Товаришів IV Конґрес Стоваришыня Лемків одкрыл офіцияльно Андрий Копча актуальный ведучий орґанізациі На самым початку попросил присутных о хвилю тишы штобы шанувати памят близкых Стоваришыню Осіб якы одышли до вічности в посліднім часі Зобраны оддали чест для Павла Стефановского Богдана Ґамбаля Владиміра Гнатишака іваня Поручника Павел Стефановскій як заслуженый лемківскій діяч хоц формальні не належал до Стоваришыня Лемків то все был моральном і ідеовом підпором для діячів першой повыселенчой лемківской орґанізациі в Польщы яком было Стоваришыня Лемків а яка черпала вельо з діянь ґраз Стефановского Богдан Ґамбаль не лем был членом основательом Стоваришыня Лемків в <unk> році але до кінця так само вандрувал зо стоваришаками по єдным пути В остатнім часі был членом Кружка Стоваришыня Лемків в Любіні одкале тіж приходил на попередні конґресы як делеґат На VIII конґресі в <unk> р присутный был єднако як гіст предсідатель сестрыной Руской Бурсы в Ґорлицях коли же выголосил своє славне морализаторскє слово до делеґатів Другым з членів любіньского Кружка был Владимір Натишак якого вєдно з ваньом поручником предчасно забрала смерт Мали они чест быти членами славного ансамблю Лемковина з Білянкы будучого в комуністичных часах неформальном соспільнополітичном лемківском орґанізацийом Формальности Дальшы початковы пункты конґресу тыкали ся выбраня його президиі поєдных комісий та затверджыня порядку Ведучым конґресовой президиі был выбраный Євгеній Габура секретарьом конґресу Анна Горощак а членом президиі Фома Циркот Дальше голос мал Андрий Копча ведучый Одходячого Головного Заряду Стоваришыня Лемків якій представил справописы з діяльности за рокы од <unk> до <unk> рока По ним выступил Павел Ханас ведучий так само уступуючого контрольного орґану якым єст Головна Ревізийна Комісия В своім слові предложыл контрольный справопис вказуючы на даякы недостаткы і неясности выникаючы з веденых фінансово бухалтарскых розрахувань Конґрес пак дал абсолюторию уступуючым орґанам кєд же справописы обох ведучых принял без векшых застережынь Зміна статуту Дискусия яку запровадил ведучый президиі мала заохотити присутных представляти своі спостережыня што до минулой актуальной і будучой діяльности Стоваришыня Лемків Хоц в каждым зґрупуваню люди родят ся ріжного рота проблемы часом є то гейбы долший проблем то в самым стоваришыню проблем створили сой його члены якы захотіли зас майструвати при статуті Пишучий тот рядкы як раз был в тій нечысленній ґрупі яка не хотіла зміняти того што ани ся не встило порядні провірити прото його слова сут лем субєктивным одчутьом Отже справа заведена більшістю тыкала ся зміны долгости тырваня каденциі начальных власти общества Припомнийме што на попереднім конґресі в <unk> р приняты были шырокы зміны до статуту де м ін рішено што каденция власти Стоваришыня Лемків буде скорочена зо <unk> до двох років Як раз по тых двох роках надтыркниме роках нелегкых здомінуваных пандемійом Делеґаты запропонували зас выдолжыти каденцию до трьох років або чысто вернути до попередніх розвязань В тот спосіб зачала ся дискусия яка поділила делеґатів на три ґрупы тых што не хотіли ничого міняти тых што хотіли змін на трирічну каденцию та конечно і тых што хотіли повороту до штырьорічной каденциі начальных власти Остаточно по проведеных голосуванях і арґументах з ріжных стран конґресовой салі перемога опция три літньой каденциі Голосуваня в тым припаді одзначат статутовы зміны якы тепер мусят быти зголошены до реєстрового суду Піл напіл Дальшым пунктом в порядку засіданя было зголошуваня кандидатів на предсідателя Стоваришыня Лемків і членів Головного Заряду і Головной Ревізийной Комісиі Без більшых несподіванок єдиным кандидатом якій згодил ся быти ведучым орґанізациі был Андрий Копча Він тіж надолга был выбраний гейбы затверджений через вшыткых присутных делеґатів Проведены выборы довели до того што членами Головного Заряду Стоваришыня Лемків были выбраны Олена Дуць Файфер як заступця ведучого Євгеній Габура так само заступця Ведучого Штефан Косовскій Скарбник Севериян Косовскій секретар і члены Богдан Копча Анна Горощак Андрий Ковальскій Андрий Трохановскій Петро Дзвінчык Євгеній Бочньович Петро Трохановскій член Головного Заряду Стоваришыня Лемків з Уряду як шефредактор часопису Бесіда Конґрес конечно выбрал тіж склад Головной Ревізийной Комісиі Ведучым остал Павел Ханас Членами Богуслава Німач Осиф Лучковец Фом <unk> Ярослав Желізка Самы выборы довели до того што до начальных власти вошла близко половина новых осіб якы дотля з них не засідали а напевно половина такых осіб якы сут в молодым і середнім віку Того же одмоводжыня стоваришыня желали си на початку конґресу вшыткы згромаджыны Внескы на будуче По проведеных выборах зачала ся дискусия яка мала за ціль скласти внескы на будучый розвиток орґанізациі В тій части найактивнійший был ведучый Головной Ревізийной Комісиі Стоваришыня Лемків Павел Ханас На початку зголосил потребу перебудуваня Проґраму Лемківской Ватры на Чужыні Запропонувал покликаня орґанізацийного комітету зарекомендувал єй жебы пятниця была дньом на варштаты і загальну гостину Ватрян а субота дньом коли буде проходил головный проґрам і участ офіциялів На речену пропозицию пристала більшіст згромадженых підчеркнено тіж потребу активізациі Михалівского Кружка Стоваришыня Лемків і охочых волонтерів при будуваню проґраму і доброго постеріганя Лемківской Ватры Павел Ханас подал внесок до присутной на дистанс др габ Олены Дуць Файфер запропонувал жебы провести дополняючый курс учытелів лемківского языка котрий міг бы сперти молодых дидактиків Др габ Олена Дуць Файфер додала што завдякы лемківскій філолоґіі повело ся выховати шумне поколіня учытелів але треба тіж памятати што каждий хто хоче вчыти лемківского языка другых мусит ся выріжняти професийональным зрыхтуваньом і барз добрым знаньом языковых основ Вага нашой чысленности Згромаджены дале тіж притиск на вагу тырваючого Нацийонального повселюдного спису якій має ся закінчыти в вересни септембрі того рока Підчерпнено што добром нагодом на шыріня просписовой кампаніі буде напевно ближуча ся <unk> Лемківска Ватра на чужыні яка пройде в нях <unk> серпня авґуста <unk> рока Кєд же припущат ся што на тот момент найменше половина Лемків дотепер не зробила інтернетового самоспису перед Обществом орґанізация <unk> Світового Конґресу Русинів якій заплянуваный є на <unk> і <unk> вересня септембра того рока в Креници на Лемковині Конґрес Стоваришыня Лемків завершыл ся пізным пополудньом Згідно з принятыма змінами дальшый ювілейный <unk> Конґрес мал бы ся одбыти о три рокы в <unk> році В понедільок <unk> липця юлия <unk> рока В Меджелябірцях одкрыли найвекшу експозицию присвячену І світовій Войні Автор вісти Петро Медвід В пятницю <unk> юлия <unk> року одкрыли в Меджелабірцях експозицию присвячену І світовій войні Своі просторы нашла в Домі культуры і з приблизно <unk> артефактами є найвекшой свого тіпу на Словакі Як інформувала аґентура ТаС войнову історию приближує тота експозиция і посередництвом Емоций Помогли клюбы воєньской істориі цитуваня І світова война значно засягла місто медже Лабірці і така експозиция ту дословно бракувала Повіл про аґентуру Мартин Дробняк з клюбу воєньской істориі Бескіды котрый вєдно з клюбом воєньской істориі Дукля Пряшів у великій мірі поміг ку тому жебы выникла експозиция і жебы были запорыджены артефакты Як дальше інформувал панельова част експозициі обсягує основны інформациі о тым як проходили боі в Меджелябірсях і околиці Дальше цитуваня Є то зроблено так жебы Нащівник здобыл основны фактоґрафічны даны о боях но єдночасно сут вшыткы діі даны до шыршого контексту цілых історичных дій ІІ світовой войны Хотіли сме жебы частю експозициі была і емоция На каждым інформачным панелі найдеме і спомины вояків ріжных шарш з обыдвох воюючых сторон повіл Дробняк котрый пояснил же так собі чоловік може сухы фактоґрафічны чысла порівняти з людском історийом За словами Дробняка велику част експозициі творят і ориґінальны артефакты котры зберают ентузиясты долгы рокы і мали охоту пожычыти іх Місто хоче притягнути туристів Як повіл про медиі приматор Владислав Вышньовскій місто проєкт експозициі але і обновы єдного з воєнскых цинтерів з І світовой войны в місті плянувало вже дакілько років Цитуваня Ниґде на Словакі не найдете такє множество цинтерів і павшых вояків як в окресім Желябірці повіл Пріматор Плян ся подарило за словами Вышньовского зреализувати вдяка дотациі з польско словацкой ґрантовой схемы Простор про експозицию в Домі культуры є подля приматора дочасний Місто хоче в короткій будучности приготовити проєкт на выбудуваня музея Самосправа вірит же тота тема має в комбінациі з Музейом Модерного уманя Енді Варголя потенциял розвивати в реґіоні туристичний рух Посвятили і цинтер В рамках торжественной гретницьовой подіі одвыло ся і посвячыня зреконструваного воєньского цинтера а памятника з назвал Канон котрий му домінує Подля Вышньовского є на цинтериі котрый находит ся над Домом Культуры похороненых <unk> вояків ріжных народности В Мириляпірцях темі І світовой войны є присвячена і научна стежка котрой частю сут окрем дальшых воєньскых цинтерів і памятник чешской дружыны ци вершок Кычера де доднес видіти закопы вояків Украіньскій парлямент не вызнал Русинів за корінный народ Автор вісти Петро Медвідь Верховна Рада Украіны <unk> юлия <unk> р схвалила в другым чытаню пропозицию закона о корінных народах Украіны за закон голосувало <unk> депутатів што є понад конститучну векшыну в парляменті Своі голосы дали вшыткы парляментны фракциі окрем опозичной плятформы за жывот В законі сут закорінны народы Украіны вызнаны лем крымскы Татары Караімы і Крымчакы то жыдівскє населіня котре бесідує крымскотарскым языком Хоц Закарпатска област Украіны дістала ся до складу Украіны аж по ІІ світовій войні ниґда перед тым не была частю Украіны і народ котрий домінувал на історичным Підкарпатів был все русиньскій в законі Русины в Списку корінных Народів не сут Приговорили ся лем за ґаґаузів Закон котрий был принятий украіньскым парляментом говорит же корінным народом Украіны є автохтонна етнічна комуніта котра сформувала ся на териториі Украіны і є носительом самобитного языка і культуры Условєм є і тото жебы не мали такы народы свою так зв домовску державу Русины хоц сполнюют тоты условіі до Списку корінных народів не дістали ся не дістали ся там ани ґаґалудзы Но поджас обговоріня пропозициі закона в парляменті депутат Анатолий Урбаньскій Бесідувал о тім жебы в будучности продумала ся можливост дати до списку кориненых народів Украіны іщы і ґаґалузів котры сут автохтонныма в Молдавіі і на Украіні Цитуваня жебы было чути і голосы нашых Украінців ґаґалузского походжыня повіл депутат За Русинів не приговорил ся До Верховной Рады Украіны внюс тоту леґіслятивну ініциятиву президент Володимір Зеленьскій зробил то <unk> мая того року в ден памяти жертв ґеноциды кримскотатарского народа Украіна долгодобо потискує права Русинів Приятя закона о корінных народах Украіны в котрым бракує Русинів є лем дальшым продолжыньом долгодобого потискуваня прав Русинів на Украіні Тото зачало комуністичным режімом і тырват доднес Кыів офіцияльно не признават істнуваня Русинів Русины як народност на Украіні сут вызнаны лем закарпатском Областну Радо Рада тото рішыня приняла о <unk> році Нераз же тото рішыня было з боку украіньскых нацийоналістів атакуване Віторок <unk> липця юлия <unk> р Конґресова бесіда місяці май і червец Перед двома важныма подіями для Стоваришыня Лемків явил ся друком дальшый номер часопису той орґанізациі Бесіда чысло <unk> за місяці май червец <unk> Гевсечысло подібні як два попередні дальшый раз припоминат нам о тырваючым нацийональным повселюдным списі і кличе нас до гордого декляруваня нашой нацийональности Часопис явил ся такой в передден <unk> Конґресу Стоваришыня Лемків і на два місяці перед <unk> Конґресом Русинів якій одбуде ся <unk> вересня септембра <unk> р в Креници В посліднім выданю прочытаме м ін статі Андрий Ковальскій Варштаты Басейну Культуры на Нижнім Шлеску в Кружку Стоваришыня Лемків в Пшемкові Петро Трохановскій Моі Світовы Конґресы Русинів Наталия Малецка Новак Лемкы в Ермітажы Михал Хутин Запискы о поході на угри <unk> рока Юрий Казман Жаткович Народный Календар Ваня Дзядик Весняны Приповідкы Анна Кырпан Петра Кырпана Мысли зачесаны і незачесаны Окрем спомнены горі дописів очы чытача тішат конкурсовы оповіданя молодых і здібных учеників лемківского языка то продолжыня оповідань з попереднього номеру чытати можеме Павлину Дзямбу в оповіданю скарб мойого діда Ольгу Дошну в тексті Пісні бабы Юлиі ци Зузанну Баню в оповіданю під назвом Скарб дідів Матвій Смеречняк заспубликує Найвекшый скарб мого діда де вмістил свій авторскій верш під назвом Іде зима Посліднім і найдолшым текстом з презентуваных в бесіді є оповіданя Скарб мойой бабы і мойого діда авторком котрого єст Александра Смеречняк Вчасти одышли од нас попращали мы Петро Трохановскій споминат особу Покійного Павла Стефановского выдатного лемківского діяча писменника політика і етноґрафа якій вмер під конец марця того рока Бесіда публикує так само єден з барже відомых вершів Покійного Ци помнеш Лемку якій был записаний такой одраз по повороті стефановского Звыгнаня до Білянкы в <unk> році Найдеме в часописі як все цікавы выімкы з польскых та словацкых ґазет де медже інчыма можеме чытати інтервю присвячены новым лемкознавчым студиям на Ягайлоньскым університеті Двомісячник Бесіда то часопис Головного Заряду Стоваришыня Лемків выходит од <unk> рока присвяченый є збережыню істориі культуры і языка Лемків інформуючый о жытю нашой і братніх там соспільности плекаючый вірні надіі прадідів і відців Бесіду мож прочытати в Бібліотеці Руской Бурсы в Ґорлицях Ґазета єст тіж доступна в локальных кружках Стоваришыня Лемків в Польщы Театр Александра Духновича одпремєрує приповідку Цар Пав автор допису Петро Медвід Русиньскій Театр Александра Духновича в Пряшові на пятницю <unk> юлия <unk> р рыхтує премєру приповідкы Цар Пао Головну роль в собі заграє Владислав Владомиряк Приповідку полну музикы режійно приготовила Зузанна Ґалкова цитуваня Колис давно в царстві за морьом жыло ся в безмірным добробы Но люди вшытко зачали брати поверхно Добробит ім закрыл очы і виділи лем вонкашню красу То царя доброго і справедливого барз скламало і його смуток і гнів запричынили же вшыткы його підданы змінили ся на павы Кажду ніч на пава змінит ся і цар Сам і опущений глядат щастя Хто і што царя высвободит буде то любов В інчым царстві далеко од моря як раз народила ся красна принцесна Руженка котра своім добрым серцьом перенесе ся через вшыткы проблемы Пише ся в анотациі новой приповідковой пєсы Приповідка Цар Пал є на мотивы мадам Дульна котра в столітю позберала і обробила приповідкы котры люди бесідували собі на французскых селах Кєд же была із шляхты баронка оддзеркалило ся то і на приповідках котры осягуют вельо красы і одкрывают брану до чаро красной пречудесной загороды Окрем Ладоміряка в ролях представляют ся Зденка Кваскова Владимір Рогач Мартин Оравец Осиф Пандликаш Ярослава Сисакова в альтернациі із Вадоміров Штефаніковол Івета Фейкова і Михал Куцер Цар Пав є <unk> премєром Театру Александра Духновича в його сезоні Премєра одбуде ся на великій сцені Театру Александра Духновича о <unk> <unk> годині Середа <unk> липця юлия <unk> рока Бадачка народной культуры Карпат нагороджена Мария Бриляк Залуска з нагородом Імени Оскара Кольберґа Автор допису Наталия Малецка Новак Етноґрафка з Округового Музею в Новым Санчы Мария Бриляк Зауска остала тогорічным лавреатком нагороды імени Оскара Кольберґа Премія признавана єст за заслугы для народной культуры Мария Бриляк Зауска своі заінтересуваня зосередила на Лемковині Вручыня нагорід прошло на королівскым Замку в Варшаві <unk> липця юлия Мария Бриляк Заузка была выріжнена в катеґориі Наукова документацийна діяльніст анімация і популяризация народной культуры Етноґрафка фольклористка авторка публикаций Лавреатка преміі ім Кольберґа Мария Бриляк Залуска вродила ся в <unk> р во Львові По войні по вандрівці через ріжны міста Польщы родина замешкала в Люблині Там в <unk> р Мария Бриляк зачала студиювати на університеті імени Мариі Куриі Склодовской в катедрі етноґрафіі етнолоґіі кєруваній професором Романом Райнфуссом Катедра вела інтенсывны тереновы баданя в котры іщы як студентка Мария Бриляк міцно ся заанґажувала В тамтым часі жыло іщы поколіня котре памятало жытя <unk> вічного села його культуру звыкы фольклор Мария Бриляк кєрувана професором Райнфуссом зосередила своі заінтересуваня на Лемковині Підняла досліджыня над Мазярством в селі Лося звінчены маґістерском роботом а пізнійше всестранні представляючом тоту тему публикацийом котра доднес становит найважнійше джерело інформаций з обшыри лемківского Мазярства то книжка під наголовком Мазярскє село Лося яка печатана была в <unk> р выдавництвом Осолінеум Окрем Мазярства на студиях занимала ся тіж медже інчыма темами з обшыри народной духовой культуры Од вельох років є кєрівничком сандецкого Етноґрафічного Парку котрый спілтворила а тіж і была авторком концепциі його аранжациі Спілпрацує з локальныма осередками культуры та реґіональныма стоваришынями в ґорлицкым сандецкым і ліманівскым повітах будучы м ін консультантком юрорком фолькористичных переглядів ци прелеґентком з выкладами тыкаючыма етноґрафіі Карпат Альбом з лемківскым облечыньом Мария Бриляк Залузка єст авторком чысленных дописів і публикаций про народну культуру медже інчыма Мазярска в Єс Лосє До церкви до міста на танци Традицийный струй Лемковскій русиньскій ґураль Карпатскій Давна Сондеччызна в Лемкові <unk>em та спілавторком книжок О культур Людовий Ляху Сондецкіх Струй Ляху Сондецкых кольоры надпопрадя реґіоналізм в пілнічній Танцы і Пєсні Поґужан Настрой малопольскій То альбом печатаный вєдно з Пьотром Дроздіком в <unk> році Окрем того публикувала в чысленных часописах Річниках ци альманахах В <unk> році зредаґувала і спілтворила <unk> томів моноґрафіі Краковякы ля Хыґуралі Облечыня малопольского села выдавцьом котрой єст Малопольскій Центр Культуры Сокіл в Новым Санчы Серед томів находит ся і тот долго жданый о лемківскым облечыню автором котрого єст Юрий Стариньскій За свій доробок была нагороджена м ін в <unk> році Срібрным Медальом Заслуженой Культурі Ґлория Артіс ци в <unk> р угонорувана Нагородом Малопольского Воєвідства ім Романа Райнфуса за ціліст діяльности в обшыри охороны локальной культуровой достоменности Фурт ся про Вас розвиваме Нова функцийональніст нашого порталю Автор вісти Севериян Косовскій Фурт стараме ся розвивати не лем нашы знаня але так само рыхтуєме про нашых слухачів і чытачів новы можливости Єдном з такых річы єст нова функцийональніст інформацийного порталю Лем фм Певно част з нашых постійных обсерваторів уж спостерегла што од даякого часу кажду з нашых статій якы сут публикуваны редакторами Лем фм плюс мож не лем прочытати што єст очывидне але так само одслухати Є тото за справом нашой редакцийной камараткы Наталиі Малецкой Новак Наталия як певно тіж уж знате од близко двох років рыхтує суботній проґрам підсумуваня того што протягом даного остатнього тыжня явило ся як раз на нашым вебсайті Проґрам під назвом Перегляд тыжня послугай порталю Лем фм звучыт в радию в кажду суботу о <unk> <unk> годині і в неділю о <unk> <unk> годині Материял якій рыхтує Наталия до авдициі є пак ділений на поєдны части і хоснуваний до того жебы вы нашы чытачы Годны были тіж одслухати дану статую Нова функцийональніст то предовшыткым цікава пропозиция про вшыткых якы не знают чытати кіриличний запис а якы хочут ся вывчыти лемківского не лем чытаючы тексты але головно слухаючы нашого языка Заохочаме прото зазерати не лем до свіжых текстів якы нашы редакторы рыхтуют такой каждий ден але так само до дакус старшых якы годны сте уж одслухати хоснуючу нову функцийональніст єдиного лемківского штоденного інформацийного порталю ЛЕМ фм четвер <unk> липця юлия <unk> рока Ожывлены ремесла і тот рік в гуменьскым Сканзені Автор допису Петро Медвід Вигорлятскій Музей в Гуменным і Реґіональны Носителі Традічной Культуры Вышнього Земпліна одкрывают в році <unk> про родины і любителів традиций і фольклору продолжыня великого вакацийного проґраму спознаваня ожывлюваня траґічных ремесел Як інформувала Яна Федічова із Гуманьского Музея Музейный літній зажытковый проєкт під назвом Цикль Творчых варштатів традичных ремесел проеренство <unk> проходит і тот рік в експозициі народной архітектуры і бываня в Скансені Вігорлятского Музея Ожывлены ремесла будут в уменным поджас пятьох неділь Поджас двох юльовых і трьох авґустовых неділь буде мож видіти і прилучыти ся такым ремеслам як гончарство ремінярство ковальство ткацтво коритарство шындлярство ци роботі зо солому Кажда неділя буде мати і свій супроводный проґрам Неоділительно участю літнього ремесльного проґраму є і то же собі люди будут годны посмотрити сканзен і окремы ремесльны майстерні котры в Скансені дополнюют колекцию <unk> історичных обєктів народной архітектуры бываня народной господарской і сакральной архітектуры выходокарпатского реґіону Перша реместрна неділя буде проходити вже <unk> юлия остатньом бы мала быти неділя <unk> авґуста Орґанізаторы звертают увагу на тот же проґрам буде ся рядити подля актуальных епідемічных наряджынь котры будут приняти про окрес гуменне Выслухали сте статіі якы были публикуваны на портали ЛЕМ фм протягом посліднього тыжня Проґрам зрыхтувала Наталия Малецка Новак Боянкує