Skip to content
EN

Words, identity, emotions

The archive of
Lemko radio

About the culture, people and places of Lemkovyna.
Podcasts, conversations, memories, music.

Пробуджіня
Ep. 278

Пробуджіня

•

Episode description

Вступне до контроли: Пробуджіня - Памятам, кедь свого часу втогдышнє веджіня Словацького розгласу вырішыло, же ціле народностно-етнічне высыланя, котре было у Пряшові і русиньска редакція в нім мала іщі міцьну позіцію, буде перенесене до Кошыць. Выникла петіція, котру підписали тісячі Русинів на Словакії.

Streszczenie po polsku (automatyczne)

Audycja dotyczy sytuacji Muzeum Kultury Rusińskiej w Preszowie i potrzeby jego pobudzenia po latach stagnacji. Prowadzący przypomina wcześniejszą mobilizację Rusinów w obronie własnych instytucji, a następnie krytycznie ocenia muzeum, wskazując na słabą działalność naukową i terenową, niewielkie powiększanie zbiorów oraz niską frekwencję. Jego zdaniem po odwołaniu dotychczasowej dyrektorki nowy dyrektor powinien nie tylko zająć się problemem odpowiednich przestrzeni, lecz także nadać muzeum jasną misję, dokumentować kulturę rusińską i zabiegać o przeniesienie rusińskich zbiorów ze Świdnika do rusińskiego muzeum.

Automatic transcript

Памятам кєд свого часу товдышнє веджіня словацкого розласу вырішыло же ціле народосно етнічне выселаня котре было у Пряшові і русиньска редакция в ним мала міцну позицию буде перенесене до Кошыц Быникла петиция котру підписали тисячі Русинів на Словакі Петиция нич не помогла Хто з мал великій інтерес заперти Пряшів з функшну будову котра была выголошена за нефункшну з погляду статикы аж так нефункшновыла же за пару років ся продала і надбудувал ся на тоту пляну статику іщы єден шток Но ділові інчому А в тім же Русиневси автоды поставили за своє высиланя за свою редакцию і вказали так же є про них тото высыланя цінне же го знают слухают і неє ім єдно яка буде його дальша доля Бєм пересвячений о тім же кєбы хто з нас хотіл даякым способом зрушыти переносити і обмеджувати наш Театер Александра Духновича або Підукляньскій Умелецкій Людовый Собор значыт нашы єдены два професийональны умелецкы тілеса у світі підпора петициі бы была знова высока можейший о много высша Люде знают тоты тілеса котры уж долгы десяткы років хоц наперед як украіньскы пошырюют нашу найвысшу культуру не лем в домашнім Пряшові але і по русиньскых селах а і у світі Вопросом є кілько людей бы підписувало петицію кєбы ся што змало діяти з Музеюм Русиньской Культуры в Пряшові або будме ішли конкретнійше кілько Русинів кілько люде общы знат же якій русиньскій музей істнує Думам собі же коли бы сме в тій справі зробили даяку анкєту ці слабы были непубликувательны про нашу безпечност Музей Русиньской Культуры в Пряшові як част Словацкого Народного Музею был власно компроміс компроміс на котрий Русине мусили писати Інчак бы не мали ніч Овыникнутя ся причынила головно русиньска оброда Ян Каленяк но пляны были на зачатку інчы Нашы музейны збіркы сут в Свиднику і Русины не жадали наперед новий музей лем зміру назвы того украіньского на русиньскій Політично непереходна версия Чом бы Украіна Арґумент ся все найде І так бы не кладіти на котру наперед власно нихто не хотіл новий русиньскій музей з тым же Украінцям усенику зістават вшытко і вы бідачку ве будуйте собі зо швабликы в быжу Буд якы на тоту дниз можеме смотрити і фактом є же руселяна Словакі мают свій музей <unk> років То доста долгій час робит єй много роботы Была бы то неправильна критика кєд бы сме повіли же ся не зробило нич Но далеко од того чому бы сме могли повісти много За дванадцет років істнуваня тота русиньска інституция яке бы не знала набрати драйв котрий ся од професийональной інституциі такого типу очыкує яке бы ся заспокоіла з тым же холем здобыла власт на просторы і потім перешла до режіму якой гібернациі Самособову просторы котры не сут приспособлены на музейну діяльност обмеджували дакотры активности но на другій боциі треба звідати ся як є можливе же од <unk> р з тым нихто не знал нич зробити Но ци виноватого за тото найдеме в Пряшові або Братіславіі нич то не оправдат стаґнацию котра з просторами нияк повязана неє Остаґнаций ся мож достав много дочытати і з оцінювань роботы музеів котре каждый рік выдават Словацкій Народный Музей Майже жадна наукова робота музеів котра на просторы неє вязана майже жадны теренны баданя і досліджыня так само незалежно од того в якій канцеляриі сидиш бар слабенькы звекшуваня збіркового фонду низка навщенност то пару выторгнутых фалатків з цільковой мозаікы музею котрый ся тым у річных оцінюванях долго бы утримал на остатніх місцях При тім і то треба підкрислити же з не пляном річным розрахунком і власну будовов Сут народосны музеі з меньшыма розрахунками і без власных просторів но в статистиках з того выходили ліпше Навщівно само собі бесідує о тім же досяг на людей має тот музей по двадцетьох роках мінімальний і то стоіт в шыршым центрі третього найвекшого міста на Словакій Ґенеральный Директор Словацкого Народного Музею Браніслава Пани з долшый ся завізувал же уведжыню русиньского музею мусит перейти ґу зміні Днес уж є перша директорка той інституциі одкликана і музей по дванадцетьох роках глядат нового директора Будь хто бы не ім не был Чекат го множество задач і на його роботу ся буде якба смотрит і з меньшом толеранцийом кєд же дальшых <unk> років гібернациі собі Русина не можут дозволити Новей директор мусит зачати рішыти то што ся долго занедбавало Не є то лем вопрос будовы значыт того што з ньом жебы музей конечно міг мати просторы котры сут музейны хоц є то єден з важных проблемів Мойший важнійшым проблемом є зачати робити вшытко тото што ся не робило бо Музей неє о выставлюваню фото писаных яєц і яличкы в річно повторяючых ся о циклах уж неяк неє о освободжыню Сталинґраду або пряшівскых парашутистах Музей мусит зачати документувати досліджати робити теренну роботу зберати збірковы предметы а головно мати ідею про котру діяти про кого діяти якому цілю служыти і як тоту наполнювати Форма наполнюваня є важна о то веце же знаме жеднизу што вельо старого і цінного не назбераме кєд же наше богатство Єусвиднику і презентує ся як украіньска дідовизна Нокє сме уж коло того новый директор бы мал перестати спасиві того минувшого веджыня і активно вступити до дискусиі о тым же і кєд має зістати дакій украіньскій Музей в Свиднику збірковы фонды котры сут русиньскы мают перейти під русиньскій музей безусловно і што найскорійшым часі То же уведжю русиньского музею приходит кузмі є першый крок ґу можливому пробуджыню Но є то лем перший крок і ґу пробуджыню іх буде треба много много нелегкых но барз потрібных Задача нового директора не буде легка Не хочеме табличку на будові на котрій ся пише же тує русиньскій музей Хочеме русиньскій музеі <unk>rea є о