The archive of
Lemko radio

Добрий вечер Дорогы слухачы витам барз сердечні на слуговиску І запрашам уж на третю част караімскых леґенд мам надію же ся вам они подабают і гнеска буде іх пару але короцісіх Послухайте запрашам барз сердечні Перша з них під наголовком Караімска лыжка Ці Караімі в котрым пришло жыть под інфлянцком границом на льос свой не нажекалі Місця там дужо поля жызне де леже одлеглости ділоце осады а і троска о хлеб повшені не позваляла ім спотыкати ся так часто як быте ку хтіли В пожелетній працувано на полю а знову зімом то пшендзені і тканіє займувало люді до пізна Вшытко чого треба было родіє вырабяно вшак в дому Были єднак справы вобец котрых цала решта сходіла на дальшый плян До такых належало веселе цуркі О Веселе справляно з розмахом завчасу робіоно піво і моцны кляровны крупнік пєчоно лодушкі і кіювлукі Гості звыкли зіжджали ся в сєрода а в чверте рано розпочынала ся учта През цалы тынь на столе крульовали біріндже кішка кыйма і жеч ясна ґенз ды свонтечны тутмач Конє гості так же не ґлодували іх панові рачыли ся спомняными специялами а ім без шервы досыпивано в жуб овса Єслі было цось о со господар ся не затрощыл то лыжкі Незгодні з традицийом гостє привозіли самі при возілі але ні є завше од возі Попомысльє Веселя кончыт ся гостє садовьол ся на возы По возі хтось з молодшых голова роду леж ді на дне і тілько часом дає о собі знак окрикєм Гей З дырогы Караіядом І хотяж єдонцы мают лыжкі глбоко выткняты в холеве то по дродзи є ґубіом Затем назавтр дроґі усяны сут бєлонцыми ся лыжками Приіздны Літвін батем всказує пасажером свівне зявиско Караімі Караімскє лышкі і на його твари появлят ся хытрый усміх Обурлаґан Сандук зачаруваны куфер Слышалем як кєдис оповідали люде Єслі бедеш кєдис міл барзы дужо пернендзы куп собі такє же і оздобы котры не псуют ся і не нищом ся Так і поступили ці котрым латво множыли ся періондзе Боц ся о своє богатство поці хутку ховали є пшед обцыми очыма Такє скарбы звыкле называно газна О такім скарбі в памяті троцкых Караімув заховала ся байка Оповіда она же в місце трокі в єзьоже Ґальвіє уж од понадсюсет лят лежы затопны желязны куфер Сховане в нім сот дорогоценне каменє злоте серебрне бронзове бурштынове жечы веле перєндзы перстінє кольчы броше і віле інных Мую же в ясне ксяжыцове ноце желязна скшыня в котрій сут схованы ты скарбы підносі ся в ґуры на поверхнє воды і опораний зожы поновні опада на дно єзьора Неєден рыбак і інны чловек прагнуци взбоґатіт ся менчыл ся з тым куфрем прагнут звыть ґо з воды Єднак кєди настемпувал час опущаня ся куфер свим тынжарем рвал ся ці шнури ламал вшелькє хакі пленє колишот ся врацал на своє місце Незлічена ільост пенхежыкув покрывала ґлад єзьора а потем взбужала фалямі цо давало свядецтво тому же куфер глбоко поґронжыл ся в мінкым Зємє днаєзора Менщызні котрых менчонца ноц позбавила сіл одповідали же ткуфар єст привязаный желязными ланцугами до велькых подводных камєнів же єст запєчентуваны паньствовыми пєченцями давной Літвы єст зачарованы през ксєжы і хроньоны през вшепєнкы русалкі І до діс дня желязны куфер підносі ся на ґура і опуща в ґломбі зора і никт не ма достатечных сіл бы вытігнуть го на брек Колыска Хаджы Мусы В давных часах Караімі не траціли духовой вязі з одлеґлом Єрузолімом і в набожным унесіню волали в своіх модлитвах Хіслі запомнал Тобі Єрузолімо нех моя правіця усхне Єднак же през долгій час не бивалі в зімі Св По упадку газарского паньства банды розбуйникув жонділы на Крымі Піраці ґрабілі подпаляли окренты а крвавы наязды Бедуіну вчыніли ніпшеєздным і дроґі віозонце до свяста До <unk> віку никт не понимавал длуґого і ризиковного высілку пєльґримуваня Першым котрий ся на то здецидувал был Насі Ксьонже Скыркєру Муса котрий за тын нецудзєнны вычын мал зостать охоронованы мянем гаджы Пєльґжым Його душа оддавна тігнала ґо до святых місц аж в концу По небезпечной подружы удало му ся зреалізувати то набожне мажыня Зросіл замі сендіви ксьонже з Кыркєру гробы патріярху одведіл руіны старожытной святыні єрусолімскій укоіл збльон душы перед олтажем Кєнеси знісєний през самого Ана Ганаси і учынівшы за доствєным през цале све другє жытя праґніньом рушыл в дроґе повротну Достойного Пілґрима одвізіл на пожегнанє єрусулімскій газзан А уйжавшы всерід його баґажы выточону в цидровым древнє колискы не мог повстримать од мыслі Же теж хце ксєнцю возіть дісєнцом колебка аж на Крым Чиж бы не потрафили там зробиш подобне в разі потребы Гаджымуса домыслил ся за пшонта мыслі хаззана і оджек як бы на своє усправедлівєня Вьозе подарунок для внука бы лежонц в ній русу і стал ся дородны як лібаньскій цедры Взрушены тым газзан взнюсло очы ку небу і в натхніню выразіл жычыня бы в тей колысце вырус збавітель на дестє котрого ма принес щестя і покій на земі Сандівому ксєнцю не дане было привість внукові подарунку Змарул в побліжу Александры в року <unk> нашой еры Од того часу колиска была переказувана з поколеня на поколенє яко родове благославеньство першого пільґрима вывонцого ся спосеред крымскых Караімів Потомкові Ксєнця ціли ся всеред людности Кыркєру заслуженым шацункєм єден з них Ізаак за свондрос отримал мяно Мераве теґо котры поіспраґных а по нім шыєлі єй го потомні Сын Ізаака Овадя носіл єс достоєньствем зас внук Іліяху в <unk> року доводіл оброньцами Кіркєру перед Ґенвайнчыками і одпіранц вроґа од муру вродзінного міяста згінул в день соботні смертьом богатера На його каміню нагробным бырито напис Нічым моцны мур служыл свому людові в тверди і поза ньом Імя того кєнця Кыркєру притрвало всюд Караіму оточона німбем леґенд По діс дінь Людві Жыже Іліягу стал ся велькій ґдиж вырус в блаґославяной колысце котра в ноц по смерті ксєнця зостала приз невідцяльну сила перенесіна на сонсідню унґуры і зникла в єй тревях Од той поры ґура о двох ґарбах стражнічка колыскі Гаджымуси зачала быть называна <unk> ґуром колыском і як мові Дале людова віст так як ґура олів на Єрусолімі <unk> пісє бы одслоніть Арке Примєжа укрыто там през пророка Єремяша так бешік таф в своім часі роззевже своє тшевя а втеды колиска Гаджы Муси вздє ся вшыст твожа бы опаст з повротом на земє в тым дому в котрым розлегне ся першы кшык новонародженого Збавци свята І негнеска то уж вшытко Дякую Вам барз сердечні за увагу чытала Моніка Тилявска