70% #2013 - 70% #82 X Світовий Конґрес Українців, Львів (3 част), концерт, 7 IX 2013
Еп. 2013

70% #2013 - 70% #82 X Світовий Конґрес Українців, Львів (3 част), концерт, 7 IX 2013

Опис епізоду

Odcinek relacjonuje wydarzenia związane z łemkowską i ukraińską diasporą we Lwowie: kongres, konferencję z sekcją łemkowską, jubileusz lwowskiego oddziału Towarzystwa Łemkowszczyzny oraz zapowiedź festiwalu łemkowskiego w Nahirnem. W drugiej części pojawia się rozmowa z Jarosławem Bodakiem o książce „Łemkowszczyno moja miła“, opartej na zapisach pieśni, wspomnień i obrzędów Anny Dragan.

Видам вазму моі слухайці при мікрофоні Анна Кырпан Такыма ци подібныма словами звертам ся до Вас од початку <unk> року Кілька разів юж мі выглядало же проґраму <unk> процент буде закрыто Коли зачала ся пандемія пак коли зачали ся полномасштабны русийско украіньскы війны але продолжували єм дале глядала єм ріжных способів і форм жебы продолжувати Хоц было то легко але не заперли єм проґраму Назву проґрамы <unk> процент выдумал Богдан Ґамбаль якого уж неє знал <unk> процент то мала быти оповід о Лемках в Украіні был приблизно <unk> процент Лемків выгнано з рідной землі на схід В проґрамі <unk> процент мают звучати все голосы нашых респондентів Мают промовляти жывы люде од самы передачы гыдут не на жыво Налетят до вас в прямім ефірі а прирыхтуваны наперед І леж не тоту особливіст в проґрамі <unk> процент бесіды жывыма людми для ній єст важна Не хтіли ся бы того формату зміняти але змінили ся обставины Зато не годны єм далей тримати ся вызначаных од початку принципів Єден з них лемківска бесіда процент то проґрама в якій окрем даякых манятків ма звучати лемківска мова При тій самій єм зачала робити тоту проґраму по части задля того жебы научыти ся в такый спосіб лемківской бесіды І тепер мі барз трудно тримати ся того принципу якій запроваджано од початку был респондентів штораз то меньше і меньче Зато тоту проґраму очывидні час заперти Може не навікы може до ліпшых часів а може і на все В каждым разі кєд буде колонять словис достойний трафите до ефіру нашого радия цут буде ся даяка подія і о якой кунця знате нашым слухам то зас пуцюєте <unk> процент А тепер послухаме другу част бесіды яка зачала ся тыжден тому Припоминам же з Івано Франківском пішла єм на полудньовый захід до Придгіря Ґорґанів а конкретні в селище Солотвин Нараз оповідали сме де Украіні особливо в Голичыні Компаті замешкали по выселіню Лемкы Но власніщысо Лотвин не належыт до такых місц Цілком не належыт цілком не належыт Бо не было в той околиці сел перше заселеных Німцями ци Поляками якых переважні і Росиян выгнаных з Польщы Но то можна было ту Лемків стріти хыбай припадкову то власній был такий рафунок Пані Мария Дямба з є покєба замешкала ту бо мала ту роботу І она і єй муж выбрала свой єден фах геолоґію Лем же по технікумі пан Миколай Золочно вчыл ся пак і в Інституті Марияніт бы вродила ся єдна дівоцька Ґалина а пак друга Світляна то власні она Світляна стріля ня в Солотвині Но але о той роботі ното власні в Солотвині і в околицях было дос роботы для ахеолоґів бо як і всядит в придвірю Карпат так і в той околиці вядали і знаходили долу Ґаз і інчы підземны богатства якы залігали в ту посісідство Нагтова ропа ґаз є добивают іх і з них скорыстают ту і днес Нові для люди якы при тім робили поставленых дім і власні ту родина Миколи і Мариі достала скромны мешканя В нім власні і Бесідуєме а і обзераме стары знимкы тоты іщы з Вышоваткы власні з того невеликого села з Вышовадкы в Ясельскым Повіті походят родиче пані Мариі а і она тиж в ним ся вродила в <unk> році дзямбы родина Війця і Маслеі родина єй мамы то гейбы модий Лемковины Іх доля то направду доля пересічной лемківской родины Єдных біда гнола в Пілнічну Америку другых Полудньову хтоси втікал од депортациі іщы През чехословацку границю хтоси іщы скорше перед <unk> віхал на захід Польщы а інчы такой не могли уникнути выселіня выселіня і на схід і на захід Розлетіли ся на вшыткы стороны світа як тоты пташкы Але не вшыткы пак ся стріли Но то послухайте кус нашу бесіду Вы ся писали з дому Дзямба таку Мама была з Маслейк Так Так уж знам Вашы родиче то мама тату з якого року мама з <unk> року <unk> І тато і мама з Вышеваткы Вы повіли же тотого родина была більше як ту наз ним пак Ту видиме трьох братів І двох бісестры А были іщы Діти як был Йосиф де поіхал на заробіткы в Америку вернул ци ніт а Василь і сестра Вулька в Арґентину Тыж на все Нє Василь потім ся приіхал сюди на Украіну сюди Власті Так зовсім А Улько што лишыла ся так го вне дітей не мали на тят вшыткых было вісем Так плокнул А ту мамени родиче а ту Ту Моменос сестро і Марина єй доцівка О дві сестры было дві сестры і хлопец браты было іх четверо было мама дві сестры і і брат Мыслеі Кус родина менша то я так розумію же зато же тотова родина была дос великой мусіли давати сой рады і дітям повіли же мусити яклоси думати де іхати зробляти так де муси де Йосиф же поіхал што был старший і так Він был з <unk> р Але найстаршый найстаршый Як листы писали якоси екосы переписували сякы з язнам я знамши як уже він приізджал сюди з Марякы до Львова бо дальше ниде му не можно было іхати дотоды приізджали моі і з Чехів Тета отого тета наймолодця тотаж в середині Ту она в Чехах то же приізжала з дітьми до Львова Новідзеня Как родила ся тіла в якым то могло быти році в шістдесятых роках Але якій самый рік я не памятам А тата жыла деси близ буду границі ци Но она як сказати Як же хотіли нас на східляти выганяти то стрик Дмитро він тік і жонатий был дітей не малы і він і тота з малым і з чоловіком деси поіхали дальше близю до німецкой граници в Польці А тота тата Словаків Чехословакію там через ліс близо близко том близку були тре студа поіхал пішла І ся аресла якоси грони а мы ся лишыли тату переходили бо то як Добре тото шыткали дома в хаті тото болотно тото такє грубы то все тоткє для роботы тото все было а якше ліпше штре было то ітишли собі ту до Словаків ти скупували та уж ли том свобідны собі ходили і там купували а дома шыли опіця та якысы капаты ґорсеты запаскы осім такєвы так Е то з той родины як бы тот брат і сестра зо своіма родинами они не Но тота оли ся повіми таку тота а Ганна тота наіщы дівкы была як пішла зо грани туда до Словаків Ога она дівком пішля та самы ну сама перешла ну сама може істи колиси там мала яєчку затримал там і перешла і уж там зо мишко там вышли завіша ся тоже за нашо Ти там же сме туда єздили го а дато Жатец Чехословачына Жатец был такє місто Жатец она там добрі ся мала двоє діти мала там хату куквартиха І то власні была така стріча родины коли і она пришла до Львова і пришолнак брат старший Юасиф Ей приіхал приіхал зо Маєкы а там уже приіхал Андрий Андрий на Тропольщыні бу і там так Е ушыткы ся стріли де маєте ой до кольоровы додому із кольоровой знимкы не было так Осип то мама то бато угм а тото Татеха з Чехів тота м ой а видно праці хто з заграницю Василь той Андрий О то сын з Чехів тоне і Мілюшка тоже з Чехів ма то Андрийовий Сынти наш наштут В самым центрі Куломінскєвиця памятникы Но то історична історична знимка же так вшюткы ся стрілим Але не знам ци Мали можливіст спокійні побесідувати бо знам же слідили так ма коли хтоси пришол напр з Америкы то Хыба деси по парку бы ходили то може та ходили были ся по місті бо так дослідили Із приіду є провезу машыну дак комуси лешыт машыну ти так більше і не приізджал Ну та він уж тиж был кустарший той жолтал малыс як то тепер кажут бар а як тото было там якто ся называл нехтам такє осусвємал быжы лам продавали ден Піл ресторан Дай бы то кажут маленькє тикє ресторана Но штоси та вы в <unk> выіхали так з Вышоваткы Ного Осифа то іщы долше не виділи Таз я зовсім не гм іх мама напевно не виділа Тото не знате уж кільку років Ай то він уж давно помер уж давно помер Но я гварю же він мі іхал до Америкы і іщы давно так так то не знате уж кільку років выіхал молодым а уж старшым был повісти в повалі до сві повісти уж макыі то та так То то была історична сільця ціле жытя там прожыл што оповідали тоты заграничны заграничны руды дале добрі ім ся жыли там тир Выповіли же брат метро выіхал на захід Польщы Мы сут до німецкых граници абы не єхати сюда до Украі з родином родином тай бы сам себе вигнал бо пак выганяли тади а він єса сам себе выгнал там і сам собі Господар і то же ме туди єздили з чловіком Лем там господарку мал то же так само як і вдома ґзурал бур тантосину сіял кысадил кормил ся гом три доцькы мал три дочкы дві щыли ся всюдистом а молодця в школу ходила казала Я тіж хочу ся іти вчєти я не хы быт здугноів Вы підтримуєте тепер родина тото тепер медже собом діти тых повіны так выґа слабо контактуют як тепер Мили слухаче припомином ся днас бесідуєме з Марийом Кєбом з домом Дзябом родом з Выселадкы Запроводила ня до ней єй дівкы Світляны яка з родином на початку полномасштабной війны выіхала якоси чудом выіхала з Марию Поля і пришла до Іванофранківской области де з родином жыє в безпеці Зас другє дівка голины мешкат небарз далеко і тиж близко гір в Селиці Розняків Думам сий же тепер зробиме кус музичну перерву в минулой передачы чули сте якій співат пані Мария Але повім Вам же не лем она а ціла родина Дзямбів любили співати напр дівка пані Мариі Галина уж богато років певні іщы з тых часів коли постала соспільна орґанізация Бескєдскє Зиблядство яка входит вытовариство Лемківщына співат в ансамблі Бескєдянка Як милют ся то тот ансамбль діє власні в Селисті Рознятів Чули єм іх выступы но то може і Вам дам тото послухати же за к сво што такой моє рі завжды завжди є гынівыше чок Останя сызло Лезго свойы c лем дружы гый сой То мекусть побесідували про родину няня про родину мамы да В мене брат той на два рокы швид мене молодший то він принімал участ в калості в тій капелі співал Мушыте бы што там є пелай єздів скму та Хоріта так ольківскы тавий ся студенко та І він выни єздили в Ждыню ци де там ватру єздили То віншыватку іщы вдивити ся то што не машы дивити ся бо то же нема погоріло чышло томже понестянок згорено згоріло І він там зустрічал ся бывстыма Сестрыме темешу в Польщі там не одна приіздила сюда до нас було а так тепер Но они по якому бесідуют Но по драгу Бо недва може може і спольщыли ся може як де але они по польскы самособы а лежы они іщы і міли говорити по свому говорити то там стрічали ся а Бо то як бы рідні медже собом контактували а тепер як бы двою рідны То якы ци товды кыз дулепер з інтернатом то можна през цілый світ бесідувати Та як єст інтернет то можна бесідувати та з Чехів таку фотоґрафію тета Веслава О там єй шыкы середина се бесідят чышвятом Ціло того тє показати тутого брата свого такого теперішній Коли видіш політаштеперішній гінже Помер в <unk> році а наймолодші браты будівельникы были Вціли ся майті вціли ся там ґде будівельникым стали цінне тото вшытко цінне было то ціле жытя ту не так як тепер знимкы робили кажду секунду Ога гото як бы в Чехах были оту брат Як бы всяках были ты сфотоґрафували єй чловикы і я і моі дівчата І то якій рік песю тут ніт О єс свята як выходила заміж о ся Бо не там маліу Я кажу не было бы щастя але нещастя помогло было Тепер то війна під час війны в той морілу воє взяли москальота і у ней ледве звідти ся вырвали І тепер ту Чекают по перемогы До то мы кус побесідували про родину тата мамы мы кус побесідували але я хочу знати то вашы родиче такой з того были села така той кыта і они поженили си поженили ся коли В <unk> році <unk> році І шлюб брали такой вышывальці Вышыватці але брали шлюб у грабі Гротам грекокатолицка а в нас же том переходили на Православі ну і там не хотіли навіт шлюб дати вян роду Кілько годины вышываці не перешли на православну конфесию і в грабі была церков рекоменту лезка же ходили тадне хрестили тоже в грабі Гм гмм ту церков ту ходили в граб є они істі ходили такой вышываці Але вышува ішли там уж православна ци равы Але они до печатках іщы там змовляли ся бы том свічку якыси татові не дати А мамо моя батькє мамені були православніж православні о Ти а мама ся татови передавала істи як забыла замужня Овшы о том протів тебе там в церкви хочуты з тамы якыси світскы давали тішо о тато собі взял якуси свічку тику шыбісю зрубил то мі дес і взял і тут коли світскы позасвічыли а він собі а йому не дают він собі свою одягу найбільш світску зосвітил то было так же колиси давно в церкві Были такы напереді стояли же тримали такы великы свідскы было так тепер може так неє тримали такы великы і то Лем такы могли но не знам поважны ґазды тоты великы свіджкы тримати напереді Штоси такє было буд хто не міг тото може хлодит о тоты може ходил зопозы так гм врадиме лоці на подругій світ а я єзджы жыют Вы найстаршы Вы народили ся в <unk> земі і по вас хто брат <unk> Ваню Тах і Мизьо Михальо <unk> мали сте двох молодшых братів так гейбы вас троє так троє не слісті была сестра <unk> році Але то Померла ся маленька о тот ся слобувало на тиф То сестра вродила ся уж ту сестра то <unk> році І померла цілком маленько Та муленька то тато захворіл на тиф сусідовичых лежал на тиф лікарні потім мама Потім я і потім брат а бабця лишыла ся сама в хаті Маме нам а това мама Она з нами приіхала на Украіну Но і потім мамо в лікарні народили Но і там яку наслобати там дитину не тримали чого Сиддали додому Ти бабце коло того ходила ти Я знам як она там ходило тяжко Та ти померла дитина Потім тату як же выздоровю ти пішыл вєдати сой роб роботу дес Ти нашол там сусіднім селі Букова называло ся был колгосний млин О і там два коні мали і тоту же конюхому як казали струіл ся Де добрі мы не голодували бураз при млині тато робил было нашый дахто і приходившый кому здавали там мукы ото <unk> рік то тяжкый был О так Но <unk> вродил ся іщы Ну то його Дак <unk> ся жадил він Я ходила то <unk> клясы Ду вели Так А потім уж тато найшли Овців мали звязок і з калушом бы тому же в калушы жыли е сестры мамени бо і тудаме переіхали Но і там по квартирах Ходили ту до сюда бо то купити хотіли ус хыжы то не было як за што дуже по квартирах а потім же з двоюриного брата од того барни жінка робила госпі до Ярку єй дали пляц казали пла і тоді мы хату будували на двох Вы мі вкус оповідьте што вы памятате такой з дітячых років што вы памятате яка тото вышыватка якє оно было невеликє но але є великє село было З Хаты близко стояли і были од навіт другый так што до сусідів з зими навіть бусіком по снігу могла перебігти Нема в Высокы Гори Ны ни та ну але там ґаздувати тяжко было бы то землі была тяжко камяниста таково От але робили ліяздували сте што мали мали мали в ся мале худобу коровы коні вівці свині гусин общым птицю Но і так робили но то не бідны бы єсти бушы файну бы Но земля не была аж така добра але выкусмали той землі То бы землі землі была Ліз был мали бы потім якы уже нас выселяли нібы то нам давали таку кубатуру і там писало кілько там морґів поля кілько морґів лісу Шо було Ну то люде робили ти Тым ти мали От Тепер каже ліпше альбом бо тепер дуже робит фотоґрафіі дале а ту може видіти в телефонах а тами пропасти можент Оду моє видіну товту можно видітка добры пукату праправду кісує показати Мама богата на правды О го тоті два браты старшы і молодці Вас ся так моі Ті подівальникі той артист співал в Польщы єст рік Вы повіли же вашы братя єден і другій так В <unk> році помер і <unk> Ой так біда Зас пришол час на музичну перерву Тым разом подаю фраґменты з нашой передачы о ансамблі Студенка з Калуша з <unk> року Бо братя пані Мариі Кєбы з дому Дзямбы з яком днес бесідуєме тыж мают стосунок до студенткы Іваню і Михал і дівка Михала Світляна Петрустяк яка на початках діяльности студенкы была музичным кєрівником ансамблю Видите то як бы фраґмент той передачы выдостали сме з нашого архіву Най же тот фраґмент з концерту якій зараз прозвучыт буде красным спомином о них Тепер вышли на сцену лем двоє сам кєрівник Беяну Ган Магловскій і Іван Дзямба жебыли співати туетом світ місячку світ A выходы A ЛАПІ A Пон Іван Дянба добрий майтер ціле жытя будувал тоту місто коли Але гнецто бесідуєме неуйтім о студенті і о лемківскій співанці Дзямба Іван Михайловіч Мітати моя мама і вся моя родина із Польщы переселиці Одпадємо гышываткы ястлечку оповіду бо ти так пішло породу Я то люблю співати Мы іш тенцюєме але так не змогли сме зробити кус прову А і як фестівал куте найбільше Тот уж умы зводяно ловскым співами світ місяцку світ є купы такы Берти ся рекруты тіж люблю І выновино червененькых тотя буде пити і тако я люблю Не были торочыкля знаєте сумнавды такє знатсити богатых та єку дуже богаты співанукє знам темкільку руків ансамблі <unk>ene Яка вісіна Джы жытя прошло хоче лем Вам іщы так само Бодай іщы А то я Вар дякую абы вашы слова до Бога дошли Але мі та доповідал што в нього было <unk> років для народжыня темым одповідаль на дня роджыня тат ми той бажаме іщы прожыти <unk> років А він повідал а Бог тя не послухат Але так помер на девнос на <unk> рыці Святливою Вам тіж дякує А тепер буду просити іщы суденю сівати Іщы наро буде сівали Іван Дзамба а на сі протиме треба о A не Анля права нары роды Длявого І вы повіли іщы же што ваш брат же выступал єздил до Ждынівату Ваню был такій вышыванці А вы не были для дея не была Не охіли ся на тото треба было вык выробляти ты документы заграничны паспорт Отдея якыс такше не приш не могла О а брат дуже там як бы было в колусі жыло весь час Я бы тоже том принімала участ так бы я любила співати любила Но так пропало свойом роботом І што тот Ваню повіл як він пришол до Вышоваткы што йому дам Та што він том виділ бы нич не виділ былоку бо нич не было уж Не было мич такого што він бы міг іщы з давных часів торошто дихатниякых ся погы погоріло том понесю нове А што він більше міг видіти Але был был на тым місци тих Вы може памятали дашто а він шато може запамяташ як ічого не лапусте будуш памятати А вым памятате дасти Йовал тарку Намятам Я знам што брали мене до церкви єщы є в дитинстві дуже мліла надвір ментили Церкве церкви того диалеку то лез лестє од нас низдє Нижнім кінци Знате я посмотріла на тоты знимкы но цікаво видіти наприклад якы люди ся зберали Виджу же хлопы уж такы гоноровы же они уж по тых костюмах А я виджу наприклад ваша мама навет ту уж як пришла она не зрікала ся свого струю з дому она так позберана ну неділю повіме так позберано такєм домам ну то барз згарді выглядат ба згарді выгляда Іщы хоцю знати хлопы вшыткы были уж так по европейскы Ци были може старшы люде то такє на свята так о так А на каждий дан якы президенте такы собі кєсе на гавеці том было такє з такого полотна тканого сло о такы А той же іх ралих скупляли такы і а лишыли дома шыли там были кравцені шышыли опільцяте ґурсаты лыже часто купували по словацкым блоті та словака на тоты кабаты а на материю на на тото вшытко дак так Тотами быше рішыли же то м собі самы шыли Нота на приклад гуртате што каж всешыло суйци был краве Ні то кравец был Кравец бы може кравцені были Цішыли шыко то може кус тяжко горцит добрывшыну тото прав є кравцені А вышывали самы острыту то вышывали запаску а тото є там зуму тым басунанка баса базункы прашы дракы декоративны удас може і высиде то гы Ну а Тю памятит ся то ден коли юж высиляли Тот дес так же може травень так што уж тепліше тепліше з толгу де місяц напевно в дорозі были То іще добрі же іщы на <unk> році шо нам дозволили істє брати Што хочеш берати з субом Вы ме взяли машынку швейну єс ся вино оно мене є ножану жых в Словаках обміняли на дві вівці о машынка І мамино придане было такє вада Жы маю тоже тоту скриню ваду єст єдла ту та о Це основне шымаю Ну так переєны брали тоты заголовкы ну є так в тым товарняках можна было взяти корову Ґарову так і корову брали Там разом в товарняках там от застелено том видно соломом было атакувати собі застеляле там перенимали тото ся єй корова том Овсю долвы єхали люде по дорозі вмерали вот багато было ся помрали Ти так веслек жому вмерали по дорозі Чом вмерали по дорозі то я знуса но ци то были просто хворы ци стары Цо были маленькы діды Яколя за діти не казали з за дорослых того дорослых тар Може може страс того всяку было так достанці Сталиньска областя по моім карань ци якусь том карань называєте чыя тотну си так Но сонцедіньсконасконатко так ну то є видно мнетам місцеві ті головы кул голоспут ци тото мало видно завданя такє Абы ішли собі брати кого хочут то не вязно шом бы выберали робоцю силу давно што Кого лишыли тамты поіхали решту дальше дальше Водвуйку мій Лишыл ся в чуріні його лишыли там то там село великє было і школа і церква то все там было А нас уже вкінецы пару хат был може стріти таде кє там третіє пару хыжі было і то ми тата з дочкою і бабою мамою ніби ну і мы і татова мама бо то татова мама была з нами а мамина мама з сестром о А потім уже приіхал з Німечыны боєі іщі в Польці были то сын тен поіхал в Німеччыну абы шробити гыдно А потім як мы вже были там в Климушы він нас найшол і туда же і туда приіхал з Німечны От він собі том Він ходил там з якою з дівчыною місцевою ходил а потім же сестра померла Така привидска была ужы вночы На двір выходили І вітер єй обдутал ж напри зашля до хаты і голова заболіла ти голова быти головати головати пару днів голова шолже і не вставала з ліжка там казали або взятим якій з них такы дідо Видно жебы с покликати покликали а він подивил ся каже Як жыє до девяты днів То буде жыти А она вмерла дожыла Ну і товды уже на похорон то приізджали приходили такы родину якы знайомы на похорон от і там Ванял мі то брат мідвіний собі там єдну сподобал гаврилячку от і потім ся на ній женил А він собі з дівчыном якысимтом хладил Ты Ты і ясно ся напевнує так дале а така файна дівчына была оно продавало маґазині Дикы су як казали манку зробила так не достачыт шо манкы ні судили єй Боже даколи судили ні за што Но він тоді женил ся і так поіхал а потім уже узнали то же полатім його дочко оця што така кучеряла Надя Тоже кілько років мала сиже ту в кавушы і узнала якоси бы там вашы лемкы є якосивно узнала же є братний Значыт тойде ледіти так што была в тюрмі тота в маґазині продава Такій красин казала він приіздил туда вкаус денаді тосіма але яне бы я так все спочатку хтіл з домя женити Но і што быти і так она она была што єй заарештували оно было в тюрмі і товды вродило таю напевно Одкал такы красы він батька вдал вся често батька і тимадя батька а ті двоє же є на маму Бона четверо дітей мала мал Іван Братко овдалс Певну маму видите якє то в жытю і не треба і кіно якє то в жытю было і то імятам племусі мы жыли там Той нам добрі было єсти мали што корова было то ся І тато мыслобойкы том навчыл ся робити людям Бо коли сы вас бы дели бо такы мыслобойкы так ну ти до школы далеко быловати тато каже Я тут не буду жыти тут не ма чым наіт полити Єден до брата брат Андрий был в іншым реґіоні там уже і угльом полили А тым ту поіхали туде до брата Андрия до брата Андрия І там в нього были троха а потім пришли такы флейкы ктепер кажут брыкє зробили што будут назад домів до пості пустяти такы зродустил паст татарку ва І давай хто хто хотіл і давай доберати близче до границі Те мы так люди повірили так і мы так попали До гірова До коли грани самонито Ну і там на тоту лісницівку попали бо дуде підеш скрил хто над даленом там жытных там святу Далем Да хату нам дале хату таку на штырі кімнаты і там по каждій хаті по одній сібі каждій квартирі по кімнаті были А там похворіли ся Батькы мылів і меді обыдвоє зла званьом похворіли диф От і тату думали шуже все шымре так тяжко хворий был хворий был мама там народила шытину то а потім же і баба померла ти мы же батькы і нас двоє з Іваном же тотато нашол собі роботу там в Букові ото Яючка зала конюхом там робил ти нас єст було шо потім же там сестры мамы і сестры то дві были в калушы і мы давай туда до них поіхали Близю бы там никого де не были там никого не были з нашых З Лемків николи в місце витамо та і поіхали туда І там бы м же оселили ся Декяту бы Я Вам дякую Моі наймилейшы слухайці На тім завершыєме нашу бесіду у нас в гостях уж другій раз была Мария Дзямба помужю Кєба яка вродила ся в <unk> році в селі Вышоватка Запровадило вас до ней селистє солодын Івано Франківской области Анна Кырпан І на тім пращам ся з вами і не знам коли іщы ся стріли тримайте ся оставайте травы жыцю Вам вшыткого найліпшого З вами была Анна Кырпан вывано Франківскы Майте ся красні

Автоматычна транскрипция

Слухайте сим <unk> процент лем Нескрокого а зо Станиславова Для вас будут
глядати ріжного цікавого шылеякого Анна Кырпан і Наталия Асатурян Слухайте сем <unk>
процент а будете мати цілых <unk> Вы том вас мили моі слухаче
при мікрофоніі Анна Кырпан Маме дост дуже ріжных подій і навет тяжко
вшытко змістити в єдну годину ефіру Як уж знате <unk> і <unk>
серпця во Львові был Конґрес Украіньской Діаспоры і при тім ся одбыла
наукова конференция де діяла і лемківска секция Тыж <unk> серпця в музично
Драматичным театрі імени Мариі Зенковецкой ся одбыла урочыстіст в нагоды ХХлітя Львівского
Осередка Всеукраіньского Товариства Лемківщыны Традицийні в першу неділю вересня ідеме на лемківскый
фестіваль в селі Нагірне коло Сомбора до Ульвівской области В тім році
свято припало на перше вересня початок шкільного рока На щастя ваша кореспондентка
уж скінчыла школу то не ішла до школы а лем на <unk>
уж десятый фестіваль якій офіцийні ся зове До Тебе лину моя рідна
земле Но і при тім было дуже стріч і было дуже ріжных
інтервю але то не вшытко одраз а гнеска іщы не будеме оповідати
про тот фестіваль вересню бо хочеме скінчыти з подіями якы ся одбыли
в сербцю конференция і святкуваня ювілею львівского Товариства Щыро повім же коли
дале сме вам послухати уж дві едициі о конференциі львівской Політехніці то
подумала м сой же мате певне уж дост але пак переслухалам тото
і приняли єм нове рішыня дати внеска остатну част округлого стола лемківской
секциі бо сут там даякы річы же вартало бы тото дослухати до
кінця Властиві як уж єм повіла лем дві доповіди были менці більше
наукови Володимира Вятровича і Галины Щербы інчы выступы то уж просто выступы
звязаны з лемківском темом напр короткый выступ Ярослава Бодака з Борислава якій
будете зараз чути Він недавно видал книжку Лемківщыно моя мила пісні Анны
Драґан з галицкой Лемківщыны і о ній нам оповіл Анна Драґан ся
вродила в селі Розділя ґорлицкого Повіту в <unk> році Была депортувана в
радяньску Украіну вмерла в <unk> році Ярослав Бодак методичні записувал од ней
вшыткы співанкы традициі обряды котры пані Анна докладні памятала і знала заспівати
і оповісти вшытко прекрасні памятала з дому З того власні і постала
тота дост велика і груба книжка так гварю бы в радию не
видно яка то книжка але така дост тяжка Хто бы хотіл тото
мати може купити книжку самого автора ци в львівскым товаристві Лемківщына наприк
в лемківскій церкві во Львові ну а хто наприклад мешкат не во
Львові а в Ґорлицях може єй найти в бібліотеці Руской Бурсы Книжка
Ярослава Бодака Лемківщыно моя мила єст і на сайті Владка Максимовича Вшыткы
знате Лемко кропка ци ботка ци як там орґ Лемко Орґ А
тепер послухайме што оповідат о тотій книжці о своій роботі фольклориста Ярослав
Бода Сва ще можна было зробити Ну я як етномузиколоґ міні не
вдало ся знайти людину яка просто была ну мож сказати не те
слово таленовита простоґеніяльност Ци Анна Драґан і від неє міні вдало записати
<unk> лемківскых умуніті Лемків залі пісень о серед них є полністю записаным
весілям Річ о тым што лемківскє весіля записувалось без нот тількы словесный
текст і тексты пісень словеньскій а звучаня музичного цих пісень до цього
часу майже не буду Вось в сіті запис весіли якы были зроблені
о другій половині IV і в першій половині ХХ стрема і тзв
польскы лемківскій і словацкій вони были безнотного супроводны Ну мні вдало ся
записати з нотами Веноманітофон відповідно транскрибувати і такым чыном в цій книзі
тут є <unk> весільных писен Помістю записаны обряд записана структура весіля мі
вдало ся розробити топтовнійше выбудувати сценарий ци весіля як воно відбывало і
все што там супроводжыл тобто промовы весільного старости Діалоґы медже учасниками весільля
опис обрядів якы відбывали ся На той час тобто заслога дамі цієй
людины то як воно відбывало ся до війны Ну підчас війны по
суті весіль было мало тому што період воєнных дій не позволял так
з розмахом робити весільом одбывало ся але в ускороченому выгляді І ось
цей запис Ну я не хочу там говорити што єдиний але наже
так склало ся што він єдиний в точкы зору полной фіксациі всього
што відбывало ся на весілью У тій книзі також є не тілько
весіля а і опис всього што відбывало ся підчас Христин а також
вечорниці потім як відбывали ся жнива і жниварскы пісні Словом майже все
те што стосує ся музичного фольклору є в цій книзі Ну треба
сказати што ця людина была настількы обдарована што назнала ся дуже багато
інчых пісень зокрема польскых і русийскых І доля склала ся так што
у <unk> році коли тут ішли воєнні діі У нас там на
Лемківщыні то люди якы были прихыльні так званого москофільского цього руху вниз
знавали переслідувань з боку австро угорскых власте і змушені были разом з
відступаючой росийской армію тікати Анадраґан попала як раз до тых людей і
з початку на Опинила ся у Кыєві потім в Ростові де там
навчала ся певный час і як там лета людину она зосвоіла і
знала дуж багато і росийскых пісень ріжных жанів Але так склали со
обставины што вона уже была в поважным місци коли я почал з
нею працувати і вже было понад <unk> років і в такым віці
звычайно она мала добру память але мы вырішыли записувати з початку украіньскій
зокрема лемківскы пісні а потім як шыт ся час польскій і росийскій
Ну так склас што тых уже не вдало си не встигне м
записати Ну як шворити про музичный фольклор лемківщыны то на жаль зараз
посто не має вже від кого што записати Хоці всі нашы фестівалі
і ждыні в монастырівсках і в інчых місцях там по суті повторює
ся теж уже давно відоме а нового Новых зрезків фольклору не творят
ся тому шум не має для цього одповідных умов Тому як шоврити
про перспектывы розвитку музычного фольклору то вони досит такі сумні Томушу по
перше носіі фольклору ті давні якій знали якій то якій ну практикували
цей фольклор вони вже відішли в вічніст А середнього віку тіж были
середнього віку коли іх депортували і молодого вікуны не маючы одповідных умов
не переймали від старшых так як це в фольклорци є уст на
народно творцю но переймают ся устым шляхом поскількы не было вже тых
свято обрядів звычів То молодь і не переймала так што в цьому
розумліню зараз перспектывы є дуже дуже такій сумні і так як на
мою думку зараз бышы такым завданям може на сьогоднішній ден є зберегти
те што є вже по архівах бато Фольклористів запису вели фольклора але
на жаль вы розумієте што в нашій державі видати зараз штось дуже
важко Од мені вдало ся завдякы головєківского Товариства Лемків Михала Мациєвского Цюкною
видати але дуж багатоє знающы є фольклористів якых є записы І думаю
што треба якось позбавити цю роботу щебы была можливіст опубликувати тому што
час іде старсі відходят і ци залишаєт ци може пропас Іщы одне
За радянскых часів было ведено декілька збірників народных пістенце збірник Ориста Гыжі
а ся перед ним Соболевского Але на жаль вони были успотворні можно
сказати говірка Лемків была спотворна Тому што тоді была вызнайтека ідеолоґія што
значыт треба наближати лемківску говірку до літературной мовы і по суті як
шо так з науковой точкы зору підходити то там она єст насте
перекручена што она не може вважати ся автентичну його вірку Це стосує
ся також і зокрема і на співів також є як бы підігнані
підповідні схемы ритмічні а лемківска народна пісня они є надзвычайно вільна тобто
як шворити музичной мовою Юґноберґ яка пісня має розмір там чверті чверті
і так то лемківскє пісню може быти ен так дві другє так
три <unk> І інча кількіст статів тобто вільна будова ос цього не
дотримано у тых збірниках і дуже богато там є такых помилок Але
справа тому што дарчы си змінили си є можливіст уже подаляти ці
такы чысто технічні технолічні трудности І тому завданям молодых нашых науковців молодой
лемківщыны ну якось старати ся зберегти тешто на працовне што є вже
записано Чул сте выступ Ярослава Бодака фольклориста з Борислава Львівской области Для
тых хто лем тепер ся долучыл до нас припоминаме же мы ГнесК
зас на науковій конференциі во Львові то была <unk> медженародна науково практична
конференция Світове Украінство як чынник утверджінь державы Украіны у міжнародній спільноті В
рамках Конґреса Украіньской Діаспоры Уж говорили сме о тім же то дост
абсурдне лемківска секция в Конґресі Украіньской Діаспоры Преці Лемкы уж нияк не
належат до украіньской діаспоры то на тім уж не будеме ся застановляти
приме тото як оно єст Ідеме дале Ідеме далей бо абсурдного было
ту веце на вшыткы абсурды в нашій едициі просто не маме часу
Ціла проґрама выступів была доскорочена Выступило меньше науковців і більше лемківскых діячів
а то переважні головы ріжных лемківскых орґанізаций Робота лемківской секциі ся зачала
з панельной дискусиі історичні причыны депортациі Украінців з етнічных земель та іх
наслідкы для сучасных поколінь лемківскій аспект тото тырвало до полудня а пополудни
ту уж ся звало Круглий Стіл Світова лемківска спільнота істория та сучасний
контекст То тепер мы з вами власні в той другій части при
округлим столі А кєд так щыро повісти то не было жадного округлого
столя Стоял стіл але долгий звыклий і там сідила гейбы президия Но
і фурт выходил наперед тот хто мал в тот момент выступати і
выступал але округлого стола не было і бракувало не лем стола такого
кшталту такой формы проблема не в мебях не было формату формы округлого
стола Як знаме округлий стіл то стіл при якым вшыткы рівны і
каждий ма єднакє право на свою думку на свій погляд і каждого
печерзі мало бы ся выслухати І в такый спосіб можеме посмотріти на
конкретну проблему з ріжных сторін найти Способы єй розвязаня для того властиві
і орґанізовуют тоты округлы столи А ту было не так то были
выступы і мы властиві по каждым выступі давали своі звіданя Зато не
можеме повісти же была то дискусия ци свобідна бесіда при округлым столі
а лем дашто такє же припоминало конференцию а іщы більше зборы Товариства
Лемківщыны Выглядало мі так але то лем моя думка же нихто з
орґанізаторів і не потрібувал того нормального округлого стола той дискусиі Новцім дискутувати
вшытку порядку Не є предмета до дискусиі Є нас депортували в радяньску
Украіну арешту Лемків на понімецкы землі ну і добрі бы было жебы
вшыткы о тім памятали бо тото наша істория добрі жебы Украіна і
Польща признали на урядовым рівни же то была кривда а іщы ліпше
кєд бы дали Лемкам якысы компенсациі но і на тім конец більше
нич не потрібуєме зато і не маме оцін дискутувати Маме вісем фестівалів
маме выставы писанок іщы пару імпрез і выстарчіт нам того принаймні так
оно мі ту выглядало На конференциі бесідувано лем о тім што было
вчера но не о тым што єст внеска і не о тым
што буде зарам хоц і было записане тото о депортациі наслідкы для
сучасных поколінь але о тім нихто не повіл припоминам же тема округлого
стола звучала так світова лемківска спільнота істория та сучасний контекст Істория была
але нихто не повіл о сучаснім контексті І повтарям іщы раз не
было жадной дискусиі не было дискусиі о тім што буде з Лемками
зарам А то прецінважнійша річ я никого не критикую лем смутно констатую
не было того што было заповіджено што записане в проґрамі А жаль
но але вартало бы выслухати остатню част роботы лемківской секциі зараз по
выступі Ярослава Бодака вышол наперед Володимір Ардан по ним пришла черга Юлияна
Френчка а пак выступил Орест Чабан Просиме слухати но і будеме чути
што нам повіст тепер Володимир Ардан Володимра Зантрішо Стовариства Лемківщына темну доповіде
проєкт Перепис населеня Украіні Шановне Товариство А ты же кілька років як
што біс <unk> іде розмова про майбутній перепис населеня черговій Піты цей
перепис дата якого ся не вызнат ся на думали <unk> році же
не буде ци сумівну Інститутом Социйолоґіі Веданий цілий том проґрама перепису того
населіня значыт він є доступний той документ нас там цікавили два моменты
графа нацийональніст і мола чы Створит о такє вражыня знайте шы Працюют
не другы Украіны мягко кажучи там тому інституті коли они вызначают нацийональніст
по Украіні Та єґрафа Украінці і паралельно істнує ґрафа також Украінці натя
Але то можут быти Лемкы Бойкы гуцули волиняне полтавци козакы І інчы
там што такій девят перечысляєт ся і всє мож на слого зрозуміти
што ци то ци то є полноцінне Як што ти написал што
ты є Лемко тебе можна дібы нібы можна уважати Украінцям кот там
ціткой граници не мале недругым того є достатньо шоб сказати Што в
Украіні значыт кількіст тых Украінців якы записут ся чысто Украінцями різко цифра
спаде Тошо пут рівно Кулісниченкам Бондаренкам і інчым наци тым <unk> народным
депутатам жебы выни дістали солідний арґумент дайте боротьбы проти Украіны значыт Росияне
<unk>ків а Украінців стане <unk> Така небезпека пє реально розуміти по цім
перепису Наша пропозиция буде однозначна Так лишыти і все ці написы але
написы зверху зробити Нацийональніст украінец і етноґрафічна приналежніст Етноґрафічна приналежніст не є
Ци нация розуміти тыє Украінец розумійте а то же тамовити для інчых
там науковців досліджыня социйолоґічных хто жол найде для себе там цікавы І
тоді кількіст Украінців в Украіні не буде падати розумійте Друге питаня моли
і лемківска і гуцульска і бойківска розуміти і карпатороси там є розуміти
іхня мова шохоці Югроси што там є Был такій член кореспондент Академіі
Наукы Закарпатиц сам Мишаниц Олекса Мишаниц Він цыми питанями займал ся значыт
і він то высвітлил питаня тых Карпаторосів так дальше зо Царской Русиі
Русия проводила цітку тыкулідію Хоци всіх Русинів Галицина Закарпатя ся выни брали
так мойте під своє крыло атя там оцін было фінансуваня того всього
і давали ім назвы То Карпаторосы то угросы то ше якіс там
Русины а крем того в Русиі было понятя Мало Роси Таґод Росия
то цітко ділила Мало Роси то было піденне племя русиньско выселеня а
то так вымовити іхні резервы Ну тому питаньом ми також значе дале
своє поясниня звернули ж до того штокідлена кореспондента Академіі Наукы Мішаниця дореці
задвішол Красє світ Як выглядає питаня то реально знайте в історичным аспекті
Ци прислухают ся до нас Мы не знаєм то підписали значыт війт
нашого Інституту Украінознавства директор професор Литвин то підписали значыт і інчы орґанізациі
то пішло Реакций мы не маєм не знаєм Принято тото ци не
принято ци буде выпущена нова проґрама Того перепису ці не буде ми
знак будут запитаня гіства сам Зарґійовы зывали свядом і обзівал людому Дойде
мені і маймунальці што Лемкіє Лаґі брігли пожводбут там і віянує Мадивого
што змінили на вік і закрывати найдорогю авті з голим є залишыли
симтрофоні і мы думали точ в Лісиві навіт Дідовины якы почали приізджати
з Лемківшы тут же буду затым підкє насыла свідомів Кріцко Єбетремуваня і
головно піселіны доси богато приіхали за Карпатя Приіхли богато Лемків якій знайти
будут відома і боротьба лу пагато з них примало в тому участ
і півці буде коріня Лемків тому подібно і уявляли ся што внижут
спілпрацювати і тыкым способом притягати чы перетягати єх ну усвідомлівати што ді
сказати такертично на інчу сторону Василяны примром працували також В ним і
знайти лишыли си тє Василяны Басилянтів што на провінци чыто закарпатскы архі
то єй митрополів чы то ні украіньской митрополі буду під ним і
в ни таколи думати буду усвідомлювати Але рокы минули вже скількы <unk>
років і ничого не змінило ся І там притично той русиньскій напрям
ну залишыл ся досит славым не скажу істи в сіт ну може
там належыт што байже <unk> тис єхніх митрополадів дестич примают участ в
такому русиньскому Русі арешта простут себе вычат Американціми візантійску обряду І моє
питаня є ну той феномен істнує і на пряшівчня стріча і той
щырі люди якы сыбы не слают Русинами єл кєві тепер є буде
проше то кого ж є стрічал і там говорил з ним і
Я так трохі тактично хотіл троків свідомити але знаю знаєти штобы не
накєдувати І на Лемкіну в Польщі то є і в Румуні стрічал
што дитинів сказал акты Воришы по украіньскій на не страшыли сипраду то
більшы зыкомуністичны честівскы заленія яруйска і бірно в імени і того Моє
пытаня є ци вела ся діяль до прелеґенты попереднього ци як працувати
ци залишыти то і думати шоно природню Зевліцинує ци ци більш якось
активну тому напримі працувати як выважайти якій Я знаю якій федерациі такій
преліґенты як інчы як найкращы з тым феноменом Ну ні Яс і
для прелеґента там можува Запитаня ци во власны русиньствы можем оце запропонувати
на дискусию для обговореня це чытаня в што пис хоц взяти участ
в обговоріны буд ласти чыта ситуация Покій Уряд Украіны выставе нацийональні і
не міг мето в своій рукі як роблят іці ункреты Поляків Словакі
Гіці ситуацию тяжко прогнозувати з найдешого часу Мусим чекати на свою уряд
якє буде одведено пуксуєю родну справу нацийональну о Ну найперше про добровільніст
нашого переселеня нібы то в <unk> р Зычано шоно было умовне ніби
добровільніст тому што было дуже богато такых агітаторів Ну наприклад в нашому
селі єс я знаю з розповіди об батьків іх был такій Дмитрове
Слоцкє Вованы Гунянка І він приходил посла агітувавшы в Украіні на деревах
росте Хліб а на плютах і колбыса і люди звычайны в біднійшы
версиі населеня якы мали богато дітей а мало морґів поля купили ся
на ці Слова і выіздали до Украіны але це были душе мала
кількіст І як же было наразкано внич через декілька років почали вертати
ся Це відносно того питаня што стосує ся евакуациі з ясно што
це было все сплоновано Зверніть увагу хто з вас має дома акт
евакуацийный лист Як нам написано написано Рус і Тляпка тому што всі
называли ся Русином і звычайно всі Украінці той Русины всі мы были
але так розпородила ся істория што мы заміст Русинами стали всі Украінцями
Што стосує ся дале переселеня наприк наше село Было выселене <unk> липня
Земля была на Лемківщыні дуже важкою праца была важка Ну я дозволите
звати один такій приклад мене мати народило в Полі де є єхал
дві годины а на кожын ден ту відстань проходили пішкы туди і
назад вранці вечеры тому што там были стайні коровы І вертаючи назад
коли мене народила поклала в запаску а назад як вона буде на
порожньой ти ся і камін туди це мі мама сама розповідала бо
камінь был важливійший взяти з поля во поле ци было жытя якє
єм давало І коли говори што мы выіхали добровільно мені смішно я
не можу знайти селянина якій <unk> липня за тыждень до Зворужаю тіне
все вырщене тяжкым плотом з слюдми залишыт ся і поіде невідомо куди
і за чым Отут оцей такій можливо штрых він мене сиди Коли
мі горит про добровільніст я напряка цього Не розумію Ну і останнє
про нашыткєц ой депортацийны звычайно духовности лемківскій це є катастрофа величезна тому
што мы втратили будемо говорити так розвиток етно нацийональной культуры лемківской але
в деякій мірі і был плюс в тому відношыні што Лемкє якій
поіхали сюди А це был працовитий і розумний народ якій в Украіні
мал змогу добрати ся до освіты што він не мал змогы зробити
в польскій державі Бояло можу тілько назвати о такє од цій політехніци
де я працувал у нас біле <unk> выкладців были лемківско походжыня Ну
наприклад о тот кор раз сидит професор Чопан был професор Готичак доценты
ну єй мій брат єй Ружевич дуже богато то ся є памятає
нижнім університі были професор Пелех доцент Сулик історикы Кырпан Дзямба Япчанка В
консерваториі косонотольскій по матері мама Лемкіня сестры Байкы Іван Попович Ярослав Водик
якій отут є там а Іван Вайт ся ґла дійсно шя выше
пропустил От ну ты так як є зараз згадувал В редакциі газег
наш Лемкы заступником Тарновича был Петро Смериканец в медінституті Я памятаю професор
Шуфлят терапевт лікаронконох Гратишак доц Япчанка фармацевт тобто як в тому відношыні
я важаю што Лемкы тут в розвитку науковому досягли досит багато сумніваю
ся чы це польска держава дала ім можливіст це зробити бо такій
дуже простивы близ з мойой родины Оскількы дідо был війтом на селі
дал змогу вывчыти си тє одному братові мойойой матері Ну Петро Про
Копчак він был головатуриста обєднаных Украінців Канады а опинил ся тому там
в опіс закінчыня Ростовского Університету він приіхал маючы выщу освіту выслал в
Варшавы документы сказал ну запис шіє міс йому одповіли місце є присылай
документы Вуйко прислал документы а відпи назад было же вызы пізно іх
прислали Но Вуйко іде в Варшаву заберати документы а той полегу каже
прошым пана А на ци пану было пісиш грекокатолик цо пано єстаршыло
католіка розміте а ти із не буду нацийоналі ци Лемкы ци Русин
в фольсі было одне віросповіданя ци грекокатолик ци православни ци католик розуміте
от та різница токто там отримати буду освіту і по шаблях піти
нашым Лемкам Украінцям было практично неможливе Но ци там і діти такы
загальны зауважыня до того І ні Не в тым розуміі Розміти Для
Лемків Украінців як я розумію звычайно Украіна была близше ніж Польща Тому
што я так думаю хоц я математик я не історик тому як
шыршы з некоректне сказал то м не можете выповити коли мы Украінцеми
хоц бы написаны Русинами але Лемківщына ци была найзахіднійша ділянка Киівской Руси
Я буду горити про те што нагромады мене понат <unk> літ Це
такристи на офіцийных посадах з <unk> р до <unk> років Я вже
мі можу порівнювати Так ват я послухал ся минулого року про акту
про депортацию будинку в сянах лемківскій орґанізовувала будинку про світы твориствоц сяня
порівню то ріжны сьогодні послуху писутал знал дорінтую зі жмі же так
мало думаю злечую алекі шы знаю Перше найбільшой загрозою для нас є
Влада Непоготовнист влати быти владою то найстрашнійше в нас діє Ці розмове
што є пису про влады розмовы не буду Влада мі найбільше своє
не подобала ся то перше В <unk> році в січні Тодіш на
початку деводностих років цікаві выходили документы в Украіні про армію і владу
Был веденый Верховна Рады постанова про основы нацийональной безпекы Украіны мож ім
прямо перенести на Лемківщыну Чытери загрозы там при рахувал Не треба так
богато Перша Не вызне ся ниж політикы Політикы лемківской не вызне ся
нитве за ся відповідає влада Єн За державі роблят всюды інчы а
з єдныма з другым Віпри квалифікованых кадрів за кордон на смі асиміля
тыжне любця хож загрозы Про неасиміляцию майже не говорим Тре похижня рівня
наукы Створеной лемківской наукы мы не майме суів Маймо іс ту академічны
уголосіх єс ориєнтує ся в тій справі Лемківсні не виділе в чым
винні Лемківна влада Лемків і <unk> похижнє пяторкы спіцилістів Лемківскі спіцилістым не
гутуйму што былут во влады а в ладі потрібны Лідеры тото провідникы
кєрівникы управлінці Нам потрібна політика в якій є вказана доктрина вказена стратеґія
вказне програма то все майбыт відомо же тепер є а мы смы
з тым запізнили ся І могло вывети на Лемків Але я переконал
ся за тых <unk> років што Богато єст прав стручає ся спецслужбы
зорубіжны І деякы речі што творят ся товды ся спецслужбы мы несвідомо
є участниками тых операзі дуже треба жебы наша влада до тото кож
усвідомлювала Потрібна доктрина украіньска нам бракує той Украіншыни дне і привязала ся
в Лемківщым Майме підсилювати державніст Украіны є нацийональну самобутніст і гармонію з
дукілльом Войдукє май быти ішоформувалы дуже коротко ним речнє Підсилювате державництв А
ни інчый державы слістват што ні Польщы ні Русиі для нас не
підходит Трічат ся в то підсилюваня Як то друга справа Нацийональну самобутніст
нам треба мати ріжных і бойкы вусули всє інчы Я одразу скажу
по лемківскы тыкли быває в інчых ситуациях Не поєд хто сут такі
Лемкы Лемкы то сут тоты самы руснахы лем кыс енакшы Інакше ниж
бойкы іщы інчы ниж гусуле А тепер я повідам же они сут
іншы ниж денчане але вшыткы разом то єдна Украіна Вот на потрібні
ріжні і наша дуже самобутніст цікава лемківска в тым шмі ніколи з
сусідами не воювали выявляйте медже собою а з бойкы ми з ґуралялями
не воювали цінцін на якій ми ним выні груджыти ся І діялегто
дуже добре шо нема діялектів то літературна мова не вмирає поступово на
пожывлює ся рахунок діялектів віто коштує ніто врахувати Ну я дякуй Тя
можу гридити дуже проше піл тыр годины но але не буде того
робити Так дяку На тім ся скінчыла конференция <unk> серпця в львівскій
політехніці Але того дня на нас чекала іщы єдна подія урочыста Академія
з нагоды ХХлітя львівской областной орґанізациі Всеукраіньского Товариства Лемківщыны в Нацийональным Музично
Драматичным Театрі ім Мариі Земковецкой Хочу ту повісти же журналісты а найбільше
журналісты з радия і телевізиі мают своім обовязком перенести чытача ци слухача
ци глядача в тото місце де ся одбыла подія о котрій они
оповідают і властиві мают не так упвісти як вказати як то ся
одбыват жебы вшыткы хто там не міг быти могли сой правдиво представити
в цілости тоту подію Так низка роблю і я вказую Вам як
вшытко выглядало бо вы слухаче мате право мати інформацию о ріжных лемківскых
подіях Кєд бы то залежало лем од мене од мого смаку то
певно не давала бы м до ефіру реляциі о святкуваню ХХ літя
Лемківского Товариства во Львові бо міто выглядало так як кажда урочыстіст в
редяньскы часы Стандардны банальны нудны выступы грамоты презенты глупий пафус найліпшым з
того были выступы хорів Як то все як звыкли зачало ся не
в Шылсемій а скінчыло ся не на піл годины пізнійше як мы
могли ся сподівати але на добру годину А конец был найбільшом ганьбом
Мам підозру же Театр ім Мариі Заньковецкой іщы такого пискудства не виділ
Што было То люде некомпетентны без зеленого понятя без розумліня законів театру
без жадного досвідчыня захотіли вказати на сцені епізоды депортациі Гіршой компроментациі Лемків
на театральной сцені на разі єм не виділа і не дам того
до ефіру Шкода барз шкода же тот концерт скінчыли власні так вшытко
можна бы было зорґанізувати ліпше і конференциі і урочыстости з нагоды ХХІлітя
Товариства Лемківщыны во Львові А преці театер был полний пуміскій аж до
верха Лемків ся зышли як мурянок бо то велика подія а святочна
проґрама не мала того рівня на якій Лемкы сой заслужыли Але то
лем моя власна думка то я так низко уцінюм Зато прошу слухати
фраґменты той урочыстой Академіі самым оціняти формувати свою думку свою опінію Лемківщыно
моя Лемківщыно скількіст сліз ороссилу тебе то не воды збігали в долини
з материньскых отчей тіпотічкє бли Скількі плячу ті горы почули там вітлуня
до нелі брнит І вікнию ся не роздули Наш іх душа ся
рана я трі ямирила на сльозы не мают і на пляц його
мене нема Лем під ростком я пул памятаю якє лихы на Вістля
не сла цілі села навікы зникали скількі іх в нашым краі было
Ци правдиво іх рахували тых што з диму до неба пішло чорні
згарища землю на криві ще стояті здичавілі з сади цілі краі За
піл робов спалили А знедолений люд у світи повезли красци воды той
вісли втопи Выконавців страшной біди Вы за што цілі край погубили і
з якой такою вини Каже час за Лековує рану Так чому жони
доси боля Може треба щеб мы помрали і не буде кому споминати
Я на Поляка Зла не тримаю Московита Яс гідний простит черех цей
лем вымагаю а за кривды Господь підплатит Шановны пані і панове дорогы
серцю Лемкы всечестнійшы отці Слава Іусу Христи Урглядаме вшыткых дорогокраяне зо святкуваньом
урочыстости <unk> річниці з дня створеня Віщы орґанізациі всеукраіньского Товариства Лемківщына Орґанізация
яка постала ся до проголошыня незалежности Украіны тоді коли быти собою было
дуже небезпечно але яка стала міцным коренем відроджіня лемківской спільноты Украі Ну
а на нашу сцену депрацує о Мовум Віскы областы орґанитати Заупрентного Товариства
Лемківщыля фана Маєча Добрый вечір Свясті отці Шановна лемківска громада шановні гості
представникы нашой влады пані і панове Сьогодні тут мыкасному театрі не зібрали
ся штобы іцитувати Наш мож знати так історично дуже короткій ювілей <unk>
років з дня створіня Львівской областной орґанізациі ци украіньскы Товариство Лемківщыны В
<unk> році ґрупа ініциятивна Влади синаси члові приня рішыня сейцяску сиву Укінчены
дрімучі будут уже была в парафі будовы так названой Вы памятайте при
рішыня створити лемківску орґанізацию і з основниками нашой орґанізациі той час по
сприяню нашых выдатных Лемків мідців писменників была створена орґанізация З Основниками палий
час двіскы обласневы ділиня Украіньску Фонду Культуры двійскы областна Орґанізация Стількы писменників
Украіны двійскы обласневы діля Товариства Украіны Двівскы Областнай Орґанізациі Товариства Охроны Памяток
Істориі та Культуры Львівскій Музей Народной Архітектуры та Побуды Велику підгуковчу роботу
в той час Нає створили на ядыкій значыт в думі Джуди як
Іван Кословскій Поет простислав Братунь не лем по писменным зволині але начыпатничым
зволині але принял активну участ в промуваню нашого творя нашого товариства Петро
Когутушів Когуту з міш сталочкого топоту Витро Солинка проф Ману Візко Постислав
Ротунь Лемкы Петро Когут Вытро Солинка і богато іншых Лемків на жаль
нас выдішли явы попросил помінути іх хвилиною ча Мухо Створеня орґанізациі Лемківщына
в цей <unk> році це было приклично дальше Товариство на тым што
называло ся соспільно Культурне Товариство Лемківщына в дальшых Разках потім же пазва
поіщыла на чытрох інчы і так ни ся водны называє Наше товариство
я не буду богато говорити про діяльніст тому што тут всі Лемкы
выбачте і знайте чым не занимаю ся тому ж ута культура та
традиция нашых Лемків нашых предків нашых батьків якій были на жаль в
<unk> <unk> роках насильны депортовані грубы склате выгни своіх етнічных земель розграли
ся по цілому світі і прикро нам але Лемкы згуртували ся після
нас отворило ся товариство Танополів Лемківшлі і тепер по мою <unk> областях
Украіны Лемкы дают про себе знакы то з Лемкы по цілому світі
жыют Нас сьогодні на нашому тісті присутні делеґация Лемків з Польщы Канады
з Америкы Сословачыны Сербіі не тілько што закінчыт великє дійство Світовый Конґрес
Украінців і Медженародны Конґресы то Украінство Де нам в наші нам была
выпола велика чест буде спілспіоризатором была світова орґанізация лемківскых обєдник нимала секцию
Лемківску Спільноту і Едрам Діаспора вытамначыт <unk> краіны і світу є участниками
членами Світового Кресу Украінців І говорит так діаспора Там така діастра там
така не денкій бру з чорным гуру хтось сказал што самы більше
діаскора на жаль сьогодні при святністі владят ся в Украіні Хоц што
зробити маєм тошо маєм але я думаю Лемкє знают за што што
они борют ся і відстоют своі права і я хочу сказати што
наша традиция наша говірка наші пісні особливо николи нач не згынут і
будут на вікі вісні Ям дякуй всім што высвоє пішли выдвітли і
дозвольте надже з вашу дозволу тиночальство єти кєрує де бы хотіл надже
привітати нашых вексокалів і зробити маленькє вуздуровы нагорожня нашых активістів де бы
хотіл ся сказати пару слів про нашу орґанізацию веде за останній час
Як завшо дуже активно запресувала наша влактивни наш член нашой орґанізациі Молодовим
Кюльщыным і пришли до кывнисты ций орґанізациі молоді активні хлопці дівцята оцілює
молодум Кюстину Андрий Стадник Брати Тарас і Назар Радь Богдан Сиваниц Куй
Біда давно ночы пришла презентация карты яку створили наші молоді Лемкы в
лемківскє місця в Львові Таків сьогодні міст <unk> по мойому так на
карті Але я думаю што Це ся не кінец тому што може
запусти задася поставити щє і тіти лемківскій міси воль а його што
фактично як шони в каждому то через село жывут Лемкі працуют нас
лемківскій пистовникы і самоподібны Я думаю што Молода Лемкюсина з тым справі
ся яв на горшониє Молода Лемкюсіны є од ним і з основником
єлеґализация вырінь якы систематично єздят по нашых місцях дано тіж Ксинематизні якы
не вернули ся в Польсі де были на відновленій реставрациі нашых лемківскых
цвинтарів не тілько лемківскых а цілу закризонів Цязінь і хваля думаю што
не хочу Вам говорити про ті ватры якій ємы на Украіні сьогодні
Кыжы <unk> ватр на літернопольскы і франківскы вівсках <unk> вересня цього року
мы запрушуєм вас сі на <unk> ювілейну ватру в Нагірному Санского рейону
де хоже припасно Лемкы показуют свою культуру своі традициі прошу призы В
жолті місяці будут на традицийно буде значыт пісні зыбутого краю гуртку де
мы разом з нашыма повротимами ци ізнесяня з Пунщыною на Юрівцівшыю там
проводимо фестівалю конкурсы де в постійным з кіті о <unk>наді років по
мойому де з головою Жю наша народна артисткы Мария Банько Я вас
іх ся азвитаю з тым лемкым ювілейом Бажаю Вам Вашым сімям тненя
щастя здоровя што св не сли цей прапор прапор лемківщыны вірлис штоб
мы дочекали ся што прецює на воду політичны воротуючы вуж выстопаючів як
не хочут берати не ледв годного хліб але шоб мыли ся шобы
хоті могли поіхати без віз на свою батьківщыну де наші батькы Народили
ся ден народили ся Я думаю цей час настане і як шо
хтоси з вас тут был на урочыстым стріці конґресу Світового коли євген
Цьолі сказал як світовый конґрес підтримує Украіну всі Украінці для того шобы
шоб в листопаті была підписна асоцияция Уж тут нашы державы Европы фести
файнт Украі Добрый пут Європы Дякую А зараз шоновні Ран Вас вітає
Лемківскій Народный Ансамбль Пісню і Танцю <unk>o<unk>ta Лемковина <unk>yP очы сансам Яви
свір свір Мыли моі слухаче Уж третій раз оповідали сме о тым
што ся діяло во Львові <unk> серпця Были сме в львівскій Політехніці
на Світовім Конґресі Украіньской Діаспоры на IV Медженародной конференциі Світове Украіньство як
чынник утверджыня державы Украіны у медженародній спільноті пішли сме тади до украіньской
діаспоры якыси мудраґені долучыли і Лемків і там діяла лемківска секция А
вечер але уж не в політехніці а в Нацийональным Театрі імени Мариі
Зенковецкой ся одбыла урочыста Академія а так по просту то концерт з
нагоды ХХІлітя львівской областной орґанізациі Всеукраіньского Товариства Лемківщыны Тепер прозвучали фраґменты того
святочного концерта Не люблю критикувати Може інчым журналістам тото ся подабат А
я вера барз не люблю критикувати но але в тот ден мала
єм розчаруваня Ани робота лемківской секциі ани ювілейний концерт Не были добрі
зорґанізуваны дивны же во Львові не нашло ся чловека жебы зробил тото
фахову на найвысшім рівни Но і было так як выгнеска чули Жаль
бо Лемкы заслужыли на найліпше Тиж то была добра нагода Лемкы могли
бы представити світови як найліпше свою науку культуру свою діяльніст в Товаристві
Лемківщыны а того не было Може колиси іщы буде мам надію На
щастя другій ден роботы лемківской секциі был юж цалком інакшым Ні цікаво
было вшытко і фільм про село Пантна і оповід про ініциятиву молодых
люди котры одновляют цвентарів Польщы то ся зове Вирі і екскурсиє по
лемківскых місцях Львова Але о тім хочу оповісти Вам за тыжден Догнеска
з вами во Львові на конференциі і в театрі была Анна Кырпан
До стрічы за тыжден Оставайте здоравы Слухайте <unk> процент лем нас Кракова
а зо Станиславова Для вас будут глядати ріжного цікавого шелеякого Анна Кырпан
і Наталия Асатурян Слухайте сем <unk> процент а будете мати цілых <unk>