70% #2019 - 70% #319 Юлия Венгринович (з д. Калиняк) з Лабовы (1 част)
Еп. 2019

70% #2019 - 70% #319 Юлия Венгринович (з д. Калиняк) з Лабовы (1 част)

•

Опис епізоду

To rozmowa Anny Kyrpan z Julią Węgrynowicz z domu Kaliniak z Łabowej, poświęcona historii jej rodziny, ich przesiedleniom i losom kilku pokoleń. Odcinek porusza też temat lemkowskiej prasy, zwłaszcza znaczenia gazety „Nasze Słowo“ dla życia kulturalnego i codziennego Łemków.

Видам вазму моі слухайці при мікрофоні Анна Кырпан Такыма ци подібныма словами звертам ся до Вас од початку <unk> року Кілька разів юж мі выглядало же проґраму <unk> процент буде закрыто Коли зачала ся пандемія пак коли зачали ся полномасштабны русийско украіньскы війны але продолжували єм дале глядала єм ріжных способів і форм жебы продолжувати Хоц было то легко але не заперли єм проґраму Назву проґрамы <unk> процент выдумал Богдан Ґамбаль якого уж неє знал <unk> процент то мала быти оповід о Лемках в Украіні был приблизно <unk> процент Лемків выгнано з рідной землі на схід В проґрамі <unk> процент мают звучати все голосы нашых респондентів Мают промовляти жывы люде од самы передачы гыдут не на жыво Налетят до вас в прямім ефірі а прирыхтуваны наперед І леж не тоту особливіст в проґрамі <unk> процент бесіды жывыма людми для ній єст важна Не хтіли ся бы того формату зміняти але змінили ся обставины Зато не годны єм далей тримати ся вызначаных од початку принципів Єден з них лемківска бесіда процент то проґрама в якій окрем даякых манятків ма звучати лемківска мова При тій самій єм зачала робити тоту проґраму по части задля того жебы научыти ся в такый спосіб лемківской бесіды І тепер мі барз трудно тримати ся того принципу якій запроваджано од початку был респондентів штораз то меньше і меньче Зато тоту проґраму очывидні час заперти Може не навікы може до ліпшых часів а може і на все В каждым разі кєд буде колонять словис достойний трафите до ефіру нашого радия цут буде ся даяка подія і о якой кунця знате нашым слухам то зас пуцюєте <unk> процент А тепер послухаме другу част бесіды яка зачала ся тыжден тому Припоминам же з Івано Франківском пішла єм на полудньовый захід до Придгіря Ґорґанів а конкретні в селище Солотвин Нараз оповідали сме де Украіні особливо в Голичыні Компаті замешкали по выселіню Лемкы Но власніщысо Лотвин не належыт до такых місц Цілком не належыт цілком не належыт Бо не было в той околиці сел перше заселеных Німцями ци Поляками якых переважні і Росиян выгнаных з Польщы Но то можна было ту Лемків стріти хыбай припадкову то власній был такий рафунок Пані Мария Дямба з є покєба замешкала ту бо мала ту роботу І она і єй муж выбрала свой єден фах геолоґію Лем же по технікумі пан Миколай Золочно вчыл ся пак і в Інституті Марияніт бы вродила ся єдна дівоцька Ґалина а пак друга Світляна то власні она Світляна стріля ня в Солотвині Но але о той роботі ното власні в Солотвині і в околицях было дос роботы для ахеолоґів бо як і всядит в придвірю Карпат так і в той околиці вядали і знаходили долу Ґаз і інчы підземны богатства якы залігали в ту посісідство Нагтова ропа ґаз є добивают іх і з них скорыстают ту і днес Нові для люди якы при тім робили поставленых дім і власні ту родина Миколи і Мариі достала скромны мешканя В нім власні і Бесідуєме а і обзераме стары знимкы тоты іщы з Вышоваткы власні з того невеликого села з Вышовадкы в Ясельскым Повіті походят родиче пані Мариі а і она тиж в ним ся вродила в <unk> році дзямбы родина Війця і Маслеі родина єй мамы то гейбы модий Лемковины Іх доля то направду доля пересічной лемківской родины Єдных біда гнола в Пілнічну Америку другых Полудньову хтоси втікал од депортациі іщы През чехословацку границю хтоси іщы скорше перед <unk> віхал на захід Польщы а інчы такой не могли уникнути выселіня выселіня і на схід і на захід Розлетіли ся на вшыткы стороны світа як тоты пташкы Але не вшыткы пак ся стріли Но то послухайте кус нашу бесіду Вы ся писали з дому Дзямба таку Мама была з Маслейк Так Так уж знам Вашы родиче то мама тату з якого року мама з <unk> року <unk> І тато і мама з Вышеваткы Вы повіли же тотого родина была більше як ту наз ним пак Ту видиме трьох братів І двох бісестры А были іщы Діти як был Йосиф де поіхал на заробіткы в Америку вернул ци ніт а Василь і сестра Вулька в Арґентину Тыж на все Нє Василь потім ся приіхал сюди на Украіну сюди Власті Так зовсім А Улько што лишыла ся так го вне дітей не мали на тят вшыткых было вісем Так плокнул А ту мамени родиче а ту Ту Моменос сестро і Марина єй доцівка О дві сестры было дві сестры і хлопец браты было іх четверо было мама дві сестры і і брат Мыслеі Кус родина менша то я так розумію же зато же тотова родина была дос великой мусіли давати сой рады і дітям повіли же мусити яклоси думати де іхати зробляти так де муси де Йосиф же поіхал што был старший і так Він был з <unk> р Але найстаршый найстаршый Як листы писали якоси екосы переписували сякы з язнам я знамши як уже він приізджал сюди з Марякы до Львова бо дальше ниде му не можно было іхати дотоды приізджали моі і з Чехів Тета отого тета наймолодця тотаж в середині Ту она в Чехах то же приізжала з дітьми до Львова Новідзеня Как родила ся тіла в якым то могло быти році в шістдесятых роках Але якій самый рік я не памятам А тата жыла деси близ буду границі ци Но она як сказати Як же хотіли нас на східляти выганяти то стрик Дмитро він тік і жонатий был дітей не малы і він і тота з малым і з чоловіком деси поіхали дальше близю до німецкой граници в Польці А тота тата Словаків Чехословакію там через ліс близо близко том близку були тре студа поіхал пішла І ся аресла якоси грони а мы ся лишыли тату переходили бо то як Добре тото шыткали дома в хаті тото болотно тото такє грубы то все тоткє для роботы тото все было а якше ліпше штре было то ітишли собі ту до Словаків ти скупували та уж ли том свобідны собі ходили і там купували а дома шыли опіця та якысы капаты ґорсеты запаскы осім такєвы так Е то з той родины як бы тот брат і сестра зо своіма родинами они не Но тота оли ся повіми таку тота а Ганна тота наіщы дівкы была як пішла зо грани туда до Словаків Ога она дівком пішля та самы ну сама перешла ну сама може істи колиси там мала яєчку затримал там і перешла і уж там зо мишко там вышли завіша ся тоже за нашо Ти там же сме туда єздили го а дато Жатец Чехословачына Жатец был такє місто Жатец она там добрі ся мала двоє діти мала там хату куквартиха І то власні была така стріча родины коли і она пришла до Львова і пришолнак брат старший Юасиф Ей приіхал приіхал зо Маєкы а там уже приіхал Андрий Андрий на Тропольщыні бу і там так Е ушыткы ся стріли де маєте ой до кольоровы додому із кольоровой знимкы не было так Осип то мама то бато угм а тото Татеха з Чехів тота м ой а видно праці хто з заграницю Василь той Андрий О то сын з Чехів тоне і Мілюшка тоже з Чехів ма то Андрийовий Сынти наш наштут В самым центрі Куломінскєвиця памятникы Но то історична історична знимка же так вшюткы ся стрілим Але не знам ци Мали можливіст спокійні побесідувати бо знам же слідили так ма коли хтоси пришол напр з Америкы то Хыба деси по парку бы ходили то може та ходили были ся по місті бо так дослідили Із приіду є провезу машыну дак комуси лешыт машыну ти так більше і не приізджал Ну та він уж тиж был кустарший той жолтал малыс як то тепер кажут бар а як тото было там якто ся называл нехтам такє осусвємал быжы лам продавали ден Піл ресторан Дай бы то кажут маленькє тикє ресторана Но штоси та вы в <unk> выіхали так з Вышоваткы Ного Осифа то іщы долше не виділи Таз я зовсім не гм іх мама напевно не виділа Тото не знате уж кільку років Ай то він уж давно помер уж давно помер Но я гварю же він мі іхал до Америкы і іщы давно так так то не знате уж кільку років выіхал молодым а уж старшым был повісти в повалі до сві повісти уж макыі то та так То то была історична сільця ціле жытя там прожыл што оповідали тоты заграничны заграничны руды дале добрі ім ся жыли там тир Выповіли же брат метро выіхал на захід Польщы Мы сут до німецкых граници абы не єхати сюда до Украі з родином родином тай бы сам себе вигнал бо пак выганяли тади а він єса сам себе выгнал там і сам собі Господар і то же ме туди єздили з чловіком Лем там господарку мал то же так само як і вдома ґзурал бур тантосину сіял кысадил кормил ся гом три доцькы мал три дочкы дві щыли ся всюдистом а молодця в школу ходила казала Я тіж хочу ся іти вчєти я не хы быт здугноів Вы підтримуєте тепер родина тото тепер медже собом діти тых повіны так выґа слабо контактуют як тепер Мили слухаче припомином ся днас бесідуєме з Марийом Кєбом з домом Дзябом родом з Выселадкы Запроводила ня до ней єй дівкы Світляны яка з родином на початку полномасштабной війны выіхала якоси чудом выіхала з Марию Поля і пришла до Іванофранківской области де з родином жыє в безпеці Зас другє дівка голины мешкат небарз далеко і тиж близко гір в Селиці Розняків Думам сий же тепер зробиме кус музичну перерву в минулой передачы чули сте якій співат пані Мария Але повім Вам же не лем она а ціла родина Дзямбів любили співати напр дівка пані Мариі Галина уж богато років певні іщы з тых часів коли постала соспільна орґанізация Бескєдскє Зиблядство яка входит вытовариство Лемківщына співат в ансамблі Бескєдянка Як милют ся то тот ансамбль діє власні в Селисті Рознятів Чули єм іх выступы но то може і Вам дам тото послухати же за к сво што такой моє рі завжды завжди є гынівыше чок Останя сызло Лезго свойы c лем дружы гый сой То мекусть побесідували про родину няня про родину мамы да В мене брат той на два рокы швид мене молодший то він принімал участ в калості в тій капелі співал Мушыте бы што там є пелай єздів скму та Хоріта так ольківскы тавий ся студенко та І він выни єздили в Ждыню ци де там ватру єздили То віншыватку іщы вдивити ся то што не машы дивити ся бо то же нема погоріло чышло томже понестянок згорено згоріло І він там зустрічал ся бывстыма Сестрыме темешу в Польщі там не одна приіздила сюда до нас було а так тепер Но они по якому бесідуют Но по драгу Бо недва може може і спольщыли ся може як де але они по польскы самособы а лежы они іщы і міли говорити по свому говорити то там стрічали ся а Бо то як бы рідні медже собом контактували а тепер як бы двою рідны То якы ци товды кыз дулепер з інтернатом то можна през цілый світ бесідувати Та як єст інтернет то можна бесідувати та з Чехів таку фотоґрафію тета Веслава О там єй шыкы середина се бесідят чышвятом Ціло того тє показати тутого брата свого такого теперішній Коли видіш політаштеперішній гінже Помер в <unk> році а наймолодші браты будівельникы были Вціли ся майті вціли ся там ґде будівельникым стали цінне тото вшытко цінне было то ціле жытя ту не так як тепер знимкы робили кажду секунду Ога гото як бы в Чехах были оту брат Як бы всяках были ты сфотоґрафували єй чловикы і я і моі дівчата І то якій рік песю тут ніт О єс свята як выходила заміж о ся Бо не там маліу Я кажу не было бы щастя але нещастя помогло было Тепер то війна під час війны в той морілу воє взяли москальота і у ней ледве звідти ся вырвали І тепер ту Чекают по перемогы До то мы кус побесідували про родину тата мамы мы кус побесідували але я хочу знати то вашы родиче такой з того были села така той кыта і они поженили си поженили ся коли В <unk> році <unk> році І шлюб брали такой вышывальці Вышыватці але брали шлюб у грабі Гротам грекокатолицка а в нас же том переходили на Православі ну і там не хотіли навіт шлюб дати вян роду Кілько годины вышываці не перешли на православну конфесию і в грабі была церков рекоменту лезка же ходили тадне хрестили тоже в грабі Гм гмм ту церков ту ходили в граб є они істі ходили такой вышываці Але вышува ішли там уж православна ци равы Але они до печатках іщы там змовляли ся бы том свічку якыси татові не дати А мамо моя батькє мамені були православніж православні о Ти а мама ся татови передавала істи як забыла замужня Овшы о том протів тебе там в церкви хочуты з тамы якыси світскы давали тішо о тато собі взял якуси свічку тику шыбісю зрубил то мі дес і взял і тут коли світскы позасвічыли а він собі а йому не дают він собі свою одягу найбільш світску зосвітил то было так же колиси давно в церкві Были такы напереді стояли же тримали такы великы свідскы было так тепер може так неє тримали такы великы і то Лем такы могли но не знам поважны ґазды тоты великы свіджкы тримати напереді Штоси такє было буд хто не міг тото може хлодит о тоты може ходил зопозы так гм врадиме лоці на подругій світ а я єзджы жыют Вы найстаршы Вы народили ся в <unk> земі і по вас хто брат <unk> Ваню Тах і Мизьо Михальо <unk> мали сте двох молодшых братів так гейбы вас троє так троє не слісті была сестра <unk> році Але то Померла ся маленька о тот ся слобувало на тиф То сестра вродила ся уж ту сестра то <unk> році І померла цілком маленько Та муленька то тато захворіл на тиф сусідовичых лежал на тиф лікарні потім мама Потім я і потім брат а бабця лишыла ся сама в хаті Маме нам а това мама Она з нами приіхала на Украіну Но і потім мамо в лікарні народили Но і там яку наслобати там дитину не тримали чого Сиддали додому Ти бабце коло того ходила ти Я знам як она там ходило тяжко Та ти померла дитина Потім тату як же выздоровю ти пішыл вєдати сой роб роботу дес Ти нашол там сусіднім селі Букова называло ся был колгосний млин О і там два коні мали і тоту же конюхому як казали струіл ся Де добрі мы не голодували бураз при млині тато робил было нашый дахто і приходившый кому здавали там мукы ото <unk> рік то тяжкый был О так Но <unk> вродил ся іщы Ну то його Дак <unk> ся жадил він Я ходила то <unk> клясы Ду вели Так А потім уж тато найшли Овців мали звязок і з калушом бы тому же в калушы жыли е сестры мамени бо і тудаме переіхали Но і там по квартирах Ходили ту до сюда бо то купити хотіли ус хыжы то не было як за што дуже по квартирах а потім же з двоюриного брата од того барни жінка робила госпі до Ярку єй дали пляц казали пла і тоді мы хату будували на двох Вы мі вкус оповідьте што вы памятате такой з дітячых років што вы памятате яка тото вышыватка якє оно было невеликє но але є великє село было З Хаты близко стояли і были од навіт другый так што до сусідів з зими навіть бусіком по снігу могла перебігти Нема в Высокы Гори Ны ни та ну але там ґаздувати тяжко было бы то землі была тяжко камяниста таково От але робили ліяздували сте што мали мали мали в ся мале худобу коровы коні вівці свині гусин общым птицю Но і так робили но то не бідны бы єсти бушы файну бы Но земля не была аж така добра але выкусмали той землі То бы землі землі была Ліз был мали бы потім якы уже нас выселяли нібы то нам давали таку кубатуру і там писало кілько там морґів поля кілько морґів лісу Шо було Ну то люде робили ти Тым ти мали От Тепер каже ліпше альбом бо тепер дуже робит фотоґрафіі дале а ту може видіти в телефонах а тами пропасти можент Оду моє видіну товту можно видітка добры пукату праправду кісує показати Мама богата на правды О го тоті два браты старшы і молодці Вас ся так моі Ті подівальникі той артист співал в Польщы єст рік Вы повіли же вашы братя єден і другій так В <unk> році помер і <unk> Ой так біда Зас пришол час на музичну перерву Тым разом подаю фраґменты з нашой передачы о ансамблі Студенка з Калуша з <unk> року Бо братя пані Мариі Кєбы з дому Дзямбы з яком днес бесідуєме тыж мают стосунок до студенткы Іваню і Михал і дівка Михала Світляна Петрустяк яка на початках діяльности студенкы была музичным кєрівником ансамблю Видите то як бы фраґмент той передачы выдостали сме з нашого архіву Най же тот фраґмент з концерту якій зараз прозвучыт буде красным спомином о них Тепер вышли на сцену лем двоє сам кєрівник Беяну Ган Магловскій і Іван Дзямба жебыли співати туетом світ місячку світ A выходы A ЛАПІ A Пон Іван Дянба добрий майтер ціле жытя будувал тоту місто коли Але гнецто бесідуєме неуйтім о студенті і о лемківскій співанці Дзямба Іван Михайловіч Мітати моя мама і вся моя родина із Польщы переселиці Одпадємо гышываткы ястлечку оповіду бо ти так пішло породу Я то люблю співати Мы іш тенцюєме але так не змогли сме зробити кус прову А і як фестівал куте найбільше Тот уж умы зводяно ловскым співами світ місяцку світ є купы такы Берти ся рекруты тіж люблю І выновино червененькых тотя буде пити і тако я люблю Не были торочыкля знаєте сумнавды такє знатсити богатых та єку дуже богаты співанукє знам темкільку руків ансамблі <unk>ene Яка вісіна Джы жытя прошло хоче лем Вам іщы так само Бодай іщы А то я Вар дякую абы вашы слова до Бога дошли Але мі та доповідал што в нього было <unk> років для народжыня темым одповідаль на дня роджыня тат ми той бажаме іщы прожыти <unk> років А він повідал а Бог тя не послухат Але так помер на девнос на <unk> рыці Святливою Вам тіж дякує А тепер буду просити іщы суденю сівати Іщы наро буде сівали Іван Дзамба а на сі протиме треба о A не Анля права нары роды Длявого І вы повіли іщы же што ваш брат же выступал єздил до Ждынівату Ваню был такій вышыванці А вы не были для дея не была Не охіли ся на тото треба было вык выробляти ты документы заграничны паспорт Отдея якыс такше не приш не могла О а брат дуже там як бы было в колусі жыло весь час Я бы тоже том принімала участ так бы я любила співати любила Но так пропало свойом роботом І што тот Ваню повіл як він пришол до Вышоваткы што йому дам Та што він том виділ бы нич не виділ былоку бо нич не было уж Не было мич такого што він бы міг іщы з давных часів торошто дихатниякых ся погы погоріло том понесю нове А што він більше міг видіти Але был был на тым місци тих Вы може памятали дашто а він шато може запамяташ як ічого не лапусте будуш памятати А вым памятате дасти Йовал тарку Намятам Я знам што брали мене до церкви єщы є в дитинстві дуже мліла надвір ментили Церкве церкви того диалеку то лез лестє од нас низдє Нижнім кінци Знате я посмотріла на тоты знимкы но цікаво видіти наприклад якы люди ся зберали Виджу же хлопы уж такы гоноровы же они уж по тых костюмах А я виджу наприклад ваша мама навет ту уж як пришла она не зрікала ся свого струю з дому она так позберана ну неділю повіме так позберано такєм домам ну то барз згарді выглядат ба згарді выгляда Іщы хоцю знати хлопы вшыткы были уж так по европейскы Ци были може старшы люде то такє на свята так о так А на каждий дан якы президенте такы собі кєсе на гавеці том было такє з такого полотна тканого сло о такы А той же іх ралих скупляли такы і а лишыли дома шыли там были кравцені шышыли опільцяте ґурсаты лыже часто купували по словацкым блоті та словака на тоты кабаты а на материю на на тото вшытко дак так Тотами быше рішыли же то м собі самы шыли Нота на приклад гуртате што каж всешыло суйци был краве Ні то кравец был Кравец бы може кравцені были Цішыли шыко то може кус тяжко горцит добрывшыну тото прав є кравцені А вышывали самы острыту то вышывали запаску а тото є там зуму тым басунанка баса базункы прашы дракы декоративны удас може і высиде то гы Ну а Тю памятит ся то ден коли юж высиляли Тот дес так же може травень так што уж тепліше тепліше з толгу де місяц напевно в дорозі были То іще добрі же іщы на <unk> році шо нам дозволили істє брати Што хочеш берати з субом Вы ме взяли машынку швейну єс ся вино оно мене є ножану жых в Словаках обміняли на дві вівці о машынка І мамино придане было такє вада Жы маю тоже тоту скриню ваду єст єдла ту та о Це основне шымаю Ну так переєны брали тоты заголовкы ну є так в тым товарняках можна было взяти корову Ґарову так і корову брали Там разом в товарняках там от застелено том видно соломом было атакувати собі застеляле там перенимали тото ся єй корова том Овсю долвы єхали люде по дорозі вмерали вот багато было ся помрали Ти так веслек жому вмерали по дорозі Чом вмерали по дорозі то я знуса но ци то были просто хворы ци стары Цо были маленькы діды Яколя за діти не казали з за дорослых того дорослых тар Може може страс того всяку было так достанці Сталиньска областя по моім карань ци якусь том карань называєте чыя тотну си так Но сонцедіньсконасконатко так ну то є видно мнетам місцеві ті головы кул голоспут ци тото мало видно завданя такє Абы ішли собі брати кого хочут то не вязно шом бы выберали робоцю силу давно што Кого лишыли тамты поіхали решту дальше дальше Водвуйку мій Лишыл ся в чуріні його лишыли там то там село великє было і школа і церква то все там было А нас уже вкінецы пару хат был може стріти таде кє там третіє пару хыжі было і то ми тата з дочкою і бабою мамою ніби ну і мы і татова мама бо то татова мама была з нами а мамина мама з сестром о А потім уже приіхал з Німечыны боєі іщі в Польці были то сын тен поіхал в Німеччыну абы шробити гыдно А потім як мы вже были там в Климушы він нас найшол і туда же і туда приіхал з Німечны От він собі том Він ходил там з якою з дівчыною місцевою ходил а потім же сестра померла Така привидска была ужы вночы На двір выходили І вітер єй обдутал ж напри зашля до хаты і голова заболіла ти голова быти головати головати пару днів голова шолже і не вставала з ліжка там казали або взятим якій з них такы дідо Видно жебы с покликати покликали а він подивил ся каже Як жыє до девяты днів То буде жыти А она вмерла дожыла Ну і товды уже на похорон то приізджали приходили такы родину якы знайомы на похорон от і там Ванял мі то брат мідвіний собі там єдну сподобал гаврилячку от і потім ся на ній женил А він собі з дівчыном якысимтом хладил Ты Ты і ясно ся напевнує так дале а така файна дівчына была оно продавало маґазині Дикы су як казали манку зробила так не достачыт шо манкы ні судили єй Боже даколи судили ні за што Но він тоді женил ся і так поіхал а потім уже узнали то же полатім його дочко оця што така кучеряла Надя Тоже кілько років мала сиже ту в кавушы і узнала якоси бы там вашы лемкы є якосивно узнала же є братний Значыт тойде ледіти так што была в тюрмі тота в маґазині продава Такій красин казала він приіздил туда вкаус денаді тосіма але яне бы я так все спочатку хтіл з домя женити Но і што быти і так она она была што єй заарештували оно было в тюрмі і товды вродило таю напевно Одкал такы красы він батька вдал вся често батька і тимадя батька а ті двоє же є на маму Бона четверо дітей мала мал Іван Братко овдалс Певну маму видите якє то в жытю і не треба і кіно якє то в жытю было і то імятам племусі мы жыли там Той нам добрі было єсти мали што корова было то ся І тато мыслобойкы том навчыл ся робити людям Бо коли сы вас бы дели бо такы мыслобойкы так ну ти до школы далеко быловати тато каже Я тут не буду жыти тут не ма чым наіт полити Єден до брата брат Андрий был в іншым реґіоні там уже і угльом полили А тым ту поіхали туде до брата Андрия до брата Андрия І там в нього были троха а потім пришли такы флейкы ктепер кажут брыкє зробили што будут назад домів до пості пустяти такы зродустил паст татарку ва І давай хто хто хотіл і давай доберати близче до границі Те мы так люди повірили так і мы так попали До гірова До коли грани самонито Ну і там на тоту лісницівку попали бо дуде підеш скрил хто над даленом там жытных там святу Далем Да хату нам дале хату таку на штырі кімнаты і там по каждій хаті по одній сібі каждій квартирі по кімнаті были А там похворіли ся Батькы мылів і меді обыдвоє зла званьом похворіли диф От і тату думали шуже все шымре так тяжко хворий был хворий был мама там народила шытину то а потім же і баба померла ти мы же батькы і нас двоє з Іваном же тотато нашол собі роботу там в Букові ото Яючка зала конюхом там робил ти нас єст було шо потім же там сестры мамы і сестры то дві были в калушы і мы давай туда до них поіхали Близю бы там никого де не были там никого не были з нашых З Лемків николи в місце витамо та і поіхали туда І там бы м же оселили ся Декяту бы Я Вам дякую Моі наймилейшы слухайці На тім завершыєме нашу бесіду у нас в гостях уж другій раз была Мария Дзямба помужю Кєба яка вродила ся в <unk> році в селі Вышоватка Запровадило вас до ней селистє солодын Івано Франківской области Анна Кырпан І на тім пращам ся з вами і не знам коли іщы ся стріли тримайте ся оставайте травы жыцю Вам вшыткого найліпшого З вами была Анна Кырпан вывано Франківскы Майте ся красні

Автоматычна транскрипция

Видам вас милы моі слухайці при мікрофоні Анна Кырпан Рідко мі ся
так притрафит але доколи была ті так же выду берати інтервю в
чловека про якого кустю Кюзь знам Власні так было тым разом Лев
Мунцяк з якым юж звычало інтервю на сім ефірі подарул мій книжку
про його рідне село Лобулу Пан Лев мал до той книжкы безпосередній
стосунок был єдным з трьох єй авторів окрем него про рідну Лобулу
написали Іванна Полиняк і Надія Юськів Но і тепер Дуля мі послала
рідну сестру той Надіі Юсків з дому Колиняк Юлию розумій ся же
чыталам тоту книжку выдану Івану Франківску іщы в <unk> р і уж
кус знала єм про дулю лемівской родины Колиньяків о вшыткым не буду
ту оповідати повім лем же выселили іх аж до Яготины колиси Яготин
был в Польтовской огнеско в Кыівской области Знали єм же они были
там недолго поіхали в Галичыну до Турнопільской области і замешкали Кулонастирск в
селі Колівко Влесні там в Колівці пані Юлия Калиняк Пумужу Венґринович прожыла
більшу част жытя Там пришли на світ три сыны там проробила кілько
руків на пусті Обродила ся моя респондентка як уж певні сте ся
здогадали в селі Лобулы Вівана Колиняка і Антоніны Криницкой же приіхала до
свого мужа з Сулотвын вродило ся осмеро діти Єднак Штефан і Ганця
вмерли маленькыма а Олександер ужнадцетлітнім парубком коли в часі окупациі шырила ся
епідемія дизентериі червінкы Затулишыли ся іх ладык з <unk> рока Мария з
<unk> нашагнешня респондентка Юлія з <unk> Надія з <unk> рока і віры
наймолодше же вродили ся в <unk> році Непроста і нелегка была істория
Лобувы же лежала на важнім тракті медже Новым Санцьом і Креницьом Нелегка
была і дуля родины Колиняків але у тім хотіла бы м побесідувати
кус пізнійше а тепер кус одыйду од той темы і прочытам фраґмент
верша Якула Дудры же зови ся чытайте нашу ґазету Гу не вшыткы
Лемкы знают іщый утім Же книжкы і перо сріблом і золотом А
для старшых важна в іх жытю ґазета Ге баг з тым смутна
справа гварит стара тета Бо ту мідж Лемками Навет тот богаты не
призвычаєны ґазеты чытати Знаходят ся такы але іх парз мало Што люблят
ґазету як дівка дзеркало Быдівка як хуцьє медже люди піти то ся
єй належыт до дзеркала взріти так само і старшым ґазеты потрібны штобы
были люде до всього спосібны Ґазета найтуньшы тулер для людины і повинна
быти в найскупшій родины хто культурне жытя не хце провадити лем з
себе і грошы в стані полюбити Такій не ма в людях повагы
і ціны Він жыє на людскы писмішкы і кпини Хто не хце
ґазету передпляцювати Тот рідну культуру не зна шанувати Днес стары мудрости шкода
споминати Ліп ся дашто нове з ґазет вычытати Та хтоси ту в
селі має наше слово Ба та оно ходит так як млиньскє коло
Ходит як колядник од дому до дому і трудно го найти ту
в селі будкому Ци треба ґазету по селі глядати як єй в
каждім думі люде можут мати на <unk> злоты то каждого стати і
ґазету буде в каждім тыжни мати І Уж є ґазета в домі
до чытаня На кажду неділю для сына ци няня та єй бабы
люблят дашто поцітати Бо ім ся тиж гынує горцми чеберкати То тверщ
написаний в <unk> році можеме назвати дост делікатном лагідном реклямом ґазеты наше
слово Но і што же Міг тото реклямувати дудра бо другой такой
ґазеты в Польщы де бы систематичні кустьок писали о Лемках товды і
не было Но і тым більше єй не было в Раряньскым Союзі
Але можна єй было принумерувати і в радяньскій Украіні Може на такє
было то просте але можливе Наше слово в порівняню з украіньском пресом
выглядало шаленно демократичным з <unk> рокы Принумерувал його імі дідо Павло во
Львові для свойой дівкы мойой мамы Мама была барз зацікавлена радо чытала
тоту ґазету і гыпак коли в інституті в ґрупі познакомила ся з
будучым мужом моім татом родом з Лемковины то уж мала добре вынятя
хто тото суд Лемкы Но але я хотіла повісти не о тім
хотіла єм повісти якы то были часы же люде барз любили чытати
тато преці іщы цілком недавно чытаня ґазет і книжок было барз популярне
і барз ся похваляло прочытам о тім іщы єден верш Якова Дудры
Никого не силю Василю Василю Я тебе не силю штоб ты взял
ґазету в Неділю на хвилю Ты сам мусиш знати же треба цітати
як хцеш дубрі жыти і небідувати Ани тебе Ваню ани твою Ганю
В будякім чытаню я вас не поганю А тебе Штефане най будхто
застане В зимі вечорами над книжком з оцями А ты Николаю тримай
ся звычаю але не такого як тот Адам в раю Што бы
тя буд яка не надышла дяка І не обернула єлка на дурака
Ліп ся уж цитати і над тым думати Як зелений улиц зілками
зрывати Хто за книжку хватят тому ся оплацят Він всяди щастлий в
котру страну крачат Де не перекручыт ґазета порогы там біда волочыт часто
своі ногы Но тепер ся перенесеме до Радяньского Союзу Коли дахто хотіл
ту купити даку цікавшу книжку то часто переважні змушали го купити разом
з тым якысу книжку яку нихто не хутіл і де были лем
якысы комуністичны бздуры Подібно было і з пресом сядиль в шкулі в
інституті на роботі вшыткых зоставляли пренумерувати сой ґазеты і журналы І як
дахто хутіл дакій цікавший часопис то до него мусіл кунці выписувати і
якысу глупу комуністичну ґазету І тото вшытко по просту заставляли а і
на пусті не можна было сой пронумерувати вшытко што тобі бы ся
хтіло Преса міцно ся ріжнила од той же выходила в інчых социялістычных
державах В каждой редакциі рубил цензур же уважні пильнувал жебы на сторінкы
выданя не трафило дашто нерадяньскє Але хоцю власні о тім побесідувати з
Юлийом Венгринович то просиме слухати вы што робили на Путь Яр бы
о почці років безперерывно Проробила м і былам на добрым рахунку выконувам
тоті пляны всякы были колиси газет багато выписувати партійных выданів гмы мали
плян тільку наприклад в Ковылівці люде мали выписувати осоды ґазеты реґіонно а
хто был партійній то мал багато выписувати тытых партійных ведень там комуніст
Украіны під прапорумлінізму так дуже было в тым сею комуністів Ой не
можу сказати но з родичів <unk> могло і быти Я ві была
школі партийна орґанізация на спір заводі і колопі і в колгоспі три
І в кожній было Учытелів были там парекомуністів на Спільзаводі певно найвеце
будут комуністів А хто аґітувал жебы люде выписували заты журналы тото выто
вытышы мусіли цих ныя мусіла ходити бо як мі дали плян примірно
леніньского проміню В селі то б то районна газета была Але так
Але дале твайже в кормухату мала быти районна газета Но то было
тяжко то выяковили де хыжы І як аґітували же мусите выписати такы
Я кажу треба выписати вам газету яку вы собі бажате Тай она
была найтаньше Леніс ґіпромі а колостик не дуже хотіл выписувати таку обласну
або або радяньска Украіна была пальна ґазета кыівска до выписували тоту рейону
району то же так нібы чут не в кожну хату гум Але
выписували так на три місяці Вішыне пришло три місяці і з сязнова
треба іти і труси а по тому знаєте Яник не хтіли а
на рік не хтіли бы треба было дати коштувала то газел на
рік <unk> рублів Три рублі і сде з Увійок А то было
дуже вшытко таніє Я приміром выписувала і тотленьскій промінь і газету Радяньска
жінка то был файній журнал так ся описало Дін Сатгородя ся тым
цікавила Там про квіты цвітоводство і выпис і крестянку на росийскым моюфальні
журнал В Танин коштува на рязі По <unk> копіовкы рубльом десят Мы
то шут выло то хоч мы не мали бы велькы грошы заплати
але выписал на цілый рік можна было чытати тоту окі е люде
радо выписували Ци іх треба было зоставляти змушати змушали Таво як пришло
ся партіню выданя то залі секретар парторґанізациі ану выпису і шо выпису
єж Там выписе під прапормінізму газету правда московскуже кожному комунізту при бе
мусіл выписувати І і і звістя така газета была Я памятам то
літературна газета Нофайна была руска Літературна ґазєта руска і на украіньскы была
умышыньскы была так Літературно Украіна хыбой То был каталог хто як сказетящы
до гнескы памятам деякым А я выписувала мы выписували в нас комсомольску
правду о комсумольску правду молодєж мусіла выписувати як діточы тошы выписували сме
бо діды тыж мали Якы тобі зірка Юній Лем і не чак
так мусіли сме то дітям до школы так само тото копійкы коштувало
то же так дя одчыпного як то кажут выписували батькы дітям бымага
а барвінок журал та і ты малятко малятко То добры были дітучы
такы часописы і мі все было цікаво же я маленька іщы тогде
я барз любила дашто такє вытинати клеіти і там были в малятку
наприклад было штоси такє вклали якы су таку вкладку же можна было
з того дашто зробити ци якысу тамты зьойку ци якысу ляйку ци
і кысы што там о і то найбільше ня цікавило Але я
так повім же коли <unk> была ім маленька то наприкляд я жыло
во Львові і мы тиж принумерували Наприклад Пшакрой з Польщы можно было
кобєта і жыці Вєте і жыці я выписувала Чыя цюлька выпасувала іщы
я достала м тыж часопис для діти і міс барз голюбилом і
тамтыж были такы якыси все В середині яка си така окладка де
было штоси для діти жебы зробити тыж якысу но річ того з
паперю і кажда што было такы навет ш Выстрігували смо мы так
само діти ір вы такы ігрушкы най на ялинку над древком называли
нгы Е колис тот люде выписували барз дуже і тоже заставляли але
і самой хтіли сой дашто выписати Такы цитаты были тыжы цікавы барз
совітскы журналы такы як повідали науково популярны значыт то были наука і
жызнь іщы но но барз дуже было такых Про природу техніку такых
ріжных геоґрафій а на деякы Е нр е то был ліміт не
можна было тяжко было вып місин цікави ся Футбол і хокей был
такій журнал то трудно было выпис міру давали Два примірникы я могла
выписати на село Но то я перше йому потому комуси там давам
а потому він не міг выписати то аж до району єздил і
просил може там і далже бесул ай побляту як то кажут м
і він выписувал выцікавил ся тым Я памятам же в школі приносили
на клас такій тиш як бы плян кілько треба до чого выписати
сой на рік Але такых цікавшых ґазет журналів то было меньше а
більше были такым же Но меньше цікавы більше деси ідеолоґічне дащы іт
дальше О я памятам же тоты Скоро такый же кукус цікал ся
штоси было скоро розорали іх мало да было є мало давали там
якысо така учательска газета была гм а мы та брадяньска освіта была
газета Мы тепер бесідуєме о тім же выіхали і жыли в тотій
Радяньскій тотій совітскій системі і от вы в тій системі робили на
путь і вам треба тиж змушати люди принумерувати тоты частописы то было
тось ідеолоґічне а була так вы мусіли вы мали плян і вымусіли
і тоты ґазеты журналы барз часто они выходили для того жебы тоту
совітску ідеолоґію шырити найбільше такы тоты комуністичны але інакше Они были для
того і все чым ріжнили ся напр мы можеме повісти в тых
часах напрых сімдесятых роках польскы часописы і совітскы но наприкы для жінок
были часописы напр кобіта і жіцє і бы зрівняти з совітскыма жінка
а брестянка то лже московскы християнка і то і роботница і роболотниця
і было крятя журналы То были тані журнали як же так знайте
як то каже З чым звязана Юлина той жывы і тото чыя
собі сой писувала але так але як бы то зрівняти напр якый
был польскій но подібны повімы для жінок якы бы в Польщі ся
выдавало бы могли порівняти так і якы В Совітскым Союзі чым они
ся ріжнили в Поль выписували ты діяцю выписал а лам долго так
мы любилам полюбилам той журнал А чым они ся ріжнили Не якоси
такы більш докладно більш такы справедливо як оповіла там ся высвітювали цо
то ся тамы порады всякы были якы приготовити ци там зробити якєсьо
діти ці жо то было цікаво ми пшыяцюлка а потом перекрый ся
Были меньше ідеолоґічны і біль ся як бы близше до чловека то
доступны такы і доступны і може навет писали ся даякы річ якы
в Совітскій Союзі не выпадало давати опресід Дакус навет жарты такы якысы
ци може навет были знимкы якы в Радянскым Союзі бы рахували ся
як непристойны Та наз іщы тото так дуже скрыто А тераз то
уж высвітлюют все а те в той час зарадяньскых вади тото не
дуже так аж в равот ніца дат журнал то не так же
та я так хоц а деколи як є макілько часу хоч не
выписала То переглянула выят мала справу Гм нім там пришли листу ношы
нім товто я бодай пролистувала бо там подивила ся Я бы повіла
я виділа дос велику ріжницю медже з тым што приходило до нас
в Польщы тото польскє было кус інакше і більше было позволено як
бы тыж Полякы там жыли при социялізмі але інакше выглядали нє Я
єздила до Польщы і знате я ся сильно діла чом так в
<unk> роках я єздила ге І ся то чоловік рідный брат мепольщы
багато родин було по операциі Вісла тотаме жебы весіх перевезли з Лабовы
на захід Кодиль Нові та Лабова Новиця а то везут вам Вроцлав
Джері Маґура Швротова Лєґніц Любін То тоты а тых міста всіх была
і виділам то я ся цікавила як то не выписуєте А то
є А то мы хыба купуємо в кіоску Не было того што
они пронумерувал так як нас заставляли выписувати маєш тамт двісталіньского проміню і
мусиш його выконати І нас была така Был секретар ідеолоґіі тото третій
секретар в монасты Сках такій задорожний был На такого то чысла на
пнад годину явити ся в ґабінеті секретара ідеолоґіі звітувати як вас підписка
на ґазеты на журнали іде вы выконали ні авто ні то з
району мали пришти вшыткы што робили в плочтах так на плочтах і
малых начальникы відділеня мали прийти а тото же было і такє жо
Начальник відділіня з секретаром пар орґанізаций а секретары парорґанізациі вони були зобовязаны
выконувати бо не розпосіду серед своіх комуністи А приходит до мене секретар
пар орґанізациі і Дайте мі хто шо выписал а я кажу та
вы ж маєте мені нам кажут што жебы взяти від вас звідшов
выписали своім комуністом то смы так трохи ся посварили як то кажут
з тым секретаром і І бо він готове хце Він звалювал на
мене а я на нього так само іку Плете свитилю В двосен
зо дноль Хым голит хыгыль і світит мол кыштоль В весла хвири
бют ся шофы стрипом ідут І стрівни шумом шлют ся ошмо очереты
внут Циркуют лищой овы рывні крышто вель уй тоє ся імці хвилю
олит веру і світит мо криштоль ді провнесера вельсом той Фактычні вы
окрем того же мусіли пильнувати той вшыткой роботы в пульсті то вы
мусіли іщы ходити по людях аґітувати каждий раз бы жбы люде зас
выписали і як бы окрем нормальной роботы в плотькі была іщы тота
робота така ходити і каждому тото дзюбати так бы я в кєду
сповісти то ся то бы тото треба дуже богато часу Є Нє
Але я просто але я просто видите было мы гнес ка так
бесідуєме навет про тот ден жінок Наприклад вы не были на селі
то певне мали сте якысу хыжу і якыйси горовадец і загородці штосий
більше і вымали тоту роботу окрем роботы певне коло хыжы і так
дальше роботу єди і іщы окрем того треба ходити аґітувати жебы люде
выписали а мало того та я Вам скажу так ше як мы
приіхали ту з Польтарской области Буля смы поіхали там то жыли мы
два рокы в Підгайцях Ну то коли я то єст Підгаєс я
приіхала до Коланівкы бо пигатя уж зачали когоспы вязати а в Коланівці
жыли мамі три братя то мама каже же когоспы там були та
я іду до братів же сме корову мали те взяли і то
І посериє ся но і каже му так сестра кінчыла в Крениці
три курсы семінариі учытельской єй треба приняли єй в держанах на <unk>
курс на село те впішла в науку тых дві молодшых ше Малы
были треба но а я середня мама каже но за треба бы
было кому і на кусок хліба заробити бо як будеме жыти Тай
я пішла на почту в монастыріскых а там такій был Начальник Сижытенко
шо він напримал тых Лемків шы на почті самы Лемкы майже були
на роботі Ночоси полюбили тых люди Оні такы были трудолюбилы не дивили
ся абы ся зачіпити за роботу Я написала заяву начальником Вділиня робити
Мні казали думают матко Боска якій змен начальник Шоминко з тым матобиру
<unk> років Но написала заяву В коаліці не было зосім почты По
тому я выскрывала почту в сільскій хаті такій на половину польска була
а половину Там хтоси з родины жыл на Аполовіну на державным рахунку
была новильна і свитуха Я там капарно жыла не було і зимну
все зимли то єст страшны волы І жыл там і робили є
Нє нє не жыла Але так было же м з дому В
шунці несла собі дров до розполиди там будя якы сомы підкєнули то
в угляд такы брикеты горіло вырычці капану І відкрыли то відділиня получыла
я першу жортлату ш рублів Я думаю матку я маю своі гроші
я ся втішыла Же то я ішы а тікайте а якій то
был рік <unk> років мі было было з <unk> Но і віскрыла
я ту з віскрілю ту бочту ні теляфоны нічы до селі радий
лечуй якы стеля раму дати або што В теліраді так телефон на
корбу на стіні а знати в теды не було ні му вірти
ничого Хоче поговорити по заказу по телярами пригошаю вас там розговору з
тюньом або з кым люде были повыселюваны втеди было купа по тюрмах
іщы після війны шобы вывылозили тых сел Потому уже дали ми телефон
Одкрывают ся курсы начальник відділеня Мні начальник дзвонит чідна на курсы кажу
Так я згідна від разом ся згоділа Я пішла бы чорткові будут
тоты курсы три місяці І я была вшыткой вывчыла по штові телеґрафні
правила богатыльского обліку трохы там было ім і вы знали сте надавати
телеґраму І вы тоту азбуку морзы знали можы я не знам азбук
бы я не была тефістку Еге але ешыты по азбуці і телефоный
розголош на комутаторі так бо тото обштыкали Страшну наґрузку зо ци телефуністкы
мали шой я єм не завидувани то вы рядили нима о кым
вы рядили кілько люди Вас робили та мене тику лиш суну ошыбли
але дали ни пят сіл обслуговувати то яна і з тыма газетами
ходила по тых селах І ходил зымою за начальника як я не
могла сама справити ся і в тому же пішло такєшо абы люде
попідписували ся на газету а грошы же кого сп перерахувал переводом там
мали міс собою розраху І так я одкрыла сото відділіня а в
ковалівці почали будувати такій дім побудували великій там куль гос і мед
<unk> і почта мала дві комнаты і я вже перейшла дальше жыти
далекы мі было ходити кілометер добрі до Але в добрых умовах і
цілком по інакшым же было опаленя же было ся але тут через
пару років діскла я і ощадну касу при почті Знайти вседи тоты
лотареі обліґациі так же примусово было напевно памятати тавати же то так
бы повісти же тоты обліґациі То як бы уряд жыльціл в люди
якысы гросі але тото жычіня было примусове же люди єдно зархват річню
давати на обліґациі треба було як пізні зарклату прим як я мала
<unk> Рублів то на <unk> обліґациі Я мусіла р на облігациі І
ті облігаці за кілька років як же почали повертати платили по тихых
таблицях по зберкасі то яже робила бо відкрыла єй ощадну касу при
влочці І там трохым получала ліпшы грошы же так поступово знайте як
примірно люде похвалили на доказы там <unk> тис а я зробила за
місяц што жыєнадцет то від тых тис мені платили процен <unk> я
же мала і там заркваты тружкы То мі не было так нівдо
Але цільно богато роботы і я Вже не могла геть справити ся
з тым всім я не пришол остаток вкладів Ядвера блима мі дали
контрольора на ощадну касу І же мені было легше по плочті робити
а по почті было богато роботы бы то не так як зараз
зараз в пенсиі бату вце де пенсиі не было там пари члові
якій пул діставали кали чекат то як то было тепер по чтары
носят людям тоту пенсию тоты грошы там раз на місяц так А
колиси што люде не мали ім ним платили авто ну ни не
платили кого спінчы потом пришла пенсия колозыкам по двадцет рублів платили за
місяц Пенсиі ты так поступово там зачали давати ци то там були
малы грошы скілько там платили А вже почала ся і друга нагрузка
ті облігациі ся ся платило в віт якого <unk>o Потому почали плачати
повертати як по номер як попало І я на тых обліґациях на
тых лотареях шобыло я свізір зіла бо в <unk> років я вже
геть не виділа же в окулярах то вся через мою кєян тоту
мусіла оплачувати людям Приходили і о такого Але не шкодуєте же робили
сте на почті Ні не шкодую іді Мі ся здавало Я така
была віддана тій роботі мі ся здавало же же почта без мене
не буде а я без почты Я свою роботу лишала нераз собі
додому од треба было при кінці року ті давати звіз за два
три дні на третє січня має быти звіту Помер там мій рідний
вуйку треба было єхат я не поіхала ниґде Я на святый вечер
заміс вечерювати то я рахівницю рахувати не буду ночы та рахівниця ш
на тых кульках перекідати Можна было і помылити ся то Хто не
слухал нас од початку то тым слухацьом підповім же на зізд Юлия
Калиняк помужу Вынгринович же вродили ся на заході Лемковины в селі Лобова
в <unk> році Она власні оповідала нам як рядила Пучтом в селі
Колівка Коло монастырск то в Тернопільской области За якый час коло Путьты
зробили іщы і філию Ощадного Банку ци то Ощадну Касу як ся
бесідувало і пані Юлия робила і ту і там Оно оповідало же
выпляцювало в касі грошы людям якы мали обліґациі Потім вартало бы повісти
бо може не вшыткы молоды тото знают То тых обліґаций Лемкы тыж
колиси Страшні ся натерпіли Коли они в першы рокы по выселіню часто
голы босы і голодны зачынали жытя в совітскым раю іх переслідували ходили
влодны і гночы партийны активісты і змушали кунце купувати обліґациі значыт пожычати
державі грошы А пак тоты грошы заберали з зарплаты напр од <unk>
по <unk> рік было выпущено<unk>ів <unk>літных обліґаций зміся держава цілком не спішыла
ся выплацювати вшыткым тоты пожычкы товды як было обіцяно Того ся дочекали
аж десе в осемдесятых роках Але не будеме о тім ліпше послухайте
єдну зо співанок сестер байку бо власні іх пісні так уж выпало
звучат яко музичны перервы внешньой передачі но і по співанці вернеме зас
до бесіды з Юлийом Венгринович <unk> щестлива собудаю зызрило як зосію Оджывенст
Василы в ньо А вырішли робити на пучту <unk> років Там не
треба было специяльной освіты як вас одраз взяли Але до того уж
вы вчыли ся в школі в селі а пакы вчыли ся в
Крениці Та вчыня в канстерто такє саме было з тым поступаньом А
дожарили Украінскы горі семінарий Учытельскій В <unk> році поступила в <unk> закрыли
семінарію боже радяньска армонія армія приходила І цілы ово оця моя сестра
еміґрувала она Була же учытелька кінчыла семінарів а вся выізджали ті учытелі
нашы што нас вчыли то навіт будут учытелі там З Колюміі то
был директор в семінариі Цік тоты учытелі таміцкій багато они поіхали на
захід Поіхали на вомериші то выччыли ся в Крениці і ваша сестры
Сестра на третій курс скінчы в застроях молономену Мария Вы фактичні вчыли
ся в васім селі в школі а потім вылучыли ся ли в
Крениці єден рік та учытельскій семінариі до закрытя семінарий та а сестра
была старша то нас поступила скорійше то вчыла ся три рокы а
я мене тато не хтіл дати до наукы бо нашси так завели
шну ся втянули до наукы нас было <unk> і <unk> рубу але
раз один помер То троє має выщу освіту двоєсередню я в тому
чыслі середню А што сме зостали під час роботы треба было мати
свідосту про середню освіту і я ся заочну вчыла ся в тіж
назышла жебы десят класів было То заочній школі то же бучаст Боже
в монастырі скы соєдинили єден час было бучаскій район а то тілько
філия така была а директор шкой заочной был Наш Ковалівскій Такт то
Знала не знала но але порівняно як другы то То я мала
освіту трохы Боже вщыла ся то працувала долго я тоты курсы на
відміну здала мало єй навет дотераз іщы тоту свідоцтву то Вашій родині
вшыткы были здібны до наукы і тягнули ся доукы ся тягнули і
мене до Крениці не хтіли в тату ніяку сит як вака або
моя Коліжанка жы разом в єдній пальці сиіли вчыла ся вонаполь выіхала
а янє пяпасу коровы і плачу Боже оя така нещестлива же мене
не охочу А пришол наш ксьондз был такій в добрых выт Штефан
Корнова Корнова был в добрых вносинах з татом каже Іване Што вы
робите та пустіт свою дитину з доткыльниці най іде най ся вчыс
як діти ходи А хто буде на ґрунті робил тату вказу Та
якоси буде же брат пішол в науку і сестра та старша а
тых двоє двіше малых І аниже рахували таку середню то я же
мамі і корову подяла а коров нас было три то тяжко было
цого не раз з поля втішла та будуєш може коровы Закажут то
пести нала та є такє вом поніч ціну сушыти ту перекідали минуч
травы такы косили такы лукы Но тат років я вже робила так
низкій діти ніс ту виджу выхованя То не тову дітенну увагу приділяют
ся а то што я там малам яялькы не видю ниякой за
ігрушкы воєнный часбу хыжу збудували сме люди дні і днівя з нього
ілют они ритру самоді і Ліж той головит терпит кым вродже еро
тім моді єй ощыліт не гет І суты зідеш Видя смо ти
спомя можете оповісти промову про тото мама була дуже працувита І одночасно
хотіла одіти ся файну была молода памятаю фотоґрафіі мала файны На великден
были в новы мешты файны попрасуване все в скринях было хоч наз
і небрі були файны якы ми вывезли на пол яготин і купили
нас меблі до Кыєва боли дуже нас політура така ша як дзеркало
можна ся було в них видіти Діти были дне за другым через
два рокы нас шестеро аше двох маленькых померло зовсім маленькых по рокы
малу стежню Але то трудно як трудно жінці Як діти єдно за
другым і як і тота ґаздівко ціла і тоту вшытку якдавали сой
роды тримали іщы кухарку наймичку платили і была така нас жінка знайома
якє з скрялів то походила і була в нас і му слуга
тоже в нас Такій такій немовний такій Ну Івангу Петроньскє ведроньскє оповіды
ми підказуєте значыт Вы мали сте слугы Мали сте якы но тій
ґаздівці і тільку діти же кусцьок помагали тато може робил але Він
был же і солтисом єден час А в якій час тото был
солписом Но вчас окупациі як Німці были то ішол там мало якє
завданя бо в Лабоі была ґміна а тоты села вшыткы до Лабона
в Угрін Котів Лабовец До Лабовы ґміна была в Лабові а солты
з кождому селі окремо той ходили звітувати там было Тату был мало
грамотній мій Але він такій был В пучоті чось не селотарет його
выбрали на султыса То мал быти мудрий хлоп Ну та не дурний
він каже шістнадцет раз старостів але ходил сам Та выстре з нього
сміят же як не ма кому то то каміня ґіде Тай А
чом так повідалиньок Но полажали го же він міє же він того
не танцювал трохи наутя бо він тоже на війні был На тым
першій світу і він так і шось Кривал так трохи на ногу
танцювати він не міг але так голо на весіл не весілы си
памятам так тупок гей же весіля ей ге ве те мама ся
сміяла з нього каже та чого ся дрешы Тільку же Яти сліз
а так вона не ішла бо каже Ты тей каже мама Та
як не маком выйди до старус іде сам весмамин Макам ся медині
два рокы і я піду на весіля а так переважні то як
дахто вишол за старосту то і його жена <unk> мусіла тиж быти
бо она што рядила з пашками ци як ну опомагала до те
якце де ляходили Но тато был такій гострий любил посварити о так
бо пришол де з села там по своіх справах як бы де
в третій годині повинні выганяти худобу пасти А він пришол а мы
ся не погнали нуп ся креокоровы шетоят Марш женіть а селян давали
мериндю і мы тоді де з той меринді понали пастю же тато
нас нас варів медже трохы были засмучены і тотове выхованя было такє
як мамене ци іначе Мама любила нас і приголюбити жалувати а тато
не так Але на татой спині все було як што такє бо
жатим ся гриз те вшыткым долом дал долом він Но хату побудувати
таківо передвоєнні та воєнны можно сказати вже час бо перед війной очыто
ло Атбудуват це і до хати чыс купити бо мама любила шобы
і фіранты были файны на вікнах і фіраночкы такы Вірне жебы заступати
таке ресілє коронкы такы а такы да Вывіли сте же ваш тато
был султысом бо окрем того же была ґміна то іщы кажде село
в ґміні был війт так війт а в каждім селі был іщы
султыс Но і Лобова было і ґміна але было іщы і як
село і в селі то през якыйсий час ваш тато был сотису
і мал і свою ґаздівку і што сы зараблял як возил дерево
ци што так і тыж было трудно бо треба было цілу тоту
родину Утримувати дост велику родину Но мама ся окроме того чыдавала яйцем
нас така была Жыдівка мала свій склеп пані Каліня Коват Як підходили
великодне свята махіли нам ці уж сукенкы прошыти тым меншым двом єднакы
А нам старшым знова інакше Я Вас запишу я ся не питам
заси я знаю же ви заплатите і брала в нас молоко але
приходили нас до нас Жыды брати молоко зо свойом посудом бо Бо
свой зволи сы нашого огорця же не хтіли тикы з того жы
ся доідразу єй наливати брала она яічка Навід як же Жыдів геть
вывозили в тото ґетоф до Санча То мама раз єздила док Санча
і з тій Жыдівці завезла лам оселку масла і хліба якє бугоньку
так была же чорна біда жы а як бы єй были злапали
та было бы єй попало так што то То я так зрозуміло
з того же были достриязны стосункы з Поляками з Жыдами і з
циґаньском родином такы же в селі Якосы медже собом достриязні тото люде
представникы ріжных народів і окосы медже собом товаришували товаришували але як ходило
о то жебы выдавати ся ци женити ся то выберали слуіх так
так Але тамто стосункы были приязны і в Лабуві была церков маю
церковці Моі наймийшы Нася бесіда тырвала долше але тух вартат єй скінчыти
ци ліпше повісти зробити перерву пані Юлия Калиняк помужунгринович же жыє в
Колівці коло монастырск оповіла іщы дос дуже цікавого і мам надію же
вшытко іщы прозвучыт в нашых передачах а на разі я єй дякую
Вас скоро зас запрошу на бесіду про село Лабова Запровадила вас до
пані Юлиі Калиняк Анна Кырпан Оставайте здоровы до стрічы за тыжден