Przejdź do treści
PL

Słowa, tożsamość, emocje

Archiwum
łemkowskiego radia

O kulturze, ludziach i miejscach Łemkowyny.
Podkasty, rozmowy, wspomnienia, muzyka.

Щыро доношу #52 - Ци жытель русиньского Курова брал участ в припіканю жытеля лемківской Мохначкы
Odc. 52

Щыро доношу #52 - Ци жытель русиньского Курова брал участ в припіканю жытеля лемківской Мохначкы

•

Opis odcinka

“Щыро доношу” #52 - Тимко з Курова на рабунку і припіканю Кузмича в Мохначці… Третя серия кримінального проґраму радия ЛЕМ.фм пн. «Щыро доношу». Презентуваны сут судовы справы Лемків, жытелів Мушыньской Державы та Климківского Ключа. Вертаме ся аж до XVII-вічного кримінального минулого нашых предків, в котрым являт ся справы о збійникуваня, звязаны з приданьом, послідньом вольом, долгами, практикиваньом босорства і ін. преступліня.

Automatyczna transkrypcja

ляпстуют клевет тят Наклипуют поплітуют передавают доносят В днешнім одтинку лем і єдна зато більшого обсягу справа додатково выходяча поза обшыр Лемковины ци жытель русиньского куро ола брал участ в припіканю жытеля лемківской мохначкы забражом слухати <unk> квітня <unk> рока Справа Тимка з Чамбуры з Курова села Мадярского Королівства орабунок хыжы і Выпечыня Семана Кузмича в селі Мохначка З розказу його вельможного пана Вацлава Ґавроновского на тот час арендаря мужыньской державы за сіло Право і Війтівскє і райцівскє в містным ратуршы в особах знаменитых панів Бар Тломіня Жолчака мушыньского Війта Томаша Рыманівского містного Підвійтого а за резиденциі славных Войцеха Камика Фронтішка Козла Козміра Коляшовиці мушыньскых рац ців на вітівскій лаві засіли Себастиян Шворник Штефан Бельдовиц Давид Шышляк Блажей Букшак присягы лавник а засідил они вшыткым на оскаржыня громады мохначкы Нижньой проти людям зо села Курола Угорского Королівства котрых дали до містной вязниці а то Івана Мулярчыка курівского шолтиса другого Петра Дзямбу котрых Стиличы приведено а дього Тымка Щамбуру котрого гарникы зо села Фльоринка привели Перед правом ставившый ся Федіо Гаврон громадскій війт Іван Штефанчык присяжник Штефан Кучык тіж присяжний Васько Силец Штефан Люкацик Штефан Бойджык Лесько Ґарберів Сын Фельвараник котры переложыли скаргу на тых описаных скорше куролян же гейбы они ночом пришли сусіда нашого семана Кузмича Аляс Русина спекли замучыли як ся вчас обдукциі вказало од котрого вбивства на третій ден гмер котрого семана коли іщы жыл звідувано Хто был то зробил одповіл же нихто інчий не єст тому винен лем куроляне Тоты слова ціла громада мохначкы з уст Семана Русинка чула і на слова його скаргу приложыла Одповід перша част Ставившы ся перед правом Іван Мулярчык курівскій шолтис котрий будучы правом переслухуваний ци не знат про то драбунок та печыня Семана Кузмича або ци сам в тым поступку участи не брал або про него не чул жебы хто з іх села был Аби ци Тымко Щамбура ночувал свята Дома так на тоты вшыткы пункты одповідал же не знат ани сам не был гын лем му повідал фецкоп Пітух што ту з листами бил же чуло до Ласька же того Тымка Щамбуру послал был в великодну суботу до Бардийова Одповід Друга част Ставившы ся перед правом Петро Дзямба зо села Курова Будучы През правы звідуваным Ци не знат або дакого не чул о тым печыню Семана Кузмича Одповіл же не знат лем тілько вызнал же чул од того што з листами пришол з курова фецка Пітуха же чул од Васька же оддал реґе тимковищам бурови жебы тот однюс до Бардийова а то было великодну суботу Том і бесідувал будучы в мене мушыньскій вязниці в фецко Підух Одповід третя част Ставившы ся перед правом тым кощам бура скурова котрий будучы безпосередньо через право переслухуваным ци не был на поступку в мохначті Семана Кузмича або ци не знат хто бы мал быти таку одповід дає Же я приіхавшы до мохначкы до Леска Ґарберы по тым недобрым акті звідал єм ся Ґарбери Што чути котрый Ґарбера одповіл же недобрі Бо ту сусіда нашого впечено повіл мі Лесько Ґарбера Што ту вночы нашли реґестратили і наша громада нашла Нашто єм муничне рук Бо што мі до того Зівшы обід А кін Оброк поіхал єм на Фльоринку до пана Юшкєвича потім приіхавшы до него при выдавня Витай свате і частувал ня палюнком пак поіхали сме на Брунари і там купили сме штырі бочковина Нараз послал нявін до Санча жебы м продал Тамтот купцян не міг найти глядаючий поза Дунаєц Купця на него не міг єм найти Пак поіхал єм до Старого Міста до пана Рубінковского бо мі так пан Левич казал котрий мал зо мном приіхати купця глядати Потім попросил єм пана Рубінковского жебы мі возай і кони зіднал пак дал мі кони і воза і я свою кляч запрягну і завюз єм го до старого міста і тамтот го зложыла а сам вернул єм до Фльоринкы оповідаючы тото пану Юшкєвичови Ту нараз гарникы пришли звязали ня і завезли до мужчыны Не знам за што А прото свій поступок ани єм не чул хто бы для ним был ани сам єм не был Будучий іщы звідуваным ци реґен носил до Бардийова одпові же не носил лем по ню пришол жытель Бардийова але не знат як ся зове В терміні квітня ставила ся перед описаным правом Анна Кузмицка зо сыном своім Ласьком Передложыла скаргу на люди тых скурова котры сут во вязници а меновиті на тым кащам буру скурова котрого во вязници В мужчыні заставшы бо м не была на першым разі з громадом на оскаржыню ани абдукциі бы до ня не дошол замковый ординанс аж тепер але тепер ускаржам ся перед учтивым правом над тым кашом буру котрий перед тым в мине бывал Хліб іл не раз Товды єм того познала што был на рабунку бо і мій муж небіщык познал го і бесідувал же то тым кощам бура был І син темний мій познал го по голосі бо перед тым часто бываючого в нас чуло Ставившы ся перед правом тым кощам бура будучы зас через право прислухуваным і переслухавшы ся оскаржыню проти собі Семенови Кузмицкой таку одповід дає Я не єм тому причыном нияком ани там не был на тым злым поступку окрем того єм был в добрий спосіб перед тым в твоій хыжы два разы Станувшы перед правом Анна Кузмицка будучы звідуваном через право ци єст готова присягнути на того щамбуру же был на тым учынку в хыжы єй одповіла в очы му бесідуючы Же єст готова зараз кєд єй каже право значыт тепер і потім єст готова Ставившы ся перед правом Іван Мулярчык куровскій шолтис будучы зас переслухуваным повторил тото што єй перше бесідувал Ставившы ся перед правом Петро Дзямба з курова будучы зас переслухуваным повторил тото што і перше бесідувал ХХ квітня з розказу вельможного пана рендаря мушыньской державы был высланий Петро Зубрицкій Крескій Підвід до села Курова до Рыхтара в котрого курівскій шолтис будучы гын выснул Не знам як зо світа піду не знам як тоты реґы на мохначку пішли Коли бы тым кощам бура штоси проти мі бесідувал Нехтячы з того світа піду а він най остане Щамбура пішол до стрільця того великольний понедільок перед вечером жебы пішол з ним до ліса на борсукы бесідуючы же він знат ся на борсуках як пішли до ліса Стрлец звідувал ся з чамбуры Де ты ня ведеш З чамбура повіл та лем хоц зо мном достанеме мы вночы штоси доброго Кєд зо мном не підеш то хоц мі пожыч свою флинту кєд не хочеш пожычыти продай мію Стриц одповіл же ани Ты пожычу ани дам бо то єст мі плуг і моя роля Я жену свою і діти ховам Щамбура тымко тоту флінту в лісі Зато же ю не хотіл продат ани пожырити ґвалтом з рук выдер в його лісі З чамбуры Тымка стрілец звідувал ся што ти по двох флінтах коли маш свою Тимко Щамбура одповіл Што до того коли мі єй треба Рано в великодній віторок стрілец пішол до Щамбуры і одобрал му свою флінту Дня <unk> квітня ставил ся пан Михал Мілицкій і Андрий Війт громадскій зо села Мушынка будучы высланы з ординансом од вельможного пана арендаря мужыньской державы до села Курова жебы принесли інквізицию писану Як вызнали перед паном Жубрачком Крескым під Війтом Товды не маючы писаря в селі але устні повіли так Васко і Лука Вакро бо на тот час не было присутных коли Рыхтар реляцию підвідньому давал Але тепер вшытко повіли што перед мужыньскым правом потвердил крескій підвід а на документ того выслали двох люди з корова статочных жытелів а то Івана Палющака Луку Поповича люди вірогідных котры будучы звідуваны через право ци сут готовы присягнути на тоты слова што чули од лукы Вакрона стрільця же так повіл і го нагварял з собом тым кощам бура на борсукы пішол з ним до ліса котрый то ідучы лісом звідувал хо де так ведеш далеко не ведиш одповіл Хоц достанемеш штоси доброго Я м розуміл же ня на звий поступок нагварят не хотіл єм піти Потім ня просил пожыч мі або продай в Флінту а том зобачыл єм трьох зосвіржалы шевтя з учениками Пожалил єм ся і мі бесідували по тім Хоц з нами Я єм повіл не піду і не ховал єм ся тым хлібом за молоду і тепер мене Бог поховат Пак напал нас якійсий чловек они одскочыли а я з ляшы ся вернул єм домів але флінту мі выдерли пак з чамбуры великодній віторок одобрал єм в шопі свого шваґра Ласька што тоты люде для ліпшой віры під присягом повторы повіли Готовы присягнути на тоты слова підписуют ся свойом руком аже не знаючы писати крестикы кладут Першый крестик Іван Палущак другій крестик Лука Попович Стану Ласько сіняла громадскій криницкій війт зознал сам Зо ся через своє сумліня же одвиджаючы вовязници вязненого Тымка щамбуру бесідуючы з ним про пост гупок на мохнач і звідуючы го з доброй воли ци тамтіж не был на тым поступку То вызнал передо мном же был як четвертый Але так то ся стало Пришол до ня шевц до Свиржови з двома медже нима был небіщыка рихвальского сын котрий в Тарнаі мешкат котрий син рихвальского нагварял нас Подме на мохначку знам ягын про грошы видного хлопа котрий на кореті переслушал таляры на пеци І тат останеме легко То сме пішли был єм з нима але єм не піл хлопа подля реґіі што сут на мохначці найдены то я взял шваґра свого без знаня його до напитя флінту Тоту єм дал ыхвальскому під Бєщадом бо м не знал што то за папери што рыхвальскій стратил на мохначці Дня <unk> мая <unk> рока Право што описано засіло на третє переслуханя приіхал Миколай Домровскій рай Звязниці приведено тым кащамбуру котрий на тото што виже через люди повіджене было таку дал одповід Же не наговарили Андрий Шевц до Свєржавы і Рыхвальскій котры мі так повіли Хоц знаме до мохначкы до хлопа котры має грош котры я виділ же іх пересушат таляры в кореті на пеци Де я пішол до мохначкы з другыма з котрых я на сам перед ім ішол Коли до хыжы єм влошол зімал єм хлопа за рукы другы вошли за мном зімали звязали пекли на них ся пірвал хлоп з желізныма вилами вырвали іх му тоты вилы І взяли го пак мордувати і пекли А я єм вышол на двір і пильнувал єм О грошах ниякых не знам Зато жена Семана Кузмича закликавшы на ґвалт на котрий задзвонили я почул дзвоніня закликал єм на товариство што в Ізбі было Бодме бо задзвонили на ґвалт бо погынеме І так повтікали вшыткы Попросил єм шваґра жебы мі дал якісых карт до флінты тот мі повіл же сут папері в шкарі та єм пішол взял іх пят з котрых дал єм штырі єдному з бохначкы котрого мене не знам а в мене за шапком єдно Право выже описане вырозумівшы з третього переслуханя Тимка з Чамбуры про тот поступок до котрого ся признал але не до вшыткого зато для ліпшого документу стосуючы ся до магдебурского права май є быти мастерови в рукы одданы <unk> мая <unk> р Наслуганю Тымка Щамбуры стрітило ся містне право з крецкым правом в особах пана Томы Криницкого ледохівского шолтиса крецкого війта пана Петра Зубри кресского підвійтого зо старого містного уряду Матяша Шварцовского Матяша Добрика Клеменса Криштофіка старшых мушыньскых ґрацив Миколая Білицкого тилицкого райци Себастияна Шышляка цехмастера полотняного ремесла войця Переца цехмастера шевского Ремесла і Павля Дзершковского старшого міцного підвітого і самох присяглых лавників порядком засілых Передправо Передправоты раз приведеный остал звязниці тым кощам бура котрый будучы переслухуваным четвертый раз через право зознал тото само што і на третім переслухуваню Сут права же описаного подля зознаня з <unk> і перслуханя Тымка з Чамбуры же більше ся буде мочы дознати має быти в рукы мастера одданый трикратні огньом потягненый а за каждым разом має быти огньом прібуваний і переслухуваний Будучы на тортурах тым кощом бура через Мастера подля третього декрету три кратні огньом был прібуваний а четвертый раз над декретом Огньом печедий До ничого што в пунктах через праву поданый ся не признає Ани на муках ани подля артику маґдебурского права же на тым і четвертым переслуханю зознал сам добровільні же был на тым поступку і подля артику маґдебурского права вісемдесят другого вчыт жебы такій переступця коти ся за нима драбунками такого ся припікат і майно його заберат Той тепер тым кощам бура стоваришами замордували чловека не лем оружом але і огньом палили товды і тот тым кощом бура повинен быти тым способом покараный Лем же цнотливе право рече же ся не признал до ниякого поступку то має быти в колесо вплетений Але право декрет ферує жебы был стятий а по стятю почвертуваний А то з той причыны же ся попри тым інчы каяли Котрий то декрет до апробациі вельможного пана мушыньской державы арендаря дає Декрет заапробувано Пункты зызнаня по перше Ци церкви даколи не окрыл Не признає ся шебы так по другє а реґе хто стратил Зознал што рыхвальскій стратил По третє хто хлопа припікал Зознал што на готове пришол <unk> Кілько грошы дал Юшкєвичови і за што або на што якы звязкы з ним мал Зознал што ниякых інтересів з Ушкєвичом не мал <unk> Кілько іх было при тым поступку одкале такой державы як ся зову Зознал же шауц Андрий зо Свіржови з учениками навели го на тото По ст як долго занимал ся злым поступком зознал же то лем раз єден был по се Кілько грошы од небіщыка взяли і як ся поділили Зознал што грошы ниякых не взял ани не виділ по осме Што знат про крадеж волів з Поля Романяка з Мушынкы вчас присутности вельможного князя на Мушыні Зознал што не знат про тото нич Што знат про злодійство грошы і фантів мушыньского шолтиса Не знат нич Про злодійство в ледухівскій церкви звідуваний Повів же не знат нич Про крадеш могнатскій церкви звідуваный Повіл же не знат нич Про выпечыня кулиша могнатского шолтиса звідуваный Повів же не знат нич Про выпечыня ізбяньского священника Не знат Про злодійство в поворозницкій церкви Не знат Про зрабуваня дворку пані Чарской Не знат Про злодійство пары конів на Крениці Не знат Ци знат дашто про страчену пару пістолетів і срібный ладовниці пана Добровольского Не знат Ци не вкрал часом воів з грабского вчас Кєрмешы на осін <unk> рока Не знат Ци не знат хто проводит вшыткого Не знам Про вшыткы пункты на тортурах свідуваний до никотрого ся не признал бесідуючы же тото про што ціла розправа была то был першый його нещастливый поступок на котрий ся был дал нагварит конец справы ци вулях Лапздуют клеветят накыпуют поплітуют передавают доносят Щыро доношу Дякую за увагу проґрам зрыхтувала Наталия Малецка Новак