70% #2014 - 70% #100 Мария Скыба (з д. Трохановска) з Брунариі і Різдво, 11 I 2014
Еп. 2014

70% #2014 - 70% #100 Мария Скыба (з д. Трохановска) з Брунариі і Різдво, 11 I 2014

Опис епізоду

Odcinek dotyczy bożonarodzeniowych zwyczajów Łemków i rodzinnego świętowania, z relacją Marii Skiby z Brunar o kolędach, odwiedzinach i tradycjach związanych z okresem od Wigilii do święta Jordanu. Wspomniana jest też pani Roma z Sołotwina, która mimo problemów ze zdrowiem zbiera pieniądze na budowę łemkowskiej cerkwi w Iwano-Frankiwsku.

Видам вазму моі слухайці при мікрофоні Анна Кырпан Такыма ци подібныма словами звертам ся до Вас од початку <unk> року Кілька разів юж мі выглядало же проґраму <unk> процент буде закрыто Коли зачала ся пандемія пак коли зачали ся полномасштабны русийско украіньскы війны але продолжували єм дале глядала єм ріжных способів і форм жебы продолжувати Хоц было то легко але не заперли єм проґраму Назву проґрамы <unk> процент выдумал Богдан Ґамбаль якого уж неє знал <unk> процент то мала быти оповід о Лемках в Украіні был приблизно <unk> процент Лемків выгнано з рідной землі на схід В проґрамі <unk> процент мают звучати все голосы нашых респондентів Мают промовляти жывы люде од самы передачы гыдут не на жыво Налетят до вас в прямім ефірі а прирыхтуваны наперед І леж не тоту особливіст в проґрамі <unk> процент бесіды жывыма людми для ній єст важна Не хтіли ся бы того формату зміняти але змінили ся обставины Зато не годны єм далей тримати ся вызначаных од початку принципів Єден з них лемківска бесіда процент то проґрама в якій окрем даякых манятків ма звучати лемківска мова При тій самій єм зачала робити тоту проґраму по части задля того жебы научыти ся в такый спосіб лемківской бесіды І тепер мі барз трудно тримати ся того принципу якій запроваджано од початку был респондентів штораз то меньше і меньче Зато тоту проґраму очывидні час заперти Може не навікы може до ліпшых часів а може і на все В каждым разі кєд буде колонять словис достойний трафите до ефіру нашого радия цут буде ся даяка подія і о якой кунця знате нашым слухам то зас пуцюєте <unk> процент А тепер послухаме другу част бесіды яка зачала ся тыжден тому Припоминам же з Івано Франківском пішла єм на полудньовый захід до Придгіря Ґорґанів а конкретні в селище Солотвин Нараз оповідали сме де Украіні особливо в Голичыні Компаті замешкали по выселіню Лемкы Но власніщысо Лотвин не належыт до такых місц Цілком не належыт цілком не належыт Бо не было в той околиці сел перше заселеных Німцями ци Поляками якых переважні і Росиян выгнаных з Польщы Но то можна было ту Лемків стріти хыбай припадкову то власній был такий рафунок Пані Мария Дямба з є покєба замешкала ту бо мала ту роботу І она і єй муж выбрала свой єден фах геолоґію Лем же по технікумі пан Миколай Золочно вчыл ся пак і в Інституті Марияніт бы вродила ся єдна дівоцька Ґалина а пак друга Світляна то власні она Світляна стріля ня в Солотвині Но але о той роботі ното власні в Солотвині і в околицях было дос роботы для ахеолоґів бо як і всядит в придвірю Карпат так і в той околиці вядали і знаходили долу Ґаз і інчы підземны богатства якы залігали в ту посісідство Нагтова ропа ґаз є добивают іх і з них скорыстают ту і днес Нові для люди якы при тім робили поставленых дім і власні ту родина Миколи і Мариі достала скромны мешканя В нім власні і Бесідуєме а і обзераме стары знимкы тоты іщы з Вышоваткы власні з того невеликого села з Вышовадкы в Ясельскым Повіті походят родиче пані Мариі а і она тиж в ним ся вродила в <unk> році дзямбы родина Війця і Маслеі родина єй мамы то гейбы модий Лемковины Іх доля то направду доля пересічной лемківской родины Єдных біда гнола в Пілнічну Америку другых Полудньову хтоси втікал од депортациі іщы През чехословацку границю хтоси іщы скорше перед <unk> віхал на захід Польщы а інчы такой не могли уникнути выселіня выселіня і на схід і на захід Розлетіли ся на вшыткы стороны світа як тоты пташкы Але не вшыткы пак ся стріли Но то послухайте кус нашу бесіду Вы ся писали з дому Дзямба таку Мама была з Маслейк Так Так уж знам Вашы родиче то мама тату з якого року мама з <unk> року <unk> І тато і мама з Вышеваткы Вы повіли же тотого родина была більше як ту наз ним пак Ту видиме трьох братів І двох бісестры А были іщы Діти як был Йосиф де поіхал на заробіткы в Америку вернул ци ніт а Василь і сестра Вулька в Арґентину Тыж на все Нє Василь потім ся приіхал сюди на Украіну сюди Власті Так зовсім А Улько што лишыла ся так го вне дітей не мали на тят вшыткых было вісем Так плокнул А ту мамени родиче а ту Ту Моменос сестро і Марина єй доцівка О дві сестры было дві сестры і хлопец браты было іх четверо было мама дві сестры і і брат Мыслеі Кус родина менша то я так розумію же зато же тотова родина была дос великой мусіли давати сой рады і дітям повіли же мусити яклоси думати де іхати зробляти так де муси де Йосиф же поіхал што был старший і так Він был з <unk> р Але найстаршый найстаршый Як листы писали якоси екосы переписували сякы з язнам я знамши як уже він приізджал сюди з Марякы до Львова бо дальше ниде му не можно было іхати дотоды приізджали моі і з Чехів Тета отого тета наймолодця тотаж в середині Ту она в Чехах то же приізжала з дітьми до Львова Новідзеня Как родила ся тіла в якым то могло быти році в шістдесятых роках Але якій самый рік я не памятам А тата жыла деси близ буду границі ци Но она як сказати Як же хотіли нас на східляти выганяти то стрик Дмитро він тік і жонатий был дітей не малы і він і тота з малым і з чоловіком деси поіхали дальше близю до німецкой граници в Польці А тота тата Словаків Чехословакію там через ліс близо близко том близку були тре студа поіхал пішла І ся аресла якоси грони а мы ся лишыли тату переходили бо то як Добре тото шыткали дома в хаті тото болотно тото такє грубы то все тоткє для роботы тото все было а якше ліпше штре было то ітишли собі ту до Словаків ти скупували та уж ли том свобідны собі ходили і там купували а дома шыли опіця та якысы капаты ґорсеты запаскы осім такєвы так Е то з той родины як бы тот брат і сестра зо своіма родинами они не Но тота оли ся повіми таку тота а Ганна тота наіщы дівкы была як пішла зо грани туда до Словаків Ога она дівком пішля та самы ну сама перешла ну сама може істи колиси там мала яєчку затримал там і перешла і уж там зо мишко там вышли завіша ся тоже за нашо Ти там же сме туда єздили го а дато Жатец Чехословачына Жатец был такє місто Жатец она там добрі ся мала двоє діти мала там хату куквартиха І то власні была така стріча родины коли і она пришла до Львова і пришолнак брат старший Юасиф Ей приіхал приіхал зо Маєкы а там уже приіхал Андрий Андрий на Тропольщыні бу і там так Е ушыткы ся стріли де маєте ой до кольоровы додому із кольоровой знимкы не было так Осип то мама то бато угм а тото Татеха з Чехів тота м ой а видно праці хто з заграницю Василь той Андрий О то сын з Чехів тоне і Мілюшка тоже з Чехів ма то Андрийовий Сынти наш наштут В самым центрі Куломінскєвиця памятникы Но то історична історична знимка же так вшюткы ся стрілим Але не знам ци Мали можливіст спокійні побесідувати бо знам же слідили так ма коли хтоси пришол напр з Америкы то Хыба деси по парку бы ходили то може та ходили были ся по місті бо так дослідили Із приіду є провезу машыну дак комуси лешыт машыну ти так більше і не приізджал Ну та він уж тиж был кустарший той жолтал малыс як то тепер кажут бар а як тото было там якто ся называл нехтам такє осусвємал быжы лам продавали ден Піл ресторан Дай бы то кажут маленькє тикє ресторана Но штоси та вы в <unk> выіхали так з Вышоваткы Ного Осифа то іщы долше не виділи Таз я зовсім не гм іх мама напевно не виділа Тото не знате уж кільку років Ай то він уж давно помер уж давно помер Но я гварю же він мі іхал до Америкы і іщы давно так так то не знате уж кільку років выіхал молодым а уж старшым был повісти в повалі до сві повісти уж макыі то та так То то была історична сільця ціле жытя там прожыл што оповідали тоты заграничны заграничны руды дале добрі ім ся жыли там тир Выповіли же брат метро выіхал на захід Польщы Мы сут до німецкых граници абы не єхати сюда до Украі з родином родином тай бы сам себе вигнал бо пак выганяли тади а він єса сам себе выгнал там і сам собі Господар і то же ме туди єздили з чловіком Лем там господарку мал то же так само як і вдома ґзурал бур тантосину сіял кысадил кормил ся гом три доцькы мал три дочкы дві щыли ся всюдистом а молодця в школу ходила казала Я тіж хочу ся іти вчєти я не хы быт здугноів Вы підтримуєте тепер родина тото тепер медже собом діти тых повіны так выґа слабо контактуют як тепер Мили слухаче припомином ся днас бесідуєме з Марийом Кєбом з домом Дзябом родом з Выселадкы Запроводила ня до ней єй дівкы Світляны яка з родином на початку полномасштабной війны выіхала якоси чудом выіхала з Марию Поля і пришла до Іванофранківской области де з родином жыє в безпеці Зас другє дівка голины мешкат небарз далеко і тиж близко гір в Селиці Розняків Думам сий же тепер зробиме кус музичну перерву в минулой передачы чули сте якій співат пані Мария Але повім Вам же не лем она а ціла родина Дзямбів любили співати напр дівка пані Мариі Галина уж богато років певні іщы з тых часів коли постала соспільна орґанізация Бескєдскє Зиблядство яка входит вытовариство Лемківщына співат в ансамблі Бескєдянка Як милют ся то тот ансамбль діє власні в Селисті Рознятів Чули єм іх выступы но то може і Вам дам тото послухати же за к сво што такой моє рі завжды завжди є гынівыше чок Останя сызло Лезго свойы c лем дружы гый сой То мекусть побесідували про родину няня про родину мамы да В мене брат той на два рокы швид мене молодший то він принімал участ в калості в тій капелі співал Мушыте бы што там є пелай єздів скму та Хоріта так ольківскы тавий ся студенко та І він выни єздили в Ждыню ци де там ватру єздили То віншыватку іщы вдивити ся то што не машы дивити ся бо то же нема погоріло чышло томже понестянок згорено згоріло І він там зустрічал ся бывстыма Сестрыме темешу в Польщі там не одна приіздила сюда до нас було а так тепер Но они по якому бесідуют Но по драгу Бо недва може може і спольщыли ся може як де але они по польскы самособы а лежы они іщы і міли говорити по свому говорити то там стрічали ся а Бо то як бы рідні медже собом контактували а тепер як бы двою рідны То якы ци товды кыз дулепер з інтернатом то можна през цілый світ бесідувати Та як єст інтернет то можна бесідувати та з Чехів таку фотоґрафію тета Веслава О там єй шыкы середина се бесідят чышвятом Ціло того тє показати тутого брата свого такого теперішній Коли видіш політаштеперішній гінже Помер в <unk> році а наймолодші браты будівельникы были Вціли ся майті вціли ся там ґде будівельникым стали цінне тото вшытко цінне было то ціле жытя ту не так як тепер знимкы робили кажду секунду Ога гото як бы в Чехах были оту брат Як бы всяках были ты сфотоґрафували єй чловикы і я і моі дівчата І то якій рік песю тут ніт О єс свята як выходила заміж о ся Бо не там маліу Я кажу не было бы щастя але нещастя помогло было Тепер то війна під час війны в той морілу воє взяли москальота і у ней ледве звідти ся вырвали І тепер ту Чекают по перемогы До то мы кус побесідували про родину тата мамы мы кус побесідували але я хочу знати то вашы родиче такой з того были села така той кыта і они поженили си поженили ся коли В <unk> році <unk> році І шлюб брали такой вышывальці Вышыватці але брали шлюб у грабі Гротам грекокатолицка а в нас же том переходили на Православі ну і там не хотіли навіт шлюб дати вян роду Кілько годины вышываці не перешли на православну конфесию і в грабі была церков рекоменту лезка же ходили тадне хрестили тоже в грабі Гм гмм ту церков ту ходили в граб є они істі ходили такой вышываці Але вышува ішли там уж православна ци равы Але они до печатках іщы там змовляли ся бы том свічку якыси татові не дати А мамо моя батькє мамені були православніж православні о Ти а мама ся татови передавала істи як забыла замужня Овшы о том протів тебе там в церкви хочуты з тамы якыси світскы давали тішо о тато собі взял якуси свічку тику шыбісю зрубил то мі дес і взял і тут коли світскы позасвічыли а він собі а йому не дают він собі свою одягу найбільш світску зосвітил то было так же колиси давно в церкві Были такы напереді стояли же тримали такы великы свідскы было так тепер може так неє тримали такы великы і то Лем такы могли но не знам поважны ґазды тоты великы свіджкы тримати напереді Штоси такє было буд хто не міг тото може хлодит о тоты може ходил зопозы так гм врадиме лоці на подругій світ а я єзджы жыют Вы найстаршы Вы народили ся в <unk> земі і по вас хто брат <unk> Ваню Тах і Мизьо Михальо <unk> мали сте двох молодшых братів так гейбы вас троє так троє не слісті была сестра <unk> році Але то Померла ся маленька о тот ся слобувало на тиф То сестра вродила ся уж ту сестра то <unk> році І померла цілком маленько Та муленька то тато захворіл на тиф сусідовичых лежал на тиф лікарні потім мама Потім я і потім брат а бабця лишыла ся сама в хаті Маме нам а това мама Она з нами приіхала на Украіну Но і потім мамо в лікарні народили Но і там яку наслобати там дитину не тримали чого Сиддали додому Ти бабце коло того ходила ти Я знам як она там ходило тяжко Та ти померла дитина Потім тату як же выздоровю ти пішыл вєдати сой роб роботу дес Ти нашол там сусіднім селі Букова называло ся был колгосний млин О і там два коні мали і тоту же конюхому як казали струіл ся Де добрі мы не голодували бураз при млині тато робил было нашый дахто і приходившый кому здавали там мукы ото <unk> рік то тяжкый был О так Но <unk> вродил ся іщы Ну то його Дак <unk> ся жадил він Я ходила то <unk> клясы Ду вели Так А потім уж тато найшли Овців мали звязок і з калушом бы тому же в калушы жыли е сестры мамени бо і тудаме переіхали Но і там по квартирах Ходили ту до сюда бо то купити хотіли ус хыжы то не было як за што дуже по квартирах а потім же з двоюриного брата од того барни жінка робила госпі до Ярку єй дали пляц казали пла і тоді мы хату будували на двох Вы мі вкус оповідьте што вы памятате такой з дітячых років што вы памятате яка тото вышыватка якє оно было невеликє но але є великє село было З Хаты близко стояли і были од навіт другый так што до сусідів з зими навіть бусіком по снігу могла перебігти Нема в Высокы Гори Ны ни та ну але там ґаздувати тяжко было бы то землі была тяжко камяниста таково От але робили ліяздували сте што мали мали мали в ся мале худобу коровы коні вівці свині гусин общым птицю Но і так робили но то не бідны бы єсти бушы файну бы Но земля не была аж така добра але выкусмали той землі То бы землі землі была Ліз был мали бы потім якы уже нас выселяли нібы то нам давали таку кубатуру і там писало кілько там морґів поля кілько морґів лісу Шо було Ну то люде робили ти Тым ти мали От Тепер каже ліпше альбом бо тепер дуже робит фотоґрафіі дале а ту може видіти в телефонах а тами пропасти можент Оду моє видіну товту можно видітка добры пукату праправду кісує показати Мама богата на правды О го тоті два браты старшы і молодці Вас ся так моі Ті подівальникі той артист співал в Польщы єст рік Вы повіли же вашы братя єден і другій так В <unk> році помер і <unk> Ой так біда Зас пришол час на музичну перерву Тым разом подаю фраґменты з нашой передачы о ансамблі Студенка з Калуша з <unk> року Бо братя пані Мариі Кєбы з дому Дзямбы з яком днес бесідуєме тыж мают стосунок до студенткы Іваню і Михал і дівка Михала Світляна Петрустяк яка на початках діяльности студенкы была музичным кєрівником ансамблю Видите то як бы фраґмент той передачы выдостали сме з нашого архіву Най же тот фраґмент з концерту якій зараз прозвучыт буде красным спомином о них Тепер вышли на сцену лем двоє сам кєрівник Беяну Ган Магловскій і Іван Дзямба жебыли співати туетом світ місячку світ A выходы A ЛАПІ A Пон Іван Дянба добрий майтер ціле жытя будувал тоту місто коли Але гнецто бесідуєме неуйтім о студенті і о лемківскій співанці Дзямба Іван Михайловіч Мітати моя мама і вся моя родина із Польщы переселиці Одпадємо гышываткы ястлечку оповіду бо ти так пішло породу Я то люблю співати Мы іш тенцюєме але так не змогли сме зробити кус прову А і як фестівал куте найбільше Тот уж умы зводяно ловскым співами світ місяцку світ є купы такы Берти ся рекруты тіж люблю І выновино червененькых тотя буде пити і тако я люблю Не были торочыкля знаєте сумнавды такє знатсити богатых та єку дуже богаты співанукє знам темкільку руків ансамблі <unk>ene Яка вісіна Джы жытя прошло хоче лем Вам іщы так само Бодай іщы А то я Вар дякую абы вашы слова до Бога дошли Але мі та доповідал што в нього было <unk> років для народжыня темым одповідаль на дня роджыня тат ми той бажаме іщы прожыти <unk> років А він повідал а Бог тя не послухат Але так помер на девнос на <unk> рыці Святливою Вам тіж дякує А тепер буду просити іщы суденю сівати Іщы наро буде сівали Іван Дзамба а на сі протиме треба о A не Анля права нары роды Длявого І вы повіли іщы же што ваш брат же выступал єздил до Ждынівату Ваню был такій вышыванці А вы не были для дея не была Не охіли ся на тото треба было вык выробляти ты документы заграничны паспорт Отдея якыс такше не приш не могла О а брат дуже там як бы было в колусі жыло весь час Я бы тоже том принімала участ так бы я любила співати любила Но так пропало свойом роботом І што тот Ваню повіл як він пришол до Вышоваткы што йому дам Та што він том виділ бы нич не виділ былоку бо нич не было уж Не было мич такого што він бы міг іщы з давных часів торошто дихатниякых ся погы погоріло том понесю нове А што він більше міг видіти Але был был на тым місци тих Вы може памятали дашто а він шато може запамяташ як ічого не лапусте будуш памятати А вым памятате дасти Йовал тарку Намятам Я знам што брали мене до церкви єщы є в дитинстві дуже мліла надвір ментили Церкве церкви того диалеку то лез лестє од нас низдє Нижнім кінци Знате я посмотріла на тоты знимкы но цікаво видіти наприклад якы люди ся зберали Виджу же хлопы уж такы гоноровы же они уж по тых костюмах А я виджу наприклад ваша мама навет ту уж як пришла она не зрікала ся свого струю з дому она так позберана ну неділю повіме так позберано такєм домам ну то барз згарді выглядат ба згарді выгляда Іщы хоцю знати хлопы вшыткы были уж так по европейскы Ци были може старшы люде то такє на свята так о так А на каждий дан якы президенте такы собі кєсе на гавеці том было такє з такого полотна тканого сло о такы А той же іх ралих скупляли такы і а лишыли дома шыли там были кравцені шышыли опільцяте ґурсаты лыже часто купували по словацкым блоті та словака на тоты кабаты а на материю на на тото вшытко дак так Тотами быше рішыли же то м собі самы шыли Нота на приклад гуртате што каж всешыло суйци был краве Ні то кравец был Кравец бы може кравцені были Цішыли шыко то може кус тяжко горцит добрывшыну тото прав є кравцені А вышывали самы острыту то вышывали запаску а тото є там зуму тым басунанка баса базункы прашы дракы декоративны удас може і высиде то гы Ну а Тю памятит ся то ден коли юж высиляли Тот дес так же може травень так што уж тепліше тепліше з толгу де місяц напевно в дорозі были То іще добрі же іщы на <unk> році шо нам дозволили істє брати Што хочеш берати з субом Вы ме взяли машынку швейну єс ся вино оно мене є ножану жых в Словаках обміняли на дві вівці о машынка І мамино придане было такє вада Жы маю тоже тоту скриню ваду єст єдла ту та о Це основне шымаю Ну так переєны брали тоты заголовкы ну є так в тым товарняках можна было взяти корову Ґарову так і корову брали Там разом в товарняках там от застелено том видно соломом было атакувати собі застеляле там перенимали тото ся єй корова том Овсю долвы єхали люде по дорозі вмерали вот багато было ся помрали Ти так веслек жому вмерали по дорозі Чом вмерали по дорозі то я знуса но ци то были просто хворы ци стары Цо были маленькы діды Яколя за діти не казали з за дорослых того дорослых тар Може може страс того всяку было так достанці Сталиньска областя по моім карань ци якусь том карань называєте чыя тотну си так Но сонцедіньсконасконатко так ну то є видно мнетам місцеві ті головы кул голоспут ци тото мало видно завданя такє Абы ішли собі брати кого хочут то не вязно шом бы выберали робоцю силу давно што Кого лишыли тамты поіхали решту дальше дальше Водвуйку мій Лишыл ся в чуріні його лишыли там то там село великє было і школа і церква то все там было А нас уже вкінецы пару хат был може стріти таде кє там третіє пару хыжі было і то ми тата з дочкою і бабою мамою ніби ну і мы і татова мама бо то татова мама была з нами а мамина мама з сестром о А потім уже приіхал з Німечыны боєі іщі в Польці были то сын тен поіхал в Німеччыну абы шробити гыдно А потім як мы вже были там в Климушы він нас найшол і туда же і туда приіхал з Німечны От він собі том Він ходил там з якою з дівчыною місцевою ходил а потім же сестра померла Така привидска была ужы вночы На двір выходили І вітер єй обдутал ж напри зашля до хаты і голова заболіла ти голова быти головати головати пару днів голова шолже і не вставала з ліжка там казали або взятим якій з них такы дідо Видно жебы с покликати покликали а він подивил ся каже Як жыє до девяты днів То буде жыти А она вмерла дожыла Ну і товды уже на похорон то приізджали приходили такы родину якы знайомы на похорон от і там Ванял мі то брат мідвіний собі там єдну сподобал гаврилячку от і потім ся на ній женил А він собі з дівчыном якысимтом хладил Ты Ты і ясно ся напевнує так дале а така файна дівчына была оно продавало маґазині Дикы су як казали манку зробила так не достачыт шо манкы ні судили єй Боже даколи судили ні за што Но він тоді женил ся і так поіхал а потім уже узнали то же полатім його дочко оця што така кучеряла Надя Тоже кілько років мала сиже ту в кавушы і узнала якоси бы там вашы лемкы є якосивно узнала же є братний Значыт тойде ледіти так што была в тюрмі тота в маґазині продава Такій красин казала він приіздил туда вкаус денаді тосіма але яне бы я так все спочатку хтіл з домя женити Но і што быти і так она она была што єй заарештували оно было в тюрмі і товды вродило таю напевно Одкал такы красы він батька вдал вся често батька і тимадя батька а ті двоє же є на маму Бона четверо дітей мала мал Іван Братко овдалс Певну маму видите якє то в жытю і не треба і кіно якє то в жытю было і то імятам племусі мы жыли там Той нам добрі было єсти мали што корова было то ся І тато мыслобойкы том навчыл ся робити людям Бо коли сы вас бы дели бо такы мыслобойкы так ну ти до школы далеко быловати тато каже Я тут не буду жыти тут не ма чым наіт полити Єден до брата брат Андрий был в іншым реґіоні там уже і угльом полили А тым ту поіхали туде до брата Андрия до брата Андрия І там в нього были троха а потім пришли такы флейкы ктепер кажут брыкє зробили што будут назад домів до пості пустяти такы зродустил паст татарку ва І давай хто хто хотіл і давай доберати близче до границі Те мы так люди повірили так і мы так попали До гірова До коли грани самонито Ну і там на тоту лісницівку попали бо дуде підеш скрил хто над даленом там жытных там святу Далем Да хату нам дале хату таку на штырі кімнаты і там по каждій хаті по одній сібі каждій квартирі по кімнаті были А там похворіли ся Батькы мылів і меді обыдвоє зла званьом похворіли диф От і тату думали шуже все шымре так тяжко хворий был хворий был мама там народила шытину то а потім же і баба померла ти мы же батькы і нас двоє з Іваном же тотато нашол собі роботу там в Букові ото Яючка зала конюхом там робил ти нас єст було шо потім же там сестры мамы і сестры то дві были в калушы і мы давай туда до них поіхали Близю бы там никого де не были там никого не были з нашых З Лемків николи в місце витамо та і поіхали туда І там бы м же оселили ся Декяту бы Я Вам дякую Моі наймилейшы слухайці На тім завершыєме нашу бесіду у нас в гостях уж другій раз была Мария Дзямба помужю Кєба яка вродила ся в <unk> році в селі Вышоватка Запровадило вас до ней селистє солодын Івано Франківской области Анна Кырпан І на тім пращам ся з вами і не знам коли іщы ся стріли тримайте ся оставайте травы жыцю Вам вшыткого найліпшого З вами была Анна Кырпан вывано Франківскы Майте ся красні

Видам вазму моі слухайці при мікрофоні Анна Кырпан Такыма ци подібныма словами звертам ся до Вас од початку <unk> року Кілька разів юж мі выглядало же проґраму <unk> процент буде закрыто Коли зачала ся пандемія пак коли зачали ся полномасштабны русийско украіньскы війны але продолжували єм дале глядала єм ріжных способів і форм жебы продолжувати Хоц было то легко але не заперли єм проґраму Назву проґрамы <unk> процент выдумал Богдан Ґамбаль якого уж неє знал <unk> процент то мала быти оповід о Лемках в Украіні был приблизно <unk> процент Лемків выгнано з рідной землі на схід В проґрамі <unk> процент мают звучати все голосы нашых респондентів Мают промовляти жывы люде од самы передачы гыдут не на жыво Налетят до вас в прямім ефірі а прирыхтуваны наперед І леж не тоту особливіст в проґрамі <unk> процент бесіды жывыма людми для ній єст важна Не хтіли ся бы того формату зміняти але змінили ся обставины Зато не годны єм далей тримати ся вызначаных од початку принципів Єден з них лемківска бесіда процент то проґрама в якій окрем даякых манятків ма звучати лемківска мова При тій самій єм зачала робити тоту проґраму по части задля того жебы научыти ся в такый спосіб лемківской бесіды І тепер мі барз трудно тримати ся того принципу якій запроваджано од початку был респондентів штораз то меньше і меньче Зато тоту проґраму очывидні час заперти Може не навікы може до ліпшых часів а може і на все В каждым разі кєд буде колонять словис достойний трафите до ефіру нашого радия цут буде ся даяка подія і о якой кунця знате нашым слухам то зас пуцюєте <unk> процент А тепер послухаме другу част бесіды яка зачала ся тыжден тому Припоминам же з Івано Франківском пішла єм на полудньовый захід до Придгіря Ґорґанів а конкретні в селище Солотвин Нараз оповідали сме де Украіні особливо в Голичыні Компаті замешкали по выселіню Лемкы Но власніщысо Лотвин не належыт до такых місц Цілком не належыт цілком не належыт Бо не было в той околиці сел перше заселеных Німцями ци Поляками якых переважні і Росиян выгнаных з Польщы Но то можна было ту Лемків стріти хыбай припадкову то власній был такий рафунок Пані Мария Дямба з є покєба замешкала ту бо мала ту роботу І она і єй муж выбрала свой єден фах геолоґію Лем же по технікумі пан Миколай Золочно вчыл ся пак і в Інституті Марияніт бы вродила ся єдна дівоцька Ґалина а пак друга Світляна то власні она Світляна стріля ня в Солотвині Но але о той роботі ното власні в Солотвині і в околицях было дос роботы для ахеолоґів бо як і всядит в придвірю Карпат так і в той околиці вядали і знаходили долу Ґаз і інчы підземны богатства якы залігали в ту посісідство Нагтова ропа ґаз є добивают іх і з них скорыстают ту і днес Нові для люди якы при тім робили поставленых дім і власні ту родина Миколи і Мариі достала скромны мешканя В нім власні і Бесідуєме а і обзераме стары знимкы тоты іщы з Вышоваткы власні з того невеликого села з Вышовадкы в Ясельскым Повіті походят родиче пані Мариі а і она тиж в ним ся вродила в <unk> році дзямбы родина Війця і Маслеі родина єй мамы то гейбы модий Лемковины Іх доля то направду доля пересічной лемківской родины Єдных біда гнола в Пілнічну Америку другых Полудньову хтоси втікал од депортациі іщы През чехословацку границю хтоси іщы скорше перед <unk> віхал на захід Польщы а інчы такой не могли уникнути выселіня выселіня і на схід і на захід Розлетіли ся на вшыткы стороны світа як тоты пташкы Але не вшыткы пак ся стріли Но то послухайте кус нашу бесіду Вы ся писали з дому Дзямба таку Мама была з Маслейк Так Так уж знам Вашы родиче то мама тату з якого року мама з <unk> року <unk> І тато і мама з Вышеваткы Вы повіли же тотого родина была більше як ту наз ним пак Ту видиме трьох братів І двох бісестры А были іщы Діти як был Йосиф де поіхал на заробіткы в Америку вернул ци ніт а Василь і сестра Вулька в Арґентину Тыж на все Нє Василь потім ся приіхал сюди на Украіну сюди Власті Так зовсім А Улько што лишыла ся так го вне дітей не мали на тят вшыткых было вісем Так плокнул А ту мамени родиче а ту Ту Моменос сестро і Марина єй доцівка О дві сестры было дві сестры і хлопец браты было іх четверо было мама дві сестры і і брат Мыслеі Кус родина менша то я так розумію же зато же тотова родина была дос великой мусіли давати сой рады і дітям повіли же мусити яклоси думати де іхати зробляти так де муси де Йосиф же поіхал што был старший і так Він был з <unk> р Але найстаршый найстаршый Як листы писали якоси екосы переписували сякы з язнам я знамши як уже він приізджал сюди з Марякы до Львова бо дальше ниде му не можно было іхати дотоды приізджали моі і з Чехів Тета отого тета наймолодця тотаж в середині Ту она в Чехах то же приізжала з дітьми до Львова Новідзеня Как родила ся тіла в якым то могло быти році в шістдесятых роках Але якій самый рік я не памятам А тата жыла деси близ буду границі ци Но она як сказати Як же хотіли нас на східляти выганяти то стрик Дмитро він тік і жонатий был дітей не малы і він і тота з малым і з чоловіком деси поіхали дальше близю до німецкой граници в Польці А тота тата Словаків Чехословакію там через ліс близо близко том близку були тре студа поіхал пішла І ся аресла якоси грони а мы ся лишыли тату переходили бо то як Добре тото шыткали дома в хаті тото болотно тото такє грубы то все тоткє для роботы тото все было а якше ліпше штре было то ітишли собі ту до Словаків ти скупували та уж ли том свобідны собі ходили і там купували а дома шыли опіця та якысы капаты ґорсеты запаскы осім такєвы так Е то з той родины як бы тот брат і сестра зо своіма родинами они не Но тота оли ся повіми таку тота а Ганна тота наіщы дівкы была як пішла зо грани туда до Словаків Ога она дівком пішля та самы ну сама перешла ну сама може істи колиси там мала яєчку затримал там і перешла і уж там зо мишко там вышли завіша ся тоже за нашо Ти там же сме туда єздили го а дато Жатец Чехословачына Жатец был такє місто Жатец она там добрі ся мала двоє діти мала там хату куквартиха І то власні была така стріча родины коли і она пришла до Львова і пришолнак брат старший Юасиф Ей приіхал приіхал зо Маєкы а там уже приіхал Андрий Андрий на Тропольщыні бу і там так Е ушыткы ся стріли де маєте ой до кольоровы додому із кольоровой знимкы не было так Осип то мама то бато угм а тото Татеха з Чехів тота м ой а видно праці хто з заграницю Василь той Андрий О то сын з Чехів тоне і Мілюшка тоже з Чехів ма то Андрийовий Сынти наш наштут В самым центрі Куломінскєвиця памятникы Но то історична історична знимка же так вшюткы ся стрілим Але не знам ци Мали можливіст спокійні побесідувати бо знам же слідили так ма коли хтоси пришол напр з Америкы то Хыба деси по парку бы ходили то може та ходили были ся по місті бо так дослідили Із приіду є провезу машыну дак комуси лешыт машыну ти так більше і не приізджал Ну та він уж тиж был кустарший той жолтал малыс як то тепер кажут бар а як тото было там якто ся называл нехтам такє осусвємал быжы лам продавали ден Піл ресторан Дай бы то кажут маленькє тикє ресторана Но штоси та вы в <unk> выіхали так з Вышоваткы Ного Осифа то іщы долше не виділи Таз я зовсім не гм іх мама напевно не виділа Тото не знате уж кільку років Ай то він уж давно помер уж давно помер Но я гварю же він мі іхал до Америкы і іщы давно так так то не знате уж кільку років выіхал молодым а уж старшым был повісти в повалі до сві повісти уж макыі то та так То то была історична сільця ціле жытя там прожыл што оповідали тоты заграничны заграничны руды дале добрі ім ся жыли там тир Выповіли же брат метро выіхал на захід Польщы Мы сут до німецкых граници абы не єхати сюда до Украі з родином родином тай бы сам себе вигнал бо пак выганяли тади а він єса сам себе выгнал там і сам собі Господар і то же ме туди єздили з чловіком Лем там господарку мал то же так само як і вдома ґзурал бур тантосину сіял кысадил кормил ся гом три доцькы мал три дочкы дві щыли ся всюдистом а молодця в школу ходила казала Я тіж хочу ся іти вчєти я не хы быт здугноів Вы підтримуєте тепер родина тото тепер медже собом діти тых повіны так выґа слабо контактуют як тепер Мили слухаче припомином ся днас бесідуєме з Марийом Кєбом з домом Дзябом родом з Выселадкы Запроводила ня до ней єй дівкы Світляны яка з родином на початку полномасштабной війны выіхала якоси чудом выіхала з Марию Поля і пришла до Іванофранківской области де з родином жыє в безпеці Зас другє дівка голины мешкат небарз далеко і тиж близко гір в Селиці Розняків Думам сий же тепер зробиме кус музичну перерву в минулой передачы чули сте якій співат пані Мария Але повім Вам же не лем она а ціла родина Дзямбів любили співати напр дівка пані Мариі Галина уж богато років певні іщы з тых часів коли постала соспільна орґанізация Бескєдскє Зиблядство яка входит вытовариство Лемківщына співат в ансамблі Бескєдянка Як милют ся то тот ансамбль діє власні в Селисті Рознятів Чули єм іх выступы но то може і Вам дам тото послухати же за к сво што такой моє рі завжды завжди є гынівыше чок Останя сызло Лезго свойы c лем дружы гый сой То мекусть побесідували про родину няня про родину мамы да В мене брат той на два рокы швид мене молодший то він принімал участ в калості в тій капелі співал Мушыте бы што там є пелай єздів скму та Хоріта так ольківскы тавий ся студенко та І він выни єздили в Ждыню ци де там ватру єздили То віншыватку іщы вдивити ся то што не машы дивити ся бо то же нема погоріло чышло томже понестянок згорено згоріло І він там зустрічал ся бывстыма Сестрыме темешу в Польщі там не одна приіздила сюда до нас було а так тепер Но они по якому бесідуют Но по драгу Бо недва може може і спольщыли ся може як де але они по польскы самособы а лежы они іщы і міли говорити по свому говорити то там стрічали ся а Бо то як бы рідні медже собом контактували а тепер як бы двою рідны То якы ци товды кыз дулепер з інтернатом то можна през цілый світ бесідувати Та як єст інтернет то можна бесідувати та з Чехів таку фотоґрафію тета Веслава О там єй шыкы середина се бесідят чышвятом Ціло того тє показати тутого брата свого такого теперішній Коли видіш політаштеперішній гінже Помер в <unk> році а наймолодші браты будівельникы были Вціли ся майті вціли ся там ґде будівельникым стали цінне тото вшытко цінне было то ціле жытя ту не так як тепер знимкы робили кажду секунду Ога гото як бы в Чехах были оту брат Як бы всяках были ты сфотоґрафували єй чловикы і я і моі дівчата І то якій рік песю тут ніт О єс свята як выходила заміж о ся Бо не там маліу Я кажу не было бы щастя але нещастя помогло было Тепер то війна під час війны в той морілу воє взяли москальота і у ней ледве звідти ся вырвали І тепер ту Чекают по перемогы До то мы кус побесідували про родину тата мамы мы кус побесідували але я хочу знати то вашы родиче такой з того были села така той кыта і они поженили си поженили ся коли В <unk> році <unk> році І шлюб брали такой вышывальці Вышыватці але брали шлюб у грабі Гротам грекокатолицка а в нас же том переходили на Православі ну і там не хотіли навіт шлюб дати вян роду Кілько годины вышываці не перешли на православну конфесию і в грабі была церков рекоменту лезка же ходили тадне хрестили тоже в грабі Гм гмм ту церков ту ходили в граб є они істі ходили такой вышываці Але вышува ішли там уж православна ци равы Але они до печатках іщы там змовляли ся бы том свічку якыси татові не дати А мамо моя батькє мамені були православніж православні о Ти а мама ся татови передавала істи як забыла замужня Овшы о том протів тебе там в церкви хочуты з тамы якыси світскы давали тішо о тато собі взял якуси свічку тику шыбісю зрубил то мі дес і взял і тут коли світскы позасвічыли а він собі а йому не дают він собі свою одягу найбільш світску зосвітил то было так же колиси давно в церкві Были такы напереді стояли же тримали такы великы свідскы было так тепер може так неє тримали такы великы і то Лем такы могли но не знам поважны ґазды тоты великы свіджкы тримати напереді Штоси такє было буд хто не міг тото може хлодит о тоты може ходил зопозы так гм врадиме лоці на подругій світ а я єзджы жыют Вы найстаршы Вы народили ся в <unk> земі і по вас хто брат <unk> Ваню Тах і Мизьо Михальо <unk> мали сте двох молодшых братів так гейбы вас троє так троє не слісті была сестра <unk> році Але то Померла ся маленька о тот ся слобувало на тиф То сестра вродила ся уж ту сестра то <unk> році І померла цілком маленько Та муленька то тато захворіл на тиф сусідовичых лежал на тиф лікарні потім мама Потім я і потім брат а бабця лишыла ся сама в хаті Маме нам а това мама Она з нами приіхала на Украіну Но і потім мамо в лікарні народили Но і там яку наслобати там дитину не тримали чого Сиддали додому Ти бабце коло того ходила ти Я знам як она там ходило тяжко Та ти померла дитина Потім тату як же выздоровю ти пішыл вєдати сой роб роботу дес Ти нашол там сусіднім селі Букова называло ся был колгосний млин О і там два коні мали і тоту же конюхому як казали струіл ся Де добрі мы не голодували бураз при млині тато робил было нашый дахто і приходившый кому здавали там мукы ото <unk> рік то тяжкый был О так Но <unk> вродил ся іщы Ну то його Дак <unk> ся жадил він Я ходила то <unk> клясы Ду вели Так А потім уж тато найшли Овців мали звязок і з калушом бы тому же в калушы жыли е сестры мамени бо і тудаме переіхали Но і там по квартирах Ходили ту до сюда бо то купити хотіли ус хыжы то не было як за што дуже по квартирах а потім же з двоюриного брата од того барни жінка робила госпі до Ярку єй дали пляц казали пла і тоді мы хату будували на двох Вы мі вкус оповідьте што вы памятате такой з дітячых років што вы памятате яка тото вышыватка якє оно было невеликє но але є великє село было З Хаты близко стояли і были од навіт другый так што до сусідів з зими навіть бусіком по снігу могла перебігти Нема в Высокы Гори Ны ни та ну але там ґаздувати тяжко было бы то землі была тяжко камяниста таково От але робили ліяздували сте што мали мали мали в ся мале худобу коровы коні вівці свині гусин общым птицю Но і так робили но то не бідны бы єсти бушы файну бы Но земля не была аж така добра але выкусмали той землі То бы землі землі была Ліз был мали бы потім якы уже нас выселяли нібы то нам давали таку кубатуру і там писало кілько там морґів поля кілько морґів лісу Шо було Ну то люде робили ти Тым ти мали От Тепер каже ліпше альбом бо тепер дуже робит фотоґрафіі дале а ту може видіти в телефонах а тами пропасти можент Оду моє видіну товту можно видітка добры пукату праправду кісує показати Мама богата на правды О го тоті два браты старшы і молодці Вас ся так моі Ті подівальникі той артист співал в Польщы єст рік Вы повіли же вашы братя єден і другій так В <unk> році помер і <unk> Ой так біда Зас пришол час на музичну перерву Тым разом подаю фраґменты з нашой передачы о ансамблі Студенка з Калуша з <unk> року Бо братя пані Мариі Кєбы з дому Дзямбы з яком днес бесідуєме тыж мают стосунок до студенткы Іваню і Михал і дівка Михала Світляна Петрустяк яка на початках діяльности студенкы была музичным кєрівником ансамблю Видите то як бы фраґмент той передачы выдостали сме з нашого архіву Най же тот фраґмент з концерту якій зараз прозвучыт буде красным спомином о них Тепер вышли на сцену лем двоє сам кєрівник Беяну Ган Магловскій і Іван Дзямба жебыли співати туетом світ місячку світ A выходы A ЛАПІ A Пон Іван Дянба добрий майтер ціле жытя будувал тоту місто коли Але гнецто бесідуєме неуйтім о студенті і о лемківскій співанці Дзямба Іван Михайловіч Мітати моя мама і вся моя родина із Польщы переселиці Одпадємо гышываткы ястлечку оповіду бо ти так пішло породу Я то люблю співати Мы іш тенцюєме але так не змогли сме зробити кус прову А і як фестівал куте найбільше Тот уж умы зводяно ловскым співами світ місяцку світ є купы такы Берти ся рекруты тіж люблю І выновино червененькых тотя буде пити і тако я люблю Не были торочыкля знаєте сумнавды такє знатсити богатых та єку дуже богаты співанукє знам темкільку руків ансамблі <unk>ene Яка вісіна Джы жытя прошло хоче лем Вам іщы так само Бодай іщы А то я Вар дякую абы вашы слова до Бога дошли Але мі та доповідал што в нього было <unk> років для народжыня темым одповідаль на дня роджыня тат ми той бажаме іщы прожыти <unk> років А він повідал а Бог тя не послухат Але так помер на девнос на <unk> рыці Святливою Вам тіж дякує А тепер буду просити іщы суденю сівати Іщы наро буде сівали Іван Дзамба а на сі протиме треба о A не Анля права нары роды Длявого І вы повіли іщы же што ваш брат же выступал єздил до Ждынівату Ваню был такій вышыванці А вы не были для дея не была Не охіли ся на тото треба было вык выробляти ты документы заграничны паспорт Отдея якыс такше не приш не могла О а брат дуже там як бы было в колусі жыло весь час Я бы тоже том принімала участ так бы я любила співати любила Но так пропало свойом роботом І што тот Ваню повіл як він пришол до Вышоваткы што йому дам Та што він том виділ бы нич не виділ былоку бо нич не было уж Не было мич такого што він бы міг іщы з давных часів торошто дихатниякых ся погы погоріло том понесю нове А што він більше міг видіти Але был был на тым місци тих Вы може памятали дашто а він шато може запамяташ як ічого не лапусте будуш памятати А вым памятате дасти Йовал тарку Намятам Я знам што брали мене до церкви єщы є в дитинстві дуже мліла надвір ментили Церкве церкви того диалеку то лез лестє од нас низдє Нижнім кінци Знате я посмотріла на тоты знимкы но цікаво видіти наприклад якы люди ся зберали Виджу же хлопы уж такы гоноровы же они уж по тых костюмах А я виджу наприклад ваша мама навет ту уж як пришла она не зрікала ся свого струю з дому она так позберана ну неділю повіме так позберано такєм домам ну то барз згарді выглядат ба згарді выгляда Іщы хоцю знати хлопы вшыткы были уж так по европейскы Ци были може старшы люде то такє на свята так о так А на каждий дан якы президенте такы собі кєсе на гавеці том было такє з такого полотна тканого сло о такы А той же іх ралих скупляли такы і а лишыли дома шыли там были кравцені шышыли опільцяте ґурсаты лыже часто купували по словацкым блоті та словака на тоты кабаты а на материю на на тото вшытко дак так Тотами быше рішыли же то м собі самы шыли Нота на приклад гуртате што каж всешыло суйци был краве Ні то кравец был Кравец бы може кравцені были Цішыли шыко то може кус тяжко горцит добрывшыну тото прав є кравцені А вышывали самы острыту то вышывали запаску а тото є там зуму тым басунанка баса базункы прашы дракы декоративны удас може і высиде то гы Ну а Тю памятит ся то ден коли юж высиляли Тот дес так же може травень так што уж тепліше тепліше з толгу де місяц напевно в дорозі были То іще добрі же іщы на <unk> році шо нам дозволили істє брати Што хочеш берати з субом Вы ме взяли машынку швейну єс ся вино оно мене є ножану жых в Словаках обміняли на дві вівці о машынка І мамино придане было такє вада Жы маю тоже тоту скриню ваду єст єдла ту та о Це основне шымаю Ну так переєны брали тоты заголовкы ну є так в тым товарняках можна было взяти корову Ґарову так і корову брали Там разом в товарняках там от застелено том видно соломом было атакувати собі застеляле там перенимали тото ся єй корова том Овсю долвы єхали люде по дорозі вмерали вот багато было ся помрали Ти так веслек жому вмерали по дорозі Чом вмерали по дорозі то я знуса но ци то были просто хворы ци стары Цо были маленькы діды Яколя за діти не казали з за дорослых того дорослых тар Може може страс того всяку было так достанці Сталиньска областя по моім карань ци якусь том карань называєте чыя тотну си так Но сонцедіньсконасконатко так ну то є видно мнетам місцеві ті головы кул голоспут ци тото мало видно завданя такє Абы ішли собі брати кого хочут то не вязно шом бы выберали робоцю силу давно што Кого лишыли тамты поіхали решту дальше дальше Водвуйку мій Лишыл ся в чуріні його лишыли там то там село великє было і школа і церква то все там было А нас уже вкінецы пару хат был може стріти таде кє там третіє пару хыжі было і то ми тата з дочкою і бабою мамою ніби ну і мы і татова мама бо то татова мама была з нами а мамина мама з сестром о А потім уже приіхал з Німечыны боєі іщі в Польці были то сын тен поіхал в Німеччыну абы шробити гыдно А потім як мы вже были там в Климушы він нас найшол і туда же і туда приіхал з Німечны От він собі том Він ходил там з якою з дівчыною місцевою ходил а потім же сестра померла Така привидска была ужы вночы На двір выходили І вітер єй обдутал ж напри зашля до хаты і голова заболіла ти голова быти головати головати пару днів голова шолже і не вставала з ліжка там казали або взятим якій з них такы дідо Видно жебы с покликати покликали а він подивил ся каже Як жыє до девяты днів То буде жыти А она вмерла дожыла Ну і товды уже на похорон то приізджали приходили такы родину якы знайомы на похорон от і там Ванял мі то брат мідвіний собі там єдну сподобал гаврилячку от і потім ся на ній женил А він собі з дівчыном якысимтом хладил Ты Ты і ясно ся напевнує так дале а така файна дівчына была оно продавало маґазині Дикы су як казали манку зробила так не достачыт шо манкы ні судили єй Боже даколи судили ні за што Но він тоді женил ся і так поіхал а потім уже узнали то же полатім його дочко оця што така кучеряла Надя Тоже кілько років мала сиже ту в кавушы і узнала якоси бы там вашы лемкы є якосивно узнала же є братний Значыт тойде ледіти так што была в тюрмі тота в маґазині продава Такій красин казала він приіздил туда вкаус денаді тосіма але яне бы я так все спочатку хтіл з домя женити Но і што быти і так она она была што єй заарештували оно было в тюрмі і товды вродило таю напевно Одкал такы красы він батька вдал вся често батька і тимадя батька а ті двоє же є на маму Бона четверо дітей мала мал Іван Братко овдалс Певну маму видите якє то в жытю і не треба і кіно якє то в жытю было і то імятам племусі мы жыли там Той нам добрі было єсти мали што корова было то ся І тато мыслобойкы том навчыл ся робити людям Бо коли сы вас бы дели бо такы мыслобойкы так ну ти до школы далеко быловати тато каже Я тут не буду жыти тут не ма чым наіт полити Єден до брата брат Андрий был в іншым реґіоні там уже і угльом полили А тым ту поіхали туде до брата Андрия до брата Андрия І там в нього были троха а потім пришли такы флейкы ктепер кажут брыкє зробили што будут назад домів до пості пустяти такы зродустил паст татарку ва І давай хто хто хотіл і давай доберати близче до границі Те мы так люди повірили так і мы так попали До гірова До коли грани самонито Ну і там на тоту лісницівку попали бо дуде підеш скрил хто над даленом там жытных там святу Далем Да хату нам дале хату таку на штырі кімнаты і там по каждій хаті по одній сібі каждій квартирі по кімнаті были А там похворіли ся Батькы мылів і меді обыдвоє зла званьом похворіли диф От і тату думали шуже все шымре так тяжко хворий был хворий был мама там народила шытину то а потім же і баба померла ти мы же батькы і нас двоє з Іваном же тотато нашол собі роботу там в Букові ото Яючка зала конюхом там робил ти нас єст було шо потім же там сестры мамы і сестры то дві были в калушы і мы давай туда до них поіхали Близю бы там никого де не были там никого не были з нашых З Лемків николи в місце витамо та і поіхали туда І там бы м же оселили ся Декяту бы Я Вам дякую Моі наймилейшы слухайці На тім завершыєме нашу бесіду у нас в гостях уж другій раз была Мария Дзямба помужю Кєба яка вродила ся в <unk> році в селі Вышоватка Запровадило вас до ней селистє солодын Івано Франківской области Анна Кырпан І на тім пращам ся з вами і не знам коли іщы ся стріли тримайте ся оставайте травы жыцю Вам вшыткого найліпшого З вами была Анна Кырпан вывано Франківскы Майте ся красні

Автоматычна транскрипция

Слухайте це процент лем не Скрокова а зо Станиславова Для вас будут
глядати ріжного цікавого ся леякого Анна Кырпан і Наталия Асатурян Слухайте сем
<unk> процент а будете мати цілых <unk> Хріст ся раждає Видам Вас
миле слухаче при мікрофоні Анна Кырпан Уж і різбы про минуло котрого
сме так чекали і я щестливо го святкувала Думам же і вы
вшыткы святкували так як хотіли же вшыткы зышли ся же вшыткы колядували
і в церквах і в дома з родином а діти і молодіж
ходили од хыжы до хыжы не лем з колядом но і з
вертепами прирыхтували прекрасны традицийны різдвяны представліня Повім же в тотій церкві до
котрой я все ходжу Од різдва до богавленя уж пятий раз орґанізуют
фестіваль коляд і каждий вечер то фактичні концерт де каждий чловек може
свобідні прити разом колядувати тішыти ся і вшытко полне різдвяной радости На
саме різдво былам в інчій нашой лемківской церкви докус дальше од мого
дому але не барз далеко а на другій і третій ден свят
запрашали ня Лемкы но то ходилам до ним в гості і зараз
вам о тім оповім В початку повім про пані Рому Громусяк зо
солотвенко Люкриниці Она мешкат сама не ма мужа діти Сама была і
на велию Повідат же кликала єй сестра з монастыриск а і сестрына
дівка же мешкат ту ву франківску Але не пішла до них чом
Оповіли мі же колиси пішла до найліпшой коліжанкы на велию але не
такий был тот святый вечір хоц вшытко было як треба і стравы
смачны то воліє быти сам Гварит мешкам сама то рыхтую як ма
быти <unk>надцет тров но мало лем жебы покус каждой спрібувати Сідам сой
ту при кім столі перед вікном помулю ся і зычыном вычеряти Начую
ся сама одчувам же ту зо мном сідит при кім столі ціла
моя родина і тоты же жыют і тоты кого юж неє сідят
ту зо мном і моі няню і мамы Внутрю вікно і вшыткых
іх виджу Вшыткы они при домном Вшыткы ту сут при моім столі
цілий світ Пані Рома она просит ноний повідати лем тета Рома Уж
в поважній віці но і має ріжны проблемы зо здоровєм Крім того
крыват на нову Зато не годна так скоро літати як бы хотіла
але выдумала сой роботу Каждий ден коли добрі ся чує бо коли
злі ся чує то сідит вдома то коли ліпше ся чує буде
зберати грошы на будову лемківской церкви в Івано Франківску Нич не мудрує
іде просто по улиці Видит газетний кіоск школу ци супермаркєт сяде зайде
і повіст же зберат пінязі на лемківску церков дахто даст <unk> грывну
дахто <unk> дахто <unk> дахто нич Тата Рома єднако вшыткым дякує і
виде далей На літу переносит ся до сестры до монастырск там робит
так само ходит по улицях того місточка і зберат грошы на іщы
недобудувану лемківску церкви в Івану Франківску Даякы гварят же пані Рома кус
чудачна і же тото так ся не робит може Але то щыра
і добра душа І она робит дост доброго Думам же власні од
ней тілько люди ся довідали не лем про лемківску церков но і
назагал про Лемків Приходжу до тети Ромы товды коли треба забрати од
ней лемківскы книжкы з мойой бібліотекы котры она уж прочытала і принести
єй нови Она тверда Лемкыня і тішыт ся же же перше не
было лемківскых книжок а тепер сут Но то так было і тепер
принесла м єй книжкы Сеня щыро гостит но а тепер на різдву
Но вшыткого было подостатком Пришли і сусідкы квинядували сме щыро бесідували і
тата Рома баз ся тішыла нами любит як на різдвы приходят гості
а на святый вечер ніт Бо коли она сама то товды то
доправды святий вечер Така она уж єст тата Рома зо Солотвин А
пані Мария зо села Брунари же тиж мешкат в Івано Франківску на
Велию тішыт ся смытря ся на діти і внуків Першый ден різдва
проминет традицийні в родинім колі а на другій і третій ден ходит
ся в густі то і я пришла до пані Мариі Скыбы з
дому Трохановской Кус покльодували сме а іщы пані Мария оповіли мі як
то было давно в Брунарах Як ходили нове чуркы як ся рыхтували
до різдва добрі іщы тото памятат хоц маків Послухайте і ви што
оповіла Мария Трохановска Тут они гели чудят ся Рождены но гоят ся
а від што єй трясет ся Озол смутны паца пастля туджа туджа
Мыє Прикротнос І Хоронгельскій до помагає Дуд ангелич видят ся рожданого бояця
а він стоіт тразер осел смутного пасыця По стыріє кляычы проти бога
тудже тудже ту Тепер мы в різдвянім часі повідсьте мі як глас
Было нарізд а іщы вы мі зачали оповідати про вецюркы Ци вас
невечуркы як вас называли тоту вечер так І вы повіли же вам
было далеко на тото ходити з горы сходити так і рідко приходили
там рідкы дех пару разів так зайду як попросил діда діда зі
мною піде То жебыл дідо мамин часом з ним але дідо то
змучений был штарєтене не дуже глады часом мене послухате і пішол з
дно А вы самы не хтіли іти ци не мут Я сама
ся бяли іти То спід Ліса а там річка была там пра
через річку пере А там лозы были цикі то я сама ся
бояла піти в ночці День короткє а то ся темно то шая
Я не могла сям піти Злозы лозыно то кащы было коло річкы
з одного боку з другого боку бояла ся само внусти Най мене
бы саму не пустили А кєд пішли сте там на пітіркы то
што там было Но якы же робили як уси роботу бо не
могло быти жебы всі пряли пряли ну хто на прядці такє в
наш такє были прядкы хто на кыделю пряли ся пряли Хой тал
то было дост тяжка робота Я бы не вытримали я прібувала прясти
Як бы не вытримало напр цілий місяц прясти Місяц дає жебы шляпня
трафил юж на третій ден мя то пряли Яґа каждый ден пряли
таку цілю же так як пізнійше же нема такой роботы полі пряшти
прясти Мама газали гладили такій тойльон такым было Гваджениця было мы казали
І же потім готовы потім почышали тото было клоче было до файне
текятовы одно на гіршу на грубшу твоницкы пряли а одно на тоненьку
Но пряли ся Ісі пряли по ту сісі але де было купити
свідниці стовашыли сорочкі шылы хлапом шпорт скішыли шосо През цілый час якы
ходили на веціркы то дівкы сідали пряв При тім приходили парібкы то
це приходили хлопці там полну не придумували шым малів звидкє а дехто
най а дехто найділ і підпалити котило кделю У хлопціва Нібы курила
нібы то не хотяче але але хоче зробило ся бымі были ріжны
забавы брали тиж в кім участ Нота дя была тото же але
ну і што были якы забавы были Вся кєм Но наприклад было
така забава же пекли кугута і треба было ся цілувати А то
гілбы ся не геньбили хлопческа дим я не знаш што не там
робили катошы то же тот лам примовляли потім тепер буде підсилювати кого
там котра І так мушли дівкі того когота цілювати вы не зробили
такого когота І што треба было того да з чого його робили
Тай вам прядило це што тикє попонамальови лепопачкали або тым кого жебы
щыр спіл жебы сяк жебы пішла поцілу Поцілювати того тыка вытва Дней
мусіла іти Мала того кугуты цілювати закталь Но але то і кєси
было в клоця зроблене там попльоване пошмаркане ге што дахто тримал тоту
того кугута так што і дівка яку пивіли тоті ци тоті і
она мала Яна мала іти но мала встати навіти кудзяль пославити єй
дізвати когота І што доправды мусіла цілювати абы доправды Бо я знала
так же тота забава така же мусіла перібкы цілувати а кугутом лем
страшыли єй Нє нашы кутля цілювали тото зашмарка не То де хто
бы тото цілувал може і не цілювали я не знаю але такого
Новім так гей бы маля но Але думам же доправды Я теж
так думаю хто бы там же доправды цілювал Но тото поскуство <unk>
іщы як ся бавили Я знайте же там багато жед багато часу
минуло же были А хлопці то все кобы в палатах рали де
такодинці зігнал і рубы так выдали а то як дарем і знал
котрий абы він признал хто завдарил а то нихто всі стоят нихто
не знає А як ся не угадал так ще раз сідаю сєд
за шакло щы раз його били то як сідали і рукы таку
Каждий каждий так зробил так Но тото один а то ті там
богато хлопців стоят і бити нібы наскор полаты били бити то хто
нього по руках вдарил і він мал стати і сказати котры то
вдарил А як він де писал лягай ще то дакотры дехто пісал
а дехтак де пязал той і по пядрози Мудали о то хлоп
як дарют полюці то знаєш мал так руку так тримати якы тримати
Для тых котрых хтіл котрых хотіл котрых він поставил то більше парібкы
ся бавили а Кат не брали так пучат лем смутріли якы там
дівток не брали лем лод даколи єй тоже ся причепиля дешлотий жерел
Але то я думаю што то як жінка берет то не хлоп
Нє то від полю чы мож не буде чути угы ту такє
нудне ту хоче ся дашто оповідати ци співати прийде та упри далекє
шкацкє якє то як і другє чыо так не шыділа абы ніс
договорили чекі оповідкы якій тєры анеґдоты ні як тепер кажут всякє або
казкы навікє переговарили Ну але рідвы памятате памятає ага выже навелию на
поля Вже як мамо охот зрыхтували встаєм і дам в назву потічок
такє така джерельна вода Ідем до той выды хоци матокало всі жереди
миєм ся там Помиєм ся приходим зо хати повытераєм ся і ідем
до стайні але берут до стайні корыстше такє было деревяне берут хліб
шлітє худобы з цільных кустів хліба даріжут і ідут до стайні Дідо
наперед ам тато зо неба так баба а так мама а такы
нус о ним сом за По Щаршынів лоб вшыткы входили до стайні
всі до сейні Ідем до сейни тато берут ідут каждой коро і
дают кусочы хліба і коням так само а платім ідут же до
стодоли ідем сі і каждом бере троха сіна нуде так богато троха
сіна бере пику А тато берут соломи і діду ідем сі до
хати Ідем ся до хаты сіно кладено стіл і мамам накрывалит сіно
обрусон так а та по солону кладутно ловку То так ми долкола
были бы то лем лавку Дайме на тосі так і так і
довкола бы нас нас волостімя велика то докола сиділи то І кладут
то тым на крю то не накрывают на солом сідем Ну і
кладут там віночанику найборщыцями тыкєвсь решт же подают же том Ну і
там же для помершых одільно давали там нас ціль бы ставили по
ложці тамтого І свічат свічку ну і приходим всі і стаєм коло
того молим ся і тоді ся берем єсти Тепер як в они
як же ся поімо ми берем ся лишкы і заробим аптекє порасло
і звязуєм ті лишкі всі Іже ні миєм ні ничого і стаєм
Не знайте коли же приберали же по тім Но може ся кульодували
Ага ся закольодували Но ся і по вечері А што было на
стулі товды новлию Ббалькы тикы робили кіселицю робили фасою капусту деця бы
робили і картопля перогы то же трохы А ся мытє бывайтє робили
і мы берем ты бывайкы кладем нам на підлогу в кухни і
пускаєм пса до хати і котру він буде хапати скорше то ме
вже такы ворожыли кетру скорше бы пес взял ту што скорше самі
звийде Ну і пес кутру взяла блайку хам знаю Яно але але
кутруси взял Нотулює отрышла скорше котры а я вишла скоршы Дпевно одє
зобрал ай бо байку взял да І ну і што По тым
же мы не могли же замітати ничого Там соломи того всього зі
стола поприберали А і же мы лем не ми та певно помили
же тілько не замітали аж на третій ден аж завтра так мали
бы то на соломи полну зого пєт сєна было того нометроха так
попрісували аби не той было А вже третє день свят А де
были дівчата то хлопці старали ся і тихату вымітати каждый мітный ден
Лем нас так не было того до нас них тото не приходил
бы мы під лісом были Але один раз мы спимо чыєм як
песгавкы єст стале а товды над раньом приходит Хлопці хату іме но
а як закрывали два ліщыны закрывали бы тота не треба без Най
приклают хаты відовают хорту зберают солому то што зі столо ітровы хорту
а тоді Мамо же поставил там выгіды а они принесли горілку дай
місило дораня Але то было Ноге То сы казали май літній ден
то в наскы раз так было Ну а на різдвы як Перший
ден різдва то рано пішли до церкви Но і дома были самы
своі так А кольодувати приходили наприклад до вас на святый вечір дахто
ци ходили приходили колядникы приходили колядувати вы ходили кульовати ци дівчата не
ходили а нас дівчата не ходили тількы хлопці то мене ходили а
наш мій брат то же він при кольо колядувати не ходил але
засівати на Новы ріклазник так і тим багато запрошынь жыт співал на
дрійци А будь же на друг святый вечір то приходили хлопці тоже
соті нібы на малянкы то вони тикій якій ліжскі мали тикій зоріха
ну кєд дикє долгій то приходили щедрувати Што не ма робили як
пришли з тима ліс а є вєй не памяташ они там під
вікном ні до хаты не заходили тей там посєдували те свята ся
занічыли А властиві товды то не был тот новый рік же тепер
мы святкуєме А тот же на Василя так тоты мали за новый
рік карта мы на Василя там свято было но та перше осіня
такого двоже не было ніби свята Але так троха дешол же не
робили бы тепер тічня А на Василя то лже такій чысты святу
Церкви з тужово жебыли іщы а на Новык нє О наріздву Селі
якы были традициі люде ставили яличкы Ци не было того ци лем
кот сніпы мали та хто хотіли не всі мали Ах але хто
хотіл то робили яленкы Не в каждій хыжы было стояли яличкы нє
Нє не в каждій хаті Но а якы сте вили то просто
ставили та тепер ци там до дворы приціпляли А на дехто до
селі ся мираз буде было так Асга были мираз то же были
так віси А то зрад трохи бы тоту даліз тай приберай А
мы єщы самы робили жытикє насєкянгели Ґосєкє Шткєвы там нихто не купувал
ничого ясне якы зовісили на траґар то я знам же было два
способы вершком догори і же были жывершком додолу же і так і
так было дакотрых мі жевершкым додолу в нас было Но бо як
бы нагорило то якысє Но бозуля місця не было хыжы де поставити
та як тепер правда лем могли завісити ІІ приберали на якысы ябкы
такы ріхы якысы сме сме ся што де ся робили Лем назвы
володе бы в нас была хата дівшы на люди такы Анчыкає коли
сме робили лемцужкы робили нога ґімнавні Оу вельтароз уже ся святне было
то же вшо такє Ну а як вы были маленькы то не
было так жебы так світило рубали та дато є світле были заплатили
лямпы якы сте пряли де все при нафтовых лямпах лем пряли тагас
І дорого было купити тотой той нафты в коративі торо дорого але
купляли бы то треба было Треба было все ідн єшли в поле
то они до Як ся рез бідно вже ся готовы зварили єс
єба з пеклиі і чом тоты доробли Першый ден ту очывидні сідили
вдома вшыткы самы родины самы самы были а пак ходили до когоси
в гості нотальні Як дадеме мали ходити до ґімназі родичы были далеку
більше роби были родичы а то ґмуды не дуже ходили То многым
кошы близкє не было до деш так было ноєдной може кілометер не
было амы Де мы жыли но таж так не ходили дуже бо
то зимоєм на снігы были то не бур і зимы як нас
перло Што мож буде піті меша Памято як ми до школы ішли
Снігы такі то мі нагодні были а мы знібы ішли же не
селі же але там під лісом тато наперєдідут роблят нам татіло доси
Стежкы дібы м най дуже стежку зробили лем же троха поросунули сніг
а потім мы єдем обидві выдав школу Но вже звідти прийдем вс
ю а до школы мусі Темба і хотіли ходити до школы же
хотіли ся вчыти виджу же хотіли Я хотіла Хотіла ся вчыти Але
не выйшло Нихто так не думал што такє будеш што будеш ходити
попід чужы Хати Ну дай вам Божы дуровняш вшытку додою іх сім
Я хочу кжебы всі были здорові мости мыз Мили слухаче Припоминам же
днеска <unk> процент бесідуєме о Різдві Оповілам же на різдвы былом в
лемківскій церкви в Івано Франківску а пак ходилом гузкій до парафіянок той
церкви пані Ромы Громусяк зо Солотвын а пак до пані Мариі Скыбы
з дому Трохановской з Брунар Тепер власні чули сте як пані Мария
оповідали як сий запамятала різдву в Брунарах А мы ідеме дале за
деме вызды до Теле же в рогатиньскым реґіоні Іванофранківской области Кєд уж
слухали сте процент тыжден тому то памятате же пішли сме тадиль бо
там мешкат дуже Лемків переважні зы воду Лемковины а найбільше зо села
Буґушы Власні зы Буґушы походит пані Анна Рупіцка котра нам тілько повіла
про вечуркы про рыхтуваня до єздвяных свят родила ся она в <unk>
році яко однадцетлітня дітина была депортувана з родином в радяньску Украіну Ту
в Любусні ся оддала і то зо слова За Лемка в сусідстві
близко мешкат єй старша дівка Марися і оно тыж прилетіло до нас
Но зас бесідуєме о велиі о різдві і медже інчым о традицийных
справах на святий вечер Просиме слухати А тепер лем про ы різдву
бо мы уж побесідували о колядах і мы уж побесідували як ся
рыхтували но і ни што было на столі Повіли сме зараз же
были перогы вас повідали пірогы та уміла кєселиця кєселиця гевка з варабольом
пыливка пирогы могли быти выповіли же могли быти З ябками так быти
і такы але могли быти капустай бывачены квашены м мой капусту так
давали ноч ты і могли быти перогы істі з чым і зо
сливками робили де но а рештовали ся і ту дове з так
влужка робили з грибами Но были влужка такы як ту такта такій
борщ як ту пізом реваты та нє але такій Як дуробне такі
такы буракы варили муракы косили на святый вечер лізали бурак і заливали
водой він кєс Три дні почал бродити так і тоді ся заправій
Кісувати А што закрашло трохобры Мой той хвацолю лавi морш може <unk>eo<unk>r
Повіли сте же робили наприклад просту окрему капусту за правля зварили єй
темны Відсідили якыли підсваре мустили Помачте личей алию а фасую Вас говорили
фасуляцийом <unk>ovaй виноград такє робил Но фасую як но зварили і што
таю підбили цибулькою но такы рикав бо така рыдка така олу А
горох і горох давало ім а горох як сам ци до чого
знатили ци бургоро Як доварили самы з капустом давали перемішаний горох і
квашена капуста но м горох з капустом кісль робили кыча роби звыче
все старали ся высніти безкісто Я і тепер так робшу Вітрову банку
мают се на святый Вечер до Кілю Ніх собі я готую так
шо заливайду то на тому варю Крохмалю сме тей сові о ры
будавали в слотку але купували даций не бували купували теж вымятым як
баба дідо следю будут слеб оселедец Рыбу як просто подавали Саматаренко порызана
реную церыбу з цибулькою ізоліє дакы злостом трошкы выкладаю на архыцибуркы най
кяселийцю давали з барабольом поливку з барабольом з грибам грибы грибам прирыхтували
Бо то так само так присмажували бурка так само так густверте іщы
наше люблю ся не ділька доводлеко під боком А то така лемківска
артистка ду Мушу єм повісти дещо як там тото як тото як
рето Но але бы зна хочу знаты жебы оно тіхати Мы по
бесідували якы были вечуркы тото цікаве та як бы тепер такє зробити
были то бы цікаве было бы і для молодых і для старшых
Вшыткы бы тото виділи то наша істория нашы звыкы нашы традициі коли
котра я хтіла під чырниці ту робити буде ківчытель на Звінз лемків
звідсыст нашу села Зрівно приізту і тумас <unk> само як по лемківскы
горила Аде Ятам не вміваны померз молоды ту скажут нього што буде
господ Господиня десподиня Югославі Де быз рівна єхал од сюдачыня приєджал рівно
сюдаме то Русины членців Ол то было Кы было десвосто перш певну
дености ми поліхали Новату Ну а чекайте а лафым мало бы бытися
пасива тройка Но павет не знают панчала жебы трошка запумі ватрока не
знают Быме в Кыєві мами току лемы як він робит головові товариствя
Мецієвску цієвскій то вы знате Мецєвску та його таты жыют з нашого
села ту Його тату Вкузні В буды Выжы на опусти на родину
Бачмен ся ожаду там на Чагаль інтерадровы Варта і што было голодно
ветер мыся остаєме платя о дороджых на Я Но а тот дорога
не така далека єст цидати близка не близко Як чы мы ся
з ним зустрічаме мык той памятник одкрывали він ту прижыл Но Мате
барзгарний памятник і барзгардал церку Но Вшытко тото мі ся подавало коли
я тотраз была я вшытко тото ж виділа і тот фонтєр і
тото вшытко вшытко іх фотоґрафувала і вшытко тото єст Ісках є лемківскій
музей тото Лемкы там лют там же зробили рада она там таму
выставу зробили Шокале то бы треба было розповсюджувати же Яг нас Яг
нас пресе дале О приселенці єд переселя То розуміте то она робил
систем она робит собі в утисках то маленькє дуже селы Внесвіткє роблят
а тамо та зове што зо клубі робила Но коли си зо
мном єздила на лад по Польщы міся такы куріжанкы люднай да ся
зустер терп мыізде до той капличкы сідой там зробили нову капличку ям
ка плейт ся така фальна новучка там воджу святят навідай я входила
далеко люде приходят Тоты вытищальны ложы ботянкы вона такы діздила як міна
Она продавала ті всякі картинкы всякі ці чыканкы амбу ся багато лечы
на є специяльных кыкали на одкрывала показувати тот лемківскій музей там сы
порубили тоже файн надял мисо Мару ся Берба просити Берберно тачой не
хоч мамєды дают бер та іщы ру ся не дає беру Но
але до выхвари пришли Гворити же чуєте ся не такы добрі а
пришли сте тумом Пришыл ся одповідіти з Лемками бо каже Русо Де
то ходіт бо баба казала бы сте пришли бы там яка Лемкыня
приіхала як Лемкыня той під Берте берте но та чоде берете тико
А знате же Лемкы ся сильно просят мага она то же Лемкіня
нашы Лемкы по цим світі хы стрічаме Як ся жыдем то по
свому пеци поглядаме Чони зроблят так жебы можна было вільно поіхати збі
на своій землі Чыне можна зробити Чекайте о то вы поіхали Но
ми світо в ся нам о плавы были Нє я не бы
я не бы бо як товды было такє што після котрого схучыска
я не годна было іхафы Марусям як кликала Тобі зят был тутан
робили паспорты безплатно транспорт был безплатня а могло хто заіхати іхал Багато
такых любопитих было тутанчого населеня шт Під Высоку єхали ся спецяльно двети
де звідскы Мы думали же мы з дикого краю знают де тота
Лемків чакы были дурны нич не знали потім ся казали же вы
такє файны ся полишали окрисли А як бы так дали бы таку
можливіст же повіли Можете іти і там де вы мышкали можете там
замешкати дают Вам там вшытку выбы поіхали то як бы так удят
наприклад Уряд Польщы і Украіны як бы так ся добесідували і наприкіт
тих бы вам заром повіли же можете даді піти і там вам
компенсуют ци дадут мешканя ци як же можете там мешкати зато же
вы были вышмарены несправедливі і тых дальшы Моси вы бы тепер пішли
Но сухо єт так Маруся молодша Но Яс Мамо дочкайте неділо то
Я зуміт ся мі моя хата свят камінец де сме ходили і
по тым камінси ходжу і до той свойой хаты не можу зайти
а вшытко вшытко виджу перед самом Розуміте виджу ну просто виджу Я
была ханою свою хахы была на іхній хаті хата в хаті Полякы
Пришли ме зо шваґром свойом молодшой сестры Чувік Оповідівшы я іду мі
показали де моя мам бы были старшы люде питали одкаль моя мама
Дем же тамта стежка граз до хати кажу Я піду ся і
сама піду ся буде я вперед а наш мі шваґєр за мну
Лекайте ка ям позяти не зять А він тутань то я тыжпіду
за тобою приходил наж Іван та як ту на Украіні До той
вышла Поляшка з хаты на того місця Іван Слава єсту христу нивна
єст не сюдані сюда Нич не сюдан ґажу Дзєнь добрий пані Каже
бым нас шой бесіды може не розумієте епору лемківскы кажу а мы
прихали з Украіны на своє на обістя нашых батьків де внешол не
звізд з того в обістя хотеме ся подивити як выто ґордує Як
вам ся ґаздує дядак до ней А она зрозуміла каже Ґаздує ся
же не так як вашы жыли Было што оно мали вшытко мы
не маме нич А яка жыдачого не мате такы землі роджючы та
колиси до попольскы были родючы адержыня Лемкы дба про своі Робили то
на то місяця Берегня нихто не мал ниякого толже же за землю
думали же возили гнивже камінцец бы ферно оберали жебы на насіня было
нашы ламкы не были якы небуд якє небуд насіня і такы в
Лесідскє перестрешены вышла іце і каже же Хату сме си принесли з
інчого кінця села А стайня з тотова вшытко стоіт Якє по старого
По старому тамто зьону стайня од кавечезны ґонтами накрыты ся вшытко в
добрым стані І хата до того Пришол господар навет ся не привіт
што што там робил пришол як аж до неі то на нашых
Ци бы могла пані дати грудку землю з свого рода бохочу мамі
привести на Украіну на плака тоту землю што Йона пішла правда взялах
той кульок што єй дала такі циофаны Не слам мі грудку землю
я подякувала та попрощала ся з пішызмом Приведе мамі зати рошом ся
на плака добре А што робили з том земльом Та тримай долго
Та пішли сме на другє село поіхали з нами то же была
тужінка тай зашли о Фльоринкы Фльоринка там девыкає І она зашла на
свою а нас автобус дерігация стає і каро з великі выстоіт заходит
на подвіря всі дудвы выцікаве ся подувити бо хата стоіт на два
поверхы величезны та каже ме она то же підходит там черешня стояла
на ту черешню обняла плаче те мож кы вваджеме Буда якы Она
каже посадила таку маленьку черешеньку Шыше было такє деревце маленькє а то
уж така такє деревиско мі уходит Полька тоже сто цо тота пані
плач Але накаже посадила тоту черешеньку што така маленька была же такы
через такє деревовы грубы Як тоже ся питат як вам ся ту
жыє А она каже пані ти не плач Ты приіж жыти ту
буде жыла на долині амо на горі або ты на гори мы
на долині місця є дост А каже почекайте трохы є зара прийдутай
мы до автобуса ідемем тай не чекаме Юна приходит вносит цілу бляшку
Сирника робит весіля Сынця женит до Баниці єй несе нас пригостити Мы
взяли подякували а то та нестрыльнулота Лемкыня той хаты взяла і цервіст
чайни подарувала подякували теітей бы поіхали якыс по людскы так якось аж
найте на душі так нужу та зустріли по людскы да так бы
мало быти вцяли А татака вышол Кєскаж Іван Вель та Іван Така
по вісці подвеся які люди Што жута Поляку не гошто приємне Оно
такыло Нашо тото Украінці тувійше гости приємны а она они так тічы
там гості не так нас ю понакладают ноправда ся тераз же є
то осутково пачы так не было пам пару дачо звожылите всю а
хліб тота канапоцку зо тото такя тота канапочы раз ся світи а
повіте Но то як бы як бы так вам повісти же мож
найти тадень і же можна там замешкати наприклад і же дадут де
то пішли бы сте ци як бы си чули наприкляд но дали
бы такє позволіня з же хто хоче ци іх діти же можут
іти таден і замешкати і компенсуют тоту дну на на свою Лемківщыну
чы бы сте ся вернули ся то Янодвите Ятака тераз што мідне
іде того Тато похований ту бадві ховайте же поверну дієте повер дідицу
Кардый має своіх то осем Але вашы приґіды то вшыткы там поху
правда так І там на цмонталі напевне іх гробы нема ничого Нє
ну але може знищыли Але они вшыткы бытає та надавна тото біда
была бы то давно памятата якы гробы не были позначены Мораз в
памятках были позначены ледеряных ред красты ся помалили Нема ниєдного хреста на
цвинтар бо мы ходили по цвинтарі та стали сме під загальны позагальні
краст шесту єд деревя то мы стали під крас том ся помолили
буде буде шклад на Знажнику та нема нієдного памятника Нич не помолили
сме під тым коли церкви стали ся помолили тиці комчы а де
піде робот там ічы роби Іщы два слова проізд скінчыла ся вечера
свята значыт мы повіли уж жыіли пирогы жыіли кыселицу волщы лясоя фасоя
сама ци може з чымси іщы были грибы Грибы не знам з
чым были ци просто были грибы підбиты ци чымси та давали так
і так дали ся рідкє під A<unk> Та і были міг быти
ворох міг быти могла быти фасоля ци фасоля з капустом та глядкы
такы роґы пляткы Робили такы пляткы шутрочка терли бараболи О трошка такых
троховаренах бараболь трох атертых і такы тоты робили круглы такы пляцкы невеличкы
Маще вареных і тертых Як як галуш галушкы перли а часты звареных
перемятых же разом тото вымяли з гуком вітакы Давали ты галушык потер
покчены а они орієм стна на шпарґєті як іх іх варили та
они были як голушкы вары ага такы мі тіє не поклят як
це звали тоты пятвоткы не я галушкы си назвали іщы о ліщы
язкы іщы были І могла быти рыба Але рыба така же купили
така і могли быти солодкы пирогы Могли такы накінец дава і забывали
тото якымси з сувал яблок Як то ся звал чантує Япчанка тото
не компот але як бы компот зосушеных яблокливок то я си зротой
зва Но так але дома як ся звало Девчанка лемчанка і єпчанка
то кус інакше Юга на Юга о то може быти давны і
забывали тым І е Ся скінчыла свята вечера Малядували вывды колядували Дам
Товды колядували тоты коляды якым повіли І штоси іщы агану давали тот
терелик котрий был для помершых для помершых Дале мал быти на другій
ден давали худобі І з того давали худо але посуду зо стола
не знимали ложкы вшыткы покрутины повересу Еди плыкали попід стыжкы скрутили по
вересну і што робили з лыжы Поставили аж на другій ден розвязували
но і уже іщы можна было товды же таку злуче При тым
поварищым закрутили і так поставили на мало щыяти а Коли ышли до
церкви ци вечер ци рану рану ракы блоше нашым тым што памятам
як я з мамом летіла то так до світа ішли до чым
Дододам короткый іщыв зимі то лем дальше щы темно было было томно
але іх ішли вызнам бы я так внес же мам як помале
пак сыйти до церкви но та того лота там на Церков нас
Была тако пайна церков Але чос ручникы в нах надавали вцену то
бо не было Лемків такой і не было жабы тото ружыл о
тоты нояленьку видите яку робили робили Зо свого домашнього вшыткого квіткы Ангеликы
тото жытовили оличку пак шавем паріхы зыставали єличку ци лем До котрых
ґазды Зял там де діти были то ся де были діды там
ґазда приносил з лісают єли рады на селі Іщы єдна мала быти
на купі гной На купі гною так Но чом тота Ялика была
для худобы Ага То были ня отыкілобы А видите то цікаве якы
кєли тато не памяташ Но та ясне же што не гладен до
была яличка для людий в хыжы но і была ня голоба для
худобы хыжнова тота для худобы была прибрана Нє то так чымі Ага
деси і просто так за Яличы А іщы такє дам і свіданя
і я знам же в дакотрых селах было такє жаєличку так Догоры
ся выле та як ногами бувіме та но так причыпили до траґаря
І она вісіла така не дектуєт а так обернено Інацує так же
бы віс звісили так і она як бы маленька руверх а ту
настаравало А вас як вас нормальністя ставила бота як ту ставля ани
то як робили під палале клали та як має быти яличкы терпли
до лет Деревяны хаты были таґары Но яйже гваріжаря векли пены вчепили
маленьку яличку малекы Юра надбрану яличку причепили і оно вісіла але так
нормальні не вернува ге ге ге правлена до траґала Мала быти Діти
любили так покрутити москаньом Ноцут ся крута памятаю тоты Як приіхал вуйкос
той з Донецка на донас за святый вечір памятают Калинка была прикріплена
до полаву тато Коститамівчы не знам як А цукярків было там досить
а семен наш приіхал в першы разы Катеренку білсе там холоду Яси
ходи одбыра ту Катеринку збера а была чым была прибрана Діти самы
робили якысы робили важыны ланцюжкы робили лемко саморобны а перускы ангеликы были
про Купуваны такы на базари але тынько головы А ту тото спільниці
зо так робили сийна червена якыс та робили там прикладали тото Тото
вшытко саму робнику і в частечках насказали Тото печеня пекли бабы тавішали
в нейолим Оріхы при дозолоты либерали то Републи павы А то блоду
же цікаву то діти та хтіли того чува Ятка ны же были
нігєркы Свята такы были весел но не знаючы зато же мы были
на своіх місцях а взагали тепер што люде такы не ам скажу
же єдну до другому цілын не прити так є скоріше люде куском
хліба ся ділили за мягікуры ходили сусіды до сусідів од пережыток них
влодял А не было такы жытя а шоляли та вшытко ся ділили
вшытко Вшытко як то карыты засміяли ся поміра вечер почали А я
зачал оповідати дакы приповідкы мож было то а діти так того хтіли
слухати дакы страхы такє ло оповідали до тото блогляд Еповідте якы были
оповідкы наприклад же страшыли діти Оповідали дітям же як не будут слухняты
же приде бок наприклад Нові такє было бы Страшны діти ся бояли
Нах было такій ходил такій мышкар што відут своімы шкуло А мы
ся а мы на камінци были І пахлы Як з тойска бышку
оры цо він такій грубы жывіт такіма а де єдно одака віно
вшыткы повтікали Давы ся бояли Дояли ся діти узнате діти ся то
чого небуд бояли дудне так дерет Но жым діти стрішыли жебы были
найбільше Циґанами чыґана м ам нас Ясти за кывы циганів так николи
не виділа бытушоти манлебу але дуже разувало світанку селоєдкіст Кєсвітан дуже ті
як были фірманы єздили до лісу Пудрува А такі дляс такы люде
тому пуфі нихтона не хвалят то такы фільманы валькы фартухы бруднівы величезні
такы боялю ворожыска величе Борли Наче не бояли Й ся діти бояли
тоты анимали то такы А вінели ті коні такы ішли А ся
ти били як ты понапивали світаны світанку ті люде Та тілько ніколи
гаратає то а мают ви діти спостеряєм тото нам Цікаво выдвар тото
тоты алей тихо людями Но а Вы якы дітино вы гварите же
такы свята тоты Вам яку дітині были выданы радістны од як бы
што діти робили наріздвы Не треба радувате по выдже хаты Но явны
же діти ждали чекали же приде різдво неявне але Якы для діти
найбільше была радіст Думам же была радіст навет як понад бала тихо
клокали на тота слати вечер не слатий вечер нім было то цікаве
але то робеша рода бы ся дали бо ся вшыткы сходили на
те цікавы букы Новле Першый ден різдва власти не было такы сало
Перше даны різдва то дакє звычай бывшы не мам нихто до никого
хотит Є самысила то мала готы різдво А пак уж ходили в
густі Но і ходили ходили єдно до другыню різали на свята новы
на зміню різали не на свята а на свате Жебы было святы
то сийне назвыло воровниці свиню все різали переты так А боли такы
што слухайте нас наризали то бы назволи ґаздыхы бо тото на дві
рызали бо єдну рызали над свята другу на д на выкорны свята
друну никого до кошырка Но кошыка босли ся до кожылька Вісвиня до
Кышыка єсуда Але діти што робили діти од тоты святы Чым ся
тішыли А як ходили коядувати то бышыткых ходили до ся зо вшыткы
ходили але найскорійше ішли до Хре до Нонашка до Нонаш Нас называли
хрестна мама ноначка і нонач А несли дашто духресных якы шли ци
просто ходили культува Водальна то ябко даякы ды Наташо грошы Най зерно
давалай Жо ішли полазникы та до Друшляка зерна далей і то на
давий Но на святый на другій на Йордан но то ходили знов
щедракы но а щедракы носили патыкы такы гіску мал мате хочыско патыкы
Каждой хати лишолы А якій будут пати паклісткы ліжкы Нє так прошто
носили лишыли а потымували Господаре робили з тых стопатыка хресты до того
І кавальчы мали лишыти жебы худобу выгнати тым патыком Но чекайте был
єден патик як знело робити хрест то треба переломати Я так простусуризували
так цвячко взбыли зробили такы хрестикы стайню на духаті то было дуже
популярне чутовил такій звычай што як был хытрый господар та ся тым
патыком набыл тыхы да пошуткувал шыдра то оне ся так ся так
ся вціє так ся Втікали жебы жебы іх не набыл є такє
дуже файно было То іж мушу іти бо не приду найчас а
є мам іщы єдну справу думар дякую же сте ня приняли і
бардя кую бардя кузю пришли Едяку ры так званы полкы Ей нє
ні нє ні бардю бардя кузю пришли а не было мало з
вами побесідувати Миле слухаче покус покус і підходит до кінця днешньо едиция
В тотій выріздвяній едициі радили сме о Різдві Різдві днешнім і Різдві
Давнім як го памятают нашы респонденткы Потім оповіли нам Мария Збрунар і
Анна в Буґушы і з єдном і другым іщі ся трінеме бо
мают дос дуже оповісти нам слухацям Лем фм А тепер Желам Вам
моі дорогы щестливых свят нашого традицийного нового Рока продника святого Василя Веселых
Маланок а і Красного святкуваня выявленя Ардана Йордана на вшыткых ріках і
Путічках і приємного колядуваня аж до трітеньо громниц Оставайте здоровы міцны веселы
При мікрофоні была Анна Кырпан Крис ся ждає Слухайте це процент лем
не скова а зо Станиславова Для вас будут глядати ріжного цікавого сялеякого
Анна Кырпан і Наталия Асатурян Слухайте сем <unk> процент а будете макы
цілых <unk>