70% #2015 - 70% #167 Григорий Курило з Высовы (2 част), 23 V 2015
Еп. 2015

70% #2015 - 70% #167 Григорий Курило з Высовы (2 част), 23 V 2015

•

Опис епізоду

To druga część rozmowy z Grigorijem Kurilo z Wysowy o asymilacji Łemków w Ukrainie oraz o znaczeniu używania języka łemkowskiego na spotkaniach i w codziennym życiu. Gość podkreśla, że bez nauki i przekazywania mowy młodszym pokoleniom łemkowska tożsamość i język będą zanikać.

Видам вазму моі слухайці при мікрофоні Анна Кырпан Такыма ци подібныма словами звертам ся до Вас од початку <unk> року Кілька разів юж мі выглядало же проґраму <unk> процент буде закрыто Коли зачала ся пандемія пак коли зачали ся полномасштабны русийско украіньскы війны але продолжували єм дале глядала єм ріжных способів і форм жебы продолжувати Хоц было то легко але не заперли єм проґраму Назву проґрамы <unk> процент выдумал Богдан Ґамбаль якого уж неє знал <unk> процент то мала быти оповід о Лемках в Украіні был приблизно <unk> процент Лемків выгнано з рідной землі на схід В проґрамі <unk> процент мают звучати все голосы нашых респондентів Мают промовляти жывы люде од самы передачы гыдут не на жыво Налетят до вас в прямім ефірі а прирыхтуваны наперед І леж не тоту особливіст в проґрамі <unk> процент бесіды жывыма людми для ній єст важна Не хтіли ся бы того формату зміняти але змінили ся обставины Зато не годны єм далей тримати ся вызначаных од початку принципів Єден з них лемківска бесіда процент то проґрама в якій окрем даякых манятків ма звучати лемківска мова При тій самій єм зачала робити тоту проґраму по части задля того жебы научыти ся в такый спосіб лемківской бесіды І тепер мі барз трудно тримати ся того принципу якій запроваджано од початку был респондентів штораз то меньше і меньче Зато тоту проґраму очывидні час заперти Може не навікы може до ліпшых часів а може і на все В каждым разі кєд буде колонять словис достойний трафите до ефіру нашого радия цут буде ся даяка подія і о якой кунця знате нашым слухам то зас пуцюєте <unk> процент А тепер послухаме другу част бесіды яка зачала ся тыжден тому Припоминам же з Івано Франківском пішла єм на полудньовый захід до Придгіря Ґорґанів а конкретні в селище Солотвин Нараз оповідали сме де Украіні особливо в Голичыні Компаті замешкали по выселіню Лемкы Но власніщысо Лотвин не належыт до такых місц Цілком не належыт цілком не належыт Бо не было в той околиці сел перше заселеных Німцями ци Поляками якых переважні і Росиян выгнаных з Польщы Но то можна было ту Лемків стріти хыбай припадкову то власній был такий рафунок Пані Мария Дямба з є покєба замешкала ту бо мала ту роботу І она і єй муж выбрала свой єден фах геолоґію Лем же по технікумі пан Миколай Золочно вчыл ся пак і в Інституті Марияніт бы вродила ся єдна дівоцька Ґалина а пак друга Світляна то власні она Світляна стріля ня в Солотвині Но але о той роботі ното власні в Солотвині і в околицях было дос роботы для ахеолоґів бо як і всядит в придвірю Карпат так і в той околиці вядали і знаходили долу Ґаз і інчы підземны богатства якы залігали в ту посісідство Нагтова ропа ґаз є добивают іх і з них скорыстают ту і днес Нові для люди якы при тім робили поставленых дім і власні ту родина Миколи і Мариі достала скромны мешканя В нім власні і Бесідуєме а і обзераме стары знимкы тоты іщы з Вышоваткы власні з того невеликого села з Вышовадкы в Ясельскым Повіті походят родиче пані Мариі а і она тиж в ним ся вродила в <unk> році дзямбы родина Війця і Маслеі родина єй мамы то гейбы модий Лемковины Іх доля то направду доля пересічной лемківской родины Єдных біда гнола в Пілнічну Америку другых Полудньову хтоси втікал од депортациі іщы През чехословацку границю хтоси іщы скорше перед <unk> віхал на захід Польщы а інчы такой не могли уникнути выселіня выселіня і на схід і на захід Розлетіли ся на вшыткы стороны світа як тоты пташкы Але не вшыткы пак ся стріли Но то послухайте кус нашу бесіду Вы ся писали з дому Дзямба таку Мама была з Маслейк Так Так уж знам Вашы родиче то мама тату з якого року мама з <unk> року <unk> І тато і мама з Вышеваткы Вы повіли же тотого родина была більше як ту наз ним пак Ту видиме трьох братів І двох бісестры А были іщы Діти як был Йосиф де поіхал на заробіткы в Америку вернул ци ніт а Василь і сестра Вулька в Арґентину Тыж на все Нє Василь потім ся приіхал сюди на Украіну сюди Власті Так зовсім А Улько што лишыла ся так го вне дітей не мали на тят вшыткых было вісем Так плокнул А ту мамени родиче а ту Ту Моменос сестро і Марина єй доцівка О дві сестры было дві сестры і хлопец браты было іх четверо было мама дві сестры і і брат Мыслеі Кус родина менша то я так розумію же зато же тотова родина была дос великой мусіли давати сой рады і дітям повіли же мусити яклоси думати де іхати зробляти так де муси де Йосиф же поіхал што был старший і так Він был з <unk> р Але найстаршый найстаршый Як листы писали якоси екосы переписували сякы з язнам я знамши як уже він приізджал сюди з Марякы до Львова бо дальше ниде му не можно было іхати дотоды приізджали моі і з Чехів Тета отого тета наймолодця тотаж в середині Ту она в Чехах то же приізжала з дітьми до Львова Новідзеня Как родила ся тіла в якым то могло быти році в шістдесятых роках Але якій самый рік я не памятам А тата жыла деси близ буду границі ци Но она як сказати Як же хотіли нас на східляти выганяти то стрик Дмитро він тік і жонатий был дітей не малы і він і тота з малым і з чоловіком деси поіхали дальше близю до німецкой граници в Польці А тота тата Словаків Чехословакію там через ліс близо близко том близку були тре студа поіхал пішла І ся аресла якоси грони а мы ся лишыли тату переходили бо то як Добре тото шыткали дома в хаті тото болотно тото такє грубы то все тоткє для роботы тото все было а якше ліпше штре было то ітишли собі ту до Словаків ти скупували та уж ли том свобідны собі ходили і там купували а дома шыли опіця та якысы капаты ґорсеты запаскы осім такєвы так Е то з той родины як бы тот брат і сестра зо своіма родинами они не Но тота оли ся повіми таку тота а Ганна тота наіщы дівкы была як пішла зо грани туда до Словаків Ога она дівком пішля та самы ну сама перешла ну сама може істи колиси там мала яєчку затримал там і перешла і уж там зо мишко там вышли завіша ся тоже за нашо Ти там же сме туда єздили го а дато Жатец Чехословачына Жатец был такє місто Жатец она там добрі ся мала двоє діти мала там хату куквартиха І то власні была така стріча родины коли і она пришла до Львова і пришолнак брат старший Юасиф Ей приіхал приіхал зо Маєкы а там уже приіхал Андрий Андрий на Тропольщыні бу і там так Е ушыткы ся стріли де маєте ой до кольоровы додому із кольоровой знимкы не было так Осип то мама то бато угм а тото Татеха з Чехів тота м ой а видно праці хто з заграницю Василь той Андрий О то сын з Чехів тоне і Мілюшка тоже з Чехів ма то Андрийовий Сынти наш наштут В самым центрі Куломінскєвиця памятникы Но то історична історична знимка же так вшюткы ся стрілим Але не знам ци Мали можливіст спокійні побесідувати бо знам же слідили так ма коли хтоси пришол напр з Америкы то Хыба деси по парку бы ходили то може та ходили были ся по місті бо так дослідили Із приіду є провезу машыну дак комуси лешыт машыну ти так більше і не приізджал Ну та він уж тиж был кустарший той жолтал малыс як то тепер кажут бар а як тото было там якто ся называл нехтам такє осусвємал быжы лам продавали ден Піл ресторан Дай бы то кажут маленькє тикє ресторана Но штоси та вы в <unk> выіхали так з Вышоваткы Ного Осифа то іщы долше не виділи Таз я зовсім не гм іх мама напевно не виділа Тото не знате уж кільку років Ай то він уж давно помер уж давно помер Но я гварю же він мі іхал до Америкы і іщы давно так так то не знате уж кільку років выіхал молодым а уж старшым был повісти в повалі до сві повісти уж макыі то та так То то была історична сільця ціле жытя там прожыл што оповідали тоты заграничны заграничны руды дале добрі ім ся жыли там тир Выповіли же брат метро выіхал на захід Польщы Мы сут до німецкых граници абы не єхати сюда до Украі з родином родином тай бы сам себе вигнал бо пак выганяли тади а він єса сам себе выгнал там і сам собі Господар і то же ме туди єздили з чловіком Лем там господарку мал то же так само як і вдома ґзурал бур тантосину сіял кысадил кормил ся гом три доцькы мал три дочкы дві щыли ся всюдистом а молодця в школу ходила казала Я тіж хочу ся іти вчєти я не хы быт здугноів Вы підтримуєте тепер родина тото тепер медже собом діти тых повіны так выґа слабо контактуют як тепер Мили слухаче припомином ся днас бесідуєме з Марийом Кєбом з домом Дзябом родом з Выселадкы Запроводила ня до ней єй дівкы Світляны яка з родином на початку полномасштабной війны выіхала якоси чудом выіхала з Марию Поля і пришла до Іванофранківской области де з родином жыє в безпеці Зас другє дівка голины мешкат небарз далеко і тиж близко гір в Селиці Розняків Думам сий же тепер зробиме кус музичну перерву в минулой передачы чули сте якій співат пані Мария Але повім Вам же не лем она а ціла родина Дзямбів любили співати напр дівка пані Мариі Галина уж богато років певні іщы з тых часів коли постала соспільна орґанізация Бескєдскє Зиблядство яка входит вытовариство Лемківщына співат в ансамблі Бескєдянка Як милют ся то тот ансамбль діє власні в Селисті Рознятів Чули єм іх выступы но то може і Вам дам тото послухати же за к сво што такой моє рі завжды завжди є гынівыше чок Останя сызло Лезго свойы c лем дружы гый сой То мекусть побесідували про родину няня про родину мамы да В мене брат той на два рокы швид мене молодший то він принімал участ в калості в тій капелі співал Мушыте бы што там є пелай єздів скму та Хоріта так ольківскы тавий ся студенко та І він выни єздили в Ждыню ци де там ватру єздили То віншыватку іщы вдивити ся то што не машы дивити ся бо то же нема погоріло чышло томже понестянок згорено згоріло І він там зустрічал ся бывстыма Сестрыме темешу в Польщі там не одна приіздила сюда до нас було а так тепер Но они по якому бесідуют Но по драгу Бо недва може може і спольщыли ся може як де але они по польскы самособы а лежы они іщы і міли говорити по свому говорити то там стрічали ся а Бо то як бы рідні медже собом контактували а тепер як бы двою рідны То якы ци товды кыз дулепер з інтернатом то можна през цілый світ бесідувати Та як єст інтернет то можна бесідувати та з Чехів таку фотоґрафію тета Веслава О там єй шыкы середина се бесідят чышвятом Ціло того тє показати тутого брата свого такого теперішній Коли видіш політаштеперішній гінже Помер в <unk> році а наймолодші браты будівельникы были Вціли ся майті вціли ся там ґде будівельникым стали цінне тото вшытко цінне было то ціле жытя ту не так як тепер знимкы робили кажду секунду Ога гото як бы в Чехах были оту брат Як бы всяках были ты сфотоґрафували єй чловикы і я і моі дівчата І то якій рік песю тут ніт О єс свята як выходила заміж о ся Бо не там маліу Я кажу не было бы щастя але нещастя помогло было Тепер то війна під час війны в той морілу воє взяли москальота і у ней ледве звідти ся вырвали І тепер ту Чекают по перемогы До то мы кус побесідували про родину тата мамы мы кус побесідували але я хочу знати то вашы родиче такой з того были села така той кыта і они поженили си поженили ся коли В <unk> році <unk> році І шлюб брали такой вышывальці Вышыватці але брали шлюб у грабі Гротам грекокатолицка а в нас же том переходили на Православі ну і там не хотіли навіт шлюб дати вян роду Кілько годины вышываці не перешли на православну конфесию і в грабі была церков рекоменту лезка же ходили тадне хрестили тоже в грабі Гм гмм ту церков ту ходили в граб є они істі ходили такой вышываці Але вышува ішли там уж православна ци равы Але они до печатках іщы там змовляли ся бы том свічку якыси татові не дати А мамо моя батькє мамені були православніж православні о Ти а мама ся татови передавала істи як забыла замужня Овшы о том протів тебе там в церкви хочуты з тамы якыси світскы давали тішо о тато собі взял якуси свічку тику шыбісю зрубил то мі дес і взял і тут коли світскы позасвічыли а він собі а йому не дают він собі свою одягу найбільш світску зосвітил то было так же колиси давно в церкві Были такы напереді стояли же тримали такы великы свідскы было так тепер може так неє тримали такы великы і то Лем такы могли но не знам поважны ґазды тоты великы свіджкы тримати напереді Штоси такє было буд хто не міг тото може хлодит о тоты може ходил зопозы так гм врадиме лоці на подругій світ а я єзджы жыют Вы найстаршы Вы народили ся в <unk> земі і по вас хто брат <unk> Ваню Тах і Мизьо Михальо <unk> мали сте двох молодшых братів так гейбы вас троє так троє не слісті была сестра <unk> році Але то Померла ся маленька о тот ся слобувало на тиф То сестра вродила ся уж ту сестра то <unk> році І померла цілком маленько Та муленька то тато захворіл на тиф сусідовичых лежал на тиф лікарні потім мама Потім я і потім брат а бабця лишыла ся сама в хаті Маме нам а това мама Она з нами приіхала на Украіну Но і потім мамо в лікарні народили Но і там яку наслобати там дитину не тримали чого Сиддали додому Ти бабце коло того ходила ти Я знам як она там ходило тяжко Та ти померла дитина Потім тату як же выздоровю ти пішыл вєдати сой роб роботу дес Ти нашол там сусіднім селі Букова называло ся был колгосний млин О і там два коні мали і тоту же конюхому як казали струіл ся Де добрі мы не голодували бураз при млині тато робил было нашый дахто і приходившый кому здавали там мукы ото <unk> рік то тяжкый был О так Но <unk> вродил ся іщы Ну то його Дак <unk> ся жадил він Я ходила то <unk> клясы Ду вели Так А потім уж тато найшли Овців мали звязок і з калушом бы тому же в калушы жыли е сестры мамени бо і тудаме переіхали Но і там по квартирах Ходили ту до сюда бо то купити хотіли ус хыжы то не было як за што дуже по квартирах а потім же з двоюриного брата од того барни жінка робила госпі до Ярку єй дали пляц казали пла і тоді мы хату будували на двох Вы мі вкус оповідьте што вы памятате такой з дітячых років што вы памятате яка тото вышыватка якє оно было невеликє но але є великє село было З Хаты близко стояли і были од навіт другый так што до сусідів з зими навіть бусіком по снігу могла перебігти Нема в Высокы Гори Ны ни та ну але там ґаздувати тяжко было бы то землі была тяжко камяниста таково От але робили ліяздували сте што мали мали мали в ся мале худобу коровы коні вівці свині гусин общым птицю Но і так робили но то не бідны бы єсти бушы файну бы Но земля не была аж така добра але выкусмали той землі То бы землі землі была Ліз был мали бы потім якы уже нас выселяли нібы то нам давали таку кубатуру і там писало кілько там морґів поля кілько морґів лісу Шо було Ну то люде робили ти Тым ти мали От Тепер каже ліпше альбом бо тепер дуже робит фотоґрафіі дале а ту може видіти в телефонах а тами пропасти можент Оду моє видіну товту можно видітка добры пукату праправду кісує показати Мама богата на правды О го тоті два браты старшы і молодці Вас ся так моі Ті подівальникі той артист співал в Польщы єст рік Вы повіли же вашы братя єден і другій так В <unk> році помер і <unk> Ой так біда Зас пришол час на музичну перерву Тым разом подаю фраґменты з нашой передачы о ансамблі Студенка з Калуша з <unk> року Бо братя пані Мариі Кєбы з дому Дзямбы з яком днес бесідуєме тыж мают стосунок до студенткы Іваню і Михал і дівка Михала Світляна Петрустяк яка на початках діяльности студенкы была музичным кєрівником ансамблю Видите то як бы фраґмент той передачы выдостали сме з нашого архіву Най же тот фраґмент з концерту якій зараз прозвучыт буде красным спомином о них Тепер вышли на сцену лем двоє сам кєрівник Беяну Ган Магловскій і Іван Дзямба жебыли співати туетом світ місячку світ A выходы A ЛАПІ A Пон Іван Дянба добрий майтер ціле жытя будувал тоту місто коли Але гнецто бесідуєме неуйтім о студенті і о лемківскій співанці Дзямба Іван Михайловіч Мітати моя мама і вся моя родина із Польщы переселиці Одпадємо гышываткы ястлечку оповіду бо ти так пішло породу Я то люблю співати Мы іш тенцюєме але так не змогли сме зробити кус прову А і як фестівал куте найбільше Тот уж умы зводяно ловскым співами світ місяцку світ є купы такы Берти ся рекруты тіж люблю І выновино червененькых тотя буде пити і тако я люблю Не были торочыкля знаєте сумнавды такє знатсити богатых та єку дуже богаты співанукє знам темкільку руків ансамблі <unk>ene Яка вісіна Джы жытя прошло хоче лем Вам іщы так само Бодай іщы А то я Вар дякую абы вашы слова до Бога дошли Але мі та доповідал што в нього было <unk> років для народжыня темым одповідаль на дня роджыня тат ми той бажаме іщы прожыти <unk> років А він повідал а Бог тя не послухат Але так помер на девнос на <unk> рыці Святливою Вам тіж дякує А тепер буду просити іщы суденю сівати Іщы наро буде сівали Іван Дзамба а на сі протиме треба о A не Анля права нары роды Длявого І вы повіли іщы же што ваш брат же выступал єздил до Ждынівату Ваню был такій вышыванці А вы не были для дея не была Не охіли ся на тото треба было вык выробляти ты документы заграничны паспорт Отдея якыс такше не приш не могла О а брат дуже там як бы было в колусі жыло весь час Я бы тоже том принімала участ так бы я любила співати любила Но так пропало свойом роботом І што тот Ваню повіл як він пришол до Вышоваткы што йому дам Та што він том виділ бы нич не виділ былоку бо нич не было уж Не было мич такого што він бы міг іщы з давных часів торошто дихатниякых ся погы погоріло том понесю нове А што він більше міг видіти Але был был на тым місци тих Вы може памятали дашто а він шато може запамяташ як ічого не лапусте будуш памятати А вым памятате дасти Йовал тарку Намятам Я знам што брали мене до церкви єщы є в дитинстві дуже мліла надвір ментили Церкве церкви того диалеку то лез лестє од нас низдє Нижнім кінци Знате я посмотріла на тоты знимкы но цікаво видіти наприклад якы люди ся зберали Виджу же хлопы уж такы гоноровы же они уж по тых костюмах А я виджу наприклад ваша мама навет ту уж як пришла она не зрікала ся свого струю з дому она так позберана ну неділю повіме так позберано такєм домам ну то барз згарді выглядат ба згарді выгляда Іщы хоцю знати хлопы вшыткы были уж так по европейскы Ци были може старшы люде то такє на свята так о так А на каждий дан якы президенте такы собі кєсе на гавеці том было такє з такого полотна тканого сло о такы А той же іх ралих скупляли такы і а лишыли дома шыли там были кравцені шышыли опільцяте ґурсаты лыже часто купували по словацкым блоті та словака на тоты кабаты а на материю на на тото вшытко дак так Тотами быше рішыли же то м собі самы шыли Нота на приклад гуртате што каж всешыло суйци был краве Ні то кравец был Кравец бы може кравцені были Цішыли шыко то може кус тяжко горцит добрывшыну тото прав є кравцені А вышывали самы острыту то вышывали запаску а тото є там зуму тым басунанка баса базункы прашы дракы декоративны удас може і высиде то гы Ну а Тю памятит ся то ден коли юж высиляли Тот дес так же може травень так што уж тепліше тепліше з толгу де місяц напевно в дорозі были То іще добрі же іщы на <unk> році шо нам дозволили істє брати Што хочеш берати з субом Вы ме взяли машынку швейну єс ся вино оно мене є ножану жых в Словаках обміняли на дві вівці о машынка І мамино придане было такє вада Жы маю тоже тоту скриню ваду єст єдла ту та о Це основне шымаю Ну так переєны брали тоты заголовкы ну є так в тым товарняках можна было взяти корову Ґарову так і корову брали Там разом в товарняках там от застелено том видно соломом было атакувати собі застеляле там перенимали тото ся єй корова том Овсю долвы єхали люде по дорозі вмерали вот багато было ся помрали Ти так веслек жому вмерали по дорозі Чом вмерали по дорозі то я знуса но ци то были просто хворы ци стары Цо были маленькы діды Яколя за діти не казали з за дорослых того дорослых тар Може може страс того всяку было так достанці Сталиньска областя по моім карань ци якусь том карань называєте чыя тотну си так Но сонцедіньсконасконатко так ну то є видно мнетам місцеві ті головы кул голоспут ци тото мало видно завданя такє Абы ішли собі брати кого хочут то не вязно шом бы выберали робоцю силу давно што Кого лишыли тамты поіхали решту дальше дальше Водвуйку мій Лишыл ся в чуріні його лишыли там то там село великє было і школа і церква то все там было А нас уже вкінецы пару хат был може стріти таде кє там третіє пару хыжі было і то ми тата з дочкою і бабою мамою ніби ну і мы і татова мама бо то татова мама была з нами а мамина мама з сестром о А потім уже приіхал з Німечыны боєі іщі в Польці были то сын тен поіхал в Німеччыну абы шробити гыдно А потім як мы вже были там в Климушы він нас найшол і туда же і туда приіхал з Німечны От він собі том Він ходил там з якою з дівчыною місцевою ходил а потім же сестра померла Така привидска была ужы вночы На двір выходили І вітер єй обдутал ж напри зашля до хаты і голова заболіла ти голова быти головати головати пару днів голова шолже і не вставала з ліжка там казали або взятим якій з них такы дідо Видно жебы с покликати покликали а він подивил ся каже Як жыє до девяты днів То буде жыти А она вмерла дожыла Ну і товды уже на похорон то приізджали приходили такы родину якы знайомы на похорон от і там Ванял мі то брат мідвіний собі там єдну сподобал гаврилячку от і потім ся на ній женил А він собі з дівчыном якысимтом хладил Ты Ты і ясно ся напевнує так дале а така файна дівчына была оно продавало маґазині Дикы су як казали манку зробила так не достачыт шо манкы ні судили єй Боже даколи судили ні за што Но він тоді женил ся і так поіхал а потім уже узнали то же полатім його дочко оця што така кучеряла Надя Тоже кілько років мала сиже ту в кавушы і узнала якоси бы там вашы лемкы є якосивно узнала же є братний Значыт тойде ледіти так што была в тюрмі тота в маґазині продава Такій красин казала він приіздил туда вкаус денаді тосіма але яне бы я так все спочатку хтіл з домя женити Но і што быти і так она она была што єй заарештували оно было в тюрмі і товды вродило таю напевно Одкал такы красы він батька вдал вся често батька і тимадя батька а ті двоє же є на маму Бона четверо дітей мала мал Іван Братко овдалс Певну маму видите якє то в жытю і не треба і кіно якє то в жытю было і то імятам племусі мы жыли там Той нам добрі было єсти мали што корова было то ся І тато мыслобойкы том навчыл ся робити людям Бо коли сы вас бы дели бо такы мыслобойкы так ну ти до школы далеко быловати тато каже Я тут не буду жыти тут не ма чым наіт полити Єден до брата брат Андрий был в іншым реґіоні там уже і угльом полили А тым ту поіхали туде до брата Андрия до брата Андрия І там в нього были троха а потім пришли такы флейкы ктепер кажут брыкє зробили што будут назад домів до пості пустяти такы зродустил паст татарку ва І давай хто хто хотіл і давай доберати близче до границі Те мы так люди повірили так і мы так попали До гірова До коли грани самонито Ну і там на тоту лісницівку попали бо дуде підеш скрил хто над даленом там жытных там святу Далем Да хату нам дале хату таку на штырі кімнаты і там по каждій хаті по одній сібі каждій квартирі по кімнаті были А там похворіли ся Батькы мылів і меді обыдвоє зла званьом похворіли диф От і тату думали шуже все шымре так тяжко хворий был хворий был мама там народила шытину то а потім же і баба померла ти мы же батькы і нас двоє з Іваном же тотато нашол собі роботу там в Букові ото Яючка зала конюхом там робил ти нас єст було шо потім же там сестры мамы і сестры то дві были в калушы і мы давай туда до них поіхали Близю бы там никого де не были там никого не были з нашых З Лемків николи в місце витамо та і поіхали туда І там бы м же оселили ся Декяту бы Я Вам дякую Моі наймилейшы слухайці На тім завершыєме нашу бесіду у нас в гостях уж другій раз была Мария Дзямба помужю Кєба яка вродила ся в <unk> році в селі Вышоватка Запровадило вас до ней селистє солодын Івано Франківской области Анна Кырпан І на тім пращам ся з вами і не знам коли іщы ся стріли тримайте ся оставайте травы жыцю Вам вшыткого найліпшого З вами была Анна Кырпан вывано Франківскы Майте ся красні

Автоматычна транскрипция

Слухайте сем <unk> процент лем не з Кракова а зо Станиславова Для
вас будут глядати ріжного цікавого шылеякого Анна Кырпан і Наталия Асатурян Слухайте
сем <unk> процент а будете мати цілых <unk> Видам ва были моі
слуха при Микыфлині Анна Кырпан Недавно были сме в місточку Долина Івановлемківской
области в устях Рудомного ансамблю Ліскоркы і повіли єм же то іщы
не вшытко То гнеска пропону послухати продолжыня той бесіды днешня передача буде
докус інакше бо в ній бере участ лем ґазда Григорий Курило голос
його жены Марисі не буде звучати внеска заграют для вас лем єй
гуслі Но бо зас послухаме співанок того ансамблю Хоц бесідуєме гнеска о
ріжных річах але загальна тема єст єдна асиміляция Лемків Украіні Гриц Курило
не єст якымси вченым ци діячом зато гварит простыма словами але гварит
конкретні і правдиво Коли трафит ся йому даде выступити на зборах Товариства
Лемківщыны То все выступат по лемківскы і піднимат лемківскы проблемы Може для
вас слухат ся тото дивне але в Украіні знам лем кількоро Лемків
же выступают на зборах той орґанізациі по лемківскы Такым рідкым вынятком єст
і Григорий Курило Зато пред нашом бесідом прошу послухати його короткій выступ
то перенесеме ся спочатку до Львова Дуручыстой салі де ся одбыват VI
Конґрес Всеукраіньского Товариства Лемківщына а было тото лони <unk> листопада По доповідях
міг выступити каждий хто лем захотіл такым правом скорыстал ся і гриц
курило з долины Долина як предгожу представляла таме будку по Лемківскых Волетів
по Явичу єтутів Єспашы Молоди мало побічню Лемківскій Я сам выріс монастыреска
з <unk> років з юлиі але в ци свою лемківску босіду не
забыл А тот я чужу задум нашыти по Лемківскій Три ся дочыйде
бесіджували але меджесторошніфолоґі бо в долині лем єщыростириз Яснимо можу то біжувати
по лемівскы не Єскіли єскіпі ся ни Мени каты колеґей же повідай
же мій дідо і паба приленкє та мама Беленкє ай ніє хочете
спонімец не ві откак тых ревойти гандля войкы ценгандже істи Жованє Лемків
будули гандже істи жело лему але ся ганджет м істи Женіє Лемко
боді ся ту воду ся тіж угоди жы А дя Лемко і
вшыткы знає Новли іх выконаня так же треба перекласти плеґію як ся
называт тото слово по лемківскій буде знає не уж ся Ях Кільш
постравити вшыткых дмигрів Але ся апале <unk> голівно та лотит Герлярко верде
через тоту добра Дайску повістю є будува Лемківсці грамадника єй Лемківскы бесіда
Я бы хтіл жебы каждий осередок району або печытал лу темофоле Я
знам хто люхладе з дера жебы одбыли оддати по районах жебы ся
хто ся хтіл навчыти по лемківсти бесідувати жебы ся вчіл Як ся
не буде вчіл не буде зна Лісир молодций всеіздил до Рости вічляківскє
гертвыта і Дові даєду Словачыну іду в Польщу іду Словеню можут жедувати
спілгоміє і польску руі А кут ся найме туристи стары і собіли
што знали а молоди ся не орука оят Што лем ді жебы
хоты в буварек зробили доведе зробили касату дес лемківскы ріща жебы чул
як бесідуют не кєди віснуют чешско полемківскі высы піддаєме рами кєди з
украіньскым автантом а Полякы діснуют сполемівскі з польскым автокам єщы што хто
вісти Він разаня місц весел гостины неужу знає выступу квестий слів разиту
візу села повідає же гриі А по єфомуте же на селі вяну
програму чы простиска нова Онич чого лемківскых якнопи Они так лем програму
яка зароб су по выістна Лютай жымайте лем до такола горы на
носалі єти до Мороси ріст єти на Можу єти на Переслівку єти
на друго воды єти другови єту Ворислав найдете того рока не момятате
сіде гальо і слухати в поліці єту власти твоі властильно емлітный переводит
Пуків по другів Но непоряту я полю поблика Та чымтє посліды яків
Любів ушыткувати Але я мам доправду там не єй Боже з тых
ся в Растерисках люди даліду Морстерис жебы не забыли ним місцу бесіду
дотриство заюзею заюбомым зайду Тыпыю Ягти забыт імпоробы свій комізавых міства Так
том ся научыл до діти забуду а далю з вас за догечы
тіства Тримайте ся дальше дякую гоміє Лемкы А чыгриньо є по лемківскы
є гриньом ци гріц То был выступ рица Курила во Львові на
Конґресі Товариства Лемківщына Выступ был короткый на більше не позволил реґлямент але
зараз можеме розвинути шырше тоту тему в нашій бесіді бо наше лемківскє
радийо ма дус часу для каждого Лемка просиме слухати Коли были сме
на Конґресі Товариства Лемківщына Всеукраіньского Товариства Лемківщына во Львові памятам же были
лем дві особы якы выступали по лемківскы был зо Львова молодий хлопец
і вы Решты вшыткы діяче головы заступникы і так дальше не бесідували
хоц здає ся же дивне бо то єст Товариство Лемківщыны І Вы
вышли і тыж бесідували сте там у тім же нихто Не гварат
по лемківскы і то єст ганьба і же неє вчыня лемківской бесіды
І памятам же вкінци якы уж чытали што на тім конґресі было
принято што рішали то дописали іщы до той резолюциі дописали іщы зорґанізувати
вчыня лемківской бесіды Я не раз уж чула як выступали выступали сте
тыж якы зобрали ся ту Лемкы в обласнім Іванофранківскым товаристві І мі
ся здає же лем вы выступали по лемківскы не припомнул жебы іщы
дохто Ну скорше то іщы Были іщы Лемкы же выступали по лемківскы
а тепер до кого уж неє напр вучыли з Голицях і інчых
Южнеє і якоси Дивно але якоси в Украіні як бы ту уж
єст норма же діяче і члены Товариства Лемківщына не бесідуют по лемківскы
Ци доправды то єст такє важне І чом вышли і бесідували власні
отім може были даякы важнійшы справы То ні важнійшы гробило але зати
я си думам дальше є што Ты начальник ци ты голова треба
хоц ся старати бесідувати по лемківскы Позато же бойхы гуцули они ся
не гандлят же они же они бойхы же они гуцули Наприклад Блез
Бухівсєна має буквар свій граматику бойківску граматику же вся діти в школі
І гуцули мают Та Лемкє я пожы хоц бы ся старали бсідувати
по лемківскы по місце не треба ци Тебе і таку знам але
тоты же Напрякай голова Хоц ся старай бесідувати по лемківскій Аж бы
жебы м не забыл по лемківскы включу ключым си компютер слухам Словаків
слухам Лемків і Поляків слухам Лемків а тре ся вчыти Як хотіл
м знати што ну як єти я си выписал з Тарнополя прислали
ми буквар лемківскы граматику Вшытко мене є чытанка є лемківска але тре
ся вчіти бо бо бо бо бо бо бо бо бо бо
богайба як выходит вгнино лес Перевыходит на сцену монастырска і повіт Славы
Сусу то дорогы Лемкя дальшы бесідує по украіньскій чом по украіньскій як
тыє Лемкы бесіду по лемківскій бо тоты ся на ватрі я си
думу же є веса половина Лемків а не розуміюшы такы по лемківскій
і так само на ватрі Іщы было дотлі до добрі як вюл
ватру з калюша Шкымба але його єй ся не сподабало бо він
бесідувал штоси там кус нефай не бесідувал з артистами ім ся ім
ся не сподабало і повіде ся бы він не віл проґраму А
він іщы віл менше більше по лемківскы А тепер желаны вязы по
лемківскы то такы ни лемківскы як я повіл не по лемківскы ни
по украіньскы так само як в Верховній Раді бесідуют ни покраіньскы ни
по лемківскы але хтіло бысте ся бы ся навціли бо моі діти
тіж не знают по лемківскы они розуміют а ну бо тота як
Як є же девеце Украінців Тевонич зобыли свою мулу Лемкы збили свою
лемківску бесіду Ваше коліня з Высовы выродили ся уж ту так <unk>
А Высові як повідали Ци повідали напр лемківска мова ци повідали лемківска
бесіда ци повідали лемківскій діалект украіньской мовы ци повідали лемківскій язык ци
як вашы родиче якы треба было повісти то яку они лемківскы бесіды
Бесіда лемківскы бесіды Бесіда а не было молаци языкы Нє ніж але
то была бесіда лемківска бо наприкляд в Ганчові юж інакше бесідували Выслова
Кузінакше Бріхнарка Юзін архтекту кажде село кажде бесідувал інакше Але бесідали вшыткы
по лемківскы были лемківскы бесіды Бо доказім серебли радили ґадали так Але
саме слово ци было моло ци был як лемківскы біщы вашы родиці
му ос оповідали коли было наприклад мій тато гварил же як был
маленькій то там дома ниґда не чул слова Лемку Тото слово учул
аж ту як в Украіні они были выселены і як за нима
крічали ты дурны Лемку ци штоси такє то товды учул тото слово
а такы не чуло Є тото не было такого бо зато мі
єдо повідал же вшыткы лем ты акцият Лемкє незывают то вшыткє называли
Русины Вшыткє были Русины А слово Лемку не звучало таємни Не Каждий
Ко лем ту такє стало бо зато як прихали до так діалекы
якы лемківскій діалекты называли што слова Лемко пішло Лем за то Лемко
а ту тамтым токого не было жебы называли Лемками ци Полякы вынзывали
Лемками мало такого было жебы дахто взило Лемками Бо то вшыткі ся
рухували і так ся рухували Украінці бо то были украіньскі з школы
украіньскы чыталлі вшыткє ся рахували Украінцями але мали в лемківскій діалект было
так ули благы А тепер му слухаче зробиме своі перерву грыц курило
Дашто юсь опувіл а тепер найкус заспіват ясне в складі родинного ансамблю
Лемківскы іскоркы окрем него ту грают тыж його жена Маря На Гусях
і сын Василь на Бубні Вертам ся до того конґресу до того
конґресу Товариства Лемківщыны Бесідували сте о тім же жебы было якєси вчыня
лемківской бесіды як вы сой тото представляте Тепер в днешніх умовах так
як я знам то през цілий тот час же діє товариство Лемківщына
то все дахто повіл же добіг бы ся вчыти лемківской бесіды але
я не памятам жебы дахто зорґанізувал бодай десятеро діти жебы іх вчыти
ци дорослых То є баз трудно топило пану років десят тому назад
як хіл орґанізувати в долині школу Але не годен было зорґанізувати бо
зато же треба записувати діти Дя был в долині Вых хтіли зорґанізувати
жы опен было десят років тому назв хот орґанізувати жебы ся вціли
По лемківскым яючку пороків мам тот букварпує же добрі ся жебы ся
позаписували хто є Лемкі хочут жебы знати жебы ся вчыли діти але
треба діти ну так меньшы жебы внул напр клас мішол ІІ класкі
такой тяжко ся вціти англиску німецку французску але пожебы такє хто тато
і мама лемкы жебы ся вціли бо тоты старці же были в
долині івчате по мы бы самы ішли уж таків старшы жебы ся
навчіти бо майже нихто не зна і старшы най бышли А могли
видале жебы ся вціли бо то нихто не зна по лемківскы аж
дея дашто писати або співати як співати о нихынів Ану якы ся
співат мушу ім написати по лемківскій як тото моє слово жебы так
звучати а потім так были то незы ся хтіли тепер мі бісіла
што сане Петр жебы зробити Але то барзте аж ку давно ми
тот хотіли зробити то я в той сіклици На ватрей візите я
повіду же добре было зробити но е тото нихто помале помале помале
тото так зышло є так никли не давно А хто бы был
тым учытельом зо знає лемківскы мотивы вылчытель Бо коли давало такє звіданя
ріжным головам членам Товариства Лемківщына чом іщы неє такой школы ци повіме
гуртка такого то мі называли дві причыны в чом неє Перше же
неє такого учытеля Украіні неє чловека якій бы міг вчыти діти по
лемківскы а другє причына же в каждым селі бесідували кус інакше зато
наприклад як придут діти ж і іх бабця і дідо з якого
інчого села в каждого то не знате якій з діалектів мали бы
вылчати в такым разі І то такы причыны же та більш од
<unk> р нихто не може ани єдного такого гуртка ци недільной школы
зробити а суд мы знаме же суд єст буквары суд інчы книжкы
з якых можна бы было вчыти ся бойсі уж опрацуване тото методичні
Я бы хіполисти также Бесідувати учыти ся бесідувати або або гварити або
ґадати приблеже каждым селі інакше то міг бы той вчыти і так
є было бы бы такє перевіл бесідувати гверити ґадати то бы то
бесідуваня інче а інче правопис Бо інакше шо буквары бы ці чытали
букварів написали вшытко єднако Не пишу каждый о каждім селі інакше Зам
тіж так пише але іше шо правописы і писаня граматика уж уж
інакше же бы же а на рахунок того жебы бесідувати то єси
ся найде такы люде ся можут бесідувати по лемківскы такыси Бо бітіж
уж не бісієме так як лиси бесідували бо між бісієме украіньскым акцентом
Хоч ми бісідаєме по лемківскы але так лемківскым украіньскым акцентом Буз інакше
но але ну а даякы лемкы но напр як были гварят же
такы як вы гварят же ім не треба ся вчыти бо они
і так по лемківскы бесідуют же треба ся вчыти тотым хто не
бесідує по лемківскы так Але мы знаме же навет наш редактор часопису
Дзвони Лемківщыны же видал лемківскій словник же видал книжку лемківскій гумор же
выдал лемківскы приповідкы і навет він робит дост дуже блюдів І звонил
Але Лемкы гварят же бесідуют по лемківскы гварят же они і так
лямкы же ім вчыти ся по што ім ся вчыти Нова Ваша
думка на тот же знают тото ім не забереш але самы гірше
тото же котры знали і забили Наприко тоты же ся родили там
Пріхали ту жыли же там бісідали по лемківскы не покаже тепер ім
наприкляд буде тілько <unk> років Они ся родили там бесідали по лемківскы
Але приіхали ту жыли медже Украінцями інакше і они забыли тото же
знали Але жебы си припомнули хоч же они Аленицяни і не старают
бесідувати по лемківскы Она Шоксана Петрівна не знала по лемківскій але ся
старат бесідати по лемківскій хоц не дуже по лемківскій але даш дашто
повісти по лемківскій Она хоц ся старит бесідувати а то ся не
стараєт них лесідат А я знам тыж такых же не Лемкы а
од Лемків ся навчыли наприклад Коло Буця одраз єст село Підзамоцьок там
єст ансамбль Лемківскій і там провадит концерты того ансамблю Анна Ковалишын тота
пані Анна Она не єст Лемкыня але она дост добрі ся навчыла
бесідувати же коли она провадит концерт то но робит якысы там омилкы
але дост добрі бесідує А самы Лемкы якы Кусини ся вціли в
школі учні же воды вшыткым зо Слобіцка были сам зоставец Швейків в
монастысках місточка монастыриска Суты село докуля де дост дуже Лемків Але в
мастерскій рейоні колиси ся рахувало же было <unk> процентів Лемків Але місцевы
хлопці тепер я приходжу стуй зомціли они бесідуют лемківскы з Жоннико лиси
не знали ани слова по лемківскы А тепер ся навціли рішує повіти
што Лемкы Ні Яй я роблю з вашыма хлопцями ся навчы де
по лемківскій бєдує Ам мій тато мы мы колиси з татом пришли
бы мі тато з Тыльови та пришли сме і ну вызнате же
выселяли Лемків а хто был плояк та лища вселійшых Но была така
єдна родина же мій дідо приятелювал з нима полякы і мій тато
пришол до до них в Густі Там і хыжа такій стоіт Но
єкаси уж одновлена але стоіт на тім місци пішол до той Марисі
Бытярьовий же коли были маленькы то они разом ся бавили Но і
она як она бесідує до мого тата по лемківскы хоц она полька
Стріли сме іщы єдного Поляка з Барвінка но і тиж бесідує по
лемківскы Полякы нормальні знали по лемківскы бесідувати і памятают доднес Талеявец Лемкы
якы ся вернули в тото село они уж сполечыли ся і тепер
ходят до Костьола і моя тета тиж так само і бесідує до
свойой рідной сестры тыж уж по польскы Од якысы такы чуда Юл
тім же там насмеє в селі на луці і монастырска такы самє
рідколісю є Моє од злого року тот наприж баб бабів ся має
внухів то є такє же забороняє своім внукам бесідувати по лемківскы Як
думати чом не так родилю в кім же Я поєвідаю чыє ты
дітина Я баба мі повідат же бы я не бы не бесідувал
по лемківскы бо я уж уж коли ся буду милил Я пожало
види ся є ізджу долині жыю приходжу на гуту бесідую по лемківскы
прізв до долины бесідую по украіньскы такє не забрали тіж такє є
така на два рокы старше Звідую ся на чом Ты бесідуш по
украіньско по лемківскій Бо я працюю в Садіку я мушу іми говорити
по украіньскы выжати што дома по якому бесідуєш Я стараю ся дома
тоже горити по украіньскы а зызил лем ся з єй сыном звідую
ся Ваню По якому тво бесідує дома же она є дома бесідує
по украіньскы Жебы ся не помилила была діти де ся помилите тото
же знал як ся помилите но я ся не милю Можу бісідати
по украіньскы зау переходжу по лемківскы Як ся мети може то може
люди дакотры такє же я не розумію я до того не розумію
до тепер чом Чом мож Гарні ся Гонсы помилити Я приходжу прізд
до монастыры зразу бесідую по лемківскы бо то Ганьо бесідує О гринє
прихіл мі ся ганьбит він несе бесідувати по лемківскы в бесідує по
украіньскій Тото не є то Я мене такого ниякого не розумію Ні
тато коли іщы были жывы ґідо і баба пришол но на місяц
пришол до них до того села де они замішкали то все одраз
переходил в кім моменті якых видів переходил на лемківску бесіду і такы
все з нима бесідувал аж Попращыл ся з ними якы іхал домівну
то пак засели У мене сын молодці він гуту все приходил до
мене до лем о сели з дідом там помагал м на місц
на канікули призіл В місяцах за місяцнавців бесідувати він често по лемківскій
бесідил А пові же тату мі потім зліп сліду перейти в долину
приголююл ся навчы так по лемківскы бесідувати в віте злі Я поже
тепер як вітале Тату Ну баз добий Словаків розумію Поляків розумію Словаків
розумію єздит в Інтелю Босці І розуміє і поже то злізит ся
навцю І не злі І вітер приіздят нагоду приіздят є своіми колеґами
жере ся бесідати по лемківскій Бо він хоче а то не хоче
і його не зоставляш хот бы штом робили Думам же ту справа
не єст така же зоставляти але гнеска сой подумала єм же даколи
люди треба заохочати І мі ся здає же дост часто в ріжных
лемківскых орґанізациях не заохочают до чогоси пізнаваня свого до пошануваня свого а
очваряют навет од того Нераз уж были єм свідком такой ситуациі коли
чловек мі повіл же пришол до товариства вписал ся было йому цікаво
през якій си час приходил ци приходил на якысы там концерты ци
іщы дашто А пак знеохотило дашто його і одышол І такых історий
знамы дост дуже бо штоси такє ся діяло там же чловека знеохотило
мі ся здає же барз важне заохотити наприклад молодых Як іх заохотити
они уж не мают жадных комплексів як мали іх родиче ци навет
іх дідо бабабабабабабабабабабабабабабабабабабабаба котры гьбили ся ту Совітскым Союзі же якоси інакше
бесідуют а молоды уж не ганьбят ся як іх заохотити они якби
свіжо тым ся інтересуют свіжо бо они не мают За собом того
вшыткого того хвоста повіме так же не тягни ся за нима тоты
компліяксы тоты якысы історичны Ониж не мают чого ся ганьбити може мало
знают може і не знают вшыткого але Свіжы цікавлят ся Они не
знают они так самы як місци тут саму ложы бідали Він і
не зна і не хоті ся інтересує і не хочу тото знати
Він бы хтіл він маленько знам ізти Сяди єздил в Польщы выступали
сме на ватры грали сме в ансамблі Йому тото не інтересо і
буде же то не треба і ся Ном ништо діти повіл він
тото не Може з часом як стане старший буде му інтересно одкый
были його діды до одкый были баба може ся інтересува но тепер
йому нніз робіт буто неінтерезно не видіто Я мю не оповідал же
як він были в Мацині было тато Марусі Мацини То віз як
повідал ся жебы дідо якту не приіде тым был менці му было
пожем років же брал глину там де діду жыл взял глину до
Пудерка з Патицків і привіз до долины якы як дідо вмер то
віце нагадал же він привюз глину в Польсці там де діду жыл
і поставил до труни Але і о інтересу Він знає про Нимківсєну
знає ниям його тотого не тяне Слово інтервю пришло до нас з
анґлицкой мовы і в тім языку значыт стріча бесіды Тепер тото слово
окрислят тыж єден з жанрів журналістикы певне найбільше популярний зо вшыткых жанрів
якы сут Доколи інтервю єст цалком неподібне до звыклой бесіды двох люди
мастругу схєму ци якій слачний наперед выдуманий журналістом сюжет Но даколи єст
так же інтервю праві ничым ся не ріжнит од природной нормальной бесіды
єст лем єдна ріжниця тота бесіда зафіксувана диктофоном Днеска мали власні такий
выпадок Але думам же то Вам не хыбит а іщы навет дає
полны учутя же і вы присутны при нашій стрічы Мі цікаво бесідувати
з ріжныма людми і мін незалежыт на тім кільку ім руків яку
мают у світу фаг погляды Григорий Курило тиж єст барз цікавым чловеком
Спочатку робил як кіномеханік крутил кіно і малювал кіноефісі бо колиси были
такы часы же тоты плакаты малювали в каждым клюбі а назвы фільмів
писали тыж руком а не в компютери Гриню барз хтіл ся вчыти
в художнім учылищі бо страшні любил малювати але не повели ся Іпак
вывціл ся на телемайстра ремонтувал телевізоры Дале уж пішол не по мистецкій
а по технічній дорозі Учыл ся львівскым технікумі звязку і доднес робит
механіком звязку Но мистецтво і музыку не лишыл хоц не учыл ся
специяльні музыкы але все грал і співал на слуг доберал мельодиі пісень
Як мал коли то різьбил малювал ци дашто цікаве майструвал в своім
мешканю зробил вшытко сам навет меблі коли пришле єм то пан Григорий
жебы міл казати розложыл на столі преріжны прикрасы з кораликів бо і
з Бісеру дашто робил навет тото го цікавило Лемку вшытко потрафит зробити
одраз видно лемківску натуру Уж повіли сме же родина Грица Курила была
вывезена з Высовы Высовян завезли в Тырнопідску област і они замешкали в
селі Гута коло місточка Монастыриска Там побрали ся його родиче там і
вродил ся наш гнешній гізд зато все споминат о тотій Гуті Де
жыли вшыткы Лемкы вшыткы своі Григорій Курило споминут же коли женил ся
дідо Звідулго што гриню не міг си найти свою бо своіх дівок
докола было дос дуже Але так ся уложыло жытя же же женил
ся пак і другій раз і товды уж взял свою свою Марисю
власні з ньом учытельком в музичній школі жывчыт діти грати на гушльох
і сыном Васильом Створили родинный ансамбль Лемківскы Іскоркы і выступали на ватрах
фольклорных фестівалях правда през якійсий час уж не выступали бо сын вчыт
ся в львівскій політехніці та неє кули алеска они зорґанізували выступ в
своім мешканю специяльні для слухачів Лем Фм Веспва за Лемківщыном то є
Іван Лучыка жыл франківску Южнеют мі серце Блоґен на серце Блоґеза вами
сочне Быже горами Бы Серце лови парце Лоста де все співаю стою
<unk>ы Юж кілько років приходжу на ріжны конференциі лемківскы зборы і всядинь
чую єдно же бесідуєме о тім што было о тім што буде
ани єден фраз не бесідує Деси позаглоне было яка си мала быти
конференция і было повіджено же буде така тема же і Минуле і
майбутнє значыт якысы будут доповіды о будучности Пришли єм приіхала і думала
же цікаво же буде якыси округлий стіл і будут бесідувати може о
якыхси перспективах бо я не чую ниґда не была єм ниґда на
якымси округлим столі Жебы там ци в телевізіі жебы такє было ци
іщы деси жебы там бесідувано о якыхси перспективах якысы конференциі лемківскы науковы
Бесідуют ріжны вчены ріжны дослідникы тот досліджує фольклор тоты співанкы Тоты в
строі тоты архітектуру деревяну тот іщы дашто што было але тиж выступают
якысы діяче повідают што было як нас выганяли і так дальше але
я не чую якыссий проґрамы што тепер вартало бы робити І тепер
му такій ситуациі жыма війну і некорект не єст тепер проводити веселы
розрывковы імпрезы як то фестівалі того неє і неє нич Вказало ся
же як не маме наприклад фестівалів то жадной інчой діяльности лемківской неє
Іщы перейде тото покліня наше поколіня І дальше забудут Я вам повім
Но іду в тім стім Ям поєм тако Тілько мы раз зробили
концерты в долині то на концерт при лемківскій обяві є в церквах
повідали Лемків є <unk> Лемків в Долині на концерт приходит <unk> люди
Все Ясце найпшы люди што померли в долині де ся поділи Што
ся треба написати од обяву же каждому хто приде на концерт буде
давати по стогривів ніж жебы пришли Я ся так все не повішы
зыків слі Я правду повім же што Вас трем спіцяльно просити жебы
приходили но придут од сили триці люди всє І вони знали же
коантри Лемкы знали опеті звідуют гей до ты выступу выступу Йой а
коли в неділю Йой я не пришузы не пришол Было треба прити
з Лемку Ні а не Лемко а хто ти є а мама
хто Лемко тато Лемко ти поти Німец тіж той Енжы о єден
Но мама Лемко тато Лемка він ні А ты хто з єдины
поже Лемко Як же моі діти Лемків хотіли біж по лемківскій поза
то же мама Лемкєдя тато я Лемко а они хто буде Німці
ці хто гінА розумішы ж люди хоц бы си інтересува Яни не
розуміл што робит хіба специяльны робити лем бы такє робити фестіваль жебы
прийшти по люнку пити Якшобы пелюнку пяти то они бы пришли І
до концерта раці они ся смотрили концерт певно бы присли веце посмотрити
си тебы было такє як ней молоді Бо ята рахуй же Людину
я знам підкує ся але было такє же ми автобусами возили люди
сіли Не можеш хотіхати Нипланчы діхати на концерт хоц і привасти іх
таме назад Лемківскій концерт готовы были автобусы жебы Привести з тотых сел
де дижыли Лемкы жебы іх привести а они не хтіли не тісти
в тото автобустах Я Вам повідам як на Гуті Тілько на Гуті
я приізджал то мі мій Вуйко Я выступали на Гуті пришло тіж
село не тілко село має <unk> хыж зышли ся но <unk> люди
тіж з тых скых хіж Мій уйбы тіжди пішыл Поже уйкы часы
не пішы на концерт Ягрын я што не чуж тантивати співати Ні
не розумію я не розуміл такю не я чул же же приіхали
з Польщы прихали або лемківскій ансамбль Приход длине я бы пішол бо
я ся рухую ся мі інтересно то я хочу бы я Лемкы
бым пішол а і ни інтересной што ім роби і не трави
ім повідий толкуй ся же были бы добры добрі придаме і нихто
не приде Но я тіпу єм так як шобы зробити жебы а
там палюнка жебы было ся повеселити жебы потанцювати молодяж бы ся зышли
молоды А некончы так зробиш власні ходит о то же люди треба
в якійси спосіб заохотити Може не лем поюмка може іщы якыси глядати
новы формы але заохотити бо люди знеохочены Я думам же сут ріжны
причыны же люди знеохочены І треба як бы одмова зачынати Но бо
може якыси так може тепер людям і тиш Як бы они тоту
розуміли кусцьок але то треба заохотити Знате тиж повім про свого тата
Він не мал охоты іхати до свого села там де він ся
вродил но бо так гварит Но чом там поіду Яктуєш не наше
яктуєш не такє як было як я ся вродил як то уж
цалком інакше як там переважні поякы Но чом там іхати І тиж
не цікавий ся спецяльні тыма лемківскыма справами бо думал же но то
уж пропало Но пошто што тым ся так Як мало деси може
напр там <unk> років <unk> років а деси деси уж потім ту
уж зачал ся більше цікавити А так сой думал Но што но
но то уж пропало люде вшыткы о тамаль выіхали но то уж
клонец І я думам же барз дуже люди думают подібно же то
уж на тім кланц І може ім то так в свідомости о
то як бы припечатали ся же то іш конец і може зато
не думают же то єст важне як Яси думам же они сут
має з ім того не треба Но то не треба вчера чытали
ім ім добрібого і будутя ім того не треба чом они люди
Я епуєм неєдного я повіл так чом выйдете в ансамбль Лемківскій Ансамбль
орґанізувал Файный спів А тіло ти плате од жыты хоч Вюсі тілько
мі платите з тоты зєход яка платити ти яйсі грошы дає дає
поіхати Мі то інтересно а то інтересно Задурно співати аби та не
втутамити ани Що не бесідут з бабом ци з хлопом якій она
хоче єй зато платити же бігати Боже та поідеш за мі ідеме
до монастыры іщы грошы даєме на автобус же піхало мі тото інтерасно
бо то є лемківскє то мого тато маме бесіда Мі тото інтерес
за дурно співати там ходити Ени то не треба Не дайм розум
нидже зробиш ним Іщы іщы добрі як што дітина ци ци хлопческа
як ся мали же як ся бесідуют де якто было в Польщі
де они жыли Ято ту інтересну куп котры ся інтересує дітина тым
А як ся він інтересує бо як был мали так слухал же
як я приіхал в Польщу я приблизно дал де хто жыє Я
не был іщы знал де выслові я знал де хто жыєл вшыткым
З тых бесідів мамы судили ся старшы ну такы як <unk> кулеґіли
ся бесідували як там ходили невіціркы вытенцювати ходили всяди як з глядом
ходили як з вертафом ходили де так хыже стояли де тота хыже
де хто жыл як ходили на Явір і як там мну вшытко
оповідал Я тото си запамятам і тому ложы Я тото памятам А
я такє же не знали і інтересуватю тепер не знайде хто року
же я нич той бесіду і не бесіду ништо єй то Бо
такє тепер людиє Не тепер є такє были тыкіє Жето ся інтересує
то зна де ся не інтересуєте на заниці кому то не треба
Я ся так думам Я помірю я ся так думам же іщы
моє поколіня такє як я а потім помале помале помалем Лемківской Ватры
може буде але зроблят так на подобі як наймоли Но і тепер
там дей моли в якыси ся смієш што зробити тото специяльно ты
зробили жебы приходити по Лимку перед дар ни не поза полькы денце
не приде войну о Милы моі слухаче припоминам же мы днеска в
густях родного ансамблю Курилів же ся зове Лемківскы іскоркы в місті долины
То уж друга наша стріча і гнеско бесідуєме власні з Грицом курилом
днешня Тема Асиміляция Лемків в Украіні Власні в тім контексті бесідуєме тиж
о діяльности Всеукраіньского Товариства Лемківщына Діяче товариства горды з того же добыли
ся од влады якыхсий пільх для переселеных Украіну Лемків Зато дали ім
статус участника війны тото значыт же тоты же ся вродили іщы на
Лемковині Мают такы самы ульгы такы полиготы як і участникы війны Дотого
ся тычыт платы замешканя газ електрыку а тиж транспорту значыт же можут
іхати за дурно ци за пілціны навет в ніжміньскых автобусах і потягах
Но в потягах не все два раз до рока ци штоси такє
Тепер в товаристві Лемківщына гварят іщы о тім жебы ся добити од
влады іщы більшых більх могти статус депортуваного Правда нихто не зна докладні
што то єст што то значыт Навет мы з Грицом Курилом іщы
не знаме Як будеме знати то Вам оповіме а на разі вертаме
до нашой бесіды Я бесідую часто зо старшыма людми і нераз чула
єм такє барз дуже люди мі тото повіли тото саме Бо я
все даю звіданя як вас высиляли но то нераз юж мі повіли
такє же гварили людям жебы ся переписали на Поляків і товды ся
лишат і отепер недавно бесідували єм То была Ніна Оленяк Єскілька тамы
села на пілніч од Корос на село Рібник і она повіла же
нам так повідали в селі Но єй родиця было нею ж ту
ся вродила і ани єден чловек не переписал ся бы вшыткы знали
же они тверды Русины же то гріх переписати ся на Поляка Навет
бы ся лишыл може жыл в якымси спиме так комфорті але ани
єден ся не переписал А іх діти внукы якы цалком легко уж
забывали кым сут Правда Тоты знали і они знали же ідут більше
част были ріжны бортакы але більше част люди знали Же ідут до
Совітского Союза же там добрі не буде они знали Страшны были для
них лишати свою землю Лем даякы были такы заґітуваны то была мала
част а переважні тяжко они лишали і свою хыжу і своє село
і свою землю так вшыткым ім повідали Але ани єден не переписал
ся на Поляка хто си мі повіл нашім селі єден был чловек
же ся переписал на Поляка і лишыл ся Хтоси так а так
переважні мі мі тото оповідали і гварят же ани єдного такого не
было жебы ся переписал люде мали тото за гріх змінити свою нацийональніст
Змінити свою бесіду на Чуджю а нове тоту поколіня уж не мало
того заділо тіж мій дідо Фаміли Москва фаміли Москєн яко вішол на
австрівску войну В <unk> році ся в Росиі ся почала революция і
громадяньска война ту то вшыткы посылали іх на рускій фронт ту то
віків Скарбіну віже так Я сам Русин фамілия Москаль і буду протів
своій воювал і втюх він найде буду же як я буду по
своіх стрілях як ся буду з кым буду воюювати Але была вріска
вызавстрі служы А стрізка рмі посыли в тів з карбіным домі не
хотіти він по якы мі ся переписал як віся руху Русином як
і против своіх Русинів буде воювати А як присиляли тувіже як бы
те аґінтуєл Я знал же як тя гадка переселил на Украіну іх
ся назад нихто не пустит шкода ти думати Бо было такє же
на Гуці ся не будували <unk> року нихли ся не будувал бо
вшыткє рухували же може ім нас пустя домін О вшыткы рухували вшыткы
на Зломів до Польщы А віс бы нихто жда з вас не
пустит Як тя тю выселю в Москви так бы жіла а было
і глад такє же казали же можна ся переписати было же на
ці нихто ся не присунувала моя баба модів жена моя баба Москалька
Тона была Полька Но тіж не полькы была бо мама была як
Украінка мама была Украінка Тато єй был так мам украінкы Новету мам
бадили в церков має быти Я бы ям повіл же не казали
ся му женити же бы то ті же то з польской родины
Одколи тіж был такє звичы же было такє ся одказувало же як
ся ожерил на Польці не мали мало права ся оженити на Польці
бо то помішано має Украінци Укринці было такє А дідо выженил ся
з польской родины Але не было такого Я такого не чуже жебы
дахто ся переписувал на Поляка Было то я чужы выславіл ся хто
переписуваны Поляка доле товды люди мали таку свідоміст же не переписати ся
же іти на не знатя што іхати не знате де але переписати
ся на Поляка ходити до Кыстьола бесідувати по польскы та де та
ниґда правда А як оси пак пізнійше якосионы Но не было того
перше была тота агітация жебыла в <unk> році як ту пришли рускє
а там запришли Німці то была і <unk> році то з орґанізация
Качковскы робила Піду поє же они гойту <unk> році жебы іхати на
Украіну жебы же там баз добрі І купа людин приіхал а потім
в році вертали ся назад Бо нас це был тота Семан Шевчык
жебы єві його мам они так само приіхали в <unk> році але
бы агітациі ту барз добрі жебы вказати ту добре аґітация были А
в <unk> році бы аґітациі тіж так была же дідо перш прихал
ту чым прихал він был в Полоні Му мого тата мого тата
тато курило а з Австриі Был ту Полонів Удесі молсі родина была
там Удесі мал жени ся ци был женати чыто то хто был
влас нахід на громадянску войну был ту обух полоні Першы гітували мусіли
си записати жебы приіхати жебы люй єм казати же там добрі чом
поіхал бы там бы в Росиі был Він виділ же там певно
добрі жебы поіхали татове родичы приіхали <unk> під осін Такізай ся такы
вежы треба іхати Білсі ня цікавит тотым році Чом то аґітували і
увідали же мали бы люде выізджати Навет вшыткы я чула і такє
шо в <unk> році в Высовій тыж аґітували же будут же вшыткы
мали бы выіхати і яка си част люди выіхала на Галичыну І
як они ся дознали же з ними южы нихту не поіхал а
решта ся лишыли нормальні і пак они ся вернули якы Німці заняли
Голичыну то они ся вернули назад каждий свою хыж А подінул друг
заснад так такы на Гудзы были жебы вертали ся іхали раз <unk>
а потім вернули ся назад а потім зазір гадує А чом они
іхали Ци вшыткы были аґітуваны ци ягідуваны в <unk> роті Гайдва штатся
тебе што ім обіцяли то язы обіцию з вашой родины не было
такых А тепер повіджте мі як выселяли вашу родину То выіхали <unk>
рок <unk> Тато татова родина Приіхал і в роді <unk> родин Пріхали
они были выселены дес майже місяц єхали ци більше Як было з
чого ся за чало шу люди мали візджати хтоси пришол до села
аґітувал хтоси ци то были то не было добровільно Добровільно примусово Но
ай як было Доколи гварят же спочатку было добровільно а пак было
примусово Ты його перше на дра добровільно примусово Маш поіхати в ся
оказати бо як ся лишыт што буде гірше Маш вказати же там
добрі маш поіхати вшы Но В <unk> році тоіхали хто хотіл цінци
тыжні Я чула в єдных селах же іхали лем тоты же же
барз хтіли же бас хтіли Тоты были на Луті же выни потім
іхали Михаєвску же ты бархтіли тоты приіхали Тот сы сама Шевчык так
само были іхал Басхтіли выіхали То были політычны погляды політычны як хоже
бы сами самым повіли же то была орґанізация Качковскы самы більше агітувала
То была прокомуністичнация Нок бы повісти лівы погляды Они першы а тоты
ся візджали так было і допуєл же Хто ся тя звідул маш
виіхати люде выігали в <unk> році Крихали ту з Поляками они прихают
ту з Поляками кы были перше выселены ту были был з Русиі
маш выіхати мусит поіхати найперше мали іхати тоты же уж были в
часі І світовой війны ци Ята Нихто хтіл А ледакы другы А
чом власні тоты же были в часі ІІ світовой війны Жебы вказати
в Русиі добрі Но а як іх заставляли аґітувати ци што Та
і не состерают тудла пришул докыш і Они пришыт докеж не знали
хто был хто воювал хто был ту і выселяли яка є тайция
Пришуты ся Они самы хтіли іхати хто был деси в Полуні так
За тебы хотіл іхати нихто не хотіл іхати Нихто не вліва зоставляли
так само Маш ві іхати і вшы Мусил вказати першы же там
добрі бы як означыт перем добріл Зы выселяли Зоставляли першых іхати хто
уж был русикалы верси тых же были в Высовы Ганчовы выселены то
тоты же были в Росиі виділи насілі таксіліні А не тілько я
знам бесіды ну маме тата діда же так было а тоты і
другы то уж примусово до провіль Но перша рата была коли коли
з Высловы выіздали Червелипый місис у <unk> році Они прихали ту также
туйш кольпері копали повыкупували ту як пріхали на Нагуту Но як копали
велякы Купали восени Восены Онихали также кольпері але выгварите же перша рата
жернили Дута олевіз лип місяц лемай ся два місяця тіхали Гато барз
доіхали по два <unk> місцяли на граници Так але тепер компері ту
скор ся берут А колиси верес місяці Вераз є кіс вересні Оповідали
же почынали ся же пшениці ж были покошены почали кумпери копати дідо
повідал же є приіхали в Потуторе жем потяг став і глядали такє
село прини як в Выслові жебыли доколо Горы нашли стомятих самы же
были вшыткы Полякы І онисі з Поляками жыли цілу зиму в ядных
єжах голасных І Полякы ім помогли посадити в ґумпері І Полякы віхали
а Лемкы ся дішыли а Лемкы друют тоты жебы на родины ся
десили польс дале знати майже ціле село приіхало ту Аншова Бріхнарка Гута
Выслава вшыткы віхали на Уту вшыткы родины і ціле село лемківскє Чую
нараз гварят же в Украіну іхали лем тоты хто хтіл а хто
не хтіл тоты лишыли ся і іх выселили в результаті акциі Вісла
Што можете о тім повісти Тоты же них бас не хотіли іхати
то тікали по лісах ночували там перехували ся но то было тых
повіли же ховали ся зігусі іх кормы же повтікали дідо то дамен
тато же по селах тигає ся тых наприклад то село в тот
час віжы наприкляд то тиж візыли Люди потікали лісы ночували там приходили
Істи треба было ти приходити ти діда вшыткы знали приходити іх корми
бы по ліси ся ховали а потім вшыткєдно вшыткы Хто ся лисіл
были высланы по опраци <unk> році тіжку породины было выселено там німецкы
терториі Но то Хто аґітувал тото хто тото были тоты же аґітували
же треба выселяти тото приходили ци то совітскы были такы представникы ци
совітскы польскы Полякы Од інчых респондентів чую же як бы грозили же
повідали же вы мусите выіхати в Ци гнеска Цызарны бо вас єй
такы выселят вы не можете ся лишыти ниє было высуві Но так
і было то і так коли бы тых по тых селях тула
близше же они не хотіли візяти до ціли села полили дідопило же
я так си дум же так коли не дадити з покою треба
візяти так вы першы віхали а до другу я пришлата другу рату
візяте вшыткы ихали ціли село но то ся лис бы што ся
втюк Має ся взіткі ся лиси є повіл хто был женатий на
Польці або ці жемолы якыси або жена была Полька де ся полишали
так вшыткы выіхали мал ты ся сто лишыл А хто ся лишыл
то приіхали по тім <unk> році потім ся вертали назад заступ совіжі
люди де ся пару ся повертало назад вшыткы по Неведен Были сте
в Высовій бо я не знам мій тато мі тато не хотіл
до свого села і іщ было так же яка си там цю
ця поіхала іщы скоше в сімдесятых роках так летіло до свого села
бо тяжко было товды поіхати до Польщы барз тяжко не было того
позволіня долго і так дальше а як поіхала але як виділа а
оно уж не своє Трасоно ю вшытко Южне такє І она летіла
як на крылах а вернула ся і так было гірко же не
хтіла більше там ыти не хтіла більше тоту видіти бо оно в
памяти тримала тото село інакше а виділа цалком дашы так само і
мама поіхала а то тищыцкы хыжы жебыла хыжа мнова муру будувана з
дерева они приіхали вшытко розобраны Хтоти ся дісили хыжы котры Полякы заняли
жыли Полякы то котры были хыжы ся пышали А так вшытко розобраны
не то ми хыж тых же жыли кулиси мал котры хыжы ся
десила маме прихали вшытко повадане там ся такє был пан Песіньскій о
там жыли там ді ся были такы великі ты будинові і оставя
мури Коли них были хыжы то пішы ся выговорили о чена на
тым місци де была хыжа в лісі шытко заросло лісом Наплакали ся
мастатом ся вернули назад ся бали мама была тіж паро раз ти
яку по разів был тым Зато потім міжно што зробиш лем І
потім нихли ся вертати не зберал ся бы ся не вертал Але
в Польщы кусы проводили таку аґітацию же Лемкы вертайте ся як то
може але вертайте ся а в Украіні то нихто як бы ани
тоту тему не зачынул можеме так же мы можеме в якійси спосіб
тиш вертати ся бо то нашы Я не чула ани раз Зато
я перше вам повіде же діду Пуєвже як є переселили ту і
ся на заниз Нихто неси не думал же опусти назвы Люди хотіли
іхати на хто і они так си не хотіли іх деєти ся
добывати бо знали ся і так не пусі Але Ягварюх не злегіл
Ні А тепер тепер жыты тоты Старе дожыває свій вік а молодий
не треба ся породити тутай так як я тай не хоц нашол
і шалет нам тото своє же де сту жыл і выіжати до
Польщы Місяц здає же барз дуже молодых рады бы поіхали до Польщы
думают же економічні там ліпше І кєд бы была така можливіст і
появіли бы людям же но можете тепер там ся вернути то навет
з такых економічных чысто розрахунків люде бы поіхали як бы было такє
позволіня Бо інакше єст жыти в Уні Европейскій і інакше ґаздувати збыти
підпріємцьом думом же кєд бы была така ситуация днеска Польщы Євросоюзі і
я собі думал же наприклад там в лихых містах тот так а
бы там поіхати в горах туди жыли Лемків Ничте дневас такє аж
добрі Выбачте Высола єст курортом і там прекрасны дорогы і там мож
наводити такий самий бізнес як в якымси інчым місци А може біж
за тіж люботе не можут найти Десі тепер были деся діду роботы
не можут найти тіж Віз жат чым заграницю і тіж віз ку
по заграницю іме чы ідут А тіж роботы не можут найти Вім
Замкі ідут робити тото вшытко знам Моя вшытка родина в Польщы занимає
тішо саме веце то карботы точат по дереві же має з буд
і маєт роботу Двома але си ни них не маєте роботы не
мож затабліотеци роби в бібліотеци Запош місце єй племіници Но так нич
роботи тіже што буде сой робити тілько люди та мож при прислузі
до тых ку років робити а деват ся буду робити Як по
там роботы ся мают Неє такой роботы Борт тім є был тихе
самы Маєт своі поля маєт свій ліс це з того жыют же
не родина там жыт А колиси тота земля могла прокормити тільку люди
В каждій родині было троє четверо пятро десятеро діти Но было трудно
іхали до Америкы так але колиси тота земля іх кормило Та бывали
своє звіліз мали своє плоне та нетібжыли Видити як то єст як
товды іщы но така была техніка недосконале і так дальше а люди
якоси могли там закыздувати А тепер мож в селі робити в інтернеті
Но я бы я си дум же тепер я бы такє я
знам я си не дум же баз бы дахто хтіл в Выслові
іти там жыти Як вывернули назад тото поле же родици мали і
тот ліс він выдал тіж жыв а жебы поіхати в Высовій Жыти
і найти роботу то я си не думал жебы барзда хто хтіл
єхат Бо завто же ту ся породили ту мают вшытко віжыцям за
цім візол засв жедал выселяли знов отельник до Польщы Добре Але я
хтіли більшы провыселіня власні якой селяли выплы же тову родину інакше мамину
тато о <unk> році мину <unk> іх приіздали у <unk> зато родина
є по шестенадцет родин а <unk> приіхала мамена родина Полякы выіхали тоты
же были на Луті повиіздали жыли з Поляками На тым місци приіхали
тоты жы ся полишали Выславі Ну родины тоты бы было там Ус
поіхала на монастырисках уз Жыли узнає Рідку Лісю Жыли Высуянів Новуті і
Ізабели Не так повіжали А іщы в якых місцях жыют тепер мешканці
Высовы ци іх діти Миля Миколаєвскы Миколаівска областва Силівко і іщы і
кыситом село Красне І і іщы якєсы і іщы може здає щы
А деси там на сході Украіны На сході мало было пошыткы вести
приліхали то ся поселили селі Мале было выселяно на Донбас Але на
Донбас выселяли тоты же з печатку ци не реце <unk> році невыселены
А Было так є чула же мож было ся вписувати як бы
в яку хоціш област як выселяли Же было так же аґітували але
повіли же можна там вписувати ся на колгоспы там буде барз добрі
а мож як бы величыну іти там то першый так был то
спочатку перший як ішли і мож зо ся уписати як бы выберати
яку област так Но то не Хончы так не такє нечу жебы
выберати ту област Але я не розуміл як ся як вышло загже
же они же поістал і післи глядате же три дни стоял в
поізді люди глядали села так єси думали же же Поляків высиляю не
знач же Полякі будут высиляти во не знали же жыли з Поляками
же нашы тихє же будут выселяти Поляків сили ся тут баз дуже
ся десило в Бержанах то Кулепід Гаєц же были польскы села Звысковы
Нє сой мало было тых пігайсках вержанах Має вшыткы выслова Бріхнарка то
єв тіб монастырисках ті науцілены там <unk>o<unk>k Они были жыли ту на
Гуці потім повізали там тодівали такы приіхали за мітува Але там было
така справа же першы рокы печаткы ту были такы трудны же Негодны
были вытримати просту люди просто не мали што істи і повіли там
же там буде ім легше і так доправды было то была правда
Они пішли в тоты колгоспы але ну была тяжка робота але было
і якоси могли кусцюх ся доробити а ту не могли нияк ся
доробити Та бы то было Треба цілий ден робити ніж не зробити
та бы іздали купа люди виго А Што знате од родиців як
было як они ту пришли якы были початкы того ґаздуваня на новым
місци де ся подавали ся як до першых років єм <unk> рік
де ся мали своє поле де ся може было взяти Натася в
Кугоскій Тріж не было так ви за што робити зошы жыт Позаберли
вшыткых клоні позабрану худобу позаберали ты люди выіжали вшыткы бы не было
зошы жыте а першы два рокы щы меньше бесіди поже можна было
жыти то выіхали Як они Выіхала з учатку тотова родины а За
другій рік за другій рік то прихал півселе приіхал Ну але дале
знати же ту родина жыє там же ціле село Поляків <unk> хыж
не было Нові перше або а прихало в роді <unk> родин прихал
Не потім дале знати же Полякы в єй Заєзі приізджали ту не
приіхали тоты другы на другу рату на <unk> і <unk> році де
позанимали ся є котры вели в тыреху і ся кому достали так
жыли Мож повісти же то было щастя нещастя же были вшыткы разум
Бо то іщы якоси могли разом ся тримати і менці більше жыти
но тає в дома подібно так за вшыткы были є другознавы нале
тотах знам якы было так доколи же трафили даси же но розшмарены
были то было інакше а ту якоси іщы медже своіми Но те
знам ся як десь повідал ся выли следина в сталіньску обест онижыли
в Землянци вшытку позабрали худобу позыбрали то потім люди не могли там
привыкнути вшытко мерало ішли пішкє Отам вертали ся назіщы о то знат
На дво іщы жыли інакше ушыткы были своі яксы давали ся ради
Партизантка ім не дуже докучала бо зато повіте так же партизаны были
так ніж Москалі не берут мене не береме москалі почнутнут брати ме
брат Істи з початку партизантка не брали од Лемків На Луті Я
знам не тіл Я знам же коли Лемкы были ску област выселены
то Лемкы до кінця не знали політичной ситуациі і не розуміли ся
што то за партизаны што то упа што то єст они не
розуміли до кінця што ся діє было Но пришли з інчого краю
бы ім так были в інчій ситуациі а они пришли ту а
ту під піля ту приходят вечер єписы хлупці з ліса і они
но з печатку як бы не знали што то єст і было
ріжно тыж чули ім ріжны істориі нас утівы не знали в тот
річ Знали они знали бо мій дід жыл же стояла сотня певно
буде з <unk> метрів і <unk> метрів та на хуторой І тілько
ся приіхали же Лемків приіхали а другу а ся Пуляків выселили Нехтовды
як былякы же не выселили то они дідам ті купили же певно
через на друг бо на третє ден вшыткы зберают є до чытальні
Розвятка рускє же зберає вшыткє до чытальні же має вшыткы люди зо
селя дошыткы хлопів зыти ся тоты Лемкы же іх там привезли Ци
о ты Лемків же привезли жыли на Лутіс сякы ся люди зберали
коли чыталь попріха розвятка же май там розказувати я уж оселем А
о дід повіда я пришол а тот же вча зо мном з
ліса приходил бо то коли при зразу приходит істи сме вердаба Вєвчера
приходил з ліса а він в воєній формі з меделями з погонами
сіди зо собом ся звідує Лемків провіряли што ани будут звідувати ци
Бендерів си не приходят ци як звідківы приіхали ци Медері си припривіряли
Айтіга поліз в ючара Сідил мене з ліса пришол на сколпаване сідит
Они а то партизантка специяльно провіряла Лемків Значыт то не были совітскы
Ні Бандерівці провіряли упа провіряло люди якы прихали люди ці могли выдавати
Они такы специяльні Деси нашли тоту форму тай вшытку они так позберали
ся і провірали Лемків якы люди пригали ся і не будут выдавати
ци будут відати ся ци партизантка приходит кєд парозо тредіде не приіхали
І што што ім люде повіли Слухайте што дідо Поянам я мал
штоси робити Ей я б зашол вперше але зраз бы же Ільку
і звідси Вони ся знали бы каждый ден в діди сідили уж
три дни сідили бо тут лісы приходили тай подідо полеже я вышол
і поже што люди тихы жебы сте нижде бідували і все Жебы
нижде не дава знати Але тіж такє было не тілько же мі
дідо оповідал же так напрякови тото знате же ту бы оно на
Украіні была жолоба носили з Украіном Вісіляр гол быр быти з музиком
Танцювати не го не было ну для місцевых люди котры жыли ту
не для Лемків але мы бесідуєме про <unk> рокы <unk> Было жалоба
за Украіном Місцевы люди так носили жалю без дно Весіляр были безбузином
я повім зниці то як бы розуміли ся же пришли совітскы окупанты
і зато єст жалоба так так Пришли совітскы окранты і зато мы
як бы ту не можеме ся тішыти ани робити такы вісіля якы
належыт ани робити якысы більшы забавы бы ай діло тіже а Лемка
бы до пазволяла робити так Де не знаю зато жебы пришли чужі
люди він не туды жыли вы чужі люди Ім дозволяли вісіло <unk>
році тати ся женил вісіл было вшытко так має быти Сомонку гнали
в лісі хлопці знали з ліса узнало де Сомонку ся пильнували жебы
розвєдка не бы пришла Кіно давали крутити кіно не мож было крутити
А упа дозволило докусити кіно зато же чужы люди приіхали то не
на немісцеве ну они накладали ся то і не Полякы і не
Украінци нупа просто ні провірали зато я повім же они повіли же
податкы не береме дотл і ніс наприм <unk> років роді з Лемків
не брали податків Было такє з початку Хто не рускы не брали
почнут быскали брати почне ім брати лупатак видавало Але потім што зробили
пішли вшыткы сміти кіно до там до клубу ся же зробили клупче
што там было они шмерили хльоцом записком Явеци ходили кіна дуже раш
в реме гранату Жебы люди не ходили інтересно было якіно привезете єй
діти тем літали Але але дозво было лем для Лемків Но но
Але Лемком тіж бы попередили ся жебы часу до гіна не ходили
бо сме шмали гранату Тепер лем кльосок сиписком смерет ся звілят сме
Лемком дозволяли і вісілья дозволяли з музиком і хлопці приходили з ліса
попреберали си діду Пил попереберали ся до Ґєрхів позебрали Ґєрків хлопців і
пішли в вісіля Потіж были молоди партизанці автоґы тіж бо дати хлопціли
было Яла за дужу опові Яы Тыж чула такы оповіди же приходили
но аж такого не знам але чула єм такє же приходили уПці
з УПА і звідували што ви за люде Но Ци вы будете
нотвосити То было такє но не жебы вшыткых зобрали але такы по
новыдному ци як знам же такы а поєдках бы пришли што вы
за люди і ци ви будете на нас доносити бо як вы
будете на нас доносити то поєднім они так знали бо село было
невеликє а долкова были має сотні Они май ся коли кажду хыжу
знали де хто жыє зупакы не треба оціл але просто зберали во
вшыткых гірше але просто збрали привірати што се люди приіхали то было
такє было Лекіда каждый ден гоне же так же оникы приходили казали
істи зварити бал зварити баба мала зварити моя баба мала зварити на
двадцет люди істи одкай то Але вони принесили своє зварити зверити Зато
поє же они поже дотрі ніж Рускы не почнут збрати Москали почнут
брати ми бым брати Івана тіж наприклад <unk> люди прилязти мясо там
бреж прилазы штом привязным пожел коли сы жыли до сотня была доводных
іде і вшыткі знал Але шлях хтіл повісти зототіж же знате же
Гута лем єдна глута з цілого реґіону же упа дало выселити ся
вшыткым Полякам Ани єден полаяк на гуті не загынул Упане а забыло
ниного хлопа ани єдного чловека А вінці в село Стара Гута была
вырізана з Палена крыстятин сполений цькляна Гута з Полена бо то чом
была польска партизанта і была украіньска партизантка они мі з собом воювали
а на Гуці они никого Полякы до никого не лізли З них
ім ся не зачынали партизанці майже не было ани єдного хлопа і
вшыткы Полякы ани єдна людины не земнула з Поляків вшыткы дали выселити
ся до Польщы Упа і низ не повідало інчы села А інчы
сели єм повідам чого так лет нам село наше ся не сели
вшыткє Полякы чы не было сполене і незнищене лем за тото же
Полякы до нелізли до почынали з Украінцями зупа Ниж шы они з
тихы сідили ничого ся не лізли ім дале выселити ся жебы выселили
по містю ціли Садя і Хавы Ани єден лишыли ся три родины
Поляків рішыли ся на місци а то вшыткы ліхали Лисили ся спули
три родины Новуті душы рішы там жыві же іду тепер разом Фактичні
вы вродили ся в Украіні але в лемківскым селі Но І вы
фактичні жыли в лемківскым середовиску хоц на Лемковині Но тыж унікальне можна
повісти што вшыткє такы тепер Но так нуті так але в інчых
місцях де были выселены де не было ціле село но своє подіме
то было інакше Но і там як бы тота лемківщына іщы ся
затримало А на занауці так летімпуєм як же єсм мелоды котры тоты
ся діяли бесідувати по лемківскы але бесідуют ормай жыткы по лемківскы вшыткы
вмівскым сіл як сут і місцевы поженили ся на Луці бесіды лемківскы
А з початку та не женили ся знал бы же першы рокы
по перше не женили ся же не хтіли брати жену ци мужа
на Лемків а по другы не женили ся бы як бы думали
же ся вернут так было такє Но то як я ся женути
мадіда мі повіл же о гриню не моє си найти свою Ябоже
за свою А ти си думаєш є то як чужа то ліпше
бы ти єй не виділ тоді дотак ся сміл люд ушыткувати Міцоты
ся на місце тото не ішло Міце тот был хто міг было
вшыткоєдно покы придумали Єп а потім Бетім передуму Так мі звідувал тада
Ми завдя бесідуєте Владик тот з Америкы Максимовеч ми му такы не
оповідал і ся тіж думало металі же найліпше перше другє ци третя
А томустыриску у музеі ме записаны діс не виділ на Мирия Михайлові
ся позмотрия діжде такє про мене повідал м в реках сідили А
што то такє А то пише Записів югаскы курило моє маят Тото
писал Є нихто не знал то моя мам мі диктувала а хто
написал данез Но то поцітайте Бідный я был бідний паробок на селі
бо моім богатством были дві кушелі І міцным бутя мусіл нам сымати
бо такє был звычай в танци подубкати Мал я хыжечку стару чеперату
зато я не пішол ниґде ґу дівчату бо тота хыжечка стара чеперата
одганя од ня всегарди дівчата літам і ту і там аж мя
ногы болят а дівчата гварят же дівчаты болят Пидали мі тета тоты
спід мокначкы же то треба мати ще дыженячкє я ся мушу ще
поглядати бо без нього не штука о жені думати но єдного разу
іду коло рікы бы ах товды злота і воды великы а гарде
дівчатко золото мешкало же вода великій о тім не думало і на
другу страну прийти хотіло Як бы не яванцю тобі ся втопило Скочыв
я доводит чым скорше і сміло бо шкода дівчатка жебы ся втыпило
війтя яє зводи з душом на языку Гваріл та дес ішла Ішла
м на музыку Те єст ціла мокра треба ся загріти Але барз
пасує на музыку піти то як ся погодиш хоцме ту до меде
дам ти з мами ляхы і хтовди підеме Дівча гварит года добрі
гвариш ваню і вірте мі люде нижны циґанів А як сме там
пришли одразу до танцю я си подумал Уж маш щестя ванців і
отец імати так рекли обоє Што звырол з рух смерти тото іх
єствоє Як лем ся женил был лем хтовди бідний але до вшыткого
цікавый спустівний Тепер моя жена зо мном довена і добрі ся чує
і нич не жалує А як бы ся женили то не было
дакой такой пригоды Не было такой пригоды мене была тепер перше ся
жед не виділи вжыткє дружкы вышываных вінці Ев Вышываны Блюскы і Спідниці
Вышываны дружкы были <unk> а дружбы были чорных хутюх Мене было тых
вшыткы Добрі Но певне дост буде того бесідували сме такой у важных
ріцьох бо я просто виджу же єст так же Лемківскє товариство єст
Лемків скоро не буде І лемківскы фестівалі суд Лемків скоро не буде
і штоси там воюют жебы дали тот статус же депортуваны але будут
воювати а Лемків скоро не має А кому бы скоро давати статус
депортуваных у мало кого ся лишыт у мі тот статус не дадут
бы я ся вродил ту Та на комуж давати почекают два років
з єбы хом давати так гварит О мы ся там добывали Верховній
Раді тот статус ме ся добывали а я гварю до добрі Но
і як не тепер то за <unk> ци за десят років прид
же даду тот статус але Лемків не буде Лемків не буде тому
Но то тягні тобі не даду Нотайте мі жебы требу повмерай бо
так то лем поты же ся вродили же были выселены Но і
што з того І якій з того то як шо він ся
родил <unk> років як ся родил там вымате статус <unk> року кількож
років перешол <unk> років <unk> років о <unk> років <unk> років ся
пожыє <unk> років на <unk> років <unk> р наймі не буде <unk>
років Высели ся там <unk> <unk> але по што по што то
добывали ся цілый час жебы был тот статус а більше нич не
робили Было в Польщы і в Словациі дост дужы люди засимілюваны але
якаси част дашто робит жебы дашто ся розвивало жебы молоды си вчыли
того і так дальше То бы тіж мі такє зробити На Гуті
В монастыризках в Бучаці Так там такых мож так зробити Ну дали
де зроб то не найд долині Тястє Але там де більше то
цалком мож бы было і суд і книжкы і вшыткы єст в
ньом І зато як бы дахто хотіл юж не знам кілько раз
бы міг тото зробити Ци то хотіти мало даленованих зобрати зберо Нє
як дахто бы хотіл то бы зробил Но додаткове хто хоче може
на тото ходити при школі нормальну в школі але там пополудны наприклад
треба напр учытель учытелька ся робит в школі на лемківску бесіду лемківску
мож робити А так на прик явлині хто як не з них
сусідых хвили єден я можу бесідати в лемківскым А веце никы не
можу зробити А такы в містах а в містах як темстриско вшыткы
біли по лемківскы же учытелі знаєт по лемківскє то гоне зробит Так
і я знам же то хтіли зробити лем акурат зацяле ся війна
і за то бы то мали робити Так Ям то я не
барвом тых люди же я тото ся Петрів нары в школі Директом
Школи Ены то думали зробити тупорохів передесят рокы бы Але то можна
зробити не для діти а для молодых навет было бы іх з
початку пятеро але зас бы пришли іх колеґы і іх до тотыш
бы было цікаво Бо молоды більші свідомы двадцят років наприк <unk> двадцет
років то мож зробити може в долині більшы Лемків як Івану Франківску
Не тута Лемкы оддес доповіл же хто Лемку признає ся інчы дашы
даєт О то правда то правда Вера так єст Ем дахо повіґы
Ім дашы дай то не зразу Лемкы то было такы долині жебы
дакого зобрати нихто не Лемків то ми не Лемкы бо мы высыни
з Підляся тоті Сугонщыны тотый Отамель Лотамель А як пришло як давали
піль участны кавіны не годен ся был прибхати до кабінету м же
тоты кількы Лемків додині взял та вшыткы питачі стины Лемків той стер
Лемків рішывалимкы Мідкых коли сте стали Тыро в <unk> дня обявили же
будавате лем піль А так нихто не Лемкі Я позявам як дают
у товды Лемків не даєте ме Я Вам дякую книж Моі наймийшы
вера мусиме скінчыти бесіду бо самы видите же уж дост пізно а
я мам іщы летіти і якых циконарів наломати ци нарізати жебы прибрати
нима мою хыжу базалян русаля Люблю тото Свято сощестя Святого Духа ден
коли ся вродила наша церков люблю тото свято а і все чыслю
на Святого Духа в своім жытю Все прошу гу мі помагати но
а як бы то мало быти інакше Вшыткы журналісты і люде інчых
творчых професий прикликуют при роботі Святого Духа но і я тиж прошу
него жебы Дух святый выполнило все і ефір нашово радия а тиж
жебы помагал нам журналістам підповідал цікавый ідеі давал силу до роботы до
творчости но і на тім конец Красного Ламарусая припоминам же были сме
на скым місті Долина Іванофенківской области в гостях Выдного Ансамблю Курилів Лемківскы
і Скоркы днесні другій едициі бесідували сме з Грицом Курилом а проводило
бесіду Анна Кырпан Оставайте здоравы в стрічы за тыжден Слухайте <unk> процент
лем на Скракова а зо Станиславова Для вас будут глядати ріжного цікавого
шылеякого Анна Кырпан і Наталия Асатурян Слухайте <unk> процент а будете мати
цілых сто