70% #2016 - 70% #216 Бесіда о лемківскій церкви в Тарнополи і не лем (1 част), 9 VII 2016
Еп. 2016

70% #2016 - 70% #216 Бесіда о лемківскій церкви в Тарнополи і не лем (1 част), 9 VII 2016

Опис епізоду

To pierwsza część rozmowy o poświęceniu łemkowskiej cerkwi Zesłania w Tarnopolu. Prowadząca z Igorem Dudą i Iwanem Komarem omawia też inne świątynie związane z Łemkami oraz ich tradycyjną drewnianą architekturę.

Видам вазму моі слухайці при мікрофоні Анна Кырпан Такыма ци подібныма словами звертам ся до Вас од початку <unk> року Кілька разів юж мі выглядало же проґраму <unk> процент буде закрыто Коли зачала ся пандемія пак коли зачали ся полномасштабны русийско украіньскы війны але продолжували єм дале глядала єм ріжных способів і форм жебы продолжувати Хоц было то легко але не заперли єм проґраму Назву проґрамы <unk> процент выдумал Богдан Ґамбаль якого уж неє знал <unk> процент то мала быти оповід о Лемках в Украіні был приблизно <unk> процент Лемків выгнано з рідной землі на схід В проґрамі <unk> процент мают звучати все голосы нашых респондентів Мают промовляти жывы люде од самы передачы гыдут не на жыво Налетят до вас в прямім ефірі а прирыхтуваны наперед І леж не тоту особливіст в проґрамі <unk> процент бесіды жывыма людми для ній єст важна Не хтіли ся бы того формату зміняти але змінили ся обставины Зато не годны єм далей тримати ся вызначаных од початку принципів Єден з них лемківска бесіда процент то проґрама в якій окрем даякых манятків ма звучати лемківска мова При тій самій єм зачала робити тоту проґраму по части задля того жебы научыти ся в такый спосіб лемківской бесіды І тепер мі барз трудно тримати ся того принципу якій запроваджано од початку был респондентів штораз то меньше і меньче Зато тоту проґраму очывидні час заперти Може не навікы може до ліпшых часів а може і на все В каждым разі кєд буде колонять словис достойний трафите до ефіру нашого радия цут буде ся даяка подія і о якой кунця знате нашым слухам то зас пуцюєте <unk> процент А тепер послухаме другу част бесіды яка зачала ся тыжден тому Припоминам же з Івано Франківском пішла єм на полудньовый захід до Придгіря Ґорґанів а конкретні в селище Солотвин Нараз оповідали сме де Украіні особливо в Голичыні Компаті замешкали по выселіню Лемкы Но власніщысо Лотвин не належыт до такых місц Цілком не належыт цілком не належыт Бо не было в той околиці сел перше заселеных Німцями ци Поляками якых переважні і Росиян выгнаных з Польщы Но то можна было ту Лемків стріти хыбай припадкову то власній был такий рафунок Пані Мария Дямба з є покєба замешкала ту бо мала ту роботу І она і єй муж выбрала свой єден фах геолоґію Лем же по технікумі пан Миколай Золочно вчыл ся пак і в Інституті Марияніт бы вродила ся єдна дівоцька Ґалина а пак друга Світляна то власні она Світляна стріля ня в Солотвині Но але о той роботі ното власні в Солотвині і в околицях было дос роботы для ахеолоґів бо як і всядит в придвірю Карпат так і в той околиці вядали і знаходили долу Ґаз і інчы підземны богатства якы залігали в ту посісідство Нагтова ропа ґаз є добивают іх і з них скорыстают ту і днес Нові для люди якы при тім робили поставленых дім і власні ту родина Миколи і Мариі достала скромны мешканя В нім власні і Бесідуєме а і обзераме стары знимкы тоты іщы з Вышоваткы власні з того невеликого села з Вышовадкы в Ясельскым Повіті походят родиче пані Мариі а і она тиж в ним ся вродила в <unk> році дзямбы родина Війця і Маслеі родина єй мамы то гейбы модий Лемковины Іх доля то направду доля пересічной лемківской родины Єдных біда гнола в Пілнічну Америку другых Полудньову хтоси втікал од депортациі іщы През чехословацку границю хтоси іщы скорше перед <unk> віхал на захід Польщы а інчы такой не могли уникнути выселіня выселіня і на схід і на захід Розлетіли ся на вшыткы стороны світа як тоты пташкы Але не вшыткы пак ся стріли Но то послухайте кус нашу бесіду Вы ся писали з дому Дзямба таку Мама была з Маслейк Так Так уж знам Вашы родиче то мама тату з якого року мама з <unk> року <unk> І тато і мама з Вышеваткы Вы повіли же тотого родина была більше як ту наз ним пак Ту видиме трьох братів І двох бісестры А были іщы Діти як был Йосиф де поіхал на заробіткы в Америку вернул ци ніт а Василь і сестра Вулька в Арґентину Тыж на все Нє Василь потім ся приіхал сюди на Украіну сюди Власті Так зовсім А Улько што лишыла ся так го вне дітей не мали на тят вшыткых было вісем Так плокнул А ту мамени родиче а ту Ту Моменос сестро і Марина єй доцівка О дві сестры было дві сестры і хлопец браты было іх четверо было мама дві сестры і і брат Мыслеі Кус родина менша то я так розумію же зато же тотова родина была дос великой мусіли давати сой рады і дітям повіли же мусити яклоси думати де іхати зробляти так де муси де Йосиф же поіхал што был старший і так Він был з <unk> р Але найстаршый найстаршый Як листы писали якоси екосы переписували сякы з язнам я знамши як уже він приізджал сюди з Марякы до Львова бо дальше ниде му не можно было іхати дотоды приізджали моі і з Чехів Тета отого тета наймолодця тотаж в середині Ту она в Чехах то же приізжала з дітьми до Львова Новідзеня Как родила ся тіла в якым то могло быти році в шістдесятых роках Але якій самый рік я не памятам А тата жыла деси близ буду границі ци Но она як сказати Як же хотіли нас на східляти выганяти то стрик Дмитро він тік і жонатий был дітей не малы і він і тота з малым і з чоловіком деси поіхали дальше близю до німецкой граници в Польці А тота тата Словаків Чехословакію там через ліс близо близко том близку були тре студа поіхал пішла І ся аресла якоси грони а мы ся лишыли тату переходили бо то як Добре тото шыткали дома в хаті тото болотно тото такє грубы то все тоткє для роботы тото все было а якше ліпше штре было то ітишли собі ту до Словаків ти скупували та уж ли том свобідны собі ходили і там купували а дома шыли опіця та якысы капаты ґорсеты запаскы осім такєвы так Е то з той родины як бы тот брат і сестра зо своіма родинами они не Но тота оли ся повіми таку тота а Ганна тота наіщы дівкы была як пішла зо грани туда до Словаків Ога она дівком пішля та самы ну сама перешла ну сама може істи колиси там мала яєчку затримал там і перешла і уж там зо мишко там вышли завіша ся тоже за нашо Ти там же сме туда єздили го а дато Жатец Чехословачына Жатец был такє місто Жатец она там добрі ся мала двоє діти мала там хату куквартиха І то власні была така стріча родины коли і она пришла до Львова і пришолнак брат старший Юасиф Ей приіхал приіхал зо Маєкы а там уже приіхал Андрий Андрий на Тропольщыні бу і там так Е ушыткы ся стріли де маєте ой до кольоровы додому із кольоровой знимкы не было так Осип то мама то бато угм а тото Татеха з Чехів тота м ой а видно праці хто з заграницю Василь той Андрий О то сын з Чехів тоне і Мілюшка тоже з Чехів ма то Андрийовий Сынти наш наштут В самым центрі Куломінскєвиця памятникы Но то історична історична знимка же так вшюткы ся стрілим Але не знам ци Мали можливіст спокійні побесідувати бо знам же слідили так ма коли хтоси пришол напр з Америкы то Хыба деси по парку бы ходили то може та ходили были ся по місті бо так дослідили Із приіду є провезу машыну дак комуси лешыт машыну ти так більше і не приізджал Ну та він уж тиж был кустарший той жолтал малыс як то тепер кажут бар а як тото было там якто ся называл нехтам такє осусвємал быжы лам продавали ден Піл ресторан Дай бы то кажут маленькє тикє ресторана Но штоси та вы в <unk> выіхали так з Вышоваткы Ного Осифа то іщы долше не виділи Таз я зовсім не гм іх мама напевно не виділа Тото не знате уж кільку років Ай то він уж давно помер уж давно помер Но я гварю же він мі іхал до Америкы і іщы давно так так то не знате уж кільку років выіхал молодым а уж старшым был повісти в повалі до сві повісти уж макыі то та так То то была історична сільця ціле жытя там прожыл што оповідали тоты заграничны заграничны руды дале добрі ім ся жыли там тир Выповіли же брат метро выіхал на захід Польщы Мы сут до німецкых граници абы не єхати сюда до Украі з родином родином тай бы сам себе вигнал бо пак выганяли тади а він єса сам себе выгнал там і сам собі Господар і то же ме туди єздили з чловіком Лем там господарку мал то же так само як і вдома ґзурал бур тантосину сіял кысадил кормил ся гом три доцькы мал три дочкы дві щыли ся всюдистом а молодця в школу ходила казала Я тіж хочу ся іти вчєти я не хы быт здугноів Вы підтримуєте тепер родина тото тепер медже собом діти тых повіны так выґа слабо контактуют як тепер Мили слухаче припомином ся днас бесідуєме з Марийом Кєбом з домом Дзябом родом з Выселадкы Запроводила ня до ней єй дівкы Світляны яка з родином на початку полномасштабной війны выіхала якоси чудом выіхала з Марию Поля і пришла до Іванофранківской области де з родином жыє в безпеці Зас другє дівка голины мешкат небарз далеко і тиж близко гір в Селиці Розняків Думам сий же тепер зробиме кус музичну перерву в минулой передачы чули сте якій співат пані Мария Але повім Вам же не лем она а ціла родина Дзямбів любили співати напр дівка пані Мариі Галина уж богато років певні іщы з тых часів коли постала соспільна орґанізация Бескєдскє Зиблядство яка входит вытовариство Лемківщына співат в ансамблі Бескєдянка Як милют ся то тот ансамбль діє власні в Селисті Рознятів Чули єм іх выступы но то може і Вам дам тото послухати же за к сво што такой моє рі завжды завжди є гынівыше чок Останя сызло Лезго свойы c лем дружы гый сой То мекусть побесідували про родину няня про родину мамы да В мене брат той на два рокы швид мене молодший то він принімал участ в калості в тій капелі співал Мушыте бы што там є пелай єздів скму та Хоріта так ольківскы тавий ся студенко та І він выни єздили в Ждыню ци де там ватру єздили То віншыватку іщы вдивити ся то што не машы дивити ся бо то же нема погоріло чышло томже понестянок згорено згоріло І він там зустрічал ся бывстыма Сестрыме темешу в Польщі там не одна приіздила сюда до нас було а так тепер Но они по якому бесідуют Но по драгу Бо недва може може і спольщыли ся може як де але они по польскы самособы а лежы они іщы і міли говорити по свому говорити то там стрічали ся а Бо то як бы рідні медже собом контактували а тепер як бы двою рідны То якы ци товды кыз дулепер з інтернатом то можна през цілый світ бесідувати Та як єст інтернет то можна бесідувати та з Чехів таку фотоґрафію тета Веслава О там єй шыкы середина се бесідят чышвятом Ціло того тє показати тутого брата свого такого теперішній Коли видіш політаштеперішній гінже Помер в <unk> році а наймолодші браты будівельникы были Вціли ся майті вціли ся там ґде будівельникым стали цінне тото вшытко цінне было то ціле жытя ту не так як тепер знимкы робили кажду секунду Ога гото як бы в Чехах были оту брат Як бы всяках были ты сфотоґрафували єй чловикы і я і моі дівчата І то якій рік песю тут ніт О єс свята як выходила заміж о ся Бо не там маліу Я кажу не было бы щастя але нещастя помогло было Тепер то війна під час війны в той морілу воє взяли москальота і у ней ледве звідти ся вырвали І тепер ту Чекают по перемогы До то мы кус побесідували про родину тата мамы мы кус побесідували але я хочу знати то вашы родиче такой з того были села така той кыта і они поженили си поженили ся коли В <unk> році <unk> році І шлюб брали такой вышывальці Вышыватці але брали шлюб у грабі Гротам грекокатолицка а в нас же том переходили на Православі ну і там не хотіли навіт шлюб дати вян роду Кілько годины вышываці не перешли на православну конфесию і в грабі была церков рекоменту лезка же ходили тадне хрестили тоже в грабі Гм гмм ту церков ту ходили в граб є они істі ходили такой вышываці Але вышува ішли там уж православна ци равы Але они до печатках іщы там змовляли ся бы том свічку якыси татові не дати А мамо моя батькє мамені були православніж православні о Ти а мама ся татови передавала істи як забыла замужня Овшы о том протів тебе там в церкви хочуты з тамы якыси світскы давали тішо о тато собі взял якуси свічку тику шыбісю зрубил то мі дес і взял і тут коли світскы позасвічыли а він собі а йому не дают він собі свою одягу найбільш світску зосвітил то было так же колиси давно в церкві Были такы напереді стояли же тримали такы великы свідскы было так тепер може так неє тримали такы великы і то Лем такы могли но не знам поважны ґазды тоты великы свіджкы тримати напереді Штоси такє было буд хто не міг тото може хлодит о тоты може ходил зопозы так гм врадиме лоці на подругій світ а я єзджы жыют Вы найстаршы Вы народили ся в <unk> земі і по вас хто брат <unk> Ваню Тах і Мизьо Михальо <unk> мали сте двох молодшых братів так гейбы вас троє так троє не слісті была сестра <unk> році Але то Померла ся маленька о тот ся слобувало на тиф То сестра вродила ся уж ту сестра то <unk> році І померла цілком маленько Та муленька то тато захворіл на тиф сусідовичых лежал на тиф лікарні потім мама Потім я і потім брат а бабця лишыла ся сама в хаті Маме нам а това мама Она з нами приіхала на Украіну Но і потім мамо в лікарні народили Но і там яку наслобати там дитину не тримали чого Сиддали додому Ти бабце коло того ходила ти Я знам як она там ходило тяжко Та ти померла дитина Потім тату як же выздоровю ти пішыл вєдати сой роб роботу дес Ти нашол там сусіднім селі Букова называло ся был колгосний млин О і там два коні мали і тоту же конюхому як казали струіл ся Де добрі мы не голодували бураз при млині тато робил было нашый дахто і приходившый кому здавали там мукы ото <unk> рік то тяжкый был О так Но <unk> вродил ся іщы Ну то його Дак <unk> ся жадил він Я ходила то <unk> клясы Ду вели Так А потім уж тато найшли Овців мали звязок і з калушом бы тому же в калушы жыли е сестры мамени бо і тудаме переіхали Но і там по квартирах Ходили ту до сюда бо то купити хотіли ус хыжы то не было як за што дуже по квартирах а потім же з двоюриного брата од того барни жінка робила госпі до Ярку єй дали пляц казали пла і тоді мы хату будували на двох Вы мі вкус оповідьте што вы памятате такой з дітячых років што вы памятате яка тото вышыватка якє оно было невеликє но але є великє село было З Хаты близко стояли і были од навіт другый так што до сусідів з зими навіть бусіком по снігу могла перебігти Нема в Высокы Гори Ны ни та ну але там ґаздувати тяжко было бы то землі была тяжко камяниста таково От але робили ліяздували сте што мали мали мали в ся мале худобу коровы коні вівці свині гусин общым птицю Но і так робили но то не бідны бы єсти бушы файну бы Но земля не была аж така добра але выкусмали той землі То бы землі землі была Ліз был мали бы потім якы уже нас выселяли нібы то нам давали таку кубатуру і там писало кілько там морґів поля кілько морґів лісу Шо було Ну то люде робили ти Тым ти мали От Тепер каже ліпше альбом бо тепер дуже робит фотоґрафіі дале а ту може видіти в телефонах а тами пропасти можент Оду моє видіну товту можно видітка добры пукату праправду кісує показати Мама богата на правды О го тоті два браты старшы і молодці Вас ся так моі Ті подівальникі той артист співал в Польщы єст рік Вы повіли же вашы братя єден і другій так В <unk> році помер і <unk> Ой так біда Зас пришол час на музичну перерву Тым разом подаю фраґменты з нашой передачы о ансамблі Студенка з Калуша з <unk> року Бо братя пані Мариі Кєбы з дому Дзямбы з яком днес бесідуєме тыж мают стосунок до студенткы Іваню і Михал і дівка Михала Світляна Петрустяк яка на початках діяльности студенкы была музичным кєрівником ансамблю Видите то як бы фраґмент той передачы выдостали сме з нашого архіву Най же тот фраґмент з концерту якій зараз прозвучыт буде красным спомином о них Тепер вышли на сцену лем двоє сам кєрівник Беяну Ган Магловскій і Іван Дзямба жебыли співати туетом світ місячку світ A выходы A ЛАПІ A Пон Іван Дянба добрий майтер ціле жытя будувал тоту місто коли Але гнецто бесідуєме неуйтім о студенті і о лемківскій співанці Дзямба Іван Михайловіч Мітати моя мама і вся моя родина із Польщы переселиці Одпадємо гышываткы ястлечку оповіду бо ти так пішло породу Я то люблю співати Мы іш тенцюєме але так не змогли сме зробити кус прову А і як фестівал куте найбільше Тот уж умы зводяно ловскым співами світ місяцку світ є купы такы Берти ся рекруты тіж люблю І выновино червененькых тотя буде пити і тако я люблю Не были торочыкля знаєте сумнавды такє знатсити богатых та єку дуже богаты співанукє знам темкільку руків ансамблі <unk>ene Яка вісіна Джы жытя прошло хоче лем Вам іщы так само Бодай іщы А то я Вар дякую абы вашы слова до Бога дошли Але мі та доповідал што в нього было <unk> років для народжыня темым одповідаль на дня роджыня тат ми той бажаме іщы прожыти <unk> років А він повідал а Бог тя не послухат Але так помер на девнос на <unk> рыці Святливою Вам тіж дякує А тепер буду просити іщы суденю сівати Іщы наро буде сівали Іван Дзамба а на сі протиме треба о A не Анля права нары роды Длявого І вы повіли іщы же што ваш брат же выступал єздил до Ждынівату Ваню был такій вышыванці А вы не были для дея не была Не охіли ся на тото треба было вык выробляти ты документы заграничны паспорт Отдея якыс такше не приш не могла О а брат дуже там як бы было в колусі жыло весь час Я бы тоже том принімала участ так бы я любила співати любила Но так пропало свойом роботом І што тот Ваню повіл як він пришол до Вышоваткы што йому дам Та што він том виділ бы нич не виділ былоку бо нич не было уж Не было мич такого што він бы міг іщы з давных часів торошто дихатниякых ся погы погоріло том понесю нове А што він більше міг видіти Але был был на тым місци тих Вы може памятали дашто а він шато може запамяташ як ічого не лапусте будуш памятати А вым памятате дасти Йовал тарку Намятам Я знам што брали мене до церкви єщы є в дитинстві дуже мліла надвір ментили Церкве церкви того диалеку то лез лестє од нас низдє Нижнім кінци Знате я посмотріла на тоты знимкы но цікаво видіти наприклад якы люди ся зберали Виджу же хлопы уж такы гоноровы же они уж по тых костюмах А я виджу наприклад ваша мама навет ту уж як пришла она не зрікала ся свого струю з дому она так позберана ну неділю повіме так позберано такєм домам ну то барз згарді выглядат ба згарді выгляда Іщы хоцю знати хлопы вшыткы были уж так по европейскы Ци были може старшы люде то такє на свята так о так А на каждий дан якы президенте такы собі кєсе на гавеці том было такє з такого полотна тканого сло о такы А той же іх ралих скупляли такы і а лишыли дома шыли там были кравцені шышыли опільцяте ґурсаты лыже часто купували по словацкым блоті та словака на тоты кабаты а на материю на на тото вшытко дак так Тотами быше рішыли же то м собі самы шыли Нота на приклад гуртате што каж всешыло суйци был краве Ні то кравец был Кравец бы може кравцені были Цішыли шыко то може кус тяжко горцит добрывшыну тото прав є кравцені А вышывали самы острыту то вышывали запаску а тото є там зуму тым басунанка баса базункы прашы дракы декоративны удас може і высиде то гы Ну а Тю памятит ся то ден коли юж высиляли Тот дес так же може травень так што уж тепліше тепліше з толгу де місяц напевно в дорозі были То іще добрі же іщы на <unk> році шо нам дозволили істє брати Што хочеш берати з субом Вы ме взяли машынку швейну єс ся вино оно мене є ножану жых в Словаках обміняли на дві вівці о машынка І мамино придане было такє вада Жы маю тоже тоту скриню ваду єст єдла ту та о Це основне шымаю Ну так переєны брали тоты заголовкы ну є так в тым товарняках можна было взяти корову Ґарову так і корову брали Там разом в товарняках там от застелено том видно соломом было атакувати собі застеляле там перенимали тото ся єй корова том Овсю долвы єхали люде по дорозі вмерали вот багато было ся помрали Ти так веслек жому вмерали по дорозі Чом вмерали по дорозі то я знуса но ци то были просто хворы ци стары Цо были маленькы діды Яколя за діти не казали з за дорослых того дорослых тар Може може страс того всяку было так достанці Сталиньска областя по моім карань ци якусь том карань называєте чыя тотну си так Но сонцедіньсконасконатко так ну то є видно мнетам місцеві ті головы кул голоспут ци тото мало видно завданя такє Абы ішли собі брати кого хочут то не вязно шом бы выберали робоцю силу давно што Кого лишыли тамты поіхали решту дальше дальше Водвуйку мій Лишыл ся в чуріні його лишыли там то там село великє было і школа і церква то все там было А нас уже вкінецы пару хат был може стріти таде кє там третіє пару хыжі было і то ми тата з дочкою і бабою мамою ніби ну і мы і татова мама бо то татова мама была з нами а мамина мама з сестром о А потім уже приіхал з Німечыны боєі іщі в Польці были то сын тен поіхал в Німеччыну абы шробити гыдно А потім як мы вже были там в Климушы він нас найшол і туда же і туда приіхал з Німечны От він собі том Він ходил там з якою з дівчыною місцевою ходил а потім же сестра померла Така привидска была ужы вночы На двір выходили І вітер єй обдутал ж напри зашля до хаты і голова заболіла ти голова быти головати головати пару днів голова шолже і не вставала з ліжка там казали або взятим якій з них такы дідо Видно жебы с покликати покликали а він подивил ся каже Як жыє до девяты днів То буде жыти А она вмерла дожыла Ну і товды уже на похорон то приізджали приходили такы родину якы знайомы на похорон от і там Ванял мі то брат мідвіний собі там єдну сподобал гаврилячку от і потім ся на ній женил А він собі з дівчыном якысимтом хладил Ты Ты і ясно ся напевнує так дале а така файна дівчына была оно продавало маґазині Дикы су як казали манку зробила так не достачыт шо манкы ні судили єй Боже даколи судили ні за што Но він тоді женил ся і так поіхал а потім уже узнали то же полатім його дочко оця што така кучеряла Надя Тоже кілько років мала сиже ту в кавушы і узнала якоси бы там вашы лемкы є якосивно узнала же є братний Значыт тойде ледіти так што была в тюрмі тота в маґазині продава Такій красин казала він приіздил туда вкаус денаді тосіма але яне бы я так все спочатку хтіл з домя женити Но і што быти і так она она была што єй заарештували оно было в тюрмі і товды вродило таю напевно Одкал такы красы він батька вдал вся често батька і тимадя батька а ті двоє же є на маму Бона четверо дітей мала мал Іван Братко овдалс Певну маму видите якє то в жытю і не треба і кіно якє то в жытю было і то імятам племусі мы жыли там Той нам добрі было єсти мали што корова было то ся І тато мыслобойкы том навчыл ся робити людям Бо коли сы вас бы дели бо такы мыслобойкы так ну ти до школы далеко быловати тато каже Я тут не буду жыти тут не ма чым наіт полити Єден до брата брат Андрий был в іншым реґіоні там уже і угльом полили А тым ту поіхали туде до брата Андрия до брата Андрия І там в нього были троха а потім пришли такы флейкы ктепер кажут брыкє зробили што будут назад домів до пості пустяти такы зродустил паст татарку ва І давай хто хто хотіл і давай доберати близче до границі Те мы так люди повірили так і мы так попали До гірова До коли грани самонито Ну і там на тоту лісницівку попали бо дуде підеш скрил хто над даленом там жытных там святу Далем Да хату нам дале хату таку на штырі кімнаты і там по каждій хаті по одній сібі каждій квартирі по кімнаті были А там похворіли ся Батькы мылів і меді обыдвоє зла званьом похворіли диф От і тату думали шуже все шымре так тяжко хворий был хворий был мама там народила шытину то а потім же і баба померла ти мы же батькы і нас двоє з Іваном же тотато нашол собі роботу там в Букові ото Яючка зала конюхом там робил ти нас єст було шо потім же там сестры мамы і сестры то дві были в калушы і мы давай туда до них поіхали Близю бы там никого де не были там никого не были з нашых З Лемків николи в місце витамо та і поіхали туда І там бы м же оселили ся Декяту бы Я Вам дякую Моі наймилейшы слухайці На тім завершыєме нашу бесіду у нас в гостях уж другій раз была Мария Дзямба помужю Кєба яка вродила ся в <unk> році в селі Вышоватка Запровадило вас до ней селистє солодын Івано Франківской области Анна Кырпан І на тім пращам ся з вами і не знам коли іщы ся стріли тримайте ся оставайте травы жыцю Вам вшыткого найліпшого З вами была Анна Кырпан вывано Франківскы Майте ся красні

Автоматычна транскрипция

дідо ну компатру дне Витам Вас дорогы слухаче при мікрофоніі Анна Кырпан
Уж два моі респонденты сідят ту внеско хочу побесідувати про подію яка
одбыла ся на саме вознесеня <unk> черня в Тырнупуні Было усвячі Церкви
тото церкв Зус Вызнесіня але іщы як бы в народі повідают же
то лемківска церков То власні зато я хочу о тім побесідувати Але
прошу представити ся з початку хто єст До то называм ся Ігор
Дуда родом з Саоганчовы Пойдур Ґорлиці о Музею директор Тернопільского Обласновохудожнього Музею
редактор Ґазеты Дзвона Лемківщыны Комара Іван З Бортного горлицкого повітру Мешкане з
Чернополя І Вы парафіяне лемківской церкви Так зато хочу бесідувати Нашы слухачі
знают же недавно Так само было посвячено лемківску церкву Івану Франківску церкву
Кірила і Методия і тепер зас маме в Турнополю Дві подіі тоты
одбыли ся ріжницях три тижнів так бы то было <unk> другє мая
і <unk> черня І чом о тім окремо хочу побесідувати Бо як
то уж є для церков пак друга но тото яка тенденция ци
може будут іщы лемківскы церкви я знам лем чуры коли чорткувал Мусиме
бесідувати о тым же маме уж три церкви воперы церкви во Львові
Ли Володимира О Львові мам о першу церков яка уж давно там
діє і ходиме до ней по приізді до Львова но а в
тым році Одраз зявили ся іщы дві церкви Франківску і в Тарнополи
так же будеме бесідувати о трьох церквах а то уж не єдна
і не дві а три церкви то є то барз поважне і
напевно зато зато я одраз хочу бесідувати про три і мы знаме
же сут іщы церкви якы може не зовут ся жывоны лемківскы але
там зберают ся Лемкы наприклад мы знаме же такє во Львові люде
сходят ся в Скансен до Церкви Лемкы то та в Кыйові єст
церков тиж з Кансені Пероголовы Закарпатя і тота церков видно Лемкам припоминат
дашто лемківскє но я так не кажду не дію але як кєрмиш
на покрувы ци іщы якысы такы більшы свята то Лемкы там ся
сходят і мают тоту церкву тиж зо свою як то як бытиш
лемківска церков І в інчых місцях де жыют Лемкы сут якысы ну
не повіме там лемківскы церкви але якысы такы де тиж у ни
своє І село Лупусня приходит нагадку Ні а вам А мінати іщы
такы місце Вамі приходит на мысль чортківскій рейон пастуше село де Лемко
архітекта Богдан Дудяк спроєктувал тоту церков правны Дріяна то еморна мрвана церква
в вастушым переважно жыют Лемкы і як раз тоту церкви збудувана за
по лемківскых традициях такым сакральным лемківскым торбанным з тилю маме в области
іщы єдну таку церкву де ся збарзо розберают лем Я хочу допомнити
же была єм в тім ройці в кій церкві бо в кійы
церкві зачали і то очывидні буде така традиция фестіваль лемківской коляды І
был тамтот фестіваль і зато были єм тамну тото церква та котру
вели чезно то такый ґмах же на такє маленькє село дивно же
такє збудували но можно повісти же якій стосунок якій оно ма до
традицийной лемківской архітектуры якійси мале оно має як бы три Як ну
як сходе тыж такы три рівні тых верхів штоси такє подібне но
тотри бадна повідає за ґвасусюк навязує до лемківской архітектуры може ону кус
дальше бы наприкву Івану Франківску Она вас подібна до традицийной о Татарю
львівска церкова франківска вівчыва ци епскопівано а та Але ци наша наприклад
тернопільска она єст меньша та меньша але то єст так єден до
єдного лемківской традицийной дривяной архітектуры Ном там были зроблены даякы Своі Ну
каждый архітектор котры доба додає своі але Але як бы ви же
лемківскым духом в кустют пахне Ночум жебы вымі повіли в тым контексті
од выли в церкві і вы якє мате учутя она лемківска Якє
матеци мати учутя ци памятати як были доама ци вам оно Ужнове
они жнева ся Як вы якы голошли сте до середины то як
чуєте ся там Звыцянышы я почуваю себе там Чудово і як было
посвята то поневолі сльозы заливай очівского тому што згадує ся домашнє говірка
лемківска серед людей Дуже приємно ци Барз мі напоминат то в шелі
на фільм якы церкве была збудована в <unk> році і баржа за
кажда неділя была полна людей люду вло Всіх молили ся грешно і
дуже было приємно же нарід так признавало віру і выконувал всі законы
Божі Тале вдома служба Божа певна была выцерковнословяньскым языку А ту мале
курі Украі так ріжниці неє ниякой од што там люде бы спримали
все і ту так само священны з роду лемківского його дідо был
священником ну і він хоц молоде але він памятат говірку лемківску і
часом спілкуюче з нами по лемківскы казаня повіт показаня повіде повластів оту
хтіла знати як было у нас Івану Франківску отец Ана той Дуда
Проповід все мусит выголосити по лемківскы і дати оголошыня то вылошує тиж
по лемківскы то я хтіло знати а Вас як отец Василь Василь
Шафран він деси його тато деси си підцюрткова ци з чужко Але
його родина з заладкы З Золаткы рыманівской здає ся золат Кырманівской так
поксяні там барз дуже переселенці чорткові сут з Золаткы рыманівской краі Так
в тых краі навет навет нашы оцінникы области бар на зроду походит
його отец Золат Кырманівской воду премудрості сполнил і вчынил іх здатныма спорудити
номер завіту якому відправлювано службы оправданя што были образом і преобразами істны
што Соломон відорувал шырену і свободу серця і через нього дравній храм
збудувал Ты што святым і всехвальным Апостолом было на тістне на духовну
службу обновил І неме те Господе сил во в сій землі світі
твоі церкви і жартовникы приношыня тобі священных і безкровны жарт насадил ти
нині благословил збудувати Храм цей в імя Вознесіня господню на слову Твою
і до народно отлосиной іси Святого Духа Ти сам безсмертний всещедрий царю
помянищыд роты твойой і милости твоій што відвіко єстнуют шоб ти не
відвернул ся від нас о поганных безлічю гріхів ани не розурил свого
заповіту і за нашой нечыстоты Але і нині незважают ся на прорішыня
наші скрипинос і зруб з дібныма благодатю приходу твожы Вытворного і Святого
Духа без осуджыня звершыти цей новий храм І выконати в ньому свячыня
жертовника шебы на ньому мы прославляли тебе псоймами і піснями і таінственныма
службами і постійно величали твоє милосердя так владико Господи Боже наш Надіі
всіх кінців землі выслухай нас грішне што моли мы ся тобі зішли
твого пресвятого поклоняємого і всесильного духа і ой святы Гос быде цей
храм і жертовниг і наполний гоневістим світлом выбери його о сею свугу
Свано місцем перебываня славит воєві прикры його твоіми божествыма і небасныма дорами
установи його при стоню переслідуваны лікарнів страждань захід намічных прогненя амбісів шоб
твоі оці ден і ніч поглядали на нього А твоі вуха што
были чуткі на молитву ты што будут приходити до нього зі страхом
твоім і побожністю і призыватимуть всечесний і покланяєме твоє імя што ти
коли вони што попросят у тебе ти почуж іх На небесных высотах
і учынил єм Ласку і был милостивым для них збережы храм ций
непорушным аж до кінця віку а святий жертовник шо в ньому покаже
дійсно святым силою і діяням Святого Твого Духа і прослал його більше
відкєвоту за віту шоб на ньому звершу нісвященно дійство твій святый небесний
і духовний жертовник доходили і нам благодайтво пречысто благословеня приносили бо ми
покладаємо не на служыня рук нашых але на умовну твою добру тууу
він глядит усяка глава Чест і поклоніня утыну Святому Духові нині полся
час і на війті Відніл Заступі спаси поли Хорони нас Боже Твойоє
влагу доміст высуди списня Дужной господимі По Моджі Спису Свіду Добрі сторкови
Зєдной Зо святійшо селеньску кєреонцийско Попоріньскы зо блаженнійшы подряркы нашя до слово
за высокопреосвященны архієпископ помітропли до Ношу Кір Воскій зоборбимый єпископ Поношы Кіро
Честне присвітельст прикрислит Іаконствого забезпричыни людей Господеві Подіів жебы святити іскрам овіцови
жертви Ґошыньому приходом і силю Святого Духа Господеві Помодільсого Заміст цей за
кожный міст Украіны за тіж вірой жывут не Господи Віпомоліньского Жоб ізити
знов стакорбинужный Господы Віпомалівс При святу Причісти писловену словно владуючы нос жебы
уродит свій прісну імогію зо всіма святыми помяновы самій себей сытя носы
рісту Богоймо слово товізатальы части музиків спочыває <unk> слово сла Емоциі і
повсек чого Словік і вічні Господи Боже наш тишы своім спасительным явліням
освятил таті Юрдану самыі зішли благодань Святого Духа І благослови ці воды
вино на освячіня і звершня цього того жыртовника бо ти благословляєш єси
на вікі вічні Амі імя отця І сена і Святого Духа Амін
Може про недушовоє дворі вырогы слухаче выслухали фраґмент з чыну свячыня Храм
В тім припадку был то храм Госпіднього Вызнесеня в Тернопулі о якым
уласні бесідуєме Одслужыл тот чын архієпископ і митрополита Тернопільско зборівскій Василий Семенюк
з інчыма гіриями Розумій ся спілслужыли йому парох той церкви отец Василь
Шафран і священник якій з самого початку одправлял літургіі для тернопільскых Лемків
отец Анатоль Дуда Квазняк Не было на освячыню лемківской церкви в Тырнополі
аж тілько священників як Івану Франківску а лем кількоро но зато пришло
більше вірных парохіяне і густі не змістили ся в невеликій церковці бо
зобрало ся што найменьше <unk> люди а може і більше Але добрі
были чути і під церквом і выгнал добру погоду зато брати участ
в літургіі могли сме і доокола той новой церкви Зачало ся з
освячіня пак мали сме літургію а по службі бузій свячіня воды і
обхід з хоруглами докола храму По архієрейскій літургіі чекала на нас як
было вказано в проґрамі мистецка гостина Най ся святит імя Твоє Лемківщыны
А то фактичні был концерт на якым тыж дякували вшыткым хто з
причынил ся до того же в Тырнопулі выросла лемківска церков Окрем того
продавала ся ту література на лемківскы темы традицийны прикрасы з короликів і
інчы подібны річы Нобо кєрмиш то кєрмиш Вкінци зачала ся уж не
мистецка а просто гостина для вшыткых присутных І аж покіль не смеркло
Припоминам же тоту вшытку діяло ся при улици Львівскій в Тырнопулі В
парку ци як ліпше повісти в лісопарку но але было такє учутя
же мы в рідных горах Днеска мы з прівністю споминаме тоту урочыстіст
же ся одбыла <unk> червня і бесідуєме і о тотій новоосвяченій церкві
Вознесеня Господнього і о інчых лемківскых храмах в Украіні Туку луня сіят
парохіяне той новопоставленой церкви православный Іван Комара з Буртного і грекокатолик Ігор
Дуда з Ганчулы То тепер в Лесні продолжыт нашу бесіду Ігор Дуда
Справа з лемківском церкви в Темнополю барздавня і долга правда Тягне ся
уж давни ся тягне она Але тота церква на тым місци де
она зараз збудувана на влици Львівскій <unk> як раз добры на західній
околиці Термополя і близше до заходу близче до Львова близче до Лемківщыны
фактичні то є барз символично і гарде місце такє орбисты такє чысто
лемківскы карпатскє гарде міс лісопар там такы О барз добрі ну вшыткым
ся подават мій і мі так само То є не перше місце
між здає же то єст місце десиміс бо лемківска громада з початку
доходила до церкви оту на Новым світі я знам Отец Василь Шафрантий
там одправлял потым ходили долгій час ходили на східнім масиві там є
собор не знам як ся называт він тиж долго ходили там Радам
єй ся здає ся зберали та ґєшафата сме ходили пері Рік на
дружбі Ага іщы там было де на лучаківскы театра о іщы там
ходили тото зберали ся в ріжных місцях І тота церква тіж не
одразу постала там де она стоі днескы бо перше місце якє мало
быти церков готелю Лесньаличына мало быти там місц де незле было незле
під гором так але якоси тото не своі часно не зробили зо
земльом з орґанізацийом там потім другє місце то было было в парку
та нацийональне одружыня там не барз то добре бы было низко і
в парку І в Парку то не єст місце для церкви недобре
было тото місце але там навет хрест посвячены был добре же ся
там не почало бы будуваня церкви Третє было іщы оту коло нас
навет на улици Карпенка і мира на Розі по нихде сходы ідут
де гнескы збудувана церков перенесеня мощы свого Миколає барз гарде місци і
громада тото збудувала скоро тоту церкву то ма быти монастыр бо зараз
ти іщы церква є в гарды місци было но і нарешті повстала
церкви на улици Львівскій І збудувана она была за барз короткіст рок
два рокы за барз короткі строкы Долго ся выношувало долго ся орґанізувало
бо то знате товариство не може будувати церкву бо товариство но нашы
соспільны культурне і не може занимати ся тым підприємництвом діяльнос і был
створеный окремый церковный комітет якій ся занимал будовом специяльну церкви і ся
занимат до того часу Але в товаристві сут люди якыяно підняти справ
не тілько в товаристві а сут такы Жертводавці нашы лемківского походжыня якій
спричынили ся до будовы той церкви і ну то іх не буду
называл окремых мы друкували сме друкували сме в ґазеті Дзвоны Лемківщыны зо
штырі разы на на долгы шпальты тых жертводавців якы давали Од <unk>
гривін то <unk> гривен ріг хто кілько дал але вшыткы были надрукуваны
О тото нас ся так дає ся як повідаєте прозоро і хто
кілько міг то тілько дав Но і дякувати тым богатым людям лемківского
походжыня якы дали кошты на фундамет першу чергу то ся почало з
фундаменту потім дерево ну материяли якы дорого коштуют Бо та дякувати Богу
же проєкт зробленый был нашым лемківского походжыня архітектом Александра Джульом Джулом барз
добрий проєкт барз гардар церква і дякувати тому молодому архітекту же так
зробил тоту церковцю выглядат як писанка Передставляли нас одно місця на другє
а потім як же виділили нам тото місце де зараз будувана церква
там было страшно заросше вшо корцями і нам як дале клич што
будем будувати церкву вшыткы люди пришли сокерами спилями лот і почали то
не рахували ся ні з часом ні з трудностями а робили порядкы
наводи лешы там было была та церков Я фотоґрафувала і там покряка
студила і я виділа же там постинали ає тот вшытко было видно
м то тепер уж перед одкрытьом порядкы ся робило так тото крякы
та нас постинали так робили жы аж шпалили ти так ло І
вы помагали З самого початку самого паршы дня Я был присутній на
тым на тым выдниц А то коли зачала ся уж будова такы
Конкретно конкретно дес в <unk> році а місце нам дали в <unk>
рік о тым наводили порядкы по тому трактор вынайми трактор і тым
трактором зрівняли нам Бо там были нерівні дрімяли потім пришол представник Віты
Гуты выкупали фундамент везли бетон заробили той фундамент а як же мели
фундамент то вже было веселіше бо же было на чом будувати А
мы як зробили фундамент і зробили тот цокільний поверх то мывану франківску
уж там одправляли службу Божу Там далей не было збудувано а мыж
одправляли і мы додол одправляли аж пах піней церку якы вышы было
зроблене Іща I Бесідували сме о тым жебы были в сутынах было
были примісіня для зобраня люди і могло оно бы быти бо тепер
си думаме а де ся має дуди зберати а де зберати музеюм
наприклад а де де школу негільну робити Думаме о тым Але но
так вызначыли же не буде сутеры же фундамент і церква не знам
чом такы тото зробили бо шкода бо так франківску наприйону правили долго
в тых сутерынах долгый час а в нас што было Стоял фундамен
стояла будувала ся церква а одправа ся вела На дворі на двори
колохреста колохреста в зимі і весной літі І все одно люди приходили
Была часом файна гарна погода а часом і дощ падал ниц нам
не заважало мы ходили молили ся і слава Бо што Бог нам
допоміг мы сме зробили свою церкву і маме Приходят і на цяня
і зголохолом які і підлясці приходят і Лемкы но назвали Лемків лемківскою
по тому што Лемкы были основа того будівництва Так лемківска громада взяла
на себе вшыткы тоты трудности по побудові і фінансовій материяльній і орґанізацийны
тиж Але ся не ділими приходят вшыткы переселенці до той церкви ото
є хоц назваме лемківска церкви але она зберат вшыткых переселенців Для тотых
слухачів же лем тепер долучыли ся до нашой бесіды повім же мы
просты люде не теолоґы а просты парафіяне бесідуєме о лемківскых церквах Я
яко перфіянка церкви святых Кірила і Методия же в Івану Франківску проваджю
бесіду З парафіянами Церкви Вызнесеня Господнього жы в Тирнополі же была освячена
<unk> червня а то на саме Вознесеня То колоня сідят барз поважны
люде Кус старший было з <unk> рока Іван Комара з Бортного і
Кустьок Молосій Ігор Дуда з Ганцювы Агнеска Мешканці Тырнупуля А тепер послухаме
маленькій фраґмент з той урочыстости освяціня храму до своіх вірных хуть ся
дашто повісти архієпископ і митрополита Тернопільско Зборівскій Василий Не єст Лемком але
яко пастир же пасе і лемківскы уці хуть ся до них дашто
промовити і по лемківскы Не барз тото ся удає але сам факт
такой пошаны влодыкы до части свого стада перифієн лемківской церкви для нас
барз приємний ойця І сена і Святого Духа Амінь Всесвітійсі всетіснійсі ці
другіми ліґі Тычє дорога наша молоды дорога нашы інтелігенци другій братиі састры
Слава Ісусу Христу Сьогодні наш народ святкує свято Вознесіня высподнього Але сьогодні
є не за ще незабудний ден Ще велика історична подія для нашой
Тернопільщыны для нашого міста для нашого поділя мы сьогодні освятили цей пречудний
храм храм якій посвячений вознесіням Господі Тен праздничний ден ветамшыньскій дітей Ламковины
Насяня Гомщыны і Підляшы Везюдесят років носите болі і тугу за свою
рідну землю Там зостали свасі хєзи Ваші землі Ваші церковці там зоставили
свасі могеле большевицка комуна зрадила свій землі зрадила нашому народу Вас было
выгнано і удорван од вашых звеных Бескідів і шумных потітьків Зо собою
вы ниц не взяли лем любов до свойой землі і віру Бога
Святу віру своіх дідів і прадідів І днес тут Вашу віру Бога
в тій церковци всєскє видят пан біг был з вами на вашій
рідной земли він і ту з вами зостає і не полеся вас
Приходзьте до той вашой церкви Приводте з собою ваші діти і унуків
най вшыскє несвідят же Украінци з Лемківщыны Украінце Нацяня Украінці з Гольщыны
і Підляся тиж моцно любят Бога і Украіну Ісус Христос відійшол на
небо <unk> дня пісославного воскрісіня змертых І згору днів являл ся на
землі Святий Тома зауважує Ісус Хрис <unk> годин был в гробі на
доказ того што він справді помер Сор днів залишало ся пісо воскресеня
на землі на доказ того што він жыл новым сітям Як шо
він был і дішол на небо відразу після словоскрісіня дакого бу сумнів
в тому ци він справді выскрас Узіп уливной горы Христос розпочал своі
страсті А ті терпіня буде жахливі піт його стал як краплі крові
што падале на землю де ся Апостол лукане З єй Горі Христос
відходит на небо на доказ што терпіня веде до славы Терпінь є
так уж нашой дорогой до неба Якщы мы страждаємо разом з ним
то з разом ним выскрасно казя посуд до Рімлян За наше правидне
жытя з захованя заповіді За молитву за піст Заділя милосердя за добрісні
світі літургіі Христос обіцяє нам на горуду кажут Радійте выселіця бо нагорода
ваша велика на небі Небі наш небесний отец небі наш доргій сусик
Небі наш у кіситі дух святий небі є наша небесна мати прісвята
Діо Мария яка лжі нам завжды допомагає Небі не буде терпіня там
немає хворіб і убожест Там немає ненависти і пересліду бо щестливі тішыт
ся щастєм своім близнім Скорійше ци пізнійше прийде до наш час потянути
цю землю після праве наше жытя На порозі до вічно сте Дай
Боже смі всі побачыли небо чы ми всіл достойли быти в набі
на вікі вітні а мі славый спі Ваше высоко преосвященство сучасны оці
Дорогы граяме коханы моі Лемкы видале вас на нашым долго оцікуваным кермесі
в тернополі Вас не умі видіти так вельо дорогы для нас люди
Барз ся тішу же уж одтераз ту конаж Лемківскы церковці мы Лемкы
каждого року на Вознесеня Господнє будеме дуся споткати і дякувати Господу Богу
за тоту вельку радист яку він нам гнескы дає нас дойтале до
пожыжы О хоц засот роду зосу О за друго Видите церква мы
могли уж давно побудувати церков але тисме не могли ся вызначыт яка
церква ма быти Православна грекотолицка Было долгій час до ріжны были дум
аж были выруй то были різны Православна Было якій час православна Івановы
як побудувала ся в <unk> році а прева церква А до того
Церква нас буде яка была побудована в <unk> в <unk> році то
вона була грекокатолицьо быти грекотоли грекокатолицка була Або тому рішыли побудувати же
прошлав А повіджте лас тут в лемківскій громаді што были ріжны думкы
яка бы мала быти тота лемківска церков же єдны повідали же мали
бы быти православна а другы же мало бы то быти грекокатолицка бо
в регі сут і такы сут і такы як што правду Вказати
то оцей розділ робили ті люди які взагалі не хотіли збудувати церкву
Были такій што специяльні не хотіли будувати церкву і робили роззорутой Бо
нас было інакше в нас так не было такых ріжных думок як
отец Дуда повіл іщы ско же буде лемківска церков но він єст
лемківскій священник грекокатолицкій він то церков муси звати ся грекокатолицка але жебы
вшыткы приходили бо нас на літургію На другій рік буде якы овіл
<unk> років Ювану Франківску одправлят він одправлят літургію і приходят і грекокатоликы
і православны і він просит вшыткых приходити і в наступ люди то
єй принимают і напр тоты з нашого села гварят ам нашого Стильови
То тоты єст така родина стильовый же найбільше такы як бы церквиникы
ци як повісти то они ходили до православной церкви так до того
Але як зачала ся будова той церкви то они уж все тепер
ту ходят бо они повідаючы ту нашы то лемківскы І в нас
церкву приходят ір грекокатоликы і православны а влас як властиш так приходят
бівжы грекокатоликы ци яклас В нас приходят до церкви не лем переселенці
а приходят місцеві Но тото ясне Були бы женили ся і то
я ідны навіт і охі які не мают ниякой неприсетний до переселеня
приходят молит ся і давали кошты на будівництво Але глас на літургію
тоту приходит православный Приходят в ціпры то нихто никого не питає якого
списві Коли я не робил то є ріжниці між православным і грекокатоликом
Я не робил бо годин і ходят молят зяно так є Але
Лемкы до І світовой войны были вшыткы Грекотоликы Я вам повітал Церква
в Манчові пропрошуют церков в Ганчові в якым я христили грекокатолицкы было
агнецкы Православна она А коли стале про по другій войді світовой устало
пройде мі отец же на православі переходили по персі світовой войны як
дуже Бар дуже было еміґрантів батюшок попіл з зо східньой Ґаличыны з
Термопідщыны якы приіхали там як насаджували православны Слухайте зараз я не хочу
заходити в тоты якысы знавнотары рад я не хочу зараз заходити бодити
як было Коли принесли християньску віру кєрів і методиі То не ходило
товды о православія ци обряды Ходило о східній обряд а не было
православний ци уніятской церкви і Лемкы приняли товды такє християньство східнім обряді
якє Ім принесли Кірил і Методий і іх ученикы якых они высвятили
і пізнійше зачали ся тоты ріжниці ріжны новысно іх поглубляли тоты ріжниці
новысне то Я не хочу тепер в тоту входити буж політикы В
Лемків была тота проблема же было Тот поділ на реліґіі а оно
мало політычны цілі і з того не вышло добре а тепер власні
во Львовій лемківскій церкви отец Анатоль Тыш якосы так вшыткых докубы зберат
ріжных конфесий і тото робит Івану Франківску Виджю же тото приблизно робит
ся і устернополі і я з того барз барз задоволена барз ньом
задуволена бо нас выкорыстали специяльні же село на село же чловек на
чловека выкорыстали коли зачало ся тото перехід на православія то робило ся
не спокійні мирно а то робили ся так же бы єдных люди
на другых якыси Бо я знам як то робило ся мій тато
з того села Тыльова де то без початку то было лем тамы
грабы незнайова А в році то на шыроку скалю ужычало зычали ся
стильовы фактичні были політичны такы причыны і так ся зычали Не ходит
хто православный авто грекокатолик але ходит же то были страшны так люде
місцесобом водили ся были ся товды же в такій спосіб то одбывали
ся пам бы і то было двадцетых роках а тепер як за
часы незалежности <unk> рокы то тіж люди мусіли ся вызначыти хто они
і єден ставал православным московско бытерхату єден стало православным Кыівском а третів
грекокатоликом а інчы а ішы в кавтокефалію ішли І каждий выберал собі
што він хтіл Тут де мы почали лже орґанізували цип товариство і
почали говорити за будівництво церкви нихто ні з якыми трудыщами не рахувал
ся а ішол Де священных відправвіл навіт отец Дуда мы всі ішли
і молили ся То было нам приємно приємне было што мы спількували
ся свойою рідною мовою і нихто нам в чому не заважал А
тошо як колись Після війны в <unk> р так і тепер Москва
веде свою пропаґанду і кромомосковского патріархата ниякой другой реліґіі не признают церкви
Церкви так не признают і тепер ся не г Же нехай ся
нищє Украінц но так але то є політика то другє питаня Але
тото же маме церкву во Львові з початку по тым франківску нарешті
маме в тернополю то є ознака тото же лемківскій дук жыє же
Лемківщына не пропала же мы штоси лишыме своім дітям внукам правнукам лишыме
пам не тілько памят таку духовну а і материяльну памят хоц то
є памятка духовна духовности нашой церква І тото вшыткы зрозумі зрозуміют і
навет тоты не переселенци а нашы тернополяны розуміют і ся дивуют той
твердости духу Лемків якы ся гуртуют і якы си збудували свій храм
Ангелы котры літати в неві в тихых просторах зысліт за надостатку Ламкам
хомщакам переселенцам Знад Сяня і зеленого Підляся зысліт зам на надіі на
соборну нашу матір єдину Боже ци ты знаш як нам віры треба
Ваци як на сушного орґісаного хліба Ци ты знаш наше зліня до
горі до нама Як тужыш тодан не забыта коли вам Як треба
нам таблят войовы І радости нашым серцям обороните од вшыткого злого І
соначной віры траба нам Як блаватой квіткы любови Як велькой правды сонця
в ночы Як золотой щадрой дар радости Як гармониі душы і тіла
Боже дай нам обявліна на нову насмуцят осінє дойчы Хам почути пломілю
мову од раз запаленого корця сонце два сыпота Вружме ся перве до
дівы Іда на стора з Лесивы Іщы раз Старе сусутництво дорога наша
лемківска родино Бар ся тішыме же сме ся то гнаскы поздевали коло
той церквиці Кликал нас дзвін од ней І знате што смо сподумали
і спомнули Як тото дзвонит дзвонили як нашы брадіды і діды Ходили
і выганяны были з іх рідной земли І пар ся тішым же
гнескым такій ден же ся Ісус Христос Возніс маме таку велику радіст
Мы приіхали спід Замочкы бучат ского району і знати што люде добры
вшыткє севы знає же гнескє така радіст Не ж каждый міг приіхати
але вірти же в серцях они сідят стоят і плачут разом з
нами і барця тішыме же то є слезе радости І тішыме же
завше хіба будут одкрыты тоты двері де зайдеме де Будеме клянчати і
правити молебен і завше нас будут чути тоты верхы горы якій догнескы
плачут за нами Ой верше мій верше уж нам так не буде
як ме было перше Але як будеме ся тримали вкупі як будеме
гварити речы бесідувати то завше будеме Лемками і будут нас шанували люде
Моі найлияшы гнешна бесіда мусит си ту скінчыти хоц направду она тырвала
і дале Всю сте фраґменты з подіі яка одбыла ся іщы <unk>
червня освячыня лемківской церкви вызнасеной я господнього в тырнупулі літурґічна єй част
продолжыла ся концертом о по мистецкым гостіню гостили сме ся не лем
духовным но і дачым цалком материяльным і барз смачным кєрмеш пирвал аж
покаль не вмеркло хут густі здалека розумій ся одіхали уж скорше Ну
то іщы продолжыме нашу бесіду лем повім при кінци же запровадила мас
гнеска до Тернополя бесідували з вами Ігор Дуда з Ганчувы Іван Комара
З Бортного і розумій ся Анна Ґырпан же пришла до них з
Івано Франківска Оставайте здоровы до стрічы за тыжден