Słowa, tożsamość, emocje
Archiwum
łemkowskiego radia
O kulturze, ludziach i miejscach Łemkowyny.
Podkasty, rozmowy, wspomnienia, muzyka.
Odc. 32
Послухай порталю ЛЕМ.фм
Opis odcinka
Перегляд тыжня Чытаме дописы порталю ЛЕМ.фм з тыжня 16 05 2020 - 23 05 2020
Automatyczna transkrypcja
Перегляд тыжня порталю ЛЕМ фм понедільок <unk> мая <unk> р Коли термы в Санковій зачали ся дослідничы роботы автор вісти Наталия Малецка Новак В середу <unk> мая того рока зачали ся роботы при будові ґеотерміі в Санковій неодолга переконаме ся ци ґміна Санкова сягнет по засобы ґеотермальной енерґіі яка сідит в глубині Землі Початком минулого тыжня офіцийный сайт ґміны Санкова подал інформацию што війт Малґожата Малух підписала догваріня з фірмом ЕС на проведіня ґеотермального дослідничого вертіня в Санкові Догваріня є ефектом спільного проєкту Ґміны Санкова і міста Ґорлиці Роботы мают на ціли розпознати ґеотермальны джерела находячы ся на глубокости близко трьох тисячы метрів Окрем того зроблят ґеофізичны і хыдроґеолоґічны досліджыня якых задачом буде єднозначні потвердити скоршы ґеолоґічны припущыня Цілый кошт той інвестициі то більше як <unk> мілийонів золотых з чого <unk> мілийонів то дофінансуваня з Державного Фонду Охороны Середовиска і Водной Господаркы Пляновы роботы найдолше тырвалы будут до <unk> листопада новембра того рока Зачаты працы то лем початок реализациі перспективных плянів будовы ґеотерміі на обшыри ґміны Санкова Більше знатя буде аж по закінчыню робіт та опрацуваню хыдроґеолоґічной документациі Товды вкаже ся ци плянувана будова специяльной теплоцентралі та аж і ґеотермального басену будут ся оплачати для ґміны Кєд бы ся вказало што будут в силі достати термальну воду з принятыма параметрами якости і кількости побудуют ґеотермальну тепло централю Продукуване тепло будут достарчати до систему огріваня міста Ґорлиці глядают тіж підприємцю котрий хотіл бы заінвестувати в рекреацийне схоснуваня санківской ґеотерміі Пробне вертіня роблят в околицях закрытого бойска в Санковій в місци котре вказали в досліджынях науковці з Технолоґічного Університету в Кракові Пусів на направду найвысшым верху Низкого Бескіду Автор допису Якуб Зыкмунд В попереднім одтинку природничых прогульок познали сме туристичный шляк на Лацкову найвысшу гору по польскій страні Низкого Бескіду А чом бы не піти на найвысшу гору цілого Низкого прецін тото місце не находит ся так далеко од Лацковой а тіж є інтересуюче і не меньше дикє Бесіда буде о бусовій єдиній горі высота котрой то більше як тисяч метрів Ходме в такым разі на гірскій трекінґ Бусіл <unk> метр над рівньом моря єст найвысшом гором Низкого Бескіду находит ся около <unk> кілометрів на полудне од Пасма Лацковой уж по словацкій стороні Єст він кульмінацийом невеликого Пасма з том самом назвом През бусів веде лем єден туристичний шляк зеленого кольору на гору мож войти од двох сторін або од села Циґєлька або од Ґабольтова Днешню прогульку зачнеме од Цигелькы през бусів до Ґабольтова як раз До Цигелькы найліпше доіхати автом од польской стороны найскорше буде наміхати награничний перехід в Мушынці Можеме тіж приіхати од стороны конечной а пак през Бехерів Бардию аж до Тарнова Там нам треба буде скрутити на <unk> Свержів Дальшы села то уж спомянути Ґабольтів і Цигелька Авто можеме оставити або в єдным або в другым селі На жаль будеме пак мусіли вернути ся по нашу машыну піше по асфальтовій дорозі але околиця єст така красна же напевно не буде то для никого проблему Єдно што треба повісти уж тепер же так в Ґабольтові як і Цигельці на перифериях прожыват ромскє населіня Може быти так же будеме обєктом заінтересуваня ромской соспільности Возьме тото до увагы Як уж сме в Цигельці то зачниме нашу прогульку Підхід од той стороны єст труднійший бо на трасі трьох і піл кілометра выходиме під гору аж <unk> метрів Але вірте мі же вартат будеме іти перше долином глубокого Яру аж по около пятора годины дойдеме на сам верх бусова По дорозі стрітиме ся з річом барз рідком і барз інтересуючом В описуваным пасмі мож найти дикій честнок якій росне барз богато в тых лісах а особливо ярю пахне чудово Што мусите знати тото же ціла гора єст покрыта лісом а з самого бусова тіж вельо не буде видно окрем пейзажів на околичны Бескідскы Горы Але можеме вписати же сме здобыли найвысшый функт низкого Бескіду до памяткового зошыту якій находит ся в скриночці што повішена на дереві Пак приде уж нам лем сходити долину в напрямі на Ґабольтів Вандрівка буде уж ішла легше а з полян над самым селом будеме мочы смотрити пейзажы на ледухівскы горы якы зачынают ся по другій стороні Шляк до Ґабольтова то тіж около пітора годины коли зыйдеме на штырьох кілометрах праві <unk> метрів долину В центрі Ґабольтова кінчыт ся наша прогулька і буде треба нам вернути до авта Але кєд буде в вас більше часу то рекомендую іщы видіти цигельскы озерка і джерела можеме до них дойти синім шляком села Прогулька не буде долга а вартат бо бесідуют же місцевы джерела сут найбарже змінералізуваныма на Словациі Наконец выявлю Вам секрет як не мате авта або не хочете робити біциґльовой прогулькы по словацкых дорогах медже гірскыма селами то на бусів мож выйти одраз з Высовой Лем докладаме до нашой вандрівкы близко <unk> кілометрів Справа ся нияк не комплікує бо зачынаме в центрі Высовой і ідеме на зеленый шляк тот сам якій нас доведе на верх Бусова Віторок <unk> мая <unk> р Лемковина ЕС Юлия Дошна Уляна Горбачевска Лемковина Лем буде продолжана Автор допису Наталия Малецка Новак Высока культура вєдно зо фолом інспіруваны народном лемківском музыком Так мож в скорочыню повісти о Лемковина Лем Были варштаты пісні на Лемковины ведены Уляном Горбачевском концерт во Ло Львові з презентацийом фотоґрафіі венгридовичів єст сайт Лемковина ЕС В <unk> році проєкт буде продолжаный Достал дофінансуваня в рамках проґраму Нацийонального Центру Культуры Культура в Сіці В <unk> році містецка бібліотека в Саноку печатала публикацию Анны Стрелецкой і Лешка Пухалы під наголовком Лемковина Венгриновичів презентуючу творчіст Тирсуса Венгриновича і колекцию довоєнных фотоґрафій родины Венгриновичів Заінспіруваный альбомом Музекы Ришар Делатецкій покликал до жытя Лемковина лем Одного через Новицю по Львілу цитуваня В <unk> році на осін зробили сме варштаты в Ганьчові мы мешкали в Новици Прияхала іх вести Уляна Горбачевска співачка і дослідничка автентичных пісень з Украіны З Вінчыньом был концерт во Львові Цікавым было тото хто появил ся на варштатах адресували сме іх головні до діти і молодежы з Хору Роса з Устя Руского але дорослы тіж могли взяти участ і появила ся на них пані котру одкальси уж єм знал памятал Вказало ся што была то Юлия Дошна то барз скромна особа сама єст мастерком пісні а не мала нич проти жебы взяти участ в варштатах як участник в такій спосіб долучыла до проєкту Бесідує музык Ришард Латецкій мультінструменталиста спілтворця Лемковина Лем Ришард Латецкій то основатель вельох музичных інформаций активный особливі на альтернативных сценах творця музикы на штоден жыє під Варшавом але з Лемковином знат ся уж од парудесятьох років цитуваня Тридцет пару років тому трафил є до Чорного і так уж єм остал Жыл єм гын в тіпі під лісом протягом літа часом через осін познал єм ріжных люди Споминат Латецкій Лемковина лем то музичновізуальне видовиско Проба ориґінального презентуваня і одчуваня лемківскых пісень єст лучыньом унікальных голосив інструментів і відео арт за режысерию одповідат Уляна Горбачевска знана жытелька Львова співачка і акторка яка хоснує розмаіты середкы артистичного выразу вынаходит стары і забыты приміры автентичных пісень занимат ся креуваньом модерных артистичных форм якы єднают традицийны співаня з імпровізуваным музыкуваньом Дальшы варштаты дальшы концерты розбудова сайту Істо такыма параметрами характеризує ся видовиско Лемковина Лем Артисты якы берут в ним участ окрем спомненых уж горбаческой лятецкого і дошны то іщы Маций Кудлацік і Алексей Воршова представникы музыкы теперішніх жанрів На концерті музикам товаришыл Гор Жайвір а за динаміку показу одповідал презентуваный на фоні відео <unk> од <unk> Лемковина Лем є доказом того што Лемкы тон лем просты люде з народном культуром бо хоц помалы то творят спілтворят або інспіруют до робліня альтернативы Тогорічны діяня ведены в рамках ґранту будут підсумуваньом того што зробили дотепер Цитуваня розбудуєме сайт Лемковина ЕС выпродукуєме пару відеокліпів на основі архівальных награнь Быти може будеме штоси догрывати в студию оцмаме барз вельо готового звукового материялу котрий мусиме просто опрацувати Хочеме тіж жебы на сайті нашли ся дакы рецензиі нашых діянь вычыслят латицкій В плянах орґанізаторы мают іщы повторіня варштатів пошыріня репертуару і два концерты єден в Бортным а другій во Львові Цитуваня Маме уж дату то <unk> жолтня октобра Львівяны ся допоминают жебы гын грати бесідує музык Жалобні по лемківскы Традицийом є што од парнадцетьох років <unk> листопада новембра на вечер Латецкій орґанізує в камедульскых Підземлях в Варшаві музичны поминкы Подію веде отец Войцьог Дроздович цитуваня Хоц стріча має реліґійный характер то думам же денекотры бы ся гын не однашли могли бы ся кривити зато што граме гын головні сучасну музыку часом з традицийныма елементами бесідує Ришард Латецкій Парократні выступувала на поминках і Уляна Горбачевска а м ін з ірмолоґіями в модерных аранжациях Того рока заплянували проґрам з жалубныма піснями хоснуваныма в лемківскій традициі цитуваня Буде барз ощадні кєд іде о звукы Запросили сме уж Юлию Дошну і Уляну Горбачевску а акомпаніювал буде ім Лем фортепян оповідат Ришард Латецкій Середа <unk> мая <unk> рока Варголів Музей творил і поджас карантены Грошы на реконструкцию затля не дістал Автор допису Петро Медвід Музей Модерного уманя Енді Варголя в Меджебірцях мусил з причыны рестрикций котры были запроваджены в повязаню з пандемійом нового тіпу коронавірусу так само закрыти своі експозициі про нащівників Но не зістал спати В часі кєд был музей од <unk> марця аж до <unk> мая <unk> р запертий робітници єдной із двох на світі а єдиной інституциі того типу в Европі комунікували і своіма любителями в онляйн просторі Хоц скарб Словакі в подобі вергольового музею уж мал у тым часі мати першу час грошей на свою плянувану реконструкцию на фінанси дотепер чекат Едукачны статі і <unk>ra<unk> Музей Модерного уменя Енді Варголя уж во марці по своім запертю зачал на своім фанпейджі на сіті Фейсбу публикувати едукачны статі од єдного з основателів і долгорічного куратора музею Михала Біцка так само зачал свою діяльност орієнтувати на інтернетову службу <unk>r<unk>er де зачал публикувати своі відеа Любителі Музею Варголя так могли холем віртуально вчасі пандеміі посмотрити собі просторы музейной будовы і експозициі обзерати ся дала і выставка Стіва Кавмана котра так само находит ся в Меджебірцях Інтересным проєктом є серия едукачных відео котры Музей одмая зачал публикувати і котры приготовлює у спілпраци з Факультом умень Технічной Університи в Кошыцах плятформом Мar<unk>o<unk>e<unk> Авдизуальна серія дістала назву Ковідe<unk> проєкт МУ <unk> зеро Перше відео зо сериі приближує сучасну стрітартову суперстар котру мож знати під меном Банксі Творы того автора котрого ідентіта не є знама сут так само в експозициі Лабірского Музею Його отворы музей презентувал по першый раз на Словакі іщы в <unk> році і моментально є експозиция в Меджелабірцях розшырена о його дальшы ексклюзивны творы Цілый проєкт має приближувати творчост світознамых умельців котрых творы ся находят в експозициях Музею Модерного Муменя Енді Варголя Проєкт є частю супроводных коедукачных активностий котры мают під назву МАПЦео зо сериі занимат ся єдным з найвызначнійшых америцкых умельців неамерицкого походжыня Жаном Мішель Баскіятом і його ориґінальным твором Сого Дальшым проєктом котрий музей зачал робити на своім фанпейджі має назву Стей <unk>I є то цитуваня специфічний формат выставок детермінуваний конкретным дньом датом у календарі і єдночасно жывотом і творчости Енді Варголя В тым році має зачати реконструкция Іщы в октобрі <unk> р товдышня влада Петра Пелеґріні схвалила на своім выіздовым засіданю в Кежмарку грошы на реконструкцию Музею Модерного уманя Енді Варголя в Меджелябірцях Дістало ся то до узнесіня влады значыт приділіня грошей бы мало быти обовязком і про нову владу Ігора Матовича Владный кабінет товды схвалил проголів Музей <unk> мілийона евро Схвалены фінансны средства мают іти на реконструкцию котра бы мала дати Музею сучасный дізайн і функцийоналіту якы одповідают ХХ столітю В музею мали бы выникнути новы оддиховы і інтерактивны зоны літній амфітеатр на стрісі будовы але і ательєры Перебудуваня бы мало забезпечіти до будучности можливости орґанізуваня ріжных подій мож бы было робити і презентациі уменя в екстерєрі на терасі котра бы мала быти на стрічі на фасаді будовы а і на новым на місцю перед будовом Фінансиі мала словацка влада давати поступно Першы два мілийоны мали прийти до <unk> януара <unk> р до <unk> януара <unk> р бы Музей мал дістати дальше <unk> мілийоны решта <unk> мілийона евро была обіцяна до <unk> януара <unk> р На грошы ся чекат Наперек тому же перша част грошей мала прийти на реконструкцию Музею до <unk> януара при чым то было в узнесіню влады што є обовязком і в тым часі урядувала іщы влада Петра Пелеґріні котра то схвалила інституция на грошы чекат доднес при тым Музей уж до приготовліня потрібных документів інвестувал коло <unk> тисяч евро Медже часом одбыли ся парляментны выборы з котрых выникла абсолютно нова влада з представителів бывшой опозициі свою роль зачала грати і пандемія і з нього повязана економічна криза Музий ся так дістал до ситуациі котру не чекал і зо вшыткыма процесами котры были у тым році наплянуваны в рамках реконструкциі наприклад і з конкурсом на додавателя ставы мусит чекати кєд же не мат на своім конті фінаншны крытя Музей при тым плянувал в другій половині рока <unk> заперти експозицию і пустити ся до перебудуваня На реконструкцию нема грошы а не Пряшівскій Самосправный Край котрый є заряджувательом Лабірского Музею і так зістават лем комунікувати з Міністерством фінансий Роботы ся зачнут аж кєд буде ясне же фінансиі од влады досправды прийдут Проєкт ся посуджує Темом уже зачали занимати ся і словацкы медиі од пресы аж по телевізию тоты так само звідали ся резорту фінансий в чым є проблема же грошы котры сут здефінуваны в узнесіню влады дотепер не были загнаны Подля говоркыні Міні Александры Ґоговой ся моментально посуджує згода з правилами державной помочы Міністерство за єй словами комунікує з Пряшівскым Самосправным Крайом і Музейом о доданю потрібной документациі про посуджыня державной помочы Документация при тым уж была музейом раз выпрацувана і загнана цитуваня Міністерство собі усвідомлює значыня музею Енді Варголя котре перекрачує границі Словакі і резорт зробити вшытко жебы ся ситуация вырішыла што найскорійше повіла Ґола Подля слов директора Музею Мартина Цубяка покля буде вшытко в порядку новый термін на посланя першой части грошей бы мал быти до кінця юна Зістават надіяти ся Перед <unk> роками Підкарпатска Русь дістала першого ґубернатора Автор допису Петро Медвід <unk> фебруара <unk> р была принята конституция Чехословацкой Республикы котра зачала юридично діяти о дакілько днів пізнійше <unk> марця В тій конституциі находила ся і автономія Підкарпатской Руси ку котрій на конец за першой Чехословацкой Републикы не дішло Но наперед тому Підкарпатска Русь дістала посаду ґубернатора За першого был выменуваный Григорий Жаткович Стало ся так мая <unk> року од чого минуло точно <unk> років Высокы ідеалы і реаліта Принятя конституциі был важний акт До того часу ся рядило подля дочасной конституциі в новій ся знова потвердили принципы на котрых была република од початку будувана В єй преамбулі єднако ся в америцкій конституциі вмені цілого політичного народа Чехословацкого выголошувало ся же єй цільом є цитуваня укріпити досконалу єдност народа запровадити справедливы порядкы в Републіці забезпечыти Покійный розвиток од Сюзизны Чехословацкой быти на благо вшыткых гражданів і забезпечыти благословліня свободы будучым поколіням конец цитуваня <unk> мая президент Чехословацкой Республикы Томаш Ґарік Масарік выменувал на пропозицию влады чысло <unk> збіркы законів і наряджінь Григория Жатковича дочастным ґубернатором Підкарпатской Руси Петра Еренфельда віцеґубернатором і Франтішка Булагу адміністратором цивільной справы Хоц автономія Підкарпатя была записана в конституциі была і предметом мірного договору з <unk> р і выменуваня ґубернатора был лоґічний крок реаліта была інша Досправдовы власти были і по выменуваню Жатковича за ґубернатора в руках чешского урядника віцеґубернатора Петра Еренфельда Віцеґубернатор был прямым нарядженым вшыткым цивільным державным урядом Был посередником при контакті медже Чехословацком Владом і урядами Підкарпатской Руси і спілпидписал вшыткы ґубернаторовы акты Віцеґубернатор мал і окремы рішучы власти міся в будякым припаді докликати на владу Было лем вопросом часу коли медже ґубернатором Жатковичом і віцеґубернатором Ренфельдом дійде кунерішільным конфліктам што ся наконец зістало Абдікация і дальшы ґубернаторы В марці <unk> р Жаткович абдікувал із свойой функциі Скламаний з політичной ситуациі конкретно зато же Прага не понаглят автономійом і ґубернатор є Лем Лельков над котром стоіт чешскій урядник вернул ся до Споєдных Штатів Америкы де жыл і перед выникнутьом Републикы Чехословакію пак безперерстайно критикувал у многых своіх роботах Милосердным кучехо Словакі зачал быти знова аж по зачатку ІІ світовой Войны коли знова вернул ся кумці же найліпшом путьом прорусинів є быти по войні знова в державі з Чехами і Словаками Другым запорядком ґубернатором стал Антоній Бескід Но тот был выменуваный аж дакус пізнійше <unk> новембра <unk> р і на тій посаді зістал аж до свойой смерти в юні <unk> р В роках <unk> аж <unk> был на посаді ґубернатора чешскій урядник Од <unk> р віцеґубернатор Антоній Розсіпал Дальшым ґубернатором од <unk> р был Константін Грабар Помніховскій диктаті його чехословацкій премєр Ян Сіровий одкликал ку дню <unk> октобра <unk> р і за ґубернатора выменувал Івана Парканія В тым часі уж ішло о тзв другу Републіку Помнігофску Парканій на тій посаді не был долго Медже часом выникла автономна влада Підкарпатской Руси і як раз премєр Автономной влады Андрий Броді примусил Парканія одыйти з функциі Пак же слідувало дефінітивне розбытя Чехословакіі цілкова окупация Підкарпатской Руси Гортійовском Мадярском і друга світова война Функция ґубернатора ані позиция Підкарпатской Руси ся по войні вже не обновила Выстава трьох ікон Новосільского в супрашли автор допису Севериян Косовскій Од віртуальной вандрівкы <unk> мая того рока в Музею Ікон в Супрашли котре єст одділіньом підляшского Музею в Білымстоку зачала ся часова выстава трьох іконавторства Юрия Новосільского што походят зо збіркы Музею Католицкого Університету в Люблині Выстава зышла ся зо шторічном подійом Ніч Музеів але з причыны тырваючой пандеміі єй вернісаж одбыл ся віртуально Наголок выставы то ікона Дорога через жытя Іконы з Католицкого Любельского Університету На выставі представлены сут три спосеред штырьох ікон авторства Новосільского котры находят ся в збірці Католицкого Університету в Люблині Іконы походят з початкового періоду творчости артисты Перша з них то ікона Христа Пантократора котра была написана близко <unk> р друга то ікона Богородиці з <unk> р а остатня з них то ікона святого Апостола Павла котра была написана в <unk> році Черта з ікон котра буде єдном з головных тем наступной выставы в задумі єй вернісаж має быти в серпни авґусті того рока то представліня преображыня господнього з <unk> р В іконах видно што формальны приметы підданы сут індивідуальній вражливости і одважній інтерпретациі Новосільского што уж на все остало особливым знаком прац артисты В кінци пятсятых років і на початку ХХ стновосільскій інтенсывно спілпрацувал з Католицкым Люблиньскым Університетом м ін зрыхтувал цикль доповіди з обшыри сучасного ґумшту Товды як раз подарувал університетскому музейови три іконы старал ся о позволіня жебы зробити поліхромів в іх університетскым костелі св Креста згоды николи не отримал Ікона з іконы Через близко <unk> років думано што Музей Католицкого Університету в Люблині має в своій колекциі лем три іконы Юрия Новосільского Вчас консерваторскых прац котры были проведены в <unk> році принагідні з находячым ювілейом <unk> річницьом основаня Університету музейны збіркы были тымчасово переданы до люблиньского Музею Товды выданы іконы были підданы старанній консервациі Заінтересуваня притягла предовшыткым ікона Христа Пантократора а точнійше представлене на ній Лице Ісуса За згодом Католицкого Любельского Університету знято ікону Пантократора з Малярскых кросен Як ся товды вказало під ньом находила ся друга ікона св Апостола Павла обі іконы остали старанно захованы Од тамтой поры університетскій музей може гордити ся IV іконом яка вышла з під рукы Новосільского Выставу трьох ікон Новосільского мож обзерати в супражскых музейных просторах до <unk> червця юнія того рока <unk> мая <unk> р Вшыткы кольоры Никыфора <unk> річницю родин Автор допису Наталия Малецка Новак Цитуваня Никыфор єст найбарже автентичным наівным малярьом його кольоры захоплюют сут знамениты і глубоко зворушаючы Єден з найбарже знаных Єден з найвыдатнійшых артистів наівной штукы на світі находит для своіх образів чутливіст кольорів гармонію тонів так рідкой субтельности што може выкликувати заздріст дипльомуваных малярів Конец цитуваня Епіфандровняк вродил ся точно <unk> років тому Малюваня было для него сенсом еґзистенциі Синій амбіция сила контроля Выхований через біду таємницю тырвогу каліцтво знал лем єдно спокійне місце церков Мати навчыла го любовови до святых образів Малюваня злучыло ся му вєдно з любовю і зо святістю Не мал інчого товариства діти літали за ним сміяли ся з него а молодий мастер на звіст вшыткым Не дост же пережыл хоц не давали му шанс то різ і малювал І называл себе матейком Зелений Спокій рівновага релякс Жытя А Никыфора в Креници было рівномірне ден подібний до дня Мастер будил ся на твердій лаві при пеци або далеко од пеца неохочо ставал выходил без сніданя глядал першой стравы в пенсийонатах малювал на улици серед сміху діти іл полуденок часом лем суху болку Вечером коли вертал домів рахувал дрібни котры впали му до капелюха Невельо несподіванок розрывкы в місточку де го вшыткы знали але нихто за ним не пропадал Єдином потіхом было захоплюваня ся своіма малюнками Бесіда зо собом і святыма і выізды Раз часом два раз до рока выізджал з Крениці все вертал Укладал плян подорожы заперал на ключ свою скриню оставлял ю під чыйсом опіком Ішол на стацию купувал білет платил за него вынаходил свій перон провірял годину перон сідал до одповіднього потягу Бесідувал з інчыма подорожуючыма єздил до Кракова в Варшавы одвиджал сприятливых му люди все без заповіди несподівані Оставал в них тыжнями пак вертал Подорожувал як птах котрий мусит одлетіти до теплых краін але мусит тіж вернути Подорожы приносили му образы стаций Порфіровий духовіст таємниця інтенсывніст Корені Никыфора міцно сідят в лемківскій традициі Першом малярском школом была му церков з богатым іконостасом зануреным в золотым блеску зо стінами выполненыма іконами таємницьом літургіі запахом кадила порушаючым хоральным спілом До церкви Никыфор часто зазерал В обычний ден любил приходити до порожньой святині сідал контемплювал часом виділи го як удавал што правит богослужыня В неділю все был на літургіі аж і по ІІ світовій войні коли креницка церков стала ся римокатолицкым костелом Недільне богослужыня было в жытю Никыфора важном подійом Было танством в котрым хотіл полністю брати участ Мал свій молитовник котрый сам собі намалювал На <unk> двох картках помістил <unk> рисункы Страны поділены сут вертикальном криском горі намалювал сцены зо старого і Нового Завіту Тоту част окрислял як небо дол намалювал земскы сцены тяжкы до розшыфруваня суды проповіди літурґіі стрічы Блакітний Довіря безпека щыріст спокій і вірніст Никыфор зо святыма был запрязнений Бесідувал з нима знал іх вшыткых поімени Кєд же брал то все тримал якєсово в руці так на всякій выпадок жебы принюс щестя Колиси хтоси насміваючы ся звернул му увагу што святы не сут одповідньо елеґантскы на його образах Барз ся тым перенял од того часу все пильнувал жебы мали кошелі краваты золоте облечыня На пару дни перед смертю выгляды в шпитали прикрасил образками на котрых были нарисуваны святы на феретронах то они мали му помочы перейти тоту послідню найтяжшу вандрівку Безграничні вірил што святы і молитва мают силы спричыняти дашто і тримают опіку Коли виділ заплакану жену алкоголика одраз знал чого і треба святого одпитя І зараз такого малювал Был чловеком глубоко і правдиві зосередженым на духовых справах Його жытя проходило на граници двох світів Для него метафізичне битя небо ци святы то были єдины важны справы Чорний Прецизия професийніст докладніст Никыфор был добрым обсерватором і мал выняткову візуальну памят В часі вандруваня по селах і місточках Бескідской обшыри праві всядель находил вартаючы запамятаня обєкты місця краєвиды Іщы перед І світовом Войном дотерал до оддаленых од Крениці о парудесят кілометрів міст Тарнова Ряшова Санока Никыфор не ограничал ся лем до обсервуваня і рисуваня з натуры знаня брал тіж з перезераня розмаітых образків Вчыл ся головні з французского альбомового выдавництва з кінця ХХ столітя Французскы ілюстрациі вказували обєкты утриманы в типовым для тамтого часу неостили з домінацийом маніеристичных і бароковых елементів Никыфор вельократні аналізувал конструкциі архітектонных блоків і елементы запамятувал дакотры розвязаня деталі орнаменты В молодых роках Никыфор мал невеликій нонотатник в котрым тренувал вправлял ся в рысуваню Помістил гынескізы церкви з ріжных пунктів пізріня вказуючы обєкты з ріжных стран одповідньо трансформуючы схему брив підкрисляючы єдны фраґменты редукуючы інчы Мал Никыфор вычутя пропорциі прецийні формувал схему конструкциі будинків был тіж привязаный до деталів вельо увагы присвячал дахам і іх звінчыням Задивляючо розпознавал климат малярства Тото німецкє бесідувал обзераючы Кранаха тото французскє вказуючы на Вато Розпознавал Рубенса котрий го смішыл вказувал на голы тіла тото зле негарде бесідувал товды Позитивні реаґувал на творы інчых наівных малярів Коментувал коротко о колеґа Червений Одвага впевненіст ексцитация В квестиі штукы Никыфор слухал лем себе Мусіло минути вельо років нич світ послухал його штукы Никыфор был інчий як вшыткы Днес то примета товды гріх Нич подібне в тамтым часі не виділи такых образків не выставлял нихто В <unk> р Анджей Банах рішыл вказати Никыфора в Парижы жебы захід познал артисту з крениці Нихто єднак никыфоровых робіт вказати не хотіл По долгых старанях повело ся Выставу Никыфора зорґанізували в Ґалериі Діны Верні котра тішыла ся опінійом найліпшой на світі знавчыні наівных малярів Експозицию виділи тисячы м ін Вільм Сандберґ важна персона в світі штукы цінений в цілым світі Він захопил ся Никыфором На афішах выставы в Амстердамі были лем три назвиска Мено Никыфора стояло попри Ванґоґу і Шаґали Пак пришли выставы в Бруксели Лєж Хайфі Баден Баден Франкфурті над Майном Гановері Базели Римі Відни Чікаґо Лондоні Никыфор мал сатисфакцию зо свого артизму і тото переконаня давало му силу до малюваня Малювал долго аж до посліднього дня На будові вязниці в Леопольдові одкрыют таблю єпископы Ґойдічови Автор вісти Петро Медвід В понедільок <unk> мая на будові заряджіня на выконаня кары однятя свободы в Леопольдові буде одкрыта памятна табля пряшівскому єпископови блаженому Павлови Петрови Ґойдічови котрый был удостоєный і титулом справедливый медже народами Як інформувала пресова канцелярия конференциі Єпископів Словакі памятну таблю в доповідняйшых годинах одкрыют пряшівскій архієпископ і митрополіта Словакі Йоан Бабяк підпреседа Центрального Союзу Жыдівскых Реліґійных Общын в Словацкій Республиці Ігор Рінтель і Председа Народной Рады Словацкой Республикы Борис Ковар На одкрытю будут брати участ і председа Тырнавского Самосправного Краю Йозеф Віскупіч а ректор Тырнавской Університы Рене Білік На плянувана єй конференция В тот самый ден попорідня буде проходити онляйн конференция о жывоті блаженого єпископа Павла Петра Ґойдіча і о діалоґу медже християнами і жыдівском комунітом Выступати на ній будут реномуваны особности Словакі но і загранича вступне слово буде мати кардинал Курт Кох председа папской Рады на підпору єдности християнів Конференция без презенчной участи лекторів буде в прямім ефірі высыла на столінці Жыдя на слованьску на сіті Фесбу Обидві подіі сут результатом інтенсивной консенсуальной і хосенной спілпрацы Центрального Союзу Жыдівскых Реліґійных Общын Словацкій Республикы і Християньскых церкви на Словакі інформувала пресова канцелярия Справедливий медже народами Перед стьома роками одбыл ся тзв Пряшівскій Собор Комуністичны власти ним на долгы рокы заказали грекокатолицку церков у товдышній Чехословаі многы грекокатолицкы священици і єпископы скінчыли в леопольдовскій вязниці Медже нима был і єпископ Павел Петро Ґойдич котрый перед <unk> роками увязниці вмер но і там в строго остороженым арешті зістал вірны своім вартостям як раз тоты му недали пасівно призерати ся на траґічну долю словацкых Жыдів у войновых часах Сам многых урятувал зато был удостоєный інмерийом престіжным тітулом уділюваным тым котры урятували Жыдів справедливый медже народами І зато є єпископ Павел Петро Ґойдич окрем інчого і символом одвагы і порозумліня медже християнами і Жыдами Солідарны з німецком меншыном автор вісти Севериян Косовскій З жальом інформуєме што німецка меншына на шлезску досвідчыла того чого Лемкы іщы не так давно в денекотрых селах на Лемковині Як подал на своім фейсбуковым фанпейджы Бернард Ґайда активіста німецкой меншыны на о польскым шлезску были замалюваны двоязычны польско німецкы таблиці з назвами місцевости Найправдоподобнійше знищено таблиці в ночы з <unk> на <unk> мая того рока як реляцийонувал Ґайда коли ішол автомобільом через місцевости взріл замалюваны таблиці Бернард Ґайда то єден з двох представників німецкой меншыны в Спільній Комісиі Уряду і Нацийональных та Етнічных Меншын єст ведучым Звязку Німецкых Соспільно Культурных Стоваришынь в Польщы Знищены были таблиці м ін такых місцевости як Осіны Бзіниця Нова ци бзіниця Стара Ґайда пояснил што о справі будут поінформуваны власти ґмін компрахциці і доброцінь котры таблиці з назвами тых місцевости в двох языках вели в подібным часі як на Лемковині бо на зламі років <unk> Знакы подібні як в інчых примірах были замалюваны і замазаны якійсом ближе незнаном субстанцийом або фарба была выдерта чымсим острым Бернард Ґайда припомнул што таблиці через долгій час были доказом акцептациі і толеранциі для німецкой меншыны і лемківска меншына в Польщы пару разів стрічала ся з того рода актам ненависти Парократно інформували сме про нищыня таблиц м ін в Білянці Рібках Реґєтьовій Ґладишові ци Ждыны котры были в роках <unk> введены завдякы стараням Стоваришыня лемківской Молодежы Чуга в Польщы Солідаризуєме ся з німецком меншыном заєдно припоминаме што тема нетоленциі і нищыня двоязычных таблиц з назвами місцевости по польскы в языках нацийональных і етнічных меншын єст знана інчым меншынам жыючым в Польщы в тым Білорусам в липци юлию <unk> р інформували сме што на Підляшы котры сий уж раз были знищены польско білорускы табли Пятниця <unk> мая <unk> р По карантені обновлюют свою роботу русиньскы професийональны ТАС Театр Александра Духновича і піддукляньскій Умелецкій Людовый Суборra<unk> Автор допису Петро Медвід Завдякы увольнуваню рестрикций в повязаню з коронавірусом можут свою роботу обновити і русиньскы професийональны умелецкы Тілеса Театр Александра Духновича і піддукляньскій Умелецкій Людовий Собор Заряджывальом обыдвох тілес є Пряшівскій Самосправный Край Піддукляньскій Юмецкій Людовый Собор плянує перед публиком выступити іщы в тій сезоні Театр Александра Духновича ся буде приготовлювати на приміру новой пєсы котру заграт аж в новій сезоні Полний ход русиньского театру єднако як і Театру Йонаша Заборского в Пряшові котрый є так само під Пряшівскым Самосправным Крайом зачне <unk> авґуста <unk> р Значыт театральны вакациі будут тот рік коротшы і театры будут приготовлювати новы інценізациі котры публика буде годна видіти правдоподобно зачатком септембра Інформувала о тім Лея Гейльова з одділіня комунікациі пропаґациі канцеляриі Предцеды Пряшівского Самосправного Краю Продолжує ся в детекторі Лжы Театр Александра Духновича в Пряшові продолжує в рыхтуваню на студиюваня пєсы під назвом Детектор Лжы в режі свяс Прушаньского З онляйн простору ся пробы перенесут до просторів театру при дотримуваню строгых гієнічных наряджінь Плянувана премєра котра мала одбыти ся <unk> апріля на тепер перенесла ся на половину септембра цитуваня В місяцях май і юн театр векшыну занимал ся заяздовыма представлінями на селах позначка ред в рамках котрых ся в сучасній добі в полній мірі не дают забезпечіти гіґієнічны рестрикциі і наряджіня Зато в юні і юліі будут робітници Театру Черпати Доволенкы припадно Резерны Волна Конец цитуваня конштатує директор Театру Мариян Марко Пульс приготовит новый альбум і ювілейный проґрам Од <unk> юна до робочого процесу припоят ся ку технічно господарскым робітникам і умелецкы робітници вшыткых трьох части піддуґляньского Умелецкого Людового Собору Балету Хору і оркєстру Робота так само буде выконувана при дотримуваню актуальных гіґієнічных наряджінь В першій половині юна плянує ансамбль з Хором і оркєстром зреписуваня нового компактного діску В другій половині місяця іщы перед закінчыньом сезоны хоче пульс одограти дакілько представлінь Зачаток новой сезоны натепер плянує на <unk> авґуста цитуваня В авґусті нас чекат реализация представлінь в рамках можности і на фестівалях говорит директор ансамблю Юрай Шфанднер котрый спомянул і то же пульз буде окрем іншого восени приготовлювати і ювілейный концерт ку <unk> річниці выникнутя того уме ского Тілеса Премєру бы хотіли одограти в першій половині децембра Выслухали сте дописів з минулого тыжня публикуваных на портали Лем фм Пегляд зрыхтувала Наталия Малецка Новак