70% #2016 - 70% #216 Бесіда о лемківскій церкви в Тарнополи і не лем (1 част), 9 VII 2016
•
Опис епізоду
To pierwsza część rozmowy o poświęceniu łemkowskiej cerkwi Zesłania w Tarnopolu. Prowadząca z Igorem Dudą i Iwanem Komarem omawia też inne świątynie związane z Łemkami oraz ich tradycyjną drewnianą architekturę.
Автоматычна транскрипция
дідо ну компатру дне Витам Вас дорогы слухаче при мікрофоніі Анна Кырпан
Уж два моі респонденты сідят ту внеско хочу побесідувати про подію яка
одбыла ся на саме вознесеня <unk> черня в Тырнупуні Было усвячі Церкви
тото церкв Зус Вызнесіня але іщы як бы в народі повідают же
то лемківска церков То власні зато я хочу о тім побесідувати Але
прошу представити ся з початку хто єст До то называм ся Ігор
Дуда родом з Саоганчовы Пойдур Ґорлиці о Музею директор Тернопільского Обласновохудожнього Музею
редактор Ґазеты Дзвона Лемківщыны Комара Іван З Бортного горлицкого повітру Мешкане з
Чернополя І Вы парафіяне лемківской церкви Так зато хочу бесідувати Нашы слухачі
знают же недавно Так само было посвячено лемківску церкву Івану Франківску церкву
Кірила і Методия і тепер зас маме в Турнополю Дві подіі тоты
одбыли ся ріжницях три тижнів так бы то было <unk> другє мая
і <unk> черня І чом о тім окремо хочу побесідувати Бо як
то уж є для церков пак друга но тото яка тенденция ци
може будут іщы лемківскы церкви я знам лем чуры коли чорткувал Мусиме
бесідувати о тым же маме уж три церкви воперы церкви во Львові
Ли Володимира О Львові мам о першу церков яка уж давно там
діє і ходиме до ней по приізді до Львова но а в
тым році Одраз зявили ся іщы дві церкви Франківску і в Тарнополи
так же будеме бесідувати о трьох церквах а то уж не єдна
і не дві а три церкви то є то барз поважне і
напевно зато зато я одраз хочу бесідувати про три і мы знаме
же сут іщы церкви якы може не зовут ся жывоны лемківскы але
там зберают ся Лемкы наприклад мы знаме же такє во Львові люде
сходят ся в Скансен до Церкви Лемкы то та в Кыйові єст
церков тиж з Кансені Пероголовы Закарпатя і тота церков видно Лемкам припоминат
дашто лемківскє но я так не кажду не дію але як кєрмиш
на покрувы ци іщы якысы такы більшы свята то Лемкы там ся
сходят і мают тоту церкву тиж зо свою як то як бытиш
лемківска церков І в інчых місцях де жыют Лемкы сут якысы ну
не повіме там лемківскы церкви але якысы такы де тиж у ни
своє І село Лупусня приходит нагадку Ні а вам А мінати іщы
такы місце Вамі приходит на мысль чортківскій рейон пастуше село де Лемко
архітекта Богдан Дудяк спроєктувал тоту церков правны Дріяна то еморна мрвана церква
в вастушым переважно жыют Лемкы і як раз тоту церкви збудувана за
по лемківскых традициях такым сакральным лемківскым торбанным з тилю маме в области
іщы єдну таку церкву де ся збарзо розберают лем Я хочу допомнити
же была єм в тім ройці в кій церкві бо в кійы
церкві зачали і то очывидні буде така традиция фестіваль лемківской коляды І
был тамтот фестіваль і зато были єм тамну тото церква та котру
вели чезно то такый ґмах же на такє маленькє село дивно же
такє збудували но можно повісти же якій стосунок якій оно ма до
традицийной лемківской архітектуры якійси мале оно має як бы три Як ну
як сходе тыж такы три рівні тых верхів штоси такє подібне но
тотри бадна повідає за ґвасусюк навязує до лемківской архітектуры може ону кус
дальше бы наприкву Івану Франківску Она вас подібна до традицийной о Татарю
львівска церкова франківска вівчыва ци епскопівано а та Але ци наша наприклад
тернопільска она єст меньша та меньша але то єст так єден до
єдного лемківской традицийной дривяной архітектуры Ном там были зроблены даякы Своі Ну
каждый архітектор котры доба додає своі але Але як бы ви же
лемківскым духом в кустют пахне Ночум жебы вымі повіли в тым контексті
од выли в церкві і вы якє мате учутя она лемківска Якє
матеци мати учутя ци памятати як были доама ци вам оно Ужнове
они жнева ся Як вы якы голошли сте до середины то як
чуєте ся там Звыцянышы я почуваю себе там Чудово і як было
посвята то поневолі сльозы заливай очівского тому што згадує ся домашнє говірка
лемківска серед людей Дуже приємно ци Барз мі напоминат то в шелі
на фільм якы церкве была збудована в <unk> році і баржа за
кажда неділя была полна людей люду вло Всіх молили ся грешно і
дуже было приємно же нарід так признавало віру і выконувал всі законы
Божі Тале вдома служба Божа певна была выцерковнословяньскым языку А ту мале
курі Украі так ріжниці неє ниякой од што там люде бы спримали
все і ту так само священны з роду лемківского його дідо был
священником ну і він хоц молоде але він памятат говірку лемківску і
часом спілкуюче з нами по лемківскы казаня повіт показаня повіде повластів оту
хтіла знати як было у нас Івану Франківску отец Ана той Дуда
Проповід все мусит выголосити по лемківскы і дати оголошыня то вылошує тиж
по лемківскы то я хтіло знати а Вас як отец Василь Василь
Шафран він деси його тато деси си підцюрткова ци з чужко Але
його родина з заладкы З Золаткы рыманівской здає ся золат Кырманівской так
поксяні там барз дуже переселенці чорткові сут з Золаткы рыманівской краі Так
в тых краі навет навет нашы оцінникы области бар на зроду походит
його отец Золат Кырманівской воду премудрості сполнил і вчынил іх здатныма спорудити
номер завіту якому відправлювано службы оправданя што были образом і преобразами істны
што Соломон відорувал шырену і свободу серця і через нього дравній храм
збудувал Ты што святым і всехвальным Апостолом было на тістне на духовну
службу обновил І неме те Господе сил во в сій землі світі
твоі церкви і жартовникы приношыня тобі священных і безкровны жарт насадил ти
нині благословил збудувати Храм цей в імя Вознесіня господню на слову Твою
і до народно отлосиной іси Святого Духа Ти сам безсмертний всещедрий царю
помянищыд роты твойой і милости твоій што відвіко єстнуют шоб ти не
відвернул ся від нас о поганных безлічю гріхів ани не розурил свого
заповіту і за нашой нечыстоты Але і нині незважают ся на прорішыня
наші скрипинос і зруб з дібныма благодатю приходу твожы Вытворного і Святого
Духа без осуджыня звершыти цей новий храм І выконати в ньому свячыня
жертовника шебы на ньому мы прославляли тебе псоймами і піснями і таінственныма
службами і постійно величали твоє милосердя так владико Господи Боже наш Надіі
всіх кінців землі выслухай нас грішне што моли мы ся тобі зішли
твого пресвятого поклоняємого і всесильного духа і ой святы Гос быде цей
храм і жертовниг і наполний гоневістим світлом выбери його о сею свугу
Свано місцем перебываня славит воєві прикры його твоіми божествыма і небасныма дорами
установи його при стоню переслідуваны лікарнів страждань захід намічных прогненя амбісів шоб
твоі оці ден і ніч поглядали на нього А твоі вуха што
были чуткі на молитву ты што будут приходити до нього зі страхом
твоім і побожністю і призыватимуть всечесний і покланяєме твоє імя што ти
коли вони што попросят у тебе ти почуж іх На небесных высотах
і учынил єм Ласку і был милостивым для них збережы храм ций
непорушным аж до кінця віку а святий жертовник шо в ньому покаже
дійсно святым силою і діяням Святого Твого Духа і прослал його більше
відкєвоту за віту шоб на ньому звершу нісвященно дійство твій святый небесний
і духовний жертовник доходили і нам благодайтво пречысто благословеня приносили бо ми
покладаємо не на служыня рук нашых але на умовну твою добру тууу
він глядит усяка глава Чест і поклоніня утыну Святому Духові нині полся
час і на війті Відніл Заступі спаси поли Хорони нас Боже Твойоє
влагу доміст высуди списня Дужной господимі По Моджі Спису Свіду Добрі сторкови
Зєдной Зо святійшо селеньску кєреонцийско Попоріньскы зо блаженнійшы подряркы нашя до слово
за высокопреосвященны архієпископ помітропли до Ношу Кір Воскій зоборбимый єпископ Поношы Кіро
Честне присвітельст прикрислит Іаконствого забезпричыни людей Господеві Подіів жебы святити іскрам овіцови
жертви Ґошыньому приходом і силю Святого Духа Господеві Помодільсого Заміст цей за
кожный міст Украіны за тіж вірой жывут не Господи Віпомоліньского Жоб ізити
знов стакорбинужный Господы Віпомалівс При святу Причісти писловену словно владуючы нос жебы
уродит свій прісну імогію зо всіма святыми помяновы самій себей сытя носы
рісту Богоймо слово товізатальы части музиків спочыває <unk> слово сла Емоциі і
повсек чого Словік і вічні Господи Боже наш тишы своім спасительным явліням
освятил таті Юрдану самыі зішли благодань Святого Духа І благослови ці воды
вино на освячіня і звершня цього того жыртовника бо ти благословляєш єси
на вікі вічні Амі імя отця І сена і Святого Духа Амін
Може про недушовоє дворі вырогы слухаче выслухали фраґмент з чыну свячыня Храм
В тім припадку был то храм Госпіднього Вызнесеня в Тернопулі о якым
уласні бесідуєме Одслужыл тот чын архієпископ і митрополита Тернопільско зборівскій Василий Семенюк
з інчыма гіриями Розумій ся спілслужыли йому парох той церкви отец Василь
Шафран і священник якій з самого початку одправлял літургіі для тернопільскых Лемків
отец Анатоль Дуда Квазняк Не было на освячыню лемківской церкви в Тырнополі
аж тілько священників як Івану Франківску а лем кількоро но зато пришло
більше вірных парохіяне і густі не змістили ся в невеликій церковці бо
зобрало ся што найменьше <unk> люди а може і більше Але добрі
были чути і під церквом і выгнал добру погоду зато брати участ
в літургіі могли сме і доокола той новой церкви Зачало ся з
освячіня пак мали сме літургію а по службі бузій свячіня воды і
обхід з хоруглами докола храму По архієрейскій літургіі чекала на нас як
было вказано в проґрамі мистецка гостина Най ся святит імя Твоє Лемківщыны
А то фактичні был концерт на якым тыж дякували вшыткым хто з
причынил ся до того же в Тырнопулі выросла лемківска церков Окрем того
продавала ся ту література на лемківскы темы традицийны прикрасы з короликів і
інчы подібны річы Нобо кєрмиш то кєрмиш Вкінци зачала ся уж не
мистецка а просто гостина для вшыткых присутных І аж покіль не смеркло
Припоминам же тоту вшытку діяло ся при улици Львівскій в Тырнопулі В
парку ци як ліпше повісти в лісопарку но але было такє учутя
же мы в рідных горах Днеска мы з прівністю споминаме тоту урочыстіст
же ся одбыла <unk> червня і бесідуєме і о тотій новоосвяченій церкві
Вознесеня Господнього і о інчых лемківскых храмах в Украіні Туку луня сіят
парохіяне той новопоставленой церкви православный Іван Комара з Буртного і грекокатолик Ігор
Дуда з Ганчулы То тепер в Лесні продолжыт нашу бесіду Ігор Дуда
Справа з лемківском церкви в Темнополю барздавня і долга правда Тягне ся
уж давни ся тягне она Але тота церква на тым місци де
она зараз збудувана на влици Львівскій <unk> як раз добры на західній
околиці Термополя і близше до заходу близче до Львова близче до Лемківщыны
фактичні то є барз символично і гарде місце такє орбисты такє чысто
лемківскы карпатскє гарде міс лісопар там такы О барз добрі ну вшыткым
ся подават мій і мі так само То є не перше місце
між здає же то єст місце десиміс бо лемківска громада з початку
доходила до церкви оту на Новым світі я знам Отец Василь Шафрантий
там одправлял потым ходили долгій час ходили на східнім масиві там є
собор не знам як ся называт він тиж долго ходили там Радам
єй ся здає ся зберали та ґєшафата сме ходили пері Рік на
дружбі Ага іщы там было де на лучаківскы театра о іщы там
ходили тото зберали ся в ріжных місцях І тота церква тіж не
одразу постала там де она стоі днескы бо перше місце якє мало
быти церков готелю Лесньаличына мало быти там місц де незле было незле
під гором так але якоси тото не своі часно не зробили зо
земльом з орґанізацийом там потім другє місце то было было в парку
та нацийональне одружыня там не барз то добре бы было низко і
в парку І в Парку то не єст місце для церкви недобре
было тото місце але там навет хрест посвячены был добре же ся
там не почало бы будуваня церкви Третє было іщы оту коло нас
навет на улици Карпенка і мира на Розі по нихде сходы ідут
де гнескы збудувана церков перенесеня мощы свого Миколає барз гарде місци і
громада тото збудувала скоро тоту церкву то ма быти монастыр бо зараз
ти іщы церква є в гарды місци было но і нарешті повстала
церкви на улици Львівскій І збудувана она была за барз короткіст рок
два рокы за барз короткі строкы Долго ся выношувало долго ся орґанізувало
бо то знате товариство не може будувати церкву бо товариство но нашы
соспільны культурне і не може занимати ся тым підприємництвом діяльнос і был
створеный окремый церковный комітет якій ся занимал будовом специяльну церкви і ся
занимат до того часу Але в товаристві сут люди якыяно підняти справ
не тілько в товаристві а сут такы Жертводавці нашы лемківского походжыня якій
спричынили ся до будовы той церкви і ну то іх не буду
называл окремых мы друкували сме друкували сме в ґазеті Дзвоны Лемківщыны зо
штырі разы на на долгы шпальты тых жертводавців якы давали Од <unk>
гривін то <unk> гривен ріг хто кілько дал але вшыткы были надрукуваны
О тото нас ся так дає ся як повідаєте прозоро і хто
кілько міг то тілько дав Но і дякувати тым богатым людям лемківского
походжыня якы дали кошты на фундамет першу чергу то ся почало з
фундаменту потім дерево ну материяли якы дорого коштуют Бо та дякувати Богу
же проєкт зробленый был нашым лемківского походжыня архітектом Александра Джульом Джулом барз
добрий проєкт барз гардар церква і дякувати тому молодому архітекту же так
зробил тоту церковцю выглядат як писанка Передставляли нас одно місця на другє
а потім як же виділили нам тото місце де зараз будувана церква
там было страшно заросше вшо корцями і нам як дале клич што
будем будувати церкву вшыткы люди пришли сокерами спилями лот і почали то
не рахували ся ні з часом ні з трудностями а робили порядкы
наводи лешы там было была та церков Я фотоґрафувала і там покряка
студила і я виділа же там постинали ає тот вшытко было видно
м то тепер уж перед одкрытьом порядкы ся робило так тото крякы
та нас постинали так робили жы аж шпалили ти так ло І
вы помагали З самого початку самого паршы дня Я был присутній на
тым на тым выдниц А то коли зачала ся уж будова такы
Конкретно конкретно дес в <unk> році а місце нам дали в <unk>
рік о тым наводили порядкы по тому трактор вынайми трактор і тым
трактором зрівняли нам Бо там были нерівні дрімяли потім пришол представник Віты
Гуты выкупали фундамент везли бетон заробили той фундамент а як же мели
фундамент то вже было веселіше бо же было на чом будувати А
мы як зробили фундамент і зробили тот цокільний поверх то мывану франківску
уж там одправляли службу Божу Там далей не было збудувано а мыж
одправляли і мы додол одправляли аж пах піней церку якы вышы было
зроблене Іща I Бесідували сме о тым жебы были в сутынах было
были примісіня для зобраня люди і могло оно бы быти бо тепер
си думаме а де ся має дуди зберати а де зберати музеюм
наприклад а де де школу негільну робити Думаме о тым Але но
так вызначыли же не буде сутеры же фундамент і церква не знам
чом такы тото зробили бо шкода бо так франківску наприйону правили долго
в тых сутерынах долгый час а в нас што было Стоял фундамен
стояла будувала ся церква а одправа ся вела На дворі на двори
колохреста колохреста в зимі і весной літі І все одно люди приходили
Была часом файна гарна погода а часом і дощ падал ниц нам
не заважало мы ходили молили ся і слава Бо што Бог нам
допоміг мы сме зробили свою церкву і маме Приходят і на цяня
і зголохолом які і підлясці приходят і Лемкы но назвали Лемків лемківскою
по тому што Лемкы были основа того будівництва Так лемківска громада взяла
на себе вшыткы тоты трудности по побудові і фінансовій материяльній і орґанізацийны
тиж Але ся не ділими приходят вшыткы переселенці до той церкви ото
є хоц назваме лемківска церкви але она зберат вшыткых переселенців Для тотых
слухачів же лем тепер долучыли ся до нашой бесіды повім же мы
просты люде не теолоґы а просты парафіяне бесідуєме о лемківскых церквах Я
яко перфіянка церкви святых Кірила і Методия же в Івану Франківску проваджю
бесіду З парафіянами Церкви Вызнесеня Господнього жы в Тирнополі же была освячена
<unk> червня а то на саме Вознесеня То колоня сідят барз поважны
люде Кус старший было з <unk> рока Іван Комара з Бортного і
Кустьок Молосій Ігор Дуда з Ганцювы Агнеска Мешканці Тырнупуля А тепер послухаме
маленькій фраґмент з той урочыстости освяціня храму до своіх вірных хуть ся
дашто повісти архієпископ і митрополита Тернопільско Зборівскій Василий Не єст Лемком але
яко пастир же пасе і лемківскы уці хуть ся до них дашто
промовити і по лемківскы Не барз тото ся удає але сам факт
такой пошаны влодыкы до части свого стада перифієн лемківской церкви для нас
барз приємний ойця І сена і Святого Духа Амінь Всесвітійсі всетіснійсі ці
другіми ліґі Тычє дорога наша молоды дорога нашы інтелігенци другій братиі састры
Слава Ісусу Христу Сьогодні наш народ святкує свято Вознесіня высподнього Але сьогодні
є не за ще незабудний ден Ще велика історична подія для нашой
Тернопільщыны для нашого міста для нашого поділя мы сьогодні освятили цей пречудний
храм храм якій посвячений вознесіням Господі Тен праздничний ден ветамшыньскій дітей Ламковины
Насяня Гомщыны і Підляшы Везюдесят років носите болі і тугу за свою
рідну землю Там зостали свасі хєзи Ваші землі Ваші церковці там зоставили
свасі могеле большевицка комуна зрадила свій землі зрадила нашому народу Вас было
выгнано і удорван од вашых звеных Бескідів і шумных потітьків Зо собою
вы ниц не взяли лем любов до свойой землі і віру Бога
Святу віру своіх дідів і прадідів І днес тут Вашу віру Бога
в тій церковци всєскє видят пан біг был з вами на вашій
рідной земли він і ту з вами зостає і не полеся вас
Приходзьте до той вашой церкви Приводте з собою ваші діти і унуків
най вшыскє несвідят же Украінци з Лемківщыны Украінце Нацяня Украінці з Гольщыны
і Підляся тиж моцно любят Бога і Украіну Ісус Христос відійшол на
небо <unk> дня пісославного воскрісіня змертых І згору днів являл ся на
землі Святий Тома зауважує Ісус Хрис <unk> годин был в гробі на
доказ того што він справді помер Сор днів залишало ся пісо воскресеня
на землі на доказ того што він жыл новым сітям Як шо
він был і дішол на небо відразу після словоскрісіня дакого бу сумнів
в тому ци він справді выскрас Узіп уливной горы Христос розпочал своі
страсті А ті терпіня буде жахливі піт його стал як краплі крові
што падале на землю де ся Апостол лукане З єй Горі Христос
відходит на небо на доказ што терпіня веде до славы Терпінь є
так уж нашой дорогой до неба Якщы мы страждаємо разом з ним
то з разом ним выскрасно казя посуд до Рімлян За наше правидне
жытя з захованя заповіді За молитву за піст Заділя милосердя за добрісні
світі літургіі Христос обіцяє нам на горуду кажут Радійте выселіця бо нагорода
ваша велика на небі Небі наш небесний отец небі наш доргій сусик
Небі наш у кіситі дух святий небі є наша небесна мати прісвята
Діо Мария яка лжі нам завжды допомагає Небі не буде терпіня там
немає хворіб і убожест Там немає ненависти і пересліду бо щестливі тішыт
ся щастєм своім близнім Скорійше ци пізнійше прийде до наш час потянути
цю землю після праве наше жытя На порозі до вічно сте Дай
Боже смі всі побачыли небо чы ми всіл достойли быти в набі
на вікі вітні а мі славый спі Ваше высоко преосвященство сучасны оці
Дорогы граяме коханы моі Лемкы видале вас на нашым долго оцікуваным кермесі
в тернополі Вас не умі видіти так вельо дорогы для нас люди
Барз ся тішу же уж одтераз ту конаж Лемківскы церковці мы Лемкы
каждого року на Вознесеня Господнє будеме дуся споткати і дякувати Господу Богу
за тоту вельку радист яку він нам гнескы дає нас дойтале до
пожыжы О хоц засот роду зосу О за друго Видите церква мы
могли уж давно побудувати церков але тисме не могли ся вызначыт яка
церква ма быти Православна грекотолицка Было долгій час до ріжны были дум
аж были выруй то были різны Православна Было якій час православна Івановы
як побудувала ся в <unk> році а прева церква А до того
Церква нас буде яка была побудована в <unk> в <unk> році то
вона була грекокатолицьо быти грекотоли грекокатолицка була Або тому рішыли побудувати же
прошлав А повіджте лас тут в лемківскій громаді што были ріжны думкы
яка бы мала быти тота лемківска церков же єдны повідали же мали
бы быти православна а другы же мало бы то быти грекокатолицка бо
в регі сут і такы сут і такы як што правду Вказати
то оцей розділ робили ті люди які взагалі не хотіли збудувати церкву
Были такій што специяльні не хотіли будувати церкву і робили роззорутой Бо
нас было інакше в нас так не было такых ріжных думок як
отец Дуда повіл іщы ско же буде лемківска церков но він єст
лемківскій священник грекокатолицкій він то церков муси звати ся грекокатолицка але жебы
вшыткы приходили бо нас на літургію На другій рік буде якы овіл
<unk> років Ювану Франківску одправлят він одправлят літургію і приходят і грекокатоликы
і православны і він просит вшыткых приходити і в наступ люди то
єй принимают і напр тоты з нашого села гварят ам нашого Стильови
То тоты єст така родина стильовый же найбільше такы як бы церквиникы
ци як повісти то они ходили до православной церкви так до того
Але як зачала ся будова той церкви то они уж все тепер
ту ходят бо они повідаючы ту нашы то лемківскы І в нас
церкву приходят ір грекокатоликы і православны а влас як властиш так приходят
бівжы грекокатоликы ци яклас В нас приходят до церкви не лем переселенці
а приходят місцеві Но тото ясне Були бы женили ся і то
я ідны навіт і охі які не мают ниякой неприсетний до переселеня
приходят молит ся і давали кошты на будівництво Але глас на літургію
тоту приходит православный Приходят в ціпры то нихто никого не питає якого
списві Коли я не робил то є ріжниці між православным і грекокатоликом
Я не робил бо годин і ходят молят зяно так є Але
Лемкы до І світовой войны были вшыткы Грекотоликы Я вам повітал Церква
в Манчові пропрошуют церков в Ганчові в якым я христили грекокатолицкы было
агнецкы Православна она А коли стале про по другій войді світовой устало
пройде мі отец же на православі переходили по персі світовой войны як
дуже Бар дуже было еміґрантів батюшок попіл з зо східньой Ґаличыны з
Термопідщыны якы приіхали там як насаджували православны Слухайте зараз я не хочу
заходити в тоты якысы знавнотары рад я не хочу зараз заходити бодити
як было Коли принесли християньску віру кєрів і методиі То не ходило
товды о православія ци обряды Ходило о східній обряд а не было
православний ци уніятской церкви і Лемкы приняли товды такє християньство східнім обряді
якє Ім принесли Кірил і Методий і іх ученикы якых они высвятили
і пізнійше зачали ся тоты ріжниці ріжны новысно іх поглубляли тоты ріжниці
новысне то Я не хочу тепер в тоту входити буж політикы В
Лемків была тота проблема же было Тот поділ на реліґіі а оно
мало політычны цілі і з того не вышло добре а тепер власні
во Львовій лемківскій церкви отец Анатоль Тыш якосы так вшыткых докубы зберат
ріжных конфесий і тото робит Івану Франківску Виджю же тото приблизно робит
ся і устернополі і я з того барз барз задоволена барз ньом
задуволена бо нас выкорыстали специяльні же село на село же чловек на
чловека выкорыстали коли зачало ся тото перехід на православія то робило ся
не спокійні мирно а то робили ся так же бы єдных люди
на другых якыси Бо я знам як то робило ся мій тато
з того села Тыльова де то без початку то было лем тамы
грабы незнайова А в році то на шыроку скалю ужычало зычали ся
стильовы фактичні были політичны такы причыны і так ся зычали Не ходит
хто православный авто грекокатолик але ходит же то были страшны так люде
місцесобом водили ся были ся товды же в такій спосіб то одбывали
ся пам бы і то было двадцетых роках а тепер як за
часы незалежности <unk> рокы то тіж люди мусіли ся вызначыти хто они
і єден ставал православным московско бытерхату єден стало православным Кыівском а третів
грекокатоликом а інчы а ішы в кавтокефалію ішли І каждий выберал собі
што він хтіл Тут де мы почали лже орґанізували цип товариство і
почали говорити за будівництво церкви нихто ні з якыми трудыщами не рахувал
ся а ішол Де священных відправвіл навіт отец Дуда мы всі ішли
і молили ся То было нам приємно приємне было што мы спількували
ся свойою рідною мовою і нихто нам в чому не заважал А
тошо як колись Після війны в <unk> р так і тепер Москва
веде свою пропаґанду і кромомосковского патріархата ниякой другой реліґіі не признают церкви
Церкви так не признают і тепер ся не г Же нехай ся
нищє Украінц но так але то є політика то другє питаня Але
тото же маме церкву во Львові з початку по тым франківску нарешті
маме в тернополю то є ознака тото же лемківскій дук жыє же
Лемківщына не пропала же мы штоси лишыме своім дітям внукам правнукам лишыме
пам не тілько памят таку духовну а і материяльну памят хоц то
є памятка духовна духовности нашой церква І тото вшыткы зрозумі зрозуміют і
навет тоты не переселенци а нашы тернополяны розуміют і ся дивуют той
твердости духу Лемків якы ся гуртуют і якы си збудували свій храм
Ангелы котры літати в неві в тихых просторах зысліт за надостатку Ламкам
хомщакам переселенцам Знад Сяня і зеленого Підляся зысліт зам на надіі на
соборну нашу матір єдину Боже ци ты знаш як нам віры треба
Ваци як на сушного орґісаного хліба Ци ты знаш наше зліня до
горі до нама Як тужыш тодан не забыта коли вам Як треба
нам таблят войовы І радости нашым серцям обороните од вшыткого злого І
соначной віры траба нам Як блаватой квіткы любови Як велькой правды сонця
в ночы Як золотой щадрой дар радости Як гармониі душы і тіла
Боже дай нам обявліна на нову насмуцят осінє дойчы Хам почути пломілю
мову од раз запаленого корця сонце два сыпота Вружме ся перве до
дівы Іда на стора з Лесивы Іщы раз Старе сусутництво дорога наша
лемківска родино Бар ся тішыме же сме ся то гнаскы поздевали коло
той церквиці Кликал нас дзвін од ней І знате што смо сподумали
і спомнули Як тото дзвонит дзвонили як нашы брадіды і діды Ходили
і выганяны были з іх рідной земли І пар ся тішым же
гнескым такій ден же ся Ісус Христос Возніс маме таку велику радіст
Мы приіхали спід Замочкы бучат ского району і знати што люде добры
вшыткє севы знає же гнескє така радіст Не ж каждый міг приіхати
але вірти же в серцях они сідят стоят і плачут разом з
нами і барця тішыме же то є слезе радости І тішыме же
завше хіба будут одкрыты тоты двері де зайдеме де Будеме клянчати і
правити молебен і завше нас будут чути тоты верхы горы якій догнескы
плачут за нами Ой верше мій верше уж нам так не буде
як ме было перше Але як будеме ся тримали вкупі як будеме
гварити речы бесідувати то завше будеме Лемками і будут нас шанували люде
Моі найлияшы гнешна бесіда мусит си ту скінчыти хоц направду она тырвала
і дале Всю сте фраґменты з подіі яка одбыла ся іщы <unk>
червня освячыня лемківской церкви вызнасеной я господнього в тырнупулі літурґічна єй част
продолжыла ся концертом о по мистецкым гостіню гостили сме ся не лем
духовным но і дачым цалком материяльным і барз смачным кєрмеш пирвал аж
покаль не вмеркло хут густі здалека розумій ся одіхали уж скорше Ну
то іщы продолжыме нашу бесіду лем повім при кінци же запровадила мас
гнеска до Тернополя бесідували з вами Ігор Дуда з Ганчувы Іван Комара
З Бортного і розумій ся Анна Ґырпан же пришла до них з
Івано Франківска Оставайте здоровы до стрічы за тыжден