Перейди до змісту
ЛЕМ

Слова, достоменніст, емоциі

Архів
лемківского радия

О культурі, людях і місцях Лемковины.
Подкасты, бесіды, спомины, музика.

Култура декаденції
Еп. 62

Култура декаденції

•

Опис епізоду

Перешло літо. Час, котрый є переповненый многыма нашыма фестівалами, якых є якбач з рока на рік веце. Літо є просто єден великый русиньскый фестівал, з якостнішым і менше якостнішым проґрамом, з векшыма і меншыма подіями, котры ся помалы роблять під каждов русиньсков березов. Много раз єм вже крітіковав і просив ся, ці пінязі, котры на то ідуть, суть досправды добрі схоснованы, головно, кідь видиме, як іншы области в жывоті Русинів бідачать і ледво пережывають. Все єм дістав од опонентів одповідь, же тото є потрібне робити на нашых селах, бо тым ся підтримує і всокотить наша култура. Жебы было ясне, не єм обще проти того, жебы ся робили тоты події. Лем ся звідам, ці є їх потрібных тілько і яка є то култура, котра ся вдяка ним всокочуе.

Streszczenie po polsku (automatyczne)

Komentarz dotyczy krytycznej oceny rusyńskiej kultury opartej głównie na festiwalach oraz obaw o edukację językową. Prowadzący zestawia informacje o nowych miejscach nauczania z likwidacją szkół i wyraża opinię, że więcej czasu oraz pieniędzy powinno iść na działalność oświatową, bo same festiwale nie nauczą dzieci języka ani nie zapewnią przetrwania kultury.

Автоматычна транскрипция

Вступне до контролы коментар Петра Медвідя Перешло літо час котрый є переполнений многыма нашыма фестівалями якых є як бач з рока на Ріґвеце Літо є просто єден великій русиньскій фестіваль з якоснійшым і меньше якоснійшым проґрамом з векшыма і меньшыма подіями котры ся помале роблят під кажду русиньску березов Много раз єм же критикувал і просил ся ци пінязи котры на то ідут сут досправды добрі схоснуваны головні кєд видиме як інчы области в жывоті Русинів бідачат і ледво пережывают Все єм дістал од опонентів одповід же тото є потрібне робити на нашых селах бо тым ся підтримує і высокотеті наша культура Жебы было ясне ним обще проти того жебы ся робили тоты подіі лем ся звідам ці є іх потрібных тілько і яка є тот культура котра ся вдяка ним сокочує В суботу прецеда русиньской Ороды на словеньску Мілан Мягончак інформувал од членів орґанізациі же маєме нову русиньску школю Школу в Карній Ростоці На дальшій школі в Гуменім ся так само зачал подля його слов учыти русиньскій язык радост з того же наше бідне школьство на словеньску прецілем може має даяку будучност і же поступно має шансу розростати ся по дакілько днях опаля з ІМ осенным листом Боґу інформаций о новых школах перешла дальша інформация котра навспак інформувала же основна школа з матерску школо в Баеріцях з навчальным языком русиньскым є од нового школьского року зрушена З причыны не інтересу родичів і мало діти в селі Так само скінчыла школа в шарискым щальнику де ся русиньскій язык учыл в рамках вечурных шкіл З того кєд добрі рахуєме нам выходит же сме на тім так як сме были і дотепер і перспективы сут веце песимістичны як оптимістичны Так же іщый раз Яка то є культура котру нам треба розвивати На якы діла нам досправды треба давати грошы Што нам приносит культура фестівалів Многы ся в рамках русиньской культуры заспокоіли з орґанізацийом фестівалів Так там поспіваме нашы співанкы вкажеме дашто з нашого фольклору потанцюєме єшто попити дашто і зіме жебы то было наше і свічыло о нашій культурі та перогы А то іщы є тот ліпшый вариянт бо тот гірший є орґанізуваный через Русинів Украінців а наша культура на тых фестівалях збожні смотрит на украіньскы фляґы над нашыма головами І што з того котрий наш фестіваль знал окрем того же сме ся забавили выкликати інтерес родичів о то жебы ся єй діти учыли русиньскій язык котрий фестіваль на селі дал імпульс тому жебы вынекла школа ци жебы ся холем зачал учіти язык даяку формул На котрым русиньскым фестівалі сме діти научыли чытати писати пересвічыли сме іх же ся не мают за што ганьбити і можут бесідувати по свому З позераня на наш фольклор сестал фольклор котрый значыт раз за рік підчас фестівалю совій повісти тадзме Русены Але такой з тым што одыйде алкоголь в значній мірі на фестівалях хоснованой з нашой крове одыйде у векшені з нас і тото русинство і не чуєме потребу того же ґу пережытю нашой культуры є потрібне і дашто веций як лем фестіваль Іронию віже як раз в Баерівцях ся робит каждый рік наш фестіваль Люде є там полно цілой околици але школа школа зістала порожня Культура збудувана з векшой части лем на фестівалях не приносит то што є досправды потрібне А то при тім особні знам яку велику намагу цілы рокы староста і директорка школы о то жебы школа в Баерівцях фунґувала малий до кінця на граници своіх фінансных можливости Честуваны да де ся стала хыба а не є то лем проблем Русинів Словакі Покля Русина на Підкарпатів не мают тілько грошей жебы робили фестіваль під каждым бучком а і напрік тому же іх держава нияк не підпорує намагают ся холем робити даякы недільны школы котры фунґуют вец як десят років В Державах в котрых маєме і фінансну підпору робиме вшытко лем много раз забываме на тото найосновнійше Підхопити родичів і зобудети в них усвідомліня же тото найосновнійше жебы наша культура пережыла є выховати молоду ґенерацию котра буде знати язык котра ним буде бесідувати і котра буде продолжывати в тім што думаме вдякы нашым предкам Лем же То не є робота фестівалів Але освітньой діяльности млюдной Кіб сме тому присвячали веце часу і грошей пак бы не было в такій мізериі наше школьство на Словакі в Сербіі де з рока на рік тиж веце проблематичне пак бы сме не воювали о каждого єдного школяря в Польщы жебы нашы діти кіднич інче коли б знали прочытати текст в Азбути Не мали бы сме проблем з тым же неє дітей ани до нашых таборів Результаты культуры фестівалів незясно вказуют же то культура декаденциі Фестівальы нашы діти много не научат Культура лем на основі фестівалів може значыти же сме остатня ґенерация котра іший пише чітат по русиньскы а то є близко того же ся перестане і бесідувати Русинство ся лем на основі фестівалів не може розвивати Може стагнавати што є лем крок од декаденциі декаденция може быти путь ґу кінців На фестівалях за звучаня нашых шумных співанок нас часто цукат до танця і до співу Стал школьства бы нас так само мал цукнути Но не до танця а до роботы а доспіву до того бы нам овщы не мало быти Петро медвідь Пряшів a A<unk> тота тым