70% #2017 - 70% #265 На ватрі в Зимній Воді (2 част), 2 IX 2017
Еп. 2017

70% #2017 - 70% #265 На ватрі в Зимній Воді (2 част), 2 IX 2017

•

Опис епізоду

Odcinek dotyczy trzeciego festiwalu „Homin Łemkowszczyzny“ w Zimnej Wodzie koło Lwowa i opisuje watrę przede wszystkim przez rozmowy z uczestnikami oraz atmosferę spotkania. Autorka ocenia, że wydarzenie było zorganizowane według dobrze znanego schematu podobnego do innych łemkowskich festiwali, choć podkreśla też jego funkcję jako miejsca spotkań Łemków i osób zainteresowanych ich kulturą.

Видам вазму моі слухайці при мікрофоні Анна Кырпан Такыма ци подібныма словами звертам ся до Вас од початку <unk> року Кілька разів юж мі выглядало же проґраму <unk> процент буде закрыто Коли зачала ся пандемія пак коли зачали ся полномасштабны русийско украіньскы війны але продолжували єм дале глядала єм ріжных способів і форм жебы продолжувати Хоц было то легко але не заперли єм проґраму Назву проґрамы <unk> процент выдумал Богдан Ґамбаль якого уж неє знал <unk> процент то мала быти оповід о Лемках в Украіні был приблизно <unk> процент Лемків выгнано з рідной землі на схід В проґрамі <unk> процент мают звучати все голосы нашых респондентів Мают промовляти жывы люде од самы передачы гыдут не на жыво Налетят до вас в прямім ефірі а прирыхтуваны наперед І леж не тоту особливіст в проґрамі <unk> процент бесіды жывыма людми для ній єст важна Не хтіли ся бы того формату зміняти але змінили ся обставины Зато не годны єм далей тримати ся вызначаных од початку принципів Єден з них лемківска бесіда процент то проґрама в якій окрем даякых манятків ма звучати лемківска мова При тій самій єм зачала робити тоту проґраму по части задля того жебы научыти ся в такый спосіб лемківской бесіды І тепер мі барз трудно тримати ся того принципу якій запроваджано од початку был респондентів штораз то меньше і меньче Зато тоту проґраму очывидні час заперти Може не навікы може до ліпшых часів а може і на все В каждым разі кєд буде колонять словис достойний трафите до ефіру нашого радия цут буде ся даяка подія і о якой кунця знате нашым слухам то зас пуцюєте <unk> процент А тепер послухаме другу част бесіды яка зачала ся тыжден тому Припоминам же з Івано Франківском пішла єм на полудньовый захід до Придгіря Ґорґанів а конкретні в селище Солотвин Нараз оповідали сме де Украіні особливо в Голичыні Компаті замешкали по выселіню Лемкы Но власніщысо Лотвин не належыт до такых місц Цілком не належыт цілком не належыт Бо не было в той околиці сел перше заселеных Німцями ци Поляками якых переважні і Росиян выгнаных з Польщы Но то можна было ту Лемків стріти хыбай припадкову то власній был такий рафунок Пані Мария Дямба з є покєба замешкала ту бо мала ту роботу І она і єй муж выбрала свой єден фах геолоґію Лем же по технікумі пан Миколай Золочно вчыл ся пак і в Інституті Марияніт бы вродила ся єдна дівоцька Ґалина а пак друга Світляна то власні она Світляна стріля ня в Солотвині Но але о той роботі ното власні в Солотвині і в околицях было дос роботы для ахеолоґів бо як і всядит в придвірю Карпат так і в той околиці вядали і знаходили долу Ґаз і інчы підземны богатства якы залігали в ту посісідство Нагтова ропа ґаз є добивают іх і з них скорыстают ту і днес Нові для люди якы при тім робили поставленых дім і власні ту родина Миколи і Мариі достала скромны мешканя В нім власні і Бесідуєме а і обзераме стары знимкы тоты іщы з Вышоваткы власні з того невеликого села з Вышовадкы в Ясельскым Повіті походят родиче пані Мариі а і она тиж в ним ся вродила в <unk> році дзямбы родина Війця і Маслеі родина єй мамы то гейбы модий Лемковины Іх доля то направду доля пересічной лемківской родины Єдных біда гнола в Пілнічну Америку другых Полудньову хтоси втікал од депортациі іщы През чехословацку границю хтоси іщы скорше перед <unk> віхал на захід Польщы а інчы такой не могли уникнути выселіня выселіня і на схід і на захід Розлетіли ся на вшыткы стороны світа як тоты пташкы Але не вшыткы пак ся стріли Но то послухайте кус нашу бесіду Вы ся писали з дому Дзямба таку Мама была з Маслейк Так Так уж знам Вашы родиче то мама тату з якого року мама з <unk> року <unk> І тато і мама з Вышеваткы Вы повіли же тотого родина была більше як ту наз ним пак Ту видиме трьох братів І двох бісестры А были іщы Діти як был Йосиф де поіхал на заробіткы в Америку вернул ци ніт а Василь і сестра Вулька в Арґентину Тыж на все Нє Василь потім ся приіхал сюди на Украіну сюди Власті Так зовсім А Улько што лишыла ся так го вне дітей не мали на тят вшыткых было вісем Так плокнул А ту мамени родиче а ту Ту Моменос сестро і Марина єй доцівка О дві сестры было дві сестры і хлопец браты было іх четверо было мама дві сестры і і брат Мыслеі Кус родина менша то я так розумію же зато же тотова родина была дос великой мусіли давати сой рады і дітям повіли же мусити яклоси думати де іхати зробляти так де муси де Йосиф же поіхал што был старший і так Він был з <unk> р Але найстаршый найстаршый Як листы писали якоси екосы переписували сякы з язнам я знамши як уже він приізджал сюди з Марякы до Львова бо дальше ниде му не можно было іхати дотоды приізджали моі і з Чехів Тета отого тета наймолодця тотаж в середині Ту она в Чехах то же приізжала з дітьми до Львова Новідзеня Как родила ся тіла в якым то могло быти році в шістдесятых роках Але якій самый рік я не памятам А тата жыла деси близ буду границі ци Но она як сказати Як же хотіли нас на східляти выганяти то стрик Дмитро він тік і жонатий был дітей не малы і він і тота з малым і з чоловіком деси поіхали дальше близю до німецкой граници в Польці А тота тата Словаків Чехословакію там через ліс близо близко том близку були тре студа поіхал пішла І ся аресла якоси грони а мы ся лишыли тату переходили бо то як Добре тото шыткали дома в хаті тото болотно тото такє грубы то все тоткє для роботы тото все было а якше ліпше штре было то ітишли собі ту до Словаків ти скупували та уж ли том свобідны собі ходили і там купували а дома шыли опіця та якысы капаты ґорсеты запаскы осім такєвы так Е то з той родины як бы тот брат і сестра зо своіма родинами они не Но тота оли ся повіми таку тота а Ганна тота наіщы дівкы была як пішла зо грани туда до Словаків Ога она дівком пішля та самы ну сама перешла ну сама може істи колиси там мала яєчку затримал там і перешла і уж там зо мишко там вышли завіша ся тоже за нашо Ти там же сме туда єздили го а дато Жатец Чехословачына Жатец был такє місто Жатец она там добрі ся мала двоє діти мала там хату куквартиха І то власні была така стріча родины коли і она пришла до Львова і пришолнак брат старший Юасиф Ей приіхал приіхал зо Маєкы а там уже приіхал Андрий Андрий на Тропольщыні бу і там так Е ушыткы ся стріли де маєте ой до кольоровы додому із кольоровой знимкы не было так Осип то мама то бато угм а тото Татеха з Чехів тота м ой а видно праці хто з заграницю Василь той Андрий О то сын з Чехів тоне і Мілюшка тоже з Чехів ма то Андрийовий Сынти наш наштут В самым центрі Куломінскєвиця памятникы Но то історична історична знимка же так вшюткы ся стрілим Але не знам ци Мали можливіст спокійні побесідувати бо знам же слідили так ма коли хтоси пришол напр з Америкы то Хыба деси по парку бы ходили то може та ходили были ся по місті бо так дослідили Із приіду є провезу машыну дак комуси лешыт машыну ти так більше і не приізджал Ну та він уж тиж был кустарший той жолтал малыс як то тепер кажут бар а як тото было там якто ся называл нехтам такє осусвємал быжы лам продавали ден Піл ресторан Дай бы то кажут маленькє тикє ресторана Но штоси та вы в <unk> выіхали так з Вышоваткы Ного Осифа то іщы долше не виділи Таз я зовсім не гм іх мама напевно не виділа Тото не знате уж кільку років Ай то він уж давно помер уж давно помер Но я гварю же він мі іхал до Америкы і іщы давно так так то не знате уж кільку років выіхал молодым а уж старшым был повісти в повалі до сві повісти уж макыі то та так То то была історична сільця ціле жытя там прожыл што оповідали тоты заграничны заграничны руды дале добрі ім ся жыли там тир Выповіли же брат метро выіхал на захід Польщы Мы сут до німецкых граници абы не єхати сюда до Украі з родином родином тай бы сам себе вигнал бо пак выганяли тади а він єса сам себе выгнал там і сам собі Господар і то же ме туди єздили з чловіком Лем там господарку мал то же так само як і вдома ґзурал бур тантосину сіял кысадил кормил ся гом три доцькы мал три дочкы дві щыли ся всюдистом а молодця в школу ходила казала Я тіж хочу ся іти вчєти я не хы быт здугноів Вы підтримуєте тепер родина тото тепер медже собом діти тых повіны так выґа слабо контактуют як тепер Мили слухаче припомином ся днас бесідуєме з Марийом Кєбом з домом Дзябом родом з Выселадкы Запроводила ня до ней єй дівкы Світляны яка з родином на початку полномасштабной війны выіхала якоси чудом выіхала з Марию Поля і пришла до Іванофранківской области де з родином жыє в безпеці Зас другє дівка голины мешкат небарз далеко і тиж близко гір в Селиці Розняків Думам сий же тепер зробиме кус музичну перерву в минулой передачы чули сте якій співат пані Мария Але повім Вам же не лем она а ціла родина Дзямбів любили співати напр дівка пані Мариі Галина уж богато років певні іщы з тых часів коли постала соспільна орґанізация Бескєдскє Зиблядство яка входит вытовариство Лемківщына співат в ансамблі Бескєдянка Як милют ся то тот ансамбль діє власні в Селисті Рознятів Чули єм іх выступы но то може і Вам дам тото послухати же за к сво што такой моє рі завжды завжди є гынівыше чок Останя сызло Лезго свойы c лем дружы гый сой То мекусть побесідували про родину няня про родину мамы да В мене брат той на два рокы швид мене молодший то він принімал участ в калості в тій капелі співал Мушыте бы што там є пелай єздів скму та Хоріта так ольківскы тавий ся студенко та І він выни єздили в Ждыню ци де там ватру єздили То віншыватку іщы вдивити ся то што не машы дивити ся бо то же нема погоріло чышло томже понестянок згорено згоріло І він там зустрічал ся бывстыма Сестрыме темешу в Польщі там не одна приіздила сюда до нас було а так тепер Но они по якому бесідуют Но по драгу Бо недва може може і спольщыли ся може як де але они по польскы самособы а лежы они іщы і міли говорити по свому говорити то там стрічали ся а Бо то як бы рідні медже собом контактували а тепер як бы двою рідны То якы ци товды кыз дулепер з інтернатом то можна през цілый світ бесідувати Та як єст інтернет то можна бесідувати та з Чехів таку фотоґрафію тета Веслава О там єй шыкы середина се бесідят чышвятом Ціло того тє показати тутого брата свого такого теперішній Коли видіш політаштеперішній гінже Помер в <unk> році а наймолодші браты будівельникы были Вціли ся майті вціли ся там ґде будівельникым стали цінне тото вшытко цінне было то ціле жытя ту не так як тепер знимкы робили кажду секунду Ога гото як бы в Чехах были оту брат Як бы всяках были ты сфотоґрафували єй чловикы і я і моі дівчата І то якій рік песю тут ніт О єс свята як выходила заміж о ся Бо не там маліу Я кажу не было бы щастя але нещастя помогло было Тепер то війна під час війны в той морілу воє взяли москальота і у ней ледве звідти ся вырвали І тепер ту Чекают по перемогы До то мы кус побесідували про родину тата мамы мы кус побесідували але я хочу знати то вашы родиче такой з того были села така той кыта і они поженили си поженили ся коли В <unk> році <unk> році І шлюб брали такой вышывальці Вышыватці але брали шлюб у грабі Гротам грекокатолицка а в нас же том переходили на Православі ну і там не хотіли навіт шлюб дати вян роду Кілько годины вышываці не перешли на православну конфесию і в грабі была церков рекоменту лезка же ходили тадне хрестили тоже в грабі Гм гмм ту церков ту ходили в граб є они істі ходили такой вышываці Але вышува ішли там уж православна ци равы Але они до печатках іщы там змовляли ся бы том свічку якыси татові не дати А мамо моя батькє мамені були православніж православні о Ти а мама ся татови передавала істи як забыла замужня Овшы о том протів тебе там в церкви хочуты з тамы якыси світскы давали тішо о тато собі взял якуси свічку тику шыбісю зрубил то мі дес і взял і тут коли світскы позасвічыли а він собі а йому не дают він собі свою одягу найбільш світску зосвітил то было так же колиси давно в церкві Были такы напереді стояли же тримали такы великы свідскы было так тепер може так неє тримали такы великы і то Лем такы могли но не знам поважны ґазды тоты великы свіджкы тримати напереді Штоси такє было буд хто не міг тото може хлодит о тоты може ходил зопозы так гм врадиме лоці на подругій світ а я єзджы жыют Вы найстаршы Вы народили ся в <unk> земі і по вас хто брат <unk> Ваню Тах і Мизьо Михальо <unk> мали сте двох молодшых братів так гейбы вас троє так троє не слісті была сестра <unk> році Але то Померла ся маленька о тот ся слобувало на тиф То сестра вродила ся уж ту сестра то <unk> році І померла цілком маленько Та муленька то тато захворіл на тиф сусідовичых лежал на тиф лікарні потім мама Потім я і потім брат а бабця лишыла ся сама в хаті Маме нам а това мама Она з нами приіхала на Украіну Но і потім мамо в лікарні народили Но і там яку наслобати там дитину не тримали чого Сиддали додому Ти бабце коло того ходила ти Я знам як она там ходило тяжко Та ти померла дитина Потім тату як же выздоровю ти пішыл вєдати сой роб роботу дес Ти нашол там сусіднім селі Букова называло ся был колгосний млин О і там два коні мали і тоту же конюхому як казали струіл ся Де добрі мы не голодували бураз при млині тато робил было нашый дахто і приходившый кому здавали там мукы ото <unk> рік то тяжкый был О так Но <unk> вродил ся іщы Ну то його Дак <unk> ся жадил він Я ходила то <unk> клясы Ду вели Так А потім уж тато найшли Овців мали звязок і з калушом бы тому же в калушы жыли е сестры мамени бо і тудаме переіхали Но і там по квартирах Ходили ту до сюда бо то купити хотіли ус хыжы то не было як за што дуже по квартирах а потім же з двоюриного брата од того барни жінка робила госпі до Ярку єй дали пляц казали пла і тоді мы хату будували на двох Вы мі вкус оповідьте што вы памятате такой з дітячых років што вы памятате яка тото вышыватка якє оно было невеликє но але є великє село было З Хаты близко стояли і были од навіт другый так што до сусідів з зими навіть бусіком по снігу могла перебігти Нема в Высокы Гори Ны ни та ну але там ґаздувати тяжко было бы то землі была тяжко камяниста таково От але робили ліяздували сте што мали мали мали в ся мале худобу коровы коні вівці свині гусин общым птицю Но і так робили но то не бідны бы єсти бушы файну бы Но земля не была аж така добра але выкусмали той землі То бы землі землі была Ліз был мали бы потім якы уже нас выселяли нібы то нам давали таку кубатуру і там писало кілько там морґів поля кілько морґів лісу Шо було Ну то люде робили ти Тым ти мали От Тепер каже ліпше альбом бо тепер дуже робит фотоґрафіі дале а ту може видіти в телефонах а тами пропасти можент Оду моє видіну товту можно видітка добры пукату праправду кісує показати Мама богата на правды О го тоті два браты старшы і молодці Вас ся так моі Ті подівальникі той артист співал в Польщы єст рік Вы повіли же вашы братя єден і другій так В <unk> році помер і <unk> Ой так біда Зас пришол час на музичну перерву Тым разом подаю фраґменты з нашой передачы о ансамблі Студенка з Калуша з <unk> року Бо братя пані Мариі Кєбы з дому Дзямбы з яком днес бесідуєме тыж мают стосунок до студенткы Іваню і Михал і дівка Михала Світляна Петрустяк яка на початках діяльности студенкы была музичным кєрівником ансамблю Видите то як бы фраґмент той передачы выдостали сме з нашого архіву Най же тот фраґмент з концерту якій зараз прозвучыт буде красным спомином о них Тепер вышли на сцену лем двоє сам кєрівник Беяну Ган Магловскій і Іван Дзямба жебыли співати туетом світ місячку світ A выходы A ЛАПІ A Пон Іван Дянба добрий майтер ціле жытя будувал тоту місто коли Але гнецто бесідуєме неуйтім о студенті і о лемківскій співанці Дзямба Іван Михайловіч Мітати моя мама і вся моя родина із Польщы переселиці Одпадємо гышываткы ястлечку оповіду бо ти так пішло породу Я то люблю співати Мы іш тенцюєме але так не змогли сме зробити кус прову А і як фестівал куте найбільше Тот уж умы зводяно ловскым співами світ місяцку світ є купы такы Берти ся рекруты тіж люблю І выновино червененькых тотя буде пити і тако я люблю Не были торочыкля знаєте сумнавды такє знатсити богатых та єку дуже богаты співанукє знам темкільку руків ансамблі <unk>ene Яка вісіна Джы жытя прошло хоче лем Вам іщы так само Бодай іщы А то я Вар дякую абы вашы слова до Бога дошли Але мі та доповідал што в нього было <unk> років для народжыня темым одповідаль на дня роджыня тат ми той бажаме іщы прожыти <unk> років А він повідал а Бог тя не послухат Але так помер на девнос на <unk> рыці Святливою Вам тіж дякує А тепер буду просити іщы суденю сівати Іщы наро буде сівали Іван Дзамба а на сі протиме треба о A не Анля права нары роды Длявого І вы повіли іщы же што ваш брат же выступал єздил до Ждынівату Ваню был такій вышыванці А вы не были для дея не была Не охіли ся на тото треба было вык выробляти ты документы заграничны паспорт Отдея якыс такше не приш не могла О а брат дуже там як бы было в колусі жыло весь час Я бы тоже том принімала участ так бы я любила співати любила Но так пропало свойом роботом І што тот Ваню повіл як він пришол до Вышоваткы што йому дам Та што він том виділ бы нич не виділ былоку бо нич не было уж Не было мич такого што він бы міг іщы з давных часів торошто дихатниякых ся погы погоріло том понесю нове А што він більше міг видіти Але был был на тым місци тих Вы може памятали дашто а він шато може запамяташ як ічого не лапусте будуш памятати А вым памятате дасти Йовал тарку Намятам Я знам што брали мене до церкви єщы є в дитинстві дуже мліла надвір ментили Церкве церкви того диалеку то лез лестє од нас низдє Нижнім кінци Знате я посмотріла на тоты знимкы но цікаво видіти наприклад якы люди ся зберали Виджу же хлопы уж такы гоноровы же они уж по тых костюмах А я виджу наприклад ваша мама навет ту уж як пришла она не зрікала ся свого струю з дому она так позберана ну неділю повіме так позберано такєм домам ну то барз згарді выглядат ба згарді выгляда Іщы хоцю знати хлопы вшыткы были уж так по европейскы Ци были може старшы люде то такє на свята так о так А на каждий дан якы президенте такы собі кєсе на гавеці том было такє з такого полотна тканого сло о такы А той же іх ралих скупляли такы і а лишыли дома шыли там были кравцені шышыли опільцяте ґурсаты лыже часто купували по словацкым блоті та словака на тоты кабаты а на материю на на тото вшытко дак так Тотами быше рішыли же то м собі самы шыли Нота на приклад гуртате што каж всешыло суйци был краве Ні то кравец был Кравец бы може кравцені были Цішыли шыко то може кус тяжко горцит добрывшыну тото прав є кравцені А вышывали самы острыту то вышывали запаску а тото є там зуму тым басунанка баса базункы прашы дракы декоративны удас може і высиде то гы Ну а Тю памятит ся то ден коли юж высиляли Тот дес так же може травень так што уж тепліше тепліше з толгу де місяц напевно в дорозі были То іще добрі же іщы на <unk> році шо нам дозволили істє брати Што хочеш берати з субом Вы ме взяли машынку швейну єс ся вино оно мене є ножану жых в Словаках обміняли на дві вівці о машынка І мамино придане было такє вада Жы маю тоже тоту скриню ваду єст єдла ту та о Це основне шымаю Ну так переєны брали тоты заголовкы ну є так в тым товарняках можна было взяти корову Ґарову так і корову брали Там разом в товарняках там от застелено том видно соломом было атакувати собі застеляле там перенимали тото ся єй корова том Овсю долвы єхали люде по дорозі вмерали вот багато было ся помрали Ти так веслек жому вмерали по дорозі Чом вмерали по дорозі то я знуса но ци то были просто хворы ци стары Цо были маленькы діды Яколя за діти не казали з за дорослых того дорослых тар Може може страс того всяку было так достанці Сталиньска областя по моім карань ци якусь том карань называєте чыя тотну си так Но сонцедіньсконасконатко так ну то є видно мнетам місцеві ті головы кул голоспут ци тото мало видно завданя такє Абы ішли собі брати кого хочут то не вязно шом бы выберали робоцю силу давно што Кого лишыли тамты поіхали решту дальше дальше Водвуйку мій Лишыл ся в чуріні його лишыли там то там село великє было і школа і церква то все там было А нас уже вкінецы пару хат был може стріти таде кє там третіє пару хыжі было і то ми тата з дочкою і бабою мамою ніби ну і мы і татова мама бо то татова мама была з нами а мамина мама з сестром о А потім уже приіхал з Німечыны боєі іщі в Польці были то сын тен поіхал в Німеччыну абы шробити гыдно А потім як мы вже были там в Климушы він нас найшол і туда же і туда приіхал з Німечны От він собі том Він ходил там з якою з дівчыною місцевою ходил а потім же сестра померла Така привидска была ужы вночы На двір выходили І вітер єй обдутал ж напри зашля до хаты і голова заболіла ти голова быти головати головати пару днів голова шолже і не вставала з ліжка там казали або взятим якій з них такы дідо Видно жебы с покликати покликали а він подивил ся каже Як жыє до девяты днів То буде жыти А она вмерла дожыла Ну і товды уже на похорон то приізджали приходили такы родину якы знайомы на похорон от і там Ванял мі то брат мідвіний собі там єдну сподобал гаврилячку от і потім ся на ній женил А він собі з дівчыном якысимтом хладил Ты Ты і ясно ся напевнує так дале а така файна дівчына была оно продавало маґазині Дикы су як казали манку зробила так не достачыт шо манкы ні судили єй Боже даколи судили ні за што Но він тоді женил ся і так поіхал а потім уже узнали то же полатім його дочко оця што така кучеряла Надя Тоже кілько років мала сиже ту в кавушы і узнала якоси бы там вашы лемкы є якосивно узнала же є братний Значыт тойде ледіти так што была в тюрмі тота в маґазині продава Такій красин казала він приіздил туда вкаус денаді тосіма але яне бы я так все спочатку хтіл з домя женити Но і што быти і так она она была што єй заарештували оно было в тюрмі і товды вродило таю напевно Одкал такы красы він батька вдал вся често батька і тимадя батька а ті двоє же є на маму Бона четверо дітей мала мал Іван Братко овдалс Певну маму видите якє то в жытю і не треба і кіно якє то в жытю было і то імятам племусі мы жыли там Той нам добрі было єсти мали што корова было то ся І тато мыслобойкы том навчыл ся робити людям Бо коли сы вас бы дели бо такы мыслобойкы так ну ти до школы далеко быловати тато каже Я тут не буду жыти тут не ма чым наіт полити Єден до брата брат Андрий был в іншым реґіоні там уже і угльом полили А тым ту поіхали туде до брата Андрия до брата Андрия І там в нього были троха а потім пришли такы флейкы ктепер кажут брыкє зробили што будут назад домів до пості пустяти такы зродустил паст татарку ва І давай хто хто хотіл і давай доберати близче до границі Те мы так люди повірили так і мы так попали До гірова До коли грани самонито Ну і там на тоту лісницівку попали бо дуде підеш скрил хто над даленом там жытных там святу Далем Да хату нам дале хату таку на штырі кімнаты і там по каждій хаті по одній сібі каждій квартирі по кімнаті были А там похворіли ся Батькы мылів і меді обыдвоє зла званьом похворіли диф От і тату думали шуже все шымре так тяжко хворий был хворий был мама там народила шытину то а потім же і баба померла ти мы же батькы і нас двоє з Іваном же тотато нашол собі роботу там в Букові ото Яючка зала конюхом там робил ти нас єст було шо потім же там сестры мамы і сестры то дві были в калушы і мы давай туда до них поіхали Близю бы там никого де не были там никого не были з нашых З Лемків николи в місце витамо та і поіхали туда І там бы м же оселили ся Декяту бы Я Вам дякую Моі наймилейшы слухайці На тім завершыєме нашу бесіду у нас в гостях уж другій раз была Мария Дзямба помужю Кєба яка вродила ся в <unk> році в селі Вышоватка Запровадило вас до ней селистє солодын Івано Франківской области Анна Кырпан І на тім пращам ся з вами і не знам коли іщы ся стріли тримайте ся оставайте травы жыцю Вам вшыткого найліпшого З вами была Анна Кырпан вывано Франківскы Майте ся красні

Автоматычна транскрипция

Васют поздоровляют Витам Вас дорогы слухайче при мікрофоні Анна Кырпан Днескы Ідеме
уж другій раз до Селищя Зимна Вуда жыє коло самого Львова на
фестіваль Гумін Лемківщыны Ідеме другій раз бо тыжден тому уж звучала передача
де бесідувало ся о тутій ватрі же одбыло ся <unk> серпця Утімы
фестівалю оповідали сме вам уж і єглоны і позаглоны Агнеска бесідуєме уж
о Третім Фестівалю Гомін Лемківщыны Но самым фестівалю як о людях якых
трафили ся нам ту стріти Бугы отім повіли єм тыжден тому на
якысым етапі мі Зробило ся нецікаво оповідати о вшыткій проґрамі описувати што
ся діяло на сцені докола вычысляти вшыткых выконавців зато тепер більше на
фестівалях бесідую з людми глядицями слухацями гостями того свята І кєд пан
Біг дає добру погоду а такой три раз дал погоду для фестівалю
в Зимній Вуді Кєд дає добру погоду то дає мі і можливіст
ходити по ветрянім поли і свобіді сой бесідувати над во дол на
дво дортаводила рузонле коли не тов дозай ви На сели Народы Альфа
высоли Лісові стребите пите з його осолевы Тербите бите з його особиск
Коли три рокы тому єм ся дознала же коли Львова зорґанізуют новый
лемківскій фестіваль то подумала м сой же буде там дашто нове цікаве
надіялам ся же буде выкорыстано вшыткы ресурсы Львова яко культурного центра якого
міста де сут ріжны науковы культурны мистецкы установы музеі театры бібліотекы высшы
школы а м нима консерватория академія мистецтв но і так дальше і
так дальше Але на ня чекало розчаруваня Дводеный фестіваль Гломіно Лемківщыны был
зорґанізуваний цілком за такым самым стандардом як вшыткы інчы лемківскы фестівалі Украіні
Хоц фестіваль в Зимнівуді был реклямуваный яко новый фестіваль але фактичні был
старым фестівальом на новым місци Не хоцю повісти же было злі было
добрі навет тым разом было кус ліпше як улоны наприк вкінци вышли
на сцену лемківскы конферансієркы а кєд ходит про выгоду глядачів то над
лавками пред сценом Поставляно дос великій стацийонарний дах і якы зайчыл ся
дост то вшыткы могли ся сховати Но але мали сме серінців бояло
недолго і уж фактичні при кінци фестівалю Мото хтіли єм повісти же
в своій сути третій фестіваль гомін лемківщыны выглядал мі такым самым як
Перший і Другій Не было великого проґресу Окремы выступы окремы річы были
прекрасны але в своій цілости то была стандардна лемківска ватра украіньского взірця
така як вшыткы доднес Фестіваль лемківской культуры мал бы быти місцем стрічы
Лемків і не Лемків зы лемківском культуром І так єст але єст
лем по части бо на жаль на сцені і дуле окрем лемківской
культуры шыроко представлено барз шыроко і вшытко решта так як бы тото
вшытко решта не было можливости представити в інчых місцях на інчых призначеных
для того імпрезах Але єст і друга важна роля ватр они сут
місцем стрічы Лемків І власні з того я яко кореспондентка радо корыстам
Кєд слухали сте попередню передачу то чули сте як бесідували сме з
Лемками і зо східньой Лемковины і зо західньой якы пришли на фестіваль
яко глядаці як устів Но і памятати як оповідалам же підышлам до
столу під деревами і зыбрало ся ту дос великє і цікаве товариство
Вказало ся же люде якы ту ся зобрали мают родинне коріня зо
сел Ломє ци Ломця більше правильні повісти ломцят до село на пілнічний
схід оды ся наука там де Лемковина переходит покус писяня Перше Ломче
а другє село о якым ту споминали то середнє великє може єст
якєси іщы другє середнє великє але як тото о якым думам то
оно лежыт на схід од сткметрів од села Репить ту Ґміны Лісько
Зас інчы участникы бесіды якы сідили при кым самым стулі споминали своі
родинны гнізда гварили про два сусідны села Заходу Лемковины Роздока Мала або
Рыстічка І склади сте ту недалеку од сел Матійова і Лобула якы
може ліпше Вам знаны бы іх мы натил до Рузі з Нового
Санця до Крениці вшыткы з того гурту хло єдно слово але повіли
Но але невшыткых выслухали сме тыжден тому зато іщы двох респондентів послухаме
гнескы ту отец і сын но спочатку пасує запросити до бесіды Відце
а помедже бесідом будеме слухати як і перше фраґменты концертной проґрамы фестівалів
Купильшык Петро ся называм Моя родина семеро діти были депортовані были в
<unk> перед паскою весною <unk> року были в <unk> році на східню
Украіну Хорківску област сенция Лы <unk>o<unk>ta в якым місяци Весном нас депортували
два місяці Везли два міці два місяци тварнякы погрузили тоже нас обокрали
все з одного боку грузили з другого боку вытягали волы было <unk>
депортували я мал два більше як два рочкы то я ніс не
памятам то моя сестра жыє то памятат до нас <unk> рокы а
Осіп то ніс не памятат же вы переселяли ся то як то
было то были такы бо мы тепер бесідували же даякы хтіли іти
до Русиі бо ім ся здавало же там буде дапут ліпше даякы
іщы такы ріжно даякы цілком не хтіли Навет тупер я входжу і
ріжны ріжны уповіди Ни няньо то был в Полоні в австрийскому але
конкретно в якым то была Західня Украіна внавше была Галечына руского офіцера
был ґденщыком і той годувал дуже добрі бо той го дуже слухал
і ся му робіл Но як ся вернул на складисте той там
же ішла агітация по попараселенів А няню не дуже хтіл іхати А
дуже той солтес ходил по хыжах і ходил по хыжах і намаганях
намавлял люди Дахто го слухал а няню не хтіл бы няньом был
мій велькій богач се ну был єден з тых богатсых а з
тых богатчых ґаздів а Што мал што чым Мал <unk> гектарів поля
<unk> гектарів лісу <unk> гектаре саду джоле мал <unk> улій і мал
кірат якій шумом зерно петлювал мнауку За два ци дины мшомы могли
лі взяти На фіру то погрузилі і на Товорнякы нас відвезли на
стацию в Новій Саншы в Роді Місі здаєн Квітен <unk> р погрузили
нас і ввезли більше як <unk> місяці на східню Украіну в Творняках
намовлял Ріжных людих дости дал ся намовити а хто шендовти і Але
вшыткых взяли хто хы были такы жі Были такы же ся лишыли
але село о <unk> процент было депортуване До Украі до велькой Украіны
не най нас не на захід а до велькой Украіны то як
нас выгрузили встанци Лозова то мы пишли нашы шеґнали корову тотого через
границю пропустили на схід то по дорозі до пасли доілі молокой ходили
по хыжах Хто давал хліб то не давал і так ся кормили
як приіхали то в станцию Лозову то нас были семеро діти дале
якысу хыжу Лозова станция Лозова была то просто Лозова І там де
в якыс село но я же не памятам якє было выселили нас
хыжу і то наша ж церква была отеці мама тов Родиче привыкли
До церкви І Я ту не буду Ту неє церкви Я ту
не буду І пожыли сме там може з піл року но там
люде дуже добры были Виділи што нас діти купа приносили ґрулі хліб
молоко муку вытиків зерно всякє жебы о діти кормити Но і тыме
же вночы выіхали на станциі Лозову Погрузили си самовольно Туварнякы і приіхали
сме на Тарнопілля Тарнопільску област о там де моя жона з Лосяча
Зоселили нас хыжу дві сімі мамына сестра з мужем і з чотрма
дітьми і нас симеру То там были дві комнаты То єдной комнаті
жыли они а другій комнаті жыли мы была там сильно посуха і
хто з нас нарадил на На На На На На На На
На На Нальвівщыну приіхати Ну і мы приіхали ту на станцию Кліпарів
пішли а найстаршый брат з Тарнопільщыны і Миколай і той ішл вам
перед тем стрійно Тоже гнали корову пішкы ту післі то нашли хыжу
такы як баракы што там жыли сімі просто вселили ся в ті
баракы раз <unk> році было не вже было Вродил ся ш наймолодшый
брат мій ту жыл на Львівщыні і няньо пішол на роботу до
надиктові завод Фанерни там на біржу робіл потом мама пішла на фанерни
тоже після родив через три місяці Не давали Не давали ніс які
два місяці там ся місяц як за свій рахунок і всь на
роботу Але нас было ґлупа діти ми повіли того Іваны сами Набідували
сме ся голодували дісти ся в тіло страшно по тому в <unk>
році пішол перший клас там школа была близко і о такло О
такєво в нас жытя склало ся Набідували ся пер же штыри браты
померло два браты один во на Одещыні один в Бельґіі погы в
шахті засыпало вугльом його вытягнули його то же нежывий был Пожыл пят
минут і вмер Я закінчыл школу десят клясль потоло вівскій технікум Промысловой
автоматикы закінчыл працювал на заводі фанерным пішол тота же звітам пішол на
пенсию тепер роблю школа <unk> Там є дитячый басейн Чуді тей выплавати
Оя вчула якє маю інструктора по плаваню Як єй нема то мушу
я о так о такє жытя Та мам справу з дітьми о
такє жытя Сын закінчыл хореґрафію Ківскій Університет Поплавского зараз зав кафедрою Учылища
Мистец То <unk> рокы мам же жона має <unk> шо ме ся
набідували Оден Господь Бог знає шо ме пережыли Няньо вмер в <unk>
мама прожыв о <unk> рокы Мама прожыла <unk> рокы прожыла А Вы
были уж на тым фестівалю Я ту же треті рік І были
сте може на даякым фестівалю уждыні <unk> разы в настырисках разы Ць
вам приходите на тоты фестівалі Што вам дає Тошо мы мы ся
знаходиме Шанован скілько родины є то шм не знаме або ся здбаме
розповід про себе і я про себе же знаєм хто ми є
і звідкы Был то як єздил в Ждыню на тото тому пят
років хыжа наша є же недеревяна амурувана жыє поляк То Як приіхал
тудато я з Ждыня сів на автобус та там <unk> кілометрів від
Ждыні то там може годину побуду з початку полят нас них дуже
ворожы дума Думаш мы приіхали одбрати то я кажда прошу м пана
та я ся ту народзіл ту жыли моій ой і матка Вте
нас запросил до хыжы там поставил канапкы каву закажем ту на сін
од нас нихто ся не верне лже До чого мы ся там
будем вертати же Я же старий же вік бы такий же мушу
ту дожывати Покытуют ся наступні участникы невеличкы орголошыня в цю хвилину розпочынаєт
ся шаховий турнір Вы могли бачыти што наші Лемкы єталоновиті не тілько
в творчости вони не тілько гарно співают танцюют так а щы і
добрі спортсмены Отож запрошыме шаховий турнір на тераси другій поверх роздягальны тут
ліворуч від вас буд ласка Хто себе чує в силі при єдний
тест А на сцену зараз выйде народний хор лемківска студентка з міста
Борислава художній кєрівник та дириґент Світляна Шемеляк В віцені моя мила погоніци
мала мы по голі ма Бові селі моя мила по друге ци
мала з тима ночку безне Для кого ти такоса любишыва суваю Для
тых хто не слухал нас од самого початку погір же мы з
вами ся перенесли в часій просторі і сме в кінци літа а
конкретні мы перенесли ся в <unk> і <unk> семе Сербця і Смиколо
Львува в Селисті Зимна Вода перенесли сме ся гев бо ту єст
фестіваль же зові ся Гомін Лемківщыны орґанізували го Областна і реґіонна Філіі
Всеукраіньского Товариства Лемківщына при помочы місцевой улады а тиж долучыли ся іщы
дві орґанізациі Молода Лемківщына і Федерация Досліджыня Лемківщыны На тым фестівалю занимам
ся тым же худзю медже Лемками і покус беру інтервю Оту власні
чули сте нашу бесіду з Петром Купильчаком же вродил ся в <unk>
році в селі Складистеп на заході Лемковины але хотіла бы м Куцьок
поґадати і з його сыном Олегом Є є то єст тот сам
Олег Копильцяк же створил прохоровій капелі Лемковины яка діє во Львові танцувальну
ґрупу і од того часу Лемковина зови ся Ансамбль Пісні і Танців
То была добра ініциятива Но тепер пан Олег на жаль не рядит
уж том танцювальном ґрупом но але не могли сме в бесіді уминути
той темы так вам повім по секрету же давно мали єм намір
познакомити ся з Олегом Копельчаком і взяти інтервю для нашого радия Але
до того якоси доднес не дошло Но ту на ватрі стріли сме
ся цілком припадково Но то послухайте нашу бесіду Олег Копыльчак Лемко I
родил ся вже в Украіні Надале час мешкає у Львові Якым ріжніньом
мате з того фестівалю Як вам фільм на фестівалі і де іщы
в ниякых лемківскых фестівалях Цей фестіваль він досыт добрий Він розвиває ся
рази він треті і я думаю што він має право на своє
жытя і буде жыти з каждым роком буде все красче і красє
бо нарешті влада десь звернула на проблемы Лемків проблемы ґрупы люде яка
зазнала досыт великы ім проблемы історичны є А Бул я в Ждыні
на Ватрі в монастых на Ватрі звычайно шумны ватыжы з досвідом і
мают же великій багажізнаня тому напрямку я думаю што ця Ватра втремає
ся попарады і буде мати світ кіку і зуминку яка не має
ні жденє ні монастыриско А вы были там де вас ґріня родинне
в тытых селах Так я єздил бо то мошы бабця моя по
мамній стороні родили ся в Середньому великому і є єздил ци є
пселевскій повіт Як єзд додавце село і дивил ся і бач спілкувал
ся з людьми На жаль никого там не залишыли ся тількє была
одна мешканка яка была выслана на пілніч так Але вона была одружена
за Поляком і тому навернула ся назад разом з нем і то
так она була І також я был в складистому звідкім єм тото
походні народил ся ци є новосонскій повіт ну на жаль там загалі
Вертнього села фактично не ма вже там закы зробили кєд заповідник а
на нижньому на Нижньому село є але на Нижньому жывут Полякы Якы
мали сте учутя якій фали сте на землі Одходят вашы предкы Дуже
богато слуха відчул од одной бабци і від другой свойой бабци про
цитрене і завжди хотіл бывати там може на жаль Поганочы пізно так
же після смерті одноє бабци а лем бывше на тых рідных землях
знаєте відчутя было досить еткє припомнюют ся скажем середино хтіли ся і
плакати хтіли си і радіти і А з одной страны была дуж
велика траґедия Трагедия в тым што краса земля просто ну просто горе
ці річкы і втратили просто так втратили за прихотя якой одной особы
Я взял з собою землю і взял з собою каміня з річкы
коли привіз до бабцы то плакали всі А вы повіли же Лада
ту звернула увагу на проблемы якы мают Лемкы Якы Лемкы як думате
мают проблемы Лемкы мают в гріні якысы проблемы Но повім так в
дже польскы На меншыны нацийональні меншыны є специяльна статя де выділяє ся
досить велика сумом є на фестівали і є на утриманя самой орґанізациі
як і Украінців так і Лемків У нас в Украіні такой стеті
не ма В нас є нацийональны меншыны але такой нацийональны меншыны як
Лемків нема І найбільше проблема ци нехватка костів на проведеня о такых
фестівалів де в покрыхті зберают си з ріжных реґіонів з областной рады
з реґіонной рады з якых успонсів шукают але ци має держава цепікувати
си ци є лице державы бы тому шо Сюда приізджают не тілько
з Украіны з Юнофранківска з Кыєва Стернополя з луганьска ци з Харква
сюда приізджают і з Польщы і зо Словацины і з Америкы зізджают
Лемкі з цілого світу І от як мы себе представил як мы
покажемо так і є но ци не в тому што розходит ся
Розходит ся шы в тому на самефінансуваня культуры лемківской є До сых
пір коли є ставил питаня про створіня хотя бы на рівні муніципального
облимківскій Хор Лемковина зробити його муніципальным він заслуговує на це до сых
пір вістам Коли спокійным паном Стефаном Кыщыком мы розробили стетут мы розрубили
буджет цей нічо не Скількы ме порогів обыли і областной рады і
депутатів нічого не змінило ся Оце є велика проблема Коли вмре культура
то непотрібну жытьо буде нікому Тількі на культурі і мові тримає Лемківщына
Фінансуваня на культуру ци єй основце духовніст ци єци внутрішні внутрішній світ
тых Лемків якій выниколи стратили іх треба зберегти Але як тепер діє
хвор Лемковина на якых засадах то як муніципальний то він бым мал
як інакше кєд си фунфінансува як што вишыто значыт же зробил ся
бы зараз він діє як самодіяльный Ансамбль Пісні Танц Лемковины семдіяльный Справов
тому што ансамбль Пісні танцю інклис был Хорват Капела а в <unk>
році яствурил танцувальну ґрупу при ньому і мы його реорґанізували в ансамбль
Пісні і танцу Тоді він зараз усіпір же є ансамбль Пісні і
танцу але він на засадах самодіяльности ци просто люди зо власным бажаньом
приходят співают танцюют Але коли він стане муніципальным ци є державна підтримка
де є державні кошты де можна на нім просто набрати вже професийных
выконавців і ввудити ций хор анціансамбль Пісні і Танци ввудити найвысі рівень
на рівень державы ото як нас працує чіркаскє хор як нас працує
хорвірьовкє як працує вулиньскій хор де внимают опіку фінансову з історны де
буде оплата може хай там мінімальна яка не буде але оплата і
тоді нас є можливіст набрати професийных Коли є професийны выконавці на той
рівень выростає більшый і мы можем більше показати Але я чула ріжны
думкы і чула я вчарах єм ту Іван Кушнір і слухал як
выступал тот вор інакше хворе і товды были тыж непросты часы як
він рядил колективу Але інфор выступал на высокым рівни они записали в
студиі тоты пісні лежли пластенкы тото было тыж самодіяльны можна повісти Але
на якым высокым рівні было знат чыты Я бы повіла же же
і товды было такы люде хтіли співати люди і кілько было в
колективі люди досімдесят кілько было то был цікавый барз колектив товды мусіли
співати про Яніна про патию но але бы было єй лемківского репертуару
доси тиж было А як было хто подал ідею жебы была фороґрафічна
ґрупа А єше Была пані Мария бы кєрувала хоровою капелю і Мене
запросили просто щыбы розбавити затанцювати вшысты лемківскы тикєбули і я зробил тий
прустий лемківскій вальс а коли з панім Рімы переговорили каже ци мож
давай зробим же ансамбль Пісні танців І мы два рокы так працували
на тую ідею і на ювлей ансамблю якы не помлят дібло <unk>
років в хуру мы вже вышли як ансамбліс і танцю же з
нормальною програмою досит великою програмою де мем же нас был і колечку
танцувальны номер і <unk>ra і была ціла композиция Ярічка і в кінці
мы з режысерию пані Кыщыковой і пані Марию разом це мы зробил
лемківскє весілья якє представили в шемківску Могаю кєд было дослід непоанґу Комурівні
А на ваше запитаня відповім так Коли в Радяньскому Союзі тоді были
в сікурдоны закрыты і не было можливости нікуда выіхати о ці люди
зараз тепер в о ним же є старця тодіше молоді не гуртували
си Гуртували ся до одного і шуб говорити по свому співати свиєвы
не мусили зберати ся і было богато народу Зараз є досит богато
можливости до тых молодых І там поіхати і то побачыти і це
і тому підхід має быти зовсім інчы до той культуры зараз Так
му самодяльніст так само істнує і николи не тыкати бутш на самодяници
тримают це це це це це це все і в самодяльности вышукуют
ся і выходят ціі самородкы Але на дане час підхід має быти
трошкы по інчому вже до культуры бутшу культура ци нусій в ці
того коду генетичного коду і власне Як жебы буду це то быци
збережный куд генетичний в ансамбли Пісні і Танці Все бесідує ся о
лемківскій співанці Але танці кус збоку все кус меньше лотів Але тепер
як вышли тот дотонник Херасимчук і він там описує в два томі
найбільшы віцульскы а в друг Люківскы і лемківскы танці то можна з
того выкорыстати бо він тото фіксувал коли іщы жыло тото поколіня якє
дорозли выіхало з Лемковины іщы іщы знали тоты вшыткы Танці памятали і
він то записувал ну то ліпше бы было може як не видило
Але як міг товды записувал Так я маю Горымчыка і я його
перецитую і фактично майже цитую бы тому што я так само займаю
ся тою же темою на протяз інопада років пятнадцет Як тіль почал
професийно займати сихографіом я почал цікавити си лемківскыма танцями і на даный
час я і тому же маю відновлены лемківскы танци в тому выгляді
як ним ноті декотры адоптомні жыт для сцены ци чапают нашы моблать
Рецека ци циркают нашы моблатвы безперы безперы Вам не виду Якы не
виду По язырковы Як не виду Якы не виду по язырковы Ей
моя робована Ей бояботленькы ю <unk> Ексом поє крочло цятайо парици і
нашим Етає цитаю парици і нашы мочом Дорогы слухайче припоминам же сме
кулю Львува в солисті Зымна Вода на фестівалі гомін Лемківщыны Худю медже
ватрянами і з ниме сой бесідую тым разом бесідуєме з хореоґрафом Олегом
Купельчаком Нашы вірны слухаче оцівні памятают же Луни звучало інтервю з інчым
хореоґрафом же мешкат Івану Франківску нашым густюм товды был Юрий Скобель з
Прикарпатского Університета імени Стефаника з Інституту мистецтв Він не ма лемківского походжыня
але ма велику цікавіст до лемківского танцю і зато досліджує його а
і вчыт його студентів ставит в студентскым ансамблі Лемківскы танці на Жаль
на тему лемківского танцю бесідуєме дос рідко Як видите аж за рік
маме пред мікрофоном другого хореоґрафа з якым можеме радити о лемківскых танцях
Олег Копильцяк єст направду фаховым хороґрафом Єст выкладачом львівскым Державнім Коледзі Культуры
і Мистецтв може колиси зробиме з ним і бівше інтервю но принаймні
я того барт бым хтіла а на разі слухайте подальшу нашу бесіду
На жаль просто на жаль на Украіні зараз си Янас якє знаю
в сягоновсю дво чловек якы пишу дисертациі на ту тему Івану Франківску
в Кыіву мі уцінь З народныма танцями лемківскыме ци є дуже велика
проблема Вни фактично втрацін ніє ну надію ся неполністю Бо якщо історично
мы знаємо што привыселені Лемків вселили не більше двох родин услуго не
маєм бо для пісні потрібно навіт одной людины Для молодиі заспівати навіт
одной людины а для танцю потрібно хоця бы двоє Не можу тан
хоча бы двоє але це не є ци показник Бо як мы
знаємо што вся хороґрафы всі танцюваны номера якій были в істориі Украіны
танцювали ся на обрядах на бесідях на забавах Коли нема тикых дат
коли не матих нагоды такой внине не танцюют ся тумувны і втрецяют
ся і вот зараз просто ци треба дати належний горосымчуку якій зберал
Кольбриґту якій записувал нього є богато тонныкій і його докторской языка Оскор
Коль Кольберґого книзком называют Червоноруській тамін опису є де гуцульскій і кус
кус маленьско лемківскій де можна вычытати і от по такых крихтах Зараз
мают на курці вызбырувати вышукувати і вся робити записы по людях і
тоді вызбырувати і ставити ставити спочатку автентичне а з нього вже переробляти
сценічну обробку Яколи зробил вірскій вызбы выставы як коли робила Клара Балюх
яка ставила кадуреці поставила танец березнянкой ци є чыстор лемківскій номерпатя так
але ци Лемківщына бризняньскій реґіонци і всю Лемківщына та вговорит по лемківскій
там уряды лемківскы том культуры лемківска ци є теритуриі Лемківщыны не треба
ци зобувати А што тепер робите в тій справі В цій справі
збераю материялы вызберую єжы на конференциі цитаю лекциі провожу семинары по лемківскых
танцях Стараю ся біж довести тошы є назберало тошы є вже маю
троха богажу Довести си до студентів довести доце до інчых людей до
колективів шуб вы не залишыли ся шуб не знали шукє є і
о таку не выглядало о так танцювали о такій были рухы о
так є Ну богато і же по Польщы де шше можна што
знайти з крихти того Навіт навіт з колективів польскых може зайти бу
тому што же богато Поляків зопозициювали від нас так само як мы
від записувалиц Мадяр є в Лемківщыні єце але він Мадяр ци він
не є притаманый на нас якій я вже досліджыл а ци выявили
ся в тому шукули наші люди єздили на Мадярщыну на заробіткы внес
з запозициі танец вдез ім сподобал ся в ней го привезли і
він прижыв ся Він прижыв си і в не почали танцювати з
того мы маєме ті хлоповкы різні і так дальше Дуже гарно в
цьому пляні працює кєчера Дуже мі не подобы це ци єдиный автентичный
ансамбль Пісні танцю называє якій тримає ся і працює і працює тілько
в тым пляні і треба од пане Юриі видати належне што він
розвиває це А чом Украіні неє такого колективу як кычеры Я не
верю же бы был такій самий але менці більше і кычера взяла
такій напрям менці більше жебы вшытко было автентичне А у нас колективы
ріжны берут напрям не на автентичне а жебы были вшыткого обробкы і
обробкы строів обробкы співанок обробкы танців обробкы вшыткого жебы обрубили бо як
не обрублены то не ма права выйти на сцену Чому такый курс
взяли там чом ту неєчы інчы Ну я скажу так што зараз
воно вертає ся знов на своі місця бо це все пішло з
радяньскых часів бо дуже великій вплыв зрубырскій І ансамбль Украіны як єм
тоді называл ся і зараз называют ся Нацийональный Ансамбль Украіным імполявірского і
кіб высокєпрофесийне выконаня показал І всі самодяльны колективы старали ся наслідувати цього
І власны де стратили цю автентичніст Але може цей добре што зараз
же зрозуміле і навертают ся Професийны треба злошыти професийным колективом Ото шо
я говорю мают быти професийні колективы якы мают доводити в шыршому гледачові
ци мистецтву в професийному пляні і тут мают выконувати тілько професийні выконавці
шоспівыківшы музыканты шотенцюристы Але самодяльніст вно іти близче до автентичности Іді Збережеця
Збережеця ци фольклор Збережеця ци але навіт автентичніст вона теж має якось
професийно выглядати не можна простити зробити два прихлопоты притопы і крикнути выкнути
скати што вжы сут добры Ні так не може быти Уж зараз
уза плиядал тых урофів новых може тых новых миців молодых якій вже
вродили ся тут в незалежній Украіні не в процьому радяньскому режімі шыкулишньому
Я надію шу вни будут процвяти на це і розувати в цей
напрямок якій потрібну вже Дус сильно на шукраіні показувати Як можете оціныти
на певне были виділи словацкы хореґрафічны ріжны коли што можете повісти як
там бо тоты ж Лемкы Што выз того виділи як може де
якы выставом Маковици то вынеставили цілити кін на годину з чымто Выступ
іхні был тикє досит сюжетний заплетений з ріжныма лемківскыми вплетеныма танцями піснями
забавами такыми Ци досит добре Од дя з стороны кутикы такого розвитку
Якшы брати ці лемківской ци бойківской ци гуцульской і ци хоц в
принципі тут не машы выти гуцульску ци до назберели си Они в
тых горах своі выжыли самы більше хто постраждавций Лемкы і бойкі Хоци
є найбільше І тому маєм зарку проблему і з бойками які не
мают свойой хорафіі якой зудна бойківцянка і бой кулюмикі все якій зберегли
си і Лемкы мают ці проблемы от Я можу не сказати што
нам треба брати приклад в них як працювати і як і ти
в чым напрямку зберігати а дальшыну час покаже Што робити на штоден
выкладате де Львівскій Кулеч Культуры мистецтв є за выділом рафічного Віділю Мают
там ансамбль Діброва якій має так само в репертуарі лемківску програму Але
вы тепер до того ансамблю Лемковины не мате списом Не зараз не
маю Чом не хтіли дальшы проводити Ну Были ріжні цам часы такы
Ну куз не мушы себе реализувати Тес на ту етапу реализувал і
мож было працувати дальшым і траву час такой творчой відпускы жебы назберати
дальше материял жебы мож было шось поставити на цей Бо не можно
штос придумати з Ливины знати што опіской тишто Лемків ні Я так
не хоцу і хоцю шы было імно правдиво те яку має быти
як ґунотанцували ся колис яку ноцей і да Вы были задоволены тым
же вы товды поставили тоты танці то вы были задоволены тым як
было На той час можливо так но зараз я муз Ям скажу
так што набрикал тут о танец Колечкой якій был поставленым мною перше
і бул записаний тоді від пана Петра Байсе кусоцюк від Андрия Покійного
байсе зато з кычері декітры рухы кіми тоді переглядали си материял топту
основа яка взяли ся на проти <unk> рів пят Яв досконали не
маж досконовити бо думу ти штос вычытал наприкрасом чыка я же прочытал
шу Атуно не може быти цед нас треба выправити І ты гуправляєш
і добавляєш шой автентычне і внуди дусконалює ся до того моменту коли
воно має мати свій кінцевый выгляд Вы могли бы поставити якыйси лемківскій
балят як бы была така написати сценарий і зробити сут ріжны баяты
ріжны сценариі так а як бы такы зробити вымогли такый поставити Бо
лед не зна не задумувал ся над тым ніколи Можливо Не мам
меш в мистецтві але я зараз не бачу выконавців до нього А
як тепер в тій пороґрафічній ґрупі Сут там Лемкы в тій ґрупі
Я Вам кажу так Віскы туже не был Украінцем Він тоже не
был Украінцем Але на скількы він доніс культуру Украіны до світу І
неважно хто буде выконувати найголовнійше што вона буде жыти пісня лемківска І
як вони єй донесут Як што правильно донести характер пояснити ім як
шу вони змуют ся донести ци то неважно хто вони є Я
Вас запрошую і можна ся більше бесіду звалем провести і можна попробувати
лемківской бо я не говорю не бесідой лемківской авчу ся але уграз
проблема в тым што одвійце в Америци в Канаді што вивдчат украіньску
мову створюют недільні школы тут сут в заспор на цьому Але треба
зробити вывчыня лемківской мови і бы назберало ся досит богато бы дітей
якы пришлику правда бо як бы хотіли то бы зробили А о
остатні звіданя ци выбы хтіли самы як бы мали таку можливіст створити
свій окремий колектив хореоґрафічный лемківскій Може навет не дуже бы было там
люди і може бы не так а ся то але свій де
бы своі ідеі мож было реалізувати Ну в принципі Я маю колектив
себе в коледжі тому інак Ну чому інакше я ці де є
завжды релізувал і том то же я собі задумаю тож і я
собі найшыт тушы я собі працувал і Блатюна має право на жытя
Яр джере першу чергу реализувал його там Бу думуш оций танец колецко
был поставленый перше там Вас лемківскій бы поставлены там Фокст бы поставаны
там Зараз працюю над Обертаком І Я думаю што є узавшы і
поставлю його там Тут тото я мов рившым мы маєм лемківску проґраму
яка можем репрезентувати Там в ріжнім репертуарі сут і лемківска Так якыйси
процент єст лемківского Так Но тоту цікаве І такы студенты якы бы
они не были одкіль бы они там не пришли одкаль бы ни
приіхали они юсь познают і част лемківской культуры в такій спосіб А
більше того я же не дізнаю ся пізніше після того што нигно
прикрыл дітам уйміт діду звітом был переселеный Йоманы бабце звітом а мы
най не знали в му Бо мама тото казали а от в
тым нихто не ткалсе Тому шыя зі студентами своімых колективом ці з
<unk> року фактично ме <unk> років ізлили в Ждыню Новатру Я іх
вызыв межыли в тых наметах танцювали там забавляли ся єм показувал це
вшытыкє лемківска культура Шковит Лемкє што выни проповідают Як выне выглядают і
внедивили ся всі лемківскы выступы ну і себе показували в сушым мугли
Зыцю жебы вас іщы было дуже пред вами выреали вшыткы своі пляны
запрошу Вас до нас кули з його легко нети він на бічнокня
Романа на протів консерториі в самому центрі добре Добре щестливы Для тых
хто лем тепер влучыл наше радийо повіл м же хоц докула Усін
сме іщы в літі іщы в серпцю іщы на Ім фестівалі Гомін
Лемківщыны Коло Львова в селисті Зимна Вода Покус слухам концерт покус бесідую
з Ватрянами но і чую здалека же Якєси товариство борз файні ся
бавит вшыткы в гурті співают такы вшыткы барз задоволены тішат ся жытьом
Ном посмотрю ближех тото міг бы быти Е Тато нашы знаємы ансамбль
студенька з Калуша А з нима Ансамбль Дема і здає ся з
Польщы Є то он і іх товаришы Цікаво м знати як ту
ся подабало густям з Польщы ану оно спрібую з нима кус побесідувати
Добре тому комажену гей не потверат чужу стену Гей я не мам
на мой верла на голен ей мам на мой верла на голен
Може Боже як і Божа гей як посмутни одежо Ей вас мотли
на ту голку гей але лежона за голку ей вас моти на
ту лоґу гей але жона залысой сове до лемо ге на соєнтам
фляску з медо Е ами ота не видеме гей воли не видіме
ото на тибай по мети жем меншалем затагай бам Лемку опото гай
бо до жена тяжкє ярмо гай коватияй треба дармошкє ярмо Нашой ся
горко опи нашоєм там бочок опко ея не піде ой не виді
ани одна не видіва нараз ся дихає бо то старом тяжко жете
Гей бо то стваражных годено гей не пишы то припомина Гей бол
варажных годено Гей не пишы та припомена ґрантоме роззяте хай бо то
з ґрантом тяжко жеде Гей бо ме додякы Ей жебян товды робим
гей маня другы рода гай же се я само сте зробим Як
є мішобес тот котал гей возок ся мі остер котал гей дверай
мила коле сачы гей модеш моя краірачка гей дверай мила коречка гей
модаш моя краірачка Боже волешто ся стаго гей на яблоні яблок мало
Гей ци не было ци опали Гей ци лоці орывали Гей де
было ти опали Гей лоці орвали Тому коса добре косы верумила єдиноти
ей не сподил горбокяма Гей одикона не ґлепана гей несподиного гей оникотане
клепана гейому меля єстино гей выяті свята косела Гей на вам приносило
геймо Гей вы там як трошка і нашы ады але трошка і
найді до Лемкы акменна всопи аме так добре косове Петро Лемкович пригал
єм тепер Мешка мерславі Я з моіма камаратами сме пригали з околиц
я сам уж Тепер особисто Мешкам врославі але моі камаратя сут з
околиць барже Лігниця Поль Кыді Ярослав Чупак Богдан Пецушо Кєґланю і Юґів
Юрка сме пригали <unk>eaє мали мы сме довідали ся же вас єст
такій гевфестіваль казало ся же сут льоты Тепер з Вроцлавя до Львова
і тото сме ствердили же прихями на фестіваль а приказі оціне сме
хтіли позвідати Львув А не были сте докладны на фестівалі на стереска
Ні ні але мам надіж дозмінити же за рік уж будеме Бо
в тым році новасі леме лем на фестівалях в Польщы сме были
Ватрах на Польщы не ходите ниякы фестівалі Но в тым році вдало
нам ся принаймні мі але домаже моім камаратьом тіж быти на кождый
Ватрі почавшы од Ватры в Ждыні лугы скінчыти на ватрі Михалові А
як вам ту як вам днеска ясном выглядат тото вшытло ріжнит ся
одых аналоґічных фестівалів в Польщы Як мам быти барз щыри кус ся
ріжнит на чы під взглядом люди котры нас приняли Якыня Но то
єстя што добре Ачы ні Для нас так барз нас мило приняли
гев люде Стали з нима співали цілый час частує нас так єст
найджене женичыня можу неперешмарити Але што мене іх опчыскій барз вило кус
забава про тото же не так як в Польці же там вшыткы
гуляют в парах а кев коли колічку не карічку роблят і не
знаме чом з то выгоди но В карічці тот дівчыны освічено погулятсові
як єст велькы колечком І тото нас така ріжниця нас барзо здивило
еге Так сме были на забаві альном мы сме непризвычены же гуляти
в колецку Великым рачей в Польщі лем зіст так же гулят ся
в парах Но навы Але Але сам ансамбль котрых авче рабил барштайны
маме ріж дістати до них контакт і запросити іх на ватру Позви
а не по нас але маме генігевде май має назву ІНА контакт
до них і вшыткоів будут хтіли істіґати же іхрали на Павличом якы
цикы лемківскых орґанізация ци Вы просто Лемкы Ны сме Лемкы окручме присвічным
але тото тото што нас ріжници з нас лучыт хосме прияли хын
про тото жебы поспівати спільне популяти побавити ся а то Вас то
Найважнійше Фестіваль єст направду дост великы барз файны єс і думам же
варто кы прихати хіба жы знес аж так далеко корольовова Але сільска
але то Люде іск одталь приізджают до польскій тис на захід авнаты
вартат А з нашой страны для найважнійшых ци з лемківскій і в
варто поматинових люти навет некотрых ел познатных своі коріня выо <unk> долів
Тепер співати болити ся з ансамбльом якій нераз был Юждни і Михаловак
знати певны іх виділ ден на сцені то студенка в Калуся То
певны ви дете уж виділи в Питах Побідали пойдали нам Е я
памятам зо своіх молодшых років так же іх ім виділ Маме надію
же в пришлости ци здарит ся зас жебы поприізджали барже вино же
же барз ім ся хочет не знат як іроків співай райт але
вино же має тоту енерґію но і днеска Хоцкы з Дробноскы з
того Вдало нам ся отворити Лем велька школа то же Ярекюпак не
міг зяти Акордеону бо як бым мал то выграл Вчера і гнескан
тот Але мал сме ограниченый багаз як сме летіти но А смуты
і знате якы ту з велькє вражыня як не мусит ся іхати
<unk> ходит А лем дві годины і єсесно пові вам же уж
букуєте буде букова наступне листотна пришлости же пригатит до Лова на фестіваль
гев За рік Барз імприємні барз ім приємні Янна Катарина Мырант Я
представлям ту радийо Лем фм Одспіваю ансамблю Демай то я знаєш же
ЛЕМ фм так же на наше лемківскє радийо Я любию барсувати Зідам
алто олучам Лем фм і іду Як ту такы трафили сте гев
і як тут такы Ну Як то так ся стало Вподал таку
ідею приіхати до Лова на лемківскый фестів помім щыро же нашы приятелі
з Америкы приіхали ту Знали сме ж они в буду тоны То
сут орґанізаторы Лемківской Ватрі власні в Америці Мы сме там были рік
тому барз сме ся з іма зжыли іх хотіли сме ся з
іма зустріти по просту І приіхали сме до Зимной Воды Мали сме
або в вільный вікенд могли сме приіхати да скорыстали сме з аказі
і з методы А де жыєте в Пульщы Жыме в Ґроматці коло
Лігниці А одкаль Ваша родина Ваша рід ваш походит вшыткы з Лемківщыны
так народу Майдірове Мушынка крива крива Мушынка бортне І і іщы єдновым
в текломі рунка Як вам ту як вычуєте ся Супер Спотяли сме
чудовы люди всяди музыканты можеме поспівати чуєме ся супер в своій жыволі
повірте тишо імену Петро О а іщы мозєй назвиско Козовскій Казовскій Мушыносколи
ті заказ буде літса Выжы і вчер были а не пригали зо
вчера і просто ту на ватру Е Маме отель в Львовій совіта
іздиме Нескєди сме приіхали знали сме же то тис Суперзабава Візме Я
так вас лухам же душыт то так тупер а єст дашто такі
ж неатупер же треба бы было поліпшыти Так ся добрі валиме ся
навет не зауважыме як дашто єст до поправліня до того не видно
бо люде сут так чудовы же то вшытко прикрыват На самій Ват
ничого не зміниме вшытко нам люди чудове музыка є Чом веце треба
Освіта не зміниме Освіта не зміниме жебы сме забули Ходите до тактых
фестівалів в Польщы єст Таґ у Польщы в Америці візме в Канаді
Сяды нам ся подабат сяды сут Лемкы і то єст найважнійше Культивуют
свою традицию всяди Не поіхаме то чуєме тоты самы мельодиі тоты самы
співанкы свою мову то ст чудове Мі ся здає же ту власні
тоту могу чути може не так часто як бы вартало на лемківскым
фестівалям Ци вы тоту зауложы радно але то смету на Украіні Я
думам же в Польщы тіж лемківскє єст з Польщыны в Америці єст
з американьщыны на Украіні єст з Украінщыны но то всяди так єст
Одкєдого лемківского не чути дакы дудже Але можеме ся доґадати зо вшы
з кыма такжены нема проблемы до <unk> і я жести бла Не
якысой традициі жебы Лемкы в Пульщы приходили гев Як бы они повідали
якой потребы треба іти пак лемківскым фестівалі які сут голі а о
лемківскы пистивали вершто векра ся кальо зобачыти як єст о кого деро
Я наприкат чулам же в монастырисках єст верхава Я не мог вам
ниґатам быти бо акурат завше грали сме в тым самым часі концерты
Но не дали сме рады Думам же колиси удаст ся нам попросту
до монастырі выіхати і зобачыте оскыма найбільша ватра Єс на ватрах співают
головні молоды люде А ту старше Нема молодых котры бы співали Нема
молодых котры бы грали Кале з співом музиком приносит ся барз дуже
бо то заражат ба ся своі коріня і то ся не мож
встидати Хоц бы як было но Треба знати кым ся єст То
єст найважнійше то єст час нас Мусиме памятати о своіх корінях ні
о як Ящыро зяму Юяк Там за Гором Чорна Іра Яє Ором
не буду Там за Гором Чорна Іра Яєвором не буду Я навілю
звій ледорів Адисарео Ялю звілеморів Адис радео моря мік Церка Майо Другы
муі слухайче гнескы Iж роз уповідали сме Не про Третій Фестіваль Гомін
Лемківщыны в Зимній Луді Кулюльува а про люди якы гев пришли Бесідували
сме з нима і покус слухали сме концерт і тото вшытко было
іщы <unk> серпця Але жебы нам в жолтню зробило ся кустьок теплійше
кустьок плільнійше тот кавальчык літа мы інкрустували інсталювали штурили ци переслали ци
управили в днешний ден Ну але тепер мусиме уж скінчыти передачу і
скінчыти уповід про стрічы з Лемками в Зимній Воді же коло самого
Львола то запрошуєме вас в Зимну Воду в <unk> році Думам же
вам ся сподабат Агнеска мушу ся прощати запровадила вас в зимну воду
село коло самого Львова де жыє барз дуже Лемків Анны Кырпан Оставайте
здоровы до стрічы за тыжден