70% #2016 - 70% #222 Юлия Колдра з Мысцовы (4 част), 10 ІХ 2016
Еп. 2016

70% #2016 - 70% #222 Юлия Колдра з Мысцовы (4 част), 10 ІХ 2016

•

Опис епізоду

To archiwalny odcinek z rozmową z Julią Kołdrą z Myszcowej, w której wspomina życie w łemkowskiej wsi i codzienne relacje z sąsiadami. Dużo miejsca poświęca też wojennym tragediom swojej rodziny oraz losom mieszkańców wysiedlanych po wojnie.

Видам вазму моі слухайці при мікрофоні Анна Кырпан Такыма ци подібныма словами звертам ся до Вас од початку <unk> року Кілька разів юж мі выглядало же проґраму <unk> процент буде закрыто Коли зачала ся пандемія пак коли зачали ся полномасштабны русийско украіньскы війны але продолжували єм дале глядала єм ріжных способів і форм жебы продолжувати Хоц было то легко але не заперли єм проґраму Назву проґрамы <unk> процент выдумал Богдан Ґамбаль якого уж неє знал <unk> процент то мала быти оповід о Лемках в Украіні был приблизно <unk> процент Лемків выгнано з рідной землі на схід В проґрамі <unk> процент мают звучати все голосы нашых респондентів Мают промовляти жывы люде од самы передачы гыдут не на жыво Налетят до вас в прямім ефірі а прирыхтуваны наперед І леж не тоту особливіст в проґрамі <unk> процент бесіды жывыма людми для ній єст важна Не хтіли ся бы того формату зміняти але змінили ся обставины Зато не годны єм далей тримати ся вызначаных од початку принципів Єден з них лемківска бесіда процент то проґрама в якій окрем даякых манятків ма звучати лемківска мова При тій самій єм зачала робити тоту проґраму по части задля того жебы научыти ся в такый спосіб лемківской бесіды І тепер мі барз трудно тримати ся того принципу якій запроваджано од початку был респондентів штораз то меньше і меньче Зато тоту проґраму очывидні час заперти Може не навікы може до ліпшых часів а може і на все В каждым разі кєд буде колонять словис достойний трафите до ефіру нашого радия цут буде ся даяка подія і о якой кунця знате нашым слухам то зас пуцюєте <unk> процент А тепер послухаме другу част бесіды яка зачала ся тыжден тому Припоминам же з Івано Франківском пішла єм на полудньовый захід до Придгіря Ґорґанів а конкретні в селище Солотвин Нараз оповідали сме де Украіні особливо в Голичыні Компаті замешкали по выселіню Лемкы Но власніщысо Лотвин не належыт до такых місц Цілком не належыт цілком не належыт Бо не было в той околиці сел перше заселеных Німцями ци Поляками якых переважні і Росиян выгнаных з Польщы Но то можна было ту Лемків стріти хыбай припадкову то власній был такий рафунок Пані Мария Дямба з є покєба замешкала ту бо мала ту роботу І она і єй муж выбрала свой єден фах геолоґію Лем же по технікумі пан Миколай Золочно вчыл ся пак і в Інституті Марияніт бы вродила ся єдна дівоцька Ґалина а пак друга Світляна то власні она Світляна стріля ня в Солотвині Но але о той роботі ното власні в Солотвині і в околицях было дос роботы для ахеолоґів бо як і всядит в придвірю Карпат так і в той околиці вядали і знаходили долу Ґаз і інчы підземны богатства якы залігали в ту посісідство Нагтова ропа ґаз є добивают іх і з них скорыстают ту і днес Нові для люди якы при тім робили поставленых дім і власні ту родина Миколи і Мариі достала скромны мешканя В нім власні і Бесідуєме а і обзераме стары знимкы тоты іщы з Вышоваткы власні з того невеликого села з Вышовадкы в Ясельскым Повіті походят родиче пані Мариі а і она тиж в ним ся вродила в <unk> році дзямбы родина Війця і Маслеі родина єй мамы то гейбы модий Лемковины Іх доля то направду доля пересічной лемківской родины Єдных біда гнола в Пілнічну Америку другых Полудньову хтоси втікал од депортациі іщы През чехословацку границю хтоси іщы скорше перед <unk> віхал на захід Польщы а інчы такой не могли уникнути выселіня выселіня і на схід і на захід Розлетіли ся на вшыткы стороны світа як тоты пташкы Але не вшыткы пак ся стріли Но то послухайте кус нашу бесіду Вы ся писали з дому Дзямба таку Мама была з Маслейк Так Так уж знам Вашы родиче то мама тату з якого року мама з <unk> року <unk> І тато і мама з Вышеваткы Вы повіли же тотого родина была більше як ту наз ним пак Ту видиме трьох братів І двох бісестры А были іщы Діти як был Йосиф де поіхал на заробіткы в Америку вернул ци ніт а Василь і сестра Вулька в Арґентину Тыж на все Нє Василь потім ся приіхал сюди на Украіну сюди Власті Так зовсім А Улько што лишыла ся так го вне дітей не мали на тят вшыткых было вісем Так плокнул А ту мамени родиче а ту Ту Моменос сестро і Марина єй доцівка О дві сестры было дві сестры і хлопец браты было іх четверо было мама дві сестры і і брат Мыслеі Кус родина менша то я так розумію же зато же тотова родина была дос великой мусіли давати сой рады і дітям повіли же мусити яклоси думати де іхати зробляти так де муси де Йосиф же поіхал што был старший і так Він был з <unk> р Але найстаршый найстаршый Як листы писали якоси екосы переписували сякы з язнам я знамши як уже він приізджал сюди з Марякы до Львова бо дальше ниде му не можно было іхати дотоды приізджали моі і з Чехів Тета отого тета наймолодця тотаж в середині Ту она в Чехах то же приізжала з дітьми до Львова Новідзеня Как родила ся тіла в якым то могло быти році в шістдесятых роках Але якій самый рік я не памятам А тата жыла деси близ буду границі ци Но она як сказати Як же хотіли нас на східляти выганяти то стрик Дмитро він тік і жонатий был дітей не малы і він і тота з малым і з чоловіком деси поіхали дальше близю до німецкой граници в Польці А тота тата Словаків Чехословакію там через ліс близо близко том близку були тре студа поіхал пішла І ся аресла якоси грони а мы ся лишыли тату переходили бо то як Добре тото шыткали дома в хаті тото болотно тото такє грубы то все тоткє для роботы тото все было а якше ліпше штре было то ітишли собі ту до Словаків ти скупували та уж ли том свобідны собі ходили і там купували а дома шыли опіця та якысы капаты ґорсеты запаскы осім такєвы так Е то з той родины як бы тот брат і сестра зо своіма родинами они не Но тота оли ся повіми таку тота а Ганна тота наіщы дівкы была як пішла зо грани туда до Словаків Ога она дівком пішля та самы ну сама перешла ну сама може істи колиси там мала яєчку затримал там і перешла і уж там зо мишко там вышли завіша ся тоже за нашо Ти там же сме туда єздили го а дато Жатец Чехословачына Жатец был такє місто Жатец она там добрі ся мала двоє діти мала там хату куквартиха І то власні была така стріча родины коли і она пришла до Львова і пришолнак брат старший Юасиф Ей приіхал приіхал зо Маєкы а там уже приіхал Андрий Андрий на Тропольщыні бу і там так Е ушыткы ся стріли де маєте ой до кольоровы додому із кольоровой знимкы не было так Осип то мама то бато угм а тото Татеха з Чехів тота м ой а видно праці хто з заграницю Василь той Андрий О то сын з Чехів тоне і Мілюшка тоже з Чехів ма то Андрийовий Сынти наш наштут В самым центрі Куломінскєвиця памятникы Но то історична історична знимка же так вшюткы ся стрілим Але не знам ци Мали можливіст спокійні побесідувати бо знам же слідили так ма коли хтоси пришол напр з Америкы то Хыба деси по парку бы ходили то може та ходили были ся по місті бо так дослідили Із приіду є провезу машыну дак комуси лешыт машыну ти так більше і не приізджал Ну та він уж тиж был кустарший той жолтал малыс як то тепер кажут бар а як тото было там якто ся называл нехтам такє осусвємал быжы лам продавали ден Піл ресторан Дай бы то кажут маленькє тикє ресторана Но штоси та вы в <unk> выіхали так з Вышоваткы Ного Осифа то іщы долше не виділи Таз я зовсім не гм іх мама напевно не виділа Тото не знате уж кільку років Ай то він уж давно помер уж давно помер Но я гварю же він мі іхал до Америкы і іщы давно так так то не знате уж кільку років выіхал молодым а уж старшым был повісти в повалі до сві повісти уж макыі то та так То то была історична сільця ціле жытя там прожыл што оповідали тоты заграничны заграничны руды дале добрі ім ся жыли там тир Выповіли же брат метро выіхал на захід Польщы Мы сут до німецкых граници абы не єхати сюда до Украі з родином родином тай бы сам себе вигнал бо пак выганяли тади а він єса сам себе выгнал там і сам собі Господар і то же ме туди єздили з чловіком Лем там господарку мал то же так само як і вдома ґзурал бур тантосину сіял кысадил кормил ся гом три доцькы мал три дочкы дві щыли ся всюдистом а молодця в школу ходила казала Я тіж хочу ся іти вчєти я не хы быт здугноів Вы підтримуєте тепер родина тото тепер медже собом діти тых повіны так выґа слабо контактуют як тепер Мили слухаче припомином ся днас бесідуєме з Марийом Кєбом з домом Дзябом родом з Выселадкы Запроводила ня до ней єй дівкы Світляны яка з родином на початку полномасштабной війны выіхала якоси чудом выіхала з Марию Поля і пришла до Іванофранківской области де з родином жыє в безпеці Зас другє дівка голины мешкат небарз далеко і тиж близко гір в Селиці Розняків Думам сий же тепер зробиме кус музичну перерву в минулой передачы чули сте якій співат пані Мария Але повім Вам же не лем она а ціла родина Дзямбів любили співати напр дівка пані Мариі Галина уж богато років певні іщы з тых часів коли постала соспільна орґанізация Бескєдскє Зиблядство яка входит вытовариство Лемківщына співат в ансамблі Бескєдянка Як милют ся то тот ансамбль діє власні в Селисті Рознятів Чули єм іх выступы но то може і Вам дам тото послухати же за к сво што такой моє рі завжды завжди є гынівыше чок Останя сызло Лезго свойы c лем дружы гый сой То мекусть побесідували про родину няня про родину мамы да В мене брат той на два рокы швид мене молодший то він принімал участ в калості в тій капелі співал Мушыте бы што там є пелай єздів скму та Хоріта так ольківскы тавий ся студенко та І він выни єздили в Ждыню ци де там ватру єздили То віншыватку іщы вдивити ся то што не машы дивити ся бо то же нема погоріло чышло томже понестянок згорено згоріло І він там зустрічал ся бывстыма Сестрыме темешу в Польщі там не одна приіздила сюда до нас було а так тепер Но они по якому бесідуют Но по драгу Бо недва може може і спольщыли ся може як де але они по польскы самособы а лежы они іщы і міли говорити по свому говорити то там стрічали ся а Бо то як бы рідні медже собом контактували а тепер як бы двою рідны То якы ци товды кыз дулепер з інтернатом то можна през цілый світ бесідувати Та як єст інтернет то можна бесідувати та з Чехів таку фотоґрафію тета Веслава О там єй шыкы середина се бесідят чышвятом Ціло того тє показати тутого брата свого такого теперішній Коли видіш політаштеперішній гінже Помер в <unk> році а наймолодші браты будівельникы были Вціли ся майті вціли ся там ґде будівельникым стали цінне тото вшытко цінне было то ціле жытя ту не так як тепер знимкы робили кажду секунду Ога гото як бы в Чехах были оту брат Як бы всяках были ты сфотоґрафували єй чловикы і я і моі дівчата І то якій рік песю тут ніт О єс свята як выходила заміж о ся Бо не там маліу Я кажу не было бы щастя але нещастя помогло было Тепер то війна під час війны в той морілу воє взяли москальота і у ней ледве звідти ся вырвали І тепер ту Чекают по перемогы До то мы кус побесідували про родину тата мамы мы кус побесідували але я хочу знати то вашы родиче такой з того были села така той кыта і они поженили си поженили ся коли В <unk> році <unk> році І шлюб брали такой вышывальці Вышыватці але брали шлюб у грабі Гротам грекокатолицка а в нас же том переходили на Православі ну і там не хотіли навіт шлюб дати вян роду Кілько годины вышываці не перешли на православну конфесию і в грабі была церков рекоменту лезка же ходили тадне хрестили тоже в грабі Гм гмм ту церков ту ходили в граб є они істі ходили такой вышываці Але вышува ішли там уж православна ци равы Але они до печатках іщы там змовляли ся бы том свічку якыси татові не дати А мамо моя батькє мамені були православніж православні о Ти а мама ся татови передавала істи як забыла замужня Овшы о том протів тебе там в церкви хочуты з тамы якыси світскы давали тішо о тато собі взял якуси свічку тику шыбісю зрубил то мі дес і взял і тут коли світскы позасвічыли а він собі а йому не дают він собі свою одягу найбільш світску зосвітил то было так же колиси давно в церкві Были такы напереді стояли же тримали такы великы свідскы было так тепер може так неє тримали такы великы і то Лем такы могли но не знам поважны ґазды тоты великы свіджкы тримати напереді Штоси такє было буд хто не міг тото може хлодит о тоты може ходил зопозы так гм врадиме лоці на подругій світ а я єзджы жыют Вы найстаршы Вы народили ся в <unk> земі і по вас хто брат <unk> Ваню Тах і Мизьо Михальо <unk> мали сте двох молодшых братів так гейбы вас троє так троє не слісті была сестра <unk> році Але то Померла ся маленька о тот ся слобувало на тиф То сестра вродила ся уж ту сестра то <unk> році І померла цілком маленько Та муленька то тато захворіл на тиф сусідовичых лежал на тиф лікарні потім мама Потім я і потім брат а бабця лишыла ся сама в хаті Маме нам а това мама Она з нами приіхала на Украіну Но і потім мамо в лікарні народили Но і там яку наслобати там дитину не тримали чого Сиддали додому Ти бабце коло того ходила ти Я знам як она там ходило тяжко Та ти померла дитина Потім тату як же выздоровю ти пішыл вєдати сой роб роботу дес Ти нашол там сусіднім селі Букова называло ся был колгосний млин О і там два коні мали і тоту же конюхому як казали струіл ся Де добрі мы не голодували бураз при млині тато робил было нашый дахто і приходившый кому здавали там мукы ото <unk> рік то тяжкый был О так Но <unk> вродил ся іщы Ну то його Дак <unk> ся жадил він Я ходила то <unk> клясы Ду вели Так А потім уж тато найшли Овців мали звязок і з калушом бы тому же в калушы жыли е сестры мамени бо і тудаме переіхали Но і там по квартирах Ходили ту до сюда бо то купити хотіли ус хыжы то не было як за што дуже по квартирах а потім же з двоюриного брата од того барни жінка робила госпі до Ярку єй дали пляц казали пла і тоді мы хату будували на двох Вы мі вкус оповідьте што вы памятате такой з дітячых років што вы памятате яка тото вышыватка якє оно было невеликє но але є великє село было З Хаты близко стояли і были од навіт другый так што до сусідів з зими навіть бусіком по снігу могла перебігти Нема в Высокы Гори Ны ни та ну але там ґаздувати тяжко было бы то землі была тяжко камяниста таково От але робили ліяздували сте што мали мали мали в ся мале худобу коровы коні вівці свині гусин общым птицю Но і так робили но то не бідны бы єсти бушы файну бы Но земля не была аж така добра але выкусмали той землі То бы землі землі была Ліз был мали бы потім якы уже нас выселяли нібы то нам давали таку кубатуру і там писало кілько там морґів поля кілько морґів лісу Шо було Ну то люде робили ти Тым ти мали От Тепер каже ліпше альбом бо тепер дуже робит фотоґрафіі дале а ту може видіти в телефонах а тами пропасти можент Оду моє видіну товту можно видітка добры пукату праправду кісує показати Мама богата на правды О го тоті два браты старшы і молодці Вас ся так моі Ті подівальникі той артист співал в Польщы єст рік Вы повіли же вашы братя єден і другій так В <unk> році помер і <unk> Ой так біда Зас пришол час на музичну перерву Тым разом подаю фраґменты з нашой передачы о ансамблі Студенка з Калуша з <unk> року Бо братя пані Мариі Кєбы з дому Дзямбы з яком днес бесідуєме тыж мают стосунок до студенткы Іваню і Михал і дівка Михала Світляна Петрустяк яка на початках діяльности студенкы была музичным кєрівником ансамблю Видите то як бы фраґмент той передачы выдостали сме з нашого архіву Най же тот фраґмент з концерту якій зараз прозвучыт буде красным спомином о них Тепер вышли на сцену лем двоє сам кєрівник Беяну Ган Магловскій і Іван Дзямба жебыли співати туетом світ місячку світ A выходы A ЛАПІ A Пон Іван Дянба добрий майтер ціле жытя будувал тоту місто коли Але гнецто бесідуєме неуйтім о студенті і о лемківскій співанці Дзямба Іван Михайловіч Мітати моя мама і вся моя родина із Польщы переселиці Одпадємо гышываткы ястлечку оповіду бо ти так пішло породу Я то люблю співати Мы іш тенцюєме але так не змогли сме зробити кус прову А і як фестівал куте найбільше Тот уж умы зводяно ловскым співами світ місяцку світ є купы такы Берти ся рекруты тіж люблю І выновино червененькых тотя буде пити і тако я люблю Не были торочыкля знаєте сумнавды такє знатсити богатых та єку дуже богаты співанукє знам темкільку руків ансамблі <unk>ene Яка вісіна Джы жытя прошло хоче лем Вам іщы так само Бодай іщы А то я Вар дякую абы вашы слова до Бога дошли Але мі та доповідал што в нього было <unk> років для народжыня темым одповідаль на дня роджыня тат ми той бажаме іщы прожыти <unk> років А він повідал а Бог тя не послухат Але так помер на девнос на <unk> рыці Святливою Вам тіж дякує А тепер буду просити іщы суденю сівати Іщы наро буде сівали Іван Дзамба а на сі протиме треба о A не Анля права нары роды Длявого І вы повіли іщы же што ваш брат же выступал єздил до Ждынівату Ваню был такій вышыванці А вы не были для дея не была Не охіли ся на тото треба было вык выробляти ты документы заграничны паспорт Отдея якыс такше не приш не могла О а брат дуже там як бы было в колусі жыло весь час Я бы тоже том принімала участ так бы я любила співати любила Но так пропало свойом роботом І што тот Ваню повіл як він пришол до Вышоваткы што йому дам Та што він том виділ бы нич не виділ былоку бо нич не было уж Не было мич такого што він бы міг іщы з давных часів торошто дихатниякых ся погы погоріло том понесю нове А што він більше міг видіти Але был был на тым місци тих Вы може памятали дашто а він шато може запамяташ як ічого не лапусте будуш памятати А вым памятате дасти Йовал тарку Намятам Я знам што брали мене до церкви єщы є в дитинстві дуже мліла надвір ментили Церкве церкви того диалеку то лез лестє од нас низдє Нижнім кінци Знате я посмотріла на тоты знимкы но цікаво видіти наприклад якы люди ся зберали Виджу же хлопы уж такы гоноровы же они уж по тых костюмах А я виджу наприклад ваша мама навет ту уж як пришла она не зрікала ся свого струю з дому она так позберана ну неділю повіме так позберано такєм домам ну то барз згарді выглядат ба згарді выгляда Іщы хоцю знати хлопы вшыткы были уж так по европейскы Ци были може старшы люде то такє на свята так о так А на каждий дан якы президенте такы собі кєсе на гавеці том было такє з такого полотна тканого сло о такы А той же іх ралих скупляли такы і а лишыли дома шыли там были кравцені шышыли опільцяте ґурсаты лыже часто купували по словацкым блоті та словака на тоты кабаты а на материю на на тото вшытко дак так Тотами быше рішыли же то м собі самы шыли Нота на приклад гуртате што каж всешыло суйци был краве Ні то кравец был Кравец бы може кравцені были Цішыли шыко то може кус тяжко горцит добрывшыну тото прав є кравцені А вышывали самы острыту то вышывали запаску а тото є там зуму тым басунанка баса базункы прашы дракы декоративны удас може і высиде то гы Ну а Тю памятит ся то ден коли юж высиляли Тот дес так же може травень так што уж тепліше тепліше з толгу де місяц напевно в дорозі были То іще добрі же іщы на <unk> році шо нам дозволили істє брати Што хочеш берати з субом Вы ме взяли машынку швейну єс ся вино оно мене є ножану жых в Словаках обміняли на дві вівці о машынка І мамино придане было такє вада Жы маю тоже тоту скриню ваду єст єдла ту та о Це основне шымаю Ну так переєны брали тоты заголовкы ну є так в тым товарняках можна было взяти корову Ґарову так і корову брали Там разом в товарняках там от застелено том видно соломом было атакувати собі застеляле там перенимали тото ся єй корова том Овсю долвы єхали люде по дорозі вмерали вот багато было ся помрали Ти так веслек жому вмерали по дорозі Чом вмерали по дорозі то я знуса но ци то были просто хворы ци стары Цо были маленькы діды Яколя за діти не казали з за дорослых того дорослых тар Може може страс того всяку было так достанці Сталиньска областя по моім карань ци якусь том карань называєте чыя тотну си так Но сонцедіньсконасконатко так ну то є видно мнетам місцеві ті головы кул голоспут ци тото мало видно завданя такє Абы ішли собі брати кого хочут то не вязно шом бы выберали робоцю силу давно што Кого лишыли тамты поіхали решту дальше дальше Водвуйку мій Лишыл ся в чуріні його лишыли там то там село великє было і школа і церква то все там было А нас уже вкінецы пару хат был може стріти таде кє там третіє пару хыжі было і то ми тата з дочкою і бабою мамою ніби ну і мы і татова мама бо то татова мама была з нами а мамина мама з сестром о А потім уже приіхал з Німечыны боєі іщі в Польці были то сын тен поіхал в Німеччыну абы шробити гыдно А потім як мы вже были там в Климушы він нас найшол і туда же і туда приіхал з Німечны От він собі том Він ходил там з якою з дівчыною місцевою ходил а потім же сестра померла Така привидска была ужы вночы На двір выходили І вітер єй обдутал ж напри зашля до хаты і голова заболіла ти голова быти головати головати пару днів голова шолже і не вставала з ліжка там казали або взятим якій з них такы дідо Видно жебы с покликати покликали а він подивил ся каже Як жыє до девяты днів То буде жыти А она вмерла дожыла Ну і товды уже на похорон то приізджали приходили такы родину якы знайомы на похорон от і там Ванял мі то брат мідвіний собі там єдну сподобал гаврилячку от і потім ся на ній женил А він собі з дівчыном якысимтом хладил Ты Ты і ясно ся напевнує так дале а така файна дівчына была оно продавало маґазині Дикы су як казали манку зробила так не достачыт шо манкы ні судили єй Боже даколи судили ні за што Но він тоді женил ся і так поіхал а потім уже узнали то же полатім його дочко оця што така кучеряла Надя Тоже кілько років мала сиже ту в кавушы і узнала якоси бы там вашы лемкы є якосивно узнала же є братний Значыт тойде ледіти так што была в тюрмі тота в маґазині продава Такій красин казала він приіздил туда вкаус денаді тосіма але яне бы я так все спочатку хтіл з домя женити Но і што быти і так она она была што єй заарештували оно было в тюрмі і товды вродило таю напевно Одкал такы красы він батька вдал вся често батька і тимадя батька а ті двоє же є на маму Бона четверо дітей мала мал Іван Братко овдалс Певну маму видите якє то в жытю і не треба і кіно якє то в жытю было і то імятам племусі мы жыли там Той нам добрі было єсти мали што корова было то ся І тато мыслобойкы том навчыл ся робити людям Бо коли сы вас бы дели бо такы мыслобойкы так ну ти до школы далеко быловати тато каже Я тут не буду жыти тут не ма чым наіт полити Єден до брата брат Андрий был в іншым реґіоні там уже і угльом полили А тым ту поіхали туде до брата Андрия до брата Андрия І там в нього были троха а потім пришли такы флейкы ктепер кажут брыкє зробили што будут назад домів до пості пустяти такы зродустил паст татарку ва І давай хто хто хотіл і давай доберати близче до границі Те мы так люди повірили так і мы так попали До гірова До коли грани самонито Ну і там на тоту лісницівку попали бо дуде підеш скрил хто над даленом там жытных там святу Далем Да хату нам дале хату таку на штырі кімнаты і там по каждій хаті по одній сібі каждій квартирі по кімнаті были А там похворіли ся Батькы мылів і меді обыдвоє зла званьом похворіли диф От і тату думали шуже все шымре так тяжко хворий был хворий был мама там народила шытину то а потім же і баба померла ти мы же батькы і нас двоє з Іваном же тотато нашол собі роботу там в Букові ото Яючка зала конюхом там робил ти нас єст було шо потім же там сестры мамы і сестры то дві были в калушы і мы давай туда до них поіхали Близю бы там никого де не были там никого не были з нашых З Лемків николи в місце витамо та і поіхали туда І там бы м же оселили ся Декяту бы Я Вам дякую Моі наймилейшы слухайці На тім завершыєме нашу бесіду у нас в гостях уж другій раз была Мария Дзямба помужю Кєба яка вродила ся в <unk> році в селі Вышоватка Запровадило вас до ней селистє солодын Івано Франківской области Анна Кырпан І на тім пращам ся з вами і не знам коли іщы ся стріли тримайте ся оставайте травы жыцю Вам вшыткого найліпшого З вами была Анна Кырпан вывано Франківскы Майте ся красні

Автоматычна транскрипция

Хіздит ся ждає милы моі слухаче при мікрофоні Анна Кырпан Думам сий
же красні одсвяткували сте Різдво і Бугыйовленя або Юрдан Ардан Видоксюль ріжно
тото ся называло у нас Но іду на під і глядом сусідых
ци єст там ташто іщы так і з цього можу зрыхтувати для
вас пердачу Но ле поглядом Ох мам ты іщы фраґменты бесіды з
єдном паньом з місцовы Тот фраґмент не глушыл до жадной передачы а
так і лишыл ся на запас Новій ґаздыні нич не пропаде Навет
як было награне глоны ци позаглони то бесіда з Юлийом Гаць по
мужу она пише ся кульдра Она мешкат в місті Каусівано Франківской области
вродили ся в Мисцувій в <unk> році Бесіда тудо одбывала ся в
першых чыслях вересня До пані Юліі запровадил ня єй сын Андрий Сідиме
при стулі частуєме ся і бесідуєме покус о вшыткім Мисцува лежыт в
середній Лемковині і то такє село о якым можна написати неєдну грубу
книжку Дуже вшыткого ту ся діяло а особливі в часі ІІ Світовой
войны в часі фашыстской окупациі О тім вшыткым мы бесідували в циклі
з трьох части де пані Юлия оповідала і о своім жытю і
о долі того лемківского села якє нашло ся на самій линиі фронту
Страшне там ся діяло В часі війны ґестепівці застрілили тата пані Юліі
Петра Хаця він іщы за Польщы в Полянах был солтысом а пак
стала ся друга траґедия Сельскій поліцай застрілил маму Юлі Марию Хаць а
з дому барну застрілил єй разом з маленькым братом на руках Три
сестричкы сыроты выіхали з родином в ряньску Украіну Ратувало іх лем тото
же родиця од маленькости прилучыли іх до вшелиякой роботы і так дівоцькы
якусы давали сой рады В біді голоді по невірянях Тримали ся свого
і тримали ся вкупі Тримали ся своіх тягнули ся до своіх і
такє пані Юлия вышла заміж за парібка з недалекого од місцовой села
Святкола По тім вшыткым было уж повіджено в тотых передацях же звучали
уж в насім радию а мы внесках послухаме фраґменты якы товды не
прозвучали Но просиме слухати То в місцовій люде были переселены в село
Кобыловулокы Нє не чули сте про тото село Во там люди стильовы
тиж сут зато я знам І як бы ту написано ся куловойского
властивского мая тут Але люде з вашого села туюш тримали ся якосы
разом знали єдным про другых де но так тоты Но так мень
че більше втієш тім сліде бы жыли Врезуй ся біля Тернополь то
пару сімей було з нашого села Ны якы ж так старали ся
тримати ся може і были дакы інчы але ну то было такы
стрыкові стрынены братя были два Тоден был же матий там выразує ся
а другій в трембовлі працювал десь там лісникови взял собі місцеву жы
А так си жыли сусіде мойой теты што бы сові жыли так
называли воля Частиво села называли воля туда зо стороны Поян Веци село
там де жыли тоті фуджакы а тоті ся писали ревакы то вони
были сусідами нашой теты мамыны і сестры І баба там жыли недалеко
мамена мама От і дуже были добры люде Тота гревака жідка была
з жыдівского во написала ся з дому Штех я собі запамятала бо
і в нас были штехы І мы з ними колигували бо в
них была дочка два рокы молодша від мене і дуже было добре
сібія Боткі были люде бо тота страна товна была така писката А
тота сімя ну така лагідна там нихто не підмыщыл голос мехто да
никого є чловіт на жінку Не даєте Дая колеґувала з іхньой дочкою
пасле ме чужі худобы разом І тоты бубыкы були шо той Ванюсі
ябка врвал твоже паст чужу худому бо своєй не было бы бы
были знищы ни спід фронту не мали а дехто лже ся почало
рік за роком та і дехто вже малы потім своі коровы Но
тых ріваків приходила і мені ся дуже тота родина подабала і там
ся были Того ревака брат не жоватий то чутаганя называли його стрийком
Абы так привыкли дівчата іх го стрийком называли Бо так же автоманів
Ну і То бы з ними кодиґували тота сімя было дуже культурне
і добре та Ганя потім вже перестала коровы пасти вына пасла коровы
не зазерно а за одежу і ходило до школы і потім вчеле
ся Техніку быкісі педаґоґічні певно закінчыла і чыним монастырі скахуна дістоло тоту
осаду чыяк ты ся называ І там заміш вышла а потім пришла
додому до березу і побудували хату файну І я пізнійше як приізджало
ложе мала дітеє мене діти і І той чловік был єй дуже
добрий побудували тоту хыжу бурвану Він робил веретинаром пома вчытелювала в селі
острів молодчі Класочы такє было Слухайте і хочу Вас таку річдати про
чытальом же більша част мешканців Мысловы была выселена до Совітского Союза але
были такых кількоро же ся лишыли і же думали же іщы ся
лишыт і якоси іх нихто не вывезе І вашома же лишыли ся
такой вмисуві і думали же як коси ся лишыт Але іх было
вывезено деси там до Ліґниці до деси там на захід Польщы іх
было вывезено Але чогоси вывезли іх не товды в <unk> році як
вывозили вшыткых а за рік аж праця вышло ня операция візла было
в <unk> році А я прочытала же іх вывезли <unk> Ци штоси
такє чули ци не чули ци ви штоси о тім знате як
было о тім якы люде поіхали до Совітского Союза тоты што діяло
ся в селі Вы чули о тім што я тепер повіла Ну
о тім што ся лишыли то я чула што котры з Нібечыди
повертали си Вертали ся з Лівечды І там жыли до Русиі де
хотіли всю де де хотіли єхати до Украіну чузали до Русиі а
Остарали ся жыти там много ле потім Выселяли чогось выганяли то і
татовата ца двойрідного брата жінка мала чоловіка десь бы вказали в Фроциі
Вавловій Бечі дітей дбала і забрали єй до Німечыны а чловік після
війны вертал ся додому штоси там мали кіс пакункы Забрали його на
якусь там комендатуру в Польщы збили і за пару діл побер такє
влопол дувіло а потім шы звідси оден втік тиє кузьма його звали
ся памятаю было на діі Комісия є єхала за границю Мария Іваньовна
парил Тото же той осиболеткы треба было повісти до кого я єду
яка родина А там было троха Той коли выіхали то вылю за
Ш дото было товды строго товды такы тяжко было ся добити жебы
поіхати а мали сте родину Ото є єхала до Словакы той раз
А як то вы єхали то вымі суд а не оповідали но
Словакы є єхала а до того мы были в Польщы То верхіа
родина То коли першый раз были степляшы Я было в Польщы <unk>
В шому році В <unk> році є єзду з дітьми єздили мы
всі сестры три єздилы ше дві до твою рідня сестра з нами
єхала і єхала з нами торгу рідня сестра і Же вони мали
дітей по мойму нас приіхало <unk>ла татова дворідня братова А жыла з
чоловіком якій писал ся посыпанко посыпанко Федір ся братова была вдола і
він был вдовеци його жыдку Былу Підчас фронту буто фронт відступал а
він был побудованы єда в лісі так десь на Поляді Вас была
реформа землі якась так пісо той реформы так люди ся будували будували
в Поле в купі Поле Новы будовы і там його жінку забили
А єнтавно забрали копати навіт не зна де похована Зробило жітко а
хто прикопал єй рахуєшы і мама наша не поховане прикопане Так на
сквору руку остало Тотоє посыпанко ше Шукал могылу нашой мамы Приблизно знал
деш під Ясеньом бо мы його певны листа писали ты його пису
А він зробил могылу Ті там ходили на ту могылу молили ся
Тоє в Польщы ся жыл посипадку што його жінку фронтів было він
мавіт не знає де поховала бы його забрали до окопів фронт посувал
ся то взад то вперед і його хата была в полю і
він то під рускы бы то піднівцевый і тоті ве його діти
попали до рускых до полян іх вывезли на велику забіг Дурці павы
Як звал як і вды З якого року то я од чого
не знаю але четверо дітей ци всі хлопці ци одна ци два
хлопці вігівкы Четверо дітей дід доди в Русиі выховували ся а дід
до вагоды єхал сюда його де вывозил бы вказал докы своіх дітей
не знайдут то я звідси ся доступил м маві єздил до Варшавы
і выдозволили лишати ся дома так же зза ним зберегало ся тото
поле і ліс якє відбал колись А через десят рогів він знальшол
своіх дітей і поіхал до Русиі Люди ся там уж на него
чекали всі ся зышли в когось там То як через червены красты
глядал луцияк Ну де списал писал м такы з газеты через ноі
І казали йому Вышай віце сміл кажеш я для вас господаркы та
маю колей полег діс і гроше купу бы дерево продавал в дереву
дороге і мал богато грошей мал богато такых грошей што позычала хтіли
віддавати і потім го вбили А чозали шмурал пол шол описвинтар ту
старий хлоп буде Ішли с Поляк бо не были депутата депутатами якімос
і то зять бысовскій бысільско ґалний зять был Поляк з небі шол
то же был депутат так бы до Сільской рады были Але выповід
мі як было з дітими він пришол до Совітского Союзу своіх діти
і што І пою жебы не думіл што гає де вас там
травают поле і лісі гроші купа ну они а не казали сміют
ся ти кажут ти ся лише і ту виду туда підеме Нитут
лише він каже я тож шлаву доробил Будеш сторожувати Осторожівку дес тат
ся строіти бо то вже старша людина Ланка же я не песа
бы я сторожыла Ту до того ся розышли І они вшыткы уж
лишыли ся то А од полякы грошы порозберали не віддавали а потім
прибыли єй очыти казали што будвындартай выізд на мура хтіл бы леда
страшыти старий хлоп перед молодым Вышол до бура бур был высокій цвинтаром
в уроджений він з бурол поли прибыв ся отык єстю тойшый шол
з ним Лем він не был же за смертю бити а прибитий
те його привезли людому а ця жінка што з ним жыла Лам
было в долаві довести так жыли разом тота жінка была мого тата
другрідня бротова Ну і то є чоловіка того як привезли того посыпалька
тайшось шептав нібы обожы і так почуло ся шо шепче Муше был
жывий З якого бура він міг впасти Старий хлоп выіз до бура
і молодого буде страшыл Він позычыл його грошы той де хтіл віддавати
тей тей бы дал голові і так нещестли так його поховали водо
же де ішла дігде відвойовувати судити ся го сама ся лишыла той
тыкє строшне а єй вже духовували нашый бесовяркы Сидияка віддала з Поляком
уго Параска Параска дак радзижы жыє іщы жыє в дібечы ді было
Я не знаю з якого урока То вы были в <unk> рума
красі раз по першый раз ямува здітьбы болі бы были а другій
раз бы знов поіхали за другый рік бо был же байво батькы
поховані то так пускали зляйте што батькы загынули під час війды тамт
батькы бы до могыл такє так і писали А другій друг раз
бы приіхали повінь Зо два тыжні дощыняли Бы мали дозвіл на місяц
два тыжні дощыняли Вода была велика і медже на другій бік там
де мама поплада за водом яку нас сказали мы вже туда не
ходили Вода велика была Бах якы поіхали до Лосиі А до Словаків
то меси єхали То я єхала соба Чловік мій не хотіл єхати
нім Польщы ні на Словакы хоц то його родина Але його родина
то є Корва то є троюрідні брат а то треба было шоб
дворідні брат мена написали в духометах што то не татів брата а
тото сестра чы штось тотыкя написали не так же то не корба
а жідка як деся там писала Я вжы памятаю божідка корба Але
жыдка І выходило што то чловіка родива дворідній той гы корбо брат
Яшы жыдка Но і тоді я проходила тоту комісию де той был
Суболенко тых профкомом якым салкомом і там проходила я тоту комісию І
Мария Івановна папу рил вона было товды велико комуніст Ну іпитала ся
мине такє Як она там попала я собі думаю до Тебе дати
кє питаєш як бы я ся забыла ти сказала правду Же то
даво навід Попал ту Давід поіхал корва поіхал гм Я кажу та
звіна было тай пішла бы з ліс Ты звід зайшла аж до
Словакы тай кажут там выйшло за міс за корбу шытыкє доплело Гляду
быно як бы єй ся забыло чого мене такє питаєш чы ва
хотіла бы я певно бы здогадало ся певно ся здогадала же я
або хотіли є підмати дачівсь або ся здогадала што то яди правду
А як доправды было Доправды было же то корва поіхал Кормо роду
з жыдівского село Говіды пішол то што жыдис Віна певно загнало пішол
там як з вайг То такі часы були шыходили під час війды
ходили з Мысовы та Словакы міняти плесни яйця масло сыр а звідтом
привозили перец каву штокє Та бідали з якымо зустрічали ся з якымось
агентами Пограничниками правду то было так строго як Ни сестра старша моя
вже ходила Мало <unk> років Пробіло же туда з кошыком мінят але
змісовы кус з дальшы де дальше то дальше товалец іщы до громаді
треба было іти так пішкы шы до жыдівского се і там ходили
купляли тото поводну каблаты щышыли а де выкупували Купували на слувачах Во
Словачках лусили кабаты Но до татах В часі війны ці іщы скоче
В часі вєдышет абы шебали тоті привозили щыли каба Усеславы я вже
собі привезла Принесли звідта бы кєчорне полоно да плісеровку же хтіла плісеровку
мати нідара бат аплісєровду спідниці ту кабат як не такы той плісы
рокы тепер досіябаю ся Кабатів уж не было такє сквіточками як тепер
На концертах бачно як студенка ансамблі выступают до такы якывшы молоді вже
не хтіли тоты кабаты і в бурді Село бы так далеко від
нас Не мусили камати А што мусили Спід діці гарде я бачу
там бту зивабу а то так в літі я дезнам А в
зибі спід дичкы черевикы на обчасах І табликоличниві кожушкы спідничкы Я так
ся дивила без вікна і мені ся дуже подобало хусткы великы хусткы
А в вас якы в зимі зберали ся якоси інакше в зимі
што бабы брали нас мама мали ся стародавный кожух Выбіли з квіточками
як вішыте ту бозу такимача мамы Маме його одівали мали ся така
была гунька суходна Ше ту ті супрані глуйкы та при міні мама
і до церкви мало ходили бы мсе было дительом га мали ці
любити шнурували Штремфі Пальшохы То так называли штримфінослізві золи і памчохы і
штремфі Даді то Якы были они Они были такы якы нормальны долгы
бо я знам же будум коротцы як бы короліна під коліном а
хто за коліно Но то самы вязали су і так самы тоты
вінчохы вязали Нито не пляли плели тот Шкарпаткы дозывали Шкарпаткы такы войня
базиє такували О тоты купу гли поджухы купували тікє фабричли То фабричны
такы закочували Так такы были такы боршы Не такы короткы нє короткы
то бы за колідо не ішли были уж доры а то тыж
карпеткы вломня то же были тем зими зували до Кєрбців Вашы дядя
вміли шыты самы Ішыли кєрбці сіли кєрбці але треба было мати з
чого Різали худобу і мали выправляти шкіру тайну то самым знали як
выправляти ла і выправляли шкіру треба было выправити аби ся тота шерст
злізно І потім дня нюшыли тоті кєрбці але няньом ходили в кєрбцях
як орали А так мали дві пары чырви мали черевикы Мештів я
ним памятає я памятаю як за Польщы купували мала жытя шкіряли в
місті Я мало є такі шляпкы де єдет в люзыкы потім мало
черевикы такі жолті а як Залізі циревинці повідаличы повідали і памятає тушы
як приізджали з Закарпатя Дуже было трудно купити вз ютя Я стояла
в черзі за чыбітками А той бродавец каже уж неєч што віток
лем быханчы ся лишыли смі тото пригадала што то Закарпатю говорит як
досказали Але на Закарпатів на Цьоботы повідали тіжмы а Лемкы повідали Скірній
скір Но но то хочу знати вас <unk> Рузеві повідали скірні скір
так Мама мали черевикы а баба тато а мама мало скірні Такі
ся з вужками Важ бы не тігати То переважні якє мали убутя
якы носили убутя в вашім селі Но та як был мороз то
ясне же носили ся скірні за Німців там я не знаю чы
давали ци пурдували Деревяткы Я до школы ходило в деревяткых Ду такых
виді бештів ци такі были та як бы Та як бы бешто
до деревяні підошли то было гірше рпец бо слизко было але бы
діти не подали де слизкы тепер Боют і чово тишо підошла рівда
та єй в зібіжувало тепер загід жыла єй бо не ходжу Того
слизко біді дій чудо А я ходила колись в тых деревянках якє
тото слизкє було І так діти ходили они мали лем підушку деревяну
а ту было явы прибыте така прибыте певну му чем Шкіра так
шкіра было шкіра прибыта певну червж То ходили в тых деревянках же
што была така біда же не были як Ночу купити ани зробити
Дбуло де купити бже Здавали худобу даконтиґе де бас і шо за
дімсю зерно оддавали карточкє до звывали бексу шайды карткы Што там было
написану то єй мож допити а тамтого не було Я памятаю з
дядяків поіхала до міста Дозволи до Зброда То было найближче місто В
Збегори ті дуже мі ся сподобала сукєтка червена з білым горошком Просила
м куп тебе ні тото Ношо як тото да тото де было
тых карток Тий не купили а за Польщы то купляли такі сукы
чата всякє памятам же то я така была яка хвалько певна Принесли
мі з міста тоту шыкєдку малу я ся вбрала іду до сусідів
похвалити ся Іжы переходила через виды о зервал шыкєдко розєрувала увас були
был твіт такій Вдравка мати його же ведачы транці ся зачепила ета
сотярта ся розвала Мусіли сте аж так лізти Не гладны были до
укола піти жебы дукола тото напорстець треба было лом быше безліды Віше
памятам себе як не лишыли засторожа охороняти Ябкас была явлиня одна велика
Мушыли бы до засторожа охороняти Явбила Ваша Явлін Ваша Ябля ґу івар
Ваша хыж ма дуже така розсухата шырока і балагєдняк низько І дуже
великі ябка родила Такы великє ябка родила і то пізні были ямка
як бы зибові Но не спіл ті яблука відсвисти на ся єдутьы
в поле садити бадуркы а м не лишают саму дома ся молодшій
сестри дибуло Сестра з VI р малам штырі рокы є звал Мно
лишают собудова і пиндувати яблиня абы діти дерпали Бо сусідів де было
такых яблок а дітиска могли прити Та понищыте чекайте то післи не
садити бандуркы а хыба є зберати бандуркы Копаси бы зсудити выяблу чабулибадюсікій
Же высує тікє відцивили а лемкы дикє боле то лем ся замали
а загаря тот ой выликі руслити кєду гм лем ся завязали лем
ся завязали І Вам повіли же будете пильнувати або повіли аби я
пильнувала штобы діти тото нищыли час Нашы не встили відіхати як я
по сусідах хоти бо нас не Ябка бо нас неєде погодова вартакєз
бы сторож был пришло теті вонюй ся быті А тепер важно глупіска
чы і дівчата были звельшы Сто воню ся вси запамятала бо хотім
мала была лем оприділила што то было недобре Рвут ябка закушуют ону
недобре мечыть землю я ствою я тоди і буде добре а думаю
голодні дбают хайдят авди закушы дідают дищат Аванюсява баба пришла заложыло си
пак в рукы і смотрит на тых А я собі думам чом
ти слово лаюсі не скажеш дороб то забереш його додому Зарозуміла што
то зле А вода дивит ся і ничого не каже Нокім я
не знаю якым ти ся розышыл Шо же тото перестали рвати бы
уже не хтіли рвати бы тоди добре де ся порозходили тоті дітискы
а вечером приходит тота Бубыкова леґвадюсьова мама і татові каже Што твоя
яву ся дала кликала діти і дещы ліябка Я дістала пару ременів
а я думаю то треба влива бідаті реме чом Вадюся не брала
Я не знаю як ве тотва я собі так болуєв скы подумала
што выда не прова Вадюсі бы дозволяла рвати а потім пришла і
робля де я бідніч Нижы закликали дітей нищы я Мили моі слухайці
припоминам же днеска бесідуєме з мешканком міста Калусі Іванофранківской области ту Юлія
Гаць по мужю Колдра вродили ся в <unk> р селі Мысувы Гнешня
бесіда зложена з фраґментів якы не прозвучали скурсє нашых інтервю з том
паньом Скор ся не прозвучали а внеска ся придали То вертаме зас
до нашой бесіды Огы ту тым часом дали мі кау накраяли калуны
Я не знам як то калун по лемківскы Лемків кылунів было комуны
роснут на Лудню Украіны в тотых степах на Баштанах а Лемкы Спрібували
тото лем товды коли были выселены на полудни Украіны Зато ани не
знам як по лемківскы был тот зелений з пружками улудзь же в
середині червений як бы він по лемківскы мал бы ся звати но
то най бы філологы мі підповіли Но мы тым часом будеме то
смакувати і бесідувати А дому на Лемковині не было правда не росло
Такого не росло были ды длиі то як бы гарбуз так як
был датни А то было а того не было Но ны не
топла Но так але того того не было не росло такє А
што іх ці не росло што ту єст што ту росне Тындериця
Тандерици не было Тиндерици не ходили маглятці так Але якура выв зимі
пекли на кухні тото стояло летіло пухатя Е то такє як модны
американьскє тоту же Американці принесли Попкорн так то вы мали попкорн запел
дома за тендериця кы а то бы то і єст тендериця і
так так Але тендерицу як бы не было традициісти не было выяж
Приіхали в Дніпропетруску област Духнова дале стендерывали вам з Дедницьовы хліба я
думаю ого хоц люд добре жывут білий хліб штодня кукуруда Дні Я
думай добре собі жывит бы в нас білих при святах ви А
тышы дня еге а доденриця я закусила а то крешыт ся а
на смаґі іркувати Бо свіжыт то ся такій ничого А як вечерстві
тові може не те а то кукурузи А што іщы было такє
же того не сіяли не садили а може вам того ся тіло
Ну помідора якась пробувала осадити бо і помідоры не садили а о
нияк за зимы ім было Ци просто не было того каже єй
то зелены непристигли а зелене класне недобре то треба было побырвати як
даш андей повырвал почали супсувати тут огороди не враті до страй а
тоді не тра было кропети але і не псували ся але а
зле і поврывали чогось То до помідорів не было не было мідорів
не садили так а садили тикє а огіркє садили няньо нашы курили
то і духы цієли А курили як то мали файку ци як
мали Коли сы давно то мали быти долгы файкы але то іщы
преды може то іщы то іщы хыбай діды якысы а молоды то
певне не курили файкы што молоды файкы молоды ґанды што курили мали
файкы еіхал з Америкы То жувал ты дуга жувал мо там робил
дес на фабриці де можна было курити чы не было часу м
тай вниз зубы тай подакладали етак Ішол но то є але може
то і приіхал додому і дома казали дуга жыє ага а вам
то было чудне та рот правда як то думам єст а він
не єла але вал тыкій смак до того вотяг примым то ідентиків
писаршы слапчак А што іщы такє росло но Нє што не росло
а якы вы пак може виділи якысы напр но такы може пілденны
ефрукты варшы росли чережні Радні пізнійше были біля рыжеви і чорніс на
полю было <unk> тых дерев череш Левых слухайте а Лемкы і оповідают
же там на Лемковині росли якысы і черезні они были гейбы дикы
і могли рости в лісі але были барз смачны Же ту такых
дикых неє Ну як бы же люди специяльно іх не судили А
екеж ни гезва хто іх то всадит в Може ботафен сіяли в
жятах борона такє горіхы тут садит Але што дикы вышлі то я
бач лю на уралі В нималі кущі гум і гіркі квосні го
Дикі то такі дикі малі кущі А суниці на уралі Оо суниці
Назбералом ціле відро наіла ся по пояс і лягла в собі до
тых горбочках і дивил ся в небо Не думай кобыкі были в
нас в нас были суниці але швідо зберати А якы они были
за великы Ну такє ягоды В травах тут были трошкы більшы а
такы звычайні дрібні але в ним были якіс інакшы як в нас
бо я тут ворощу лосуниці правда што то на грядці чы є
іх мила може тому меті Бо на горалі я варила вареня то
в Лузовсім інакше розплавляли цукор пияли водою розплали выкдали тодє тоді ягды
Ты ті якы нарвали бы там было чысто бошы диіздили гму так
бы рахували што чысто Хто його знає може там была якась радияция
гм то было все тверды А ци во як дале в той
сиропі волося варило шом на так аж высихала тота сулиця А хыроп
был такє як мід то хутче і дуже смачне Отут я пробувала
такє робити варея де выходит На ціночы си розварює тота я годе
ся розварює і псьову єй вышло такє як болото Оповід мі што
то было лакіж Його был ларкіж вас сіяли трошкы сіяли од до
чого його добавляли ся ци было лемко як бы якзали што то
дуже тверде зердо І то як бы кєдє было змішене пшениця зо
чме ням чы же стикє то гібридна было є памятаю засіку ґуло
але його не богато было в мысловій сіяли і пшеницу Была така
земя была така долина шірше же можна было і родили сий пшениця
по горі Росла пшениця Ани не сядил пшениця Росла на Лемковині Не
всядий я не знаю лем де яшол нашым селі Росла Бє знаю
высвятковы хлоп сюда приізджал до тотой цьоткы ти коза місцевы файды бы
табі пшениці ся родили Танка ді пшениці ся родило а тепер уже
запустили што же і пшениці не мані сіл є худобу вырощуют мя
бачыла худоба ходит же Пізвам осини же о листопад чы кінецо з
листопада волокы были Андрию а посыпанкы жы Ано то посыпанкы такій ся
влисіли пшеницю пшеницю Пшеницю Шавны слуг Мали поли на выбір в дам
поляків тоді было мало бы ся бояли што затоплят село тай ты
а тоті собі сіяли там де кращо позебя де близче Мали своіх
коней орали Потібы ай так під хатою то бы жали пшеницю кобы
были вліті як раз пристили пшениця а ме приіхали те побали а
вырали сарпами увыпу віли жывы іщы памятати як колиси давно ночы жали
А тото щы жали очы за Польщы Н так так Казали дівкы
жали а хлопці вязали співали дівкы співали певно А я чытала деси
штоси было написане же хтоси повіл же чудує ся як то Лемкы
Вышли так наприкляд в гноці зяти і співают як они можут так
співати но як они так ся зогнули і тоту роб як при
тім можна співати Жедазя не знам стоячы ци сидячы співали але співали
і самы собі люде казали што так каже Співамет ся співают якле
перед добрым Ворозуйте што так бы відчували штось такє погане шну співают
добре што весе высеят ся але каже то неє перед добрым Штож
звістка погана Што си так спіл тот якоси звучыт як бы штоси
в тім Жто погады принедобре е як бы предвіщує так так так
так так так так так так так так так гмм говорили і
такє Так каж вы співали на остатку што позбыли ся тых рідных
тых дожка праця была але собі давали рады люди в Магорі кєрес
чура оль чорникудбіваку А як ся кура розуме горе пустня мело до
комуры Коморачка отворена біла постіль листы Лей неми вымінаню лечы не мам
кому словце речы Вословака як то співала то казала братова што то
іхня пісня Аы словацка а ви одкой ся навчыли я дес такочоло
по вітрі я знайде жым жохто спіл іщы мі дашто зыспівайте як
дашто памяли єдойчык лієд на листочок падат лем ся мі ты єден
паробок подабат Ани не куликів ани не кытиків лемі ся подабат коля
вазориків Буґнастыкійше называли його коля і Лазорик писалсі Кыв нас казали в
лазорик де я так зблю якыш Єдольше кліє мене зліє станший під
сосну Велика Выросла зелене зелене коло зеленого пасемелий воли а я коло
нього А доправды пахнул вас воли цитуюш то што колись воламе ораду
коли не мали Піде на горішкє моє любе серце то біда упочку
сама зімя дерце што такы двери спілы были А хто найбільше співалы
співали більше бабы ци хлопы то баве певно А были якысы хлопскы
пісні же хлопы сую были заспівати Не знає Знаючы то перед війноючы
то під час війны хлопці зібрали ся памятаючы ся парібкы носили тоті
помпы місця коли якы помкы такы га такы модны бы сут зошнуруваны
были г Машырували і співали як выєзы Ні ні ні то нищы
колин поли до закрыті были помбы то башырували по селі башырували І
так бы тіж воєдні пісні співали я дизнаю то іщы чудовіны Пинятя
не маю шойб ся такє хтіли співати воєнным підбашыруничы но його слова
я не памятаю звальшыт і під Варш знає што хлопци были ді
папер парібты в сім тых помпах Но была молода долода дора Мысцова
мысова прекрасне сонечко як бы го змалювал было бы містечко В каждім
селі ріжниця кус Вові так сут як і єдника си ріжниця што
су там кус інакше штоси там кусі на вас бесідували ба вы
тай на польскє лады А та были коло духлі в тых селах
то дале по моів Вже девы али ходила співала робила бас так
говорили о там робила або ся якось так робила якось так ягко
же зовсім по і дальше вызвучали чыли такє нас так тверда мала
была наприклад святкові звідкі чоловік то Малижко казали жытя Вас казали вышка
а вышка то є лыжка Але як бы было через Ел то
лишка то нас так на вікно вит а в нас казали просто
вікно була тепер А іщы вымі цікаве штоси повідали як сміяли ся
з тотых же в Тыльові ци в Зындарнові жыют ци як они
бесідуют так Вы мі оповідали же є сміяли скы іх вымува так
Зындранові говорили якысь так бы товже на так дотищыня та наш сусід
Будут дужы старшы від мене та і з хлопцем то выходили дівчата
были якіста то чловіка в ней уже не было але вымали дві
дочкы і вым якысь так говорили што хлопцям нашым было дуже тото
весело і смішно питали си тьоцю Я не знаю як вони ся
так звідували вашы дівкы роблят та єдна ся щы та друга на
потці робит А то ті ся так дуже тішыли свого А як
бы вы бы повіли то єдна ся вчыт а друга на путькій
робит ата ха га они же та вымова як бе так єм
ся змола а звучат Як ме ся щыт єдна стіта дорого А
іщы е за щыт хыжы выповідали што сміяли ся же якаси хыжы
де білий стіла што такє было з першы была віддана його сестра
ледсвяткова І І як ся віддала ти побудували єм хату бы нас
была называли Кобесасия Реформа зовідували тіє його сестриха тутец там де ся
віддала на полю на полю десям малу хату Він там же не
был певно Хлопец такій єй людє твак тай ся питал де тото
де тота хыжа шде побудували А хтось там відповіл щы іди іди
там там і там буде більщыт Но той пишу Ти я єйшу
ішові ниґди ниґде біли деся Мабу Берегівці тамта звали ідакше А дещыт
кінец хаты Угу Ницхати як соба не знає фронтон О А Переґімці
дакше называли а в свыткові Ідля стоже так щыт казали ж видів
там ді вищыт Гальше ішы окаже і вид беде ся то же
від доросли так сказов тото згадувал як ту Були ріжниці буде трохо
такы Дожниці дожниців габули казали тюткы або степы Породиі казали на мамного
брата вуйко а татик брат стрийко дай ту да А як был
кіст ам храснит то до башко А як просто звычайний хлоп то
казали дідоль завізі дядька як ту на Украіні так то мас казали
дідоль старичы володият дідо до діти так кликали А він міг быти
не дідо міг быти як бы молодий хлопа а так діди за
Любі даж дядька то діду а тут кажут Дамашко Маскала Машко кшы
был хресний такєго Я скарше я жыла без батьків так то і
то моє мало з маю бесіды так я знам тото чото шырвали
свою ситуацию в жытю і так я запамятала при жывых батьках та
не мала ся ним никого спытати так так даромі не маш оповісти
Были гласы якысы коляды ци щедрівкы вінчуваня а дакус інакше як маме
ту як вычули ту ріжнили ся якосы то то ци было вшытко
такє саме неясне же бог придвідный то было всядень єднакє але напры
інчы якысы было ы Дяв за співту розколядую тот уж бый ваг
колядували ночы о пілночы звізда за світи вы як пречыста гыділа мати
селя по гордивого І як пречыстого едіва мосна погордивы як го погорогодива
зарозгоску пай до Бієвых Педусевок і його погывого Як голо так моі
співа голо го люляй люляй бісыноньку блаяюж бым споляй люляй бісыноньку блая
Зажди мам цю хвильку і марну не чяпі і ду і дургаю
Пренесуперику не чяпі і дугу і дургаю принесу переку осы ды ци
те того Не мену Як єс ся ногодил не мену годинонька як
єс ся родил мамцю моя мамцю Чытебы віри же я створил небо
землю і все сотворі я Візьми ангель трубу іди зо трубою же
народил ся Дад Ісус слова Паду Богу Нозали ріжнили ся різдво того
же тут святкуют Ну то парошо ся двот святкує дуже по пальскє
одаста по ґаздівскє постарому Передварили дванадцет стров пісних потім перед вечерьом ішли
до стайни кормити худобу і зо стайни ішли і несли солову до
хаты Стелили по підлозі а з ціли был накрытий уже під обрусом
булосіду на столі Хуті бы дідух звіл ся до снопа солобы Повідали
же то дідух ци лем сніп ци дід ци якы оповідали на
тот оказали дідух А был дакус прибраний ци просто сніп необмолоджены гытаме
кєбіс близкучы бы папера было бкручувати як дітиска Як сы бы с
прибрали так бали а прошу повісти Ци ставили увас на різдву яличку
ци яличку Не было такому солове Яличка мі посувано бы ся згрили
Но то ясне а сусідню собі так зяли могачы то там была
яличка радя на гілка свічкы ся світили То уж по планьскы было
а я чула же даякы Лемкы до Траґаря звісили яличку але вершком
додулу же было такє і ябка ціпляли же было такє же то
іщы давний звычай свій бо тот же ставляти такы зо свідками то
такы паньскій в даякых хыжах я чула же до траґаря невелику яличку
причепили і она такы го не робили Коли памяташ мы малювали чого
здійсну Яличко так Єлкаме як выкажте як бы догородували так Малювали смо
так в такій спосіб Ялинку А де малювали сте в школі деси
ци в школі певну Вас і так обернену вежлом дулю чорта як
ос так Цікава але ж ото рішали дотраґари же я того не
знал Но то я вам так гварю ся ниякы мі оповідали же
в них так было такє вісяли маленька была ясне така яка она
там і приберали єй приберали єй тиж Оріхы іщы і кысы з
паперів прикрасяли такы не всядинь тоту лем в даякых селах і даякы
ґазды де были діды то там была така яличка аюсь тоты як
были богачы ґазды то Ставили є яличку уж так і втепер знаме
ту уж была нова традиция Факта то по сторону дідухівся А Были
іщы ікоси хыжу до різдва прикрашали Было штосе в хыжы ся міняло
до свят ріня перед святми білили стаґары були повала было така з
дощок то мама ся мусіли бити Ждували на стіла на столі сяшось
было дуже высоко Выбухнули хыжу такы робили ли помили попрятали попрятали Вкуті
были образы зверху внизу фотоґрафіі Якы за знимкы была бы тощы весіля
Ує єдні або другє была тота фотоґрафія шотато коло старой комперативы тавс
з гуртом хлопців фотоґрафували але вона єл сестри ден віщы ді фотоґрафія
Мене было в мене Я з нею віхала урал і повернула ся
сюда а потім сестра собі забрала бо хотіла ся подивити Ту надмає
чловіка молодше сиславе ним буде відданы але бы ся вчыла нибала коли
Но є окє А та ме не дали доістя кавна Ані А
доризыковно Жы трабой потізну Але коли сы ся придате як бы ви
хтіли ту яврину щыро дьокую і рада буду Вас видіти але як
то буде і коли то голов не повім Но і да буду
летіти думів бо бы пізно бо не доберут ся аче і буду
летіти я щыро Вам дякую но то на разі то тримайте ся
мі і другого вам найліпшого барз было з вами приєм Щестливо Дорогы
слухаче на тім скінчыме гнефта нашу бесіду У нас в густях была
мешканка міста Калюш Іванофранківской области Юлия Колдра Більшу част жытя Юлия Гаць
такє празвискома з дому прожыло власні ту в калюшы а вродила ся
в <unk> році в селі Мисово Дякую пані Юлі за Цікову бесіду
дякую і Вам за увагу і прощам ся до стрічы за тыжден
При мікрофоні была Анна Кырпан грісто ся раждає