Перейди до змісту
ЛЕМ

Слова, достоменніст, емоциі

Архів
лемківского радия

О культурі, людях і місцях Лемковины.
Подкасты, бесіды, спомины, музика.

Слуховиско #6 - 8 VII 2011, І. Петровцій
Еп. 6

Слуховиско #6 - 8 VII 2011, І. Петровцій

•

Опис епізоду

Слуховиско #6 - 8 VII 2011, І. Петровцій

Streszczenie po polsku (automatyczne)

Audycja składa się z kilku czytanych tekstów: pojawia się utwór Iwana Petrowciego, opowiadanie Marii Malcowskiej Pęknięta struna oraz późniejsza kołysanka Iwana Petrowciego. Najobszerniejsza część opowiada o ubogim Terku, którego chłopcy oskarżają o kradzież instrumentu i brutalnie zmuszają do wyznania, przypalając mu palce. W kołysance motyw snu służy satyrycznemu komentarzowi o parlamencie, radzie, sumieniu, rozumie i moralności; na końcu pada informacja, że słuchowisko czytała Ołena Duć.

Автоматычна транскрипция

многа Іван Петровці Співанка самопобийна Паскутте імя моє бреште фафристе більше Я Што вы на ня днесне речте О вельо гіршій На верхы вшыткы моі гріхы як слово в роті І все єм писал такы стихы якым лем хотіл Кєд писал єм русиньскій гымн верх єм куфайком поблискуючий якісий німп вдюл єм на лайку Вшыткы до моіх липы книг най і нефайных Критикували ня при всіх фалили тайм Но для мене што нех варте і сніг зелений коли глядате міцну карту Зайдте од мене Бо хоц бы дахто ня обвинял же я падрука на свиню все єм гварил свиня На суку сука І най мі свиня як і перше Чынят рекляму Я дальше буду писал вершы ніт справы Амі гарна за де моі єлицка звіліют од нього мате змаганя де оня мі Яно Торсовка зо мном дурко залета раз ветя зем оказличка тогоє сама ґалі лем малі тайде Мария Мальцовска Пукнена струна Было чути такє тихо же аж уха боліли село спало мертвым сном всяди темнота в хыжах лем в бендиків пробывало ся слабе світло через білу плахту Двері были замкнуты на ключ выгляды позачынюваны плахтами через якы ся пробывало шліпе світло занурюючы хыжу до таємного чучого світа В шпаргеті болчал оген якій ся они долго розпалил до червена Коло нього стояла ґрупа хлопців соплошів посеред хыжы стоял терко был смутний презмутний Його чорны очы дивно ся блискали терка судили признай ся же єст в кралгушлі наполігал на нього Штефан Жало найаґресивнійший з ґрупы як бач воджатай Янич не вкрал Вера Боже хлопці ниже м такє не зробил Не вкрал вариш З грозьбом в голосі попросил ся Жало Мы з Тебе вытягнеме правду Повідай де гушлі бо твоі пальці ся ниґда не дотулят ґуструнам Ти злодію Бійте ся Бога хлопці я не злодій Я прібувал ся боронити терко А суд был немилосердний Інквізиторы поставали докола терка і дзюґали му до очы руками найбрыдшы рукы малжал Та ти ся не признаш добровільно зосычал нич не повіш Ани слово єст тихо но уж ня то не бавит Хлопці ім тего за рукы Што хочеш робити одозвал ся несміло Тырко Хлопці притиснийте му пальці на шпаргет не бійте ся я з нього выбю музыку Терковы пальці ся дотулили розпеченого шпаргета Він засичал од страшенного болю Але такой стих Будеш варил Де єс поділ гушлі што єс вкрал од Янка Зас єс тихо Хлопці робте свою роботу І зас пекли його долгы ніжны пальці Оген му пюк не лем пальці але айдушу Кєд третій раз му пальці притисли на шпаргет вырвали стерка серце Ні Він не плакал лем очы ся му сухо блищали Был в тых очах і страх але і світло перемог Пусте го не можу ся на тото позерати скричал бендиків Янко і был барз скламаний з того же пожычыл хыжу на такє спиньство Вон вшыткы вон закричал Єс боягуз Янку боягуз Тато твоі гушлі Кому сме хотіли добрі Тобі Не здавал ся пастеркуватий жало Але мы то так не охабиме Піде сідити аж чорніє буде знал як має гушлі красти Ніч вшытко прикрыло і хлопців самолошів і молодого терка Цілком знищений з попеченыма руками в кышынях він ішол за путьом дмів жебы ся сховати до свойой коморкы дале од людскых очы Тереско Сандович был старым фронтовником З войны ся вернул уж немолодий а ку тому іщы ай скалічений Одмерзли му пальці в рускым лаґрі Зато ся ай женил доста пізно кєд му родиче померли і кєд ся зміг на яку таку хыжу жена была слабковита але прецім породила хлопчыка котрого назвали по нянькови скорочену терґо Было то необычайне мено але поступно ся в селі приняло Нашто было жебракам дітины говарили о них люде Хто бідний тот айдурний Тереско был доправды бідний Жыл зо свойом женом і з хлопчыком в єдній ізбочці до якой ся неперестанно курило з сіны В хыжы все был дим Домашні ходили такой на спамят але ім то не перешкоджувало Думали сы же інакше не може быти як ай тото же досі вічно был вітер А дірава стріга затікала Малий терко і наперек недобрым условям выріс як треба Гварили же того дим выду виду Бігал в білій сорочці по дворі лем ся курило Кєд му пришло іти до школы хлопец заплакал Та як я піду до школы в сорочці Не бій ся з сыну Ты не підеш в сорочці до школы Мати ти ногалиці вшыє з домашнього полотна увидиш якій будеш парадний Лем же в школі терка выс сміяли Хто такє виділ ід до школы в ноговычатах Оло дранец выхопило ся комуси з уст і тота назывка му ай присхло Терко ся замкнул в своім жывоті А днес намалюєме трубку повіл учытель Кєд зотреме тоты паличкы то буде у такій трубці кєд выроснете будете грати Я уж намалювал підскочыл радістну за стольцольця Теркол Так зачудувал ся учытель Доправды яка шумна трубка видите учытель указал дітьом Вытвір терка пан учытель А в такій книжці што сте мі в послідній раз дали Там ся писало же звізды не лем світят але і грают як то є Раз як раз ся будеме вчыти о тым повіл учытель і повласкал малого терка по пухненькым волосічку Терко чул грати в ужлі на свадьбі Товды грал на них трель старый трельо Што там грал Ужлі в його руках то співали то плакали Теркови ся так хтіло дотулити до того чародійного інструмента Добра ґаздыня кєд увиділа терка погостила го біднятко моє повіла і положыла мягку мясисту руку на його плече Терко ся не рушыл з місця Можу іти дале попросил несміл Бог з тобо Правда же можеш Днес каждий може Оддаєме дівку Терко зо стисненыма жменями неістным кроком ближыл ся ґу старому трельови Кєд ся з ним вырівнал прудкым рухом вхопил од нього гушли Што ты попросил ся Трельо знаш грати Знам одповіл терко і запалил ся од той ганьбы як ружа Но та вкаже якій з тебе музикант Кєд увиділ же хлопец ся вагат трельо му поміг но так полож пальчыкы на струны Я буду переберал твоіма пальцями а ты тягай смыком Ідеме І хлопец потягнул смычком было чути дикій скрипливий звук Красно грає озвали ся гості і мали хлопця за плечы щыпкали го за лице Терко стоял рівно і міцно стискал гушні Асмычок ходил то горі то долов Та уж єс ся до знаграл повіл і выпровадил хлопця ворко пішол домів Він уж знал што треба робити жебы співали звізды треба ся му дотулити струн Терко кра крачал сховавши попечены пальці до кышынь звізды му співали на пут Лем же він не виділ іх світло не чул іх музыку За ним втікал Янко Бендиків Терку терку почекай што хочеш озвал ся Тырко Хочеш я ті гушлі Я ти тоты гушлі подарую Тепер Ні Не хочу повіл Терку і Ани ся не пообзерал в бік Янка Я ті дам задармо Нич мі не мусиш платити Я не хочу повіл через схованы сизы терко з такыма руками Терко двигнул рукы з них цяпкала кров Перебач же ся так стало тачом єс не ся не признал Та зато За такы гушлі не до вашых рук та си іх охаб Ні Они ня уж веце не будут слухати Я уж на них не знам грати Там сут під тыма дырвами Янко вынял гушлі з під дыр Єдна струна была на них пукнена Миняли рокы Перешли літо Терко праці си огабил Гушли Янка Бендикового Сут його вічным сопутником Зарабляют му на хліб часто сідит коло корч По земли ся валят порожні поздро а пукнена струны слизит Один вруцитни во своідроти одмустіє одмусте мамы то думаю ге што ям за гено Сама ге ге ген на земля на стрі Возмо саніть ворідо моіти силать а лі Іван Петровці колысанка До сну ущачка ся зложыли і блыхы спят на ліпкым тілі дітинко в сни іти солодкым файным сном Спи сміло В Кыйові котрий то уж рік парлямент спит а в Ужгороді ачий тілько спит областна Рада дітинко вс ней і ты солодкым файным сном Спий мі і храпай Тому буду рада Заснула совіст розум давно спит О моральности ганьба споминати дітинко в сни іти солодкым файным сном ничого жебы не видіти ліпше спати На полонинах мягка трава спит на траві ті за дня начальство одгуляло дітинко в сни і ти солодкым файным сном Кєд заснеш ты Я сой одпочну мал сплят склепа марсы і снікерси сплят і днешній засну хліб твердий гейбы камін дітинко в сни і ты солодкым файным сном Амін Днешнє слуговиско в заступстві насткы чытала Олена Дуць