70% #2019 - 70% #332 Гойсакы з Высовы (1 част)
Еп. 2019

70% #2019 - 70% #332 Гойсакы з Высовы (1 част)

•

Опис епізоду

Odcinek opowiada o zbliżających się pielgrzymkach prawosławnych i greckokatolickich na Świętą Górę Jawir koło Wysowej, podając ich trasy i terminy. Przy okazji wyjaśnia chrześcijańską tradycję pielgrzymowania, pochodzenie słów związanych z pielgrzymką oraz znaczenie lokalnych miejsc świętych na Łemkowszczyźnie.

Видам вазму моі слухайці при мікрофоні Анна Кырпан Такыма ци подібныма словами звертам ся до Вас од початку <unk> року Кілька разів юж мі выглядало же проґраму <unk> процент буде закрыто Коли зачала ся пандемія пак коли зачали ся полномасштабны русийско украіньскы війны але продолжували єм дале глядала єм ріжных способів і форм жебы продолжувати Хоц было то легко але не заперли єм проґраму Назву проґрамы <unk> процент выдумал Богдан Ґамбаль якого уж неє знал <unk> процент то мала быти оповід о Лемках в Украіні был приблизно <unk> процент Лемків выгнано з рідной землі на схід В проґрамі <unk> процент мают звучати все голосы нашых респондентів Мают промовляти жывы люде од самы передачы гыдут не на жыво Налетят до вас в прямім ефірі а прирыхтуваны наперед І леж не тоту особливіст в проґрамі <unk> процент бесіды жывыма людми для ній єст важна Не хтіли ся бы того формату зміняти але змінили ся обставины Зато не годны єм далей тримати ся вызначаных од початку принципів Єден з них лемківска бесіда процент то проґрама в якій окрем даякых манятків ма звучати лемківска мова При тій самій єм зачала робити тоту проґраму по части задля того жебы научыти ся в такый спосіб лемківской бесіды І тепер мі барз трудно тримати ся того принципу якій запроваджано од початку был респондентів штораз то меньше і меньче Зато тоту проґраму очывидні час заперти Може не навікы може до ліпшых часів а може і на все В каждым разі кєд буде колонять словис достойний трафите до ефіру нашого радия цут буде ся даяка подія і о якой кунця знате нашым слухам то зас пуцюєте <unk> процент А тепер послухаме другу част бесіды яка зачала ся тыжден тому Припоминам же з Івано Франківском пішла єм на полудньовый захід до Придгіря Ґорґанів а конкретні в селище Солотвин Нараз оповідали сме де Украіні особливо в Голичыні Компаті замешкали по выселіню Лемкы Но власніщысо Лотвин не належыт до такых місц Цілком не належыт цілком не належыт Бо не было в той околиці сел перше заселеных Німцями ци Поляками якых переважні і Росиян выгнаных з Польщы Но то можна было ту Лемків стріти хыбай припадкову то власній был такий рафунок Пані Мария Дямба з є покєба замешкала ту бо мала ту роботу І она і єй муж выбрала свой єден фах геолоґію Лем же по технікумі пан Миколай Золочно вчыл ся пак і в Інституті Марияніт бы вродила ся єдна дівоцька Ґалина а пак друга Світляна то власні она Світляна стріля ня в Солотвині Но але о той роботі ното власні в Солотвині і в околицях было дос роботы для ахеолоґів бо як і всядит в придвірю Карпат так і в той околиці вядали і знаходили долу Ґаз і інчы підземны богатства якы залігали в ту посісідство Нагтова ропа ґаз є добивают іх і з них скорыстают ту і днес Нові для люди якы при тім робили поставленых дім і власні ту родина Миколи і Мариі достала скромны мешканя В нім власні і Бесідуєме а і обзераме стары знимкы тоты іщы з Вышоваткы власні з того невеликого села з Вышовадкы в Ясельскым Повіті походят родиче пані Мариі а і она тиж в ним ся вродила в <unk> році дзямбы родина Війця і Маслеі родина єй мамы то гейбы модий Лемковины Іх доля то направду доля пересічной лемківской родины Єдных біда гнола в Пілнічну Америку другых Полудньову хтоси втікал од депортациі іщы През чехословацку границю хтоси іщы скорше перед <unk> віхал на захід Польщы а інчы такой не могли уникнути выселіня выселіня і на схід і на захід Розлетіли ся на вшыткы стороны світа як тоты пташкы Але не вшыткы пак ся стріли Но то послухайте кус нашу бесіду Вы ся писали з дому Дзямба таку Мама была з Маслейк Так Так уж знам Вашы родиче то мама тату з якого року мама з <unk> року <unk> І тато і мама з Вышеваткы Вы повіли же тотого родина была більше як ту наз ним пак Ту видиме трьох братів І двох бісестры А были іщы Діти як был Йосиф де поіхал на заробіткы в Америку вернул ци ніт а Василь і сестра Вулька в Арґентину Тыж на все Нє Василь потім ся приіхал сюди на Украіну сюди Власті Так зовсім А Улько што лишыла ся так го вне дітей не мали на тят вшыткых было вісем Так плокнул А ту мамени родиче а ту Ту Моменос сестро і Марина єй доцівка О дві сестры было дві сестры і хлопец браты было іх четверо было мама дві сестры і і брат Мыслеі Кус родина менша то я так розумію же зато же тотова родина была дос великой мусіли давати сой рады і дітям повіли же мусити яклоси думати де іхати зробляти так де муси де Йосиф же поіхал што был старший і так Він был з <unk> р Але найстаршый найстаршый Як листы писали якоси екосы переписували сякы з язнам я знамши як уже він приізджал сюди з Марякы до Львова бо дальше ниде му не можно было іхати дотоды приізджали моі і з Чехів Тета отого тета наймолодця тотаж в середині Ту она в Чехах то же приізжала з дітьми до Львова Новідзеня Как родила ся тіла в якым то могло быти році в шістдесятых роках Але якій самый рік я не памятам А тата жыла деси близ буду границі ци Но она як сказати Як же хотіли нас на східляти выганяти то стрик Дмитро він тік і жонатий был дітей не малы і він і тота з малым і з чоловіком деси поіхали дальше близю до німецкой граници в Польці А тота тата Словаків Чехословакію там через ліс близо близко том близку були тре студа поіхал пішла І ся аресла якоси грони а мы ся лишыли тату переходили бо то як Добре тото шыткали дома в хаті тото болотно тото такє грубы то все тоткє для роботы тото все было а якше ліпше штре было то ітишли собі ту до Словаків ти скупували та уж ли том свобідны собі ходили і там купували а дома шыли опіця та якысы капаты ґорсеты запаскы осім такєвы так Е то з той родины як бы тот брат і сестра зо своіма родинами они не Но тота оли ся повіми таку тота а Ганна тота наіщы дівкы была як пішла зо грани туда до Словаків Ога она дівком пішля та самы ну сама перешла ну сама може істи колиси там мала яєчку затримал там і перешла і уж там зо мишко там вышли завіша ся тоже за нашо Ти там же сме туда єздили го а дато Жатец Чехословачына Жатец был такє місто Жатец она там добрі ся мала двоє діти мала там хату куквартиха І то власні была така стріча родины коли і она пришла до Львова і пришолнак брат старший Юасиф Ей приіхал приіхал зо Маєкы а там уже приіхал Андрий Андрий на Тропольщыні бу і там так Е ушыткы ся стріли де маєте ой до кольоровы додому із кольоровой знимкы не было так Осип то мама то бато угм а тото Татеха з Чехів тота м ой а видно праці хто з заграницю Василь той Андрий О то сын з Чехів тоне і Мілюшка тоже з Чехів ма то Андрийовий Сынти наш наштут В самым центрі Куломінскєвиця памятникы Но то історична історична знимка же так вшюткы ся стрілим Але не знам ци Мали можливіст спокійні побесідувати бо знам же слідили так ма коли хтоси пришол напр з Америкы то Хыба деси по парку бы ходили то може та ходили были ся по місті бо так дослідили Із приіду є провезу машыну дак комуси лешыт машыну ти так більше і не приізджал Ну та він уж тиж был кустарший той жолтал малыс як то тепер кажут бар а як тото было там якто ся называл нехтам такє осусвємал быжы лам продавали ден Піл ресторан Дай бы то кажут маленькє тикє ресторана Но штоси та вы в <unk> выіхали так з Вышоваткы Ного Осифа то іщы долше не виділи Таз я зовсім не гм іх мама напевно не виділа Тото не знате уж кільку років Ай то він уж давно помер уж давно помер Но я гварю же він мі іхал до Америкы і іщы давно так так то не знате уж кільку років выіхал молодым а уж старшым был повісти в повалі до сві повісти уж макыі то та так То то была історична сільця ціле жытя там прожыл што оповідали тоты заграничны заграничны руды дале добрі ім ся жыли там тир Выповіли же брат метро выіхал на захід Польщы Мы сут до німецкых граници абы не єхати сюда до Украі з родином родином тай бы сам себе вигнал бо пак выганяли тади а він єса сам себе выгнал там і сам собі Господар і то же ме туди єздили з чловіком Лем там господарку мал то же так само як і вдома ґзурал бур тантосину сіял кысадил кормил ся гом три доцькы мал три дочкы дві щыли ся всюдистом а молодця в школу ходила казала Я тіж хочу ся іти вчєти я не хы быт здугноів Вы підтримуєте тепер родина тото тепер медже собом діти тых повіны так выґа слабо контактуют як тепер Мили слухаче припомином ся днас бесідуєме з Марийом Кєбом з домом Дзябом родом з Выселадкы Запроводила ня до ней єй дівкы Світляны яка з родином на початку полномасштабной війны выіхала якоси чудом выіхала з Марию Поля і пришла до Іванофранківской области де з родином жыє в безпеці Зас другє дівка голины мешкат небарз далеко і тиж близко гір в Селиці Розняків Думам сий же тепер зробиме кус музичну перерву в минулой передачы чули сте якій співат пані Мария Але повім Вам же не лем она а ціла родина Дзямбів любили співати напр дівка пані Мариі Галина уж богато років певні іщы з тых часів коли постала соспільна орґанізация Бескєдскє Зиблядство яка входит вытовариство Лемківщына співат в ансамблі Бескєдянка Як милют ся то тот ансамбль діє власні в Селисті Рознятів Чули єм іх выступы но то може і Вам дам тото послухати же за к сво што такой моє рі завжды завжди є гынівыше чок Останя сызло Лезго свойы c лем дружы гый сой То мекусть побесідували про родину няня про родину мамы да В мене брат той на два рокы швид мене молодший то він принімал участ в калості в тій капелі співал Мушыте бы што там є пелай єздів скму та Хоріта так ольківскы тавий ся студенко та І він выни єздили в Ждыню ци де там ватру єздили То віншыватку іщы вдивити ся то што не машы дивити ся бо то же нема погоріло чышло томже понестянок згорено згоріло І він там зустрічал ся бывстыма Сестрыме темешу в Польщі там не одна приіздила сюда до нас було а так тепер Но они по якому бесідуют Но по драгу Бо недва може може і спольщыли ся може як де але они по польскы самособы а лежы они іщы і міли говорити по свому говорити то там стрічали ся а Бо то як бы рідні медже собом контактували а тепер як бы двою рідны То якы ци товды кыз дулепер з інтернатом то можна през цілый світ бесідувати Та як єст інтернет то можна бесідувати та з Чехів таку фотоґрафію тета Веслава О там єй шыкы середина се бесідят чышвятом Ціло того тє показати тутого брата свого такого теперішній Коли видіш політаштеперішній гінже Помер в <unk> році а наймолодші браты будівельникы были Вціли ся майті вціли ся там ґде будівельникым стали цінне тото вшытко цінне было то ціле жытя ту не так як тепер знимкы робили кажду секунду Ога гото як бы в Чехах были оту брат Як бы всяках были ты сфотоґрафували єй чловикы і я і моі дівчата І то якій рік песю тут ніт О єс свята як выходила заміж о ся Бо не там маліу Я кажу не было бы щастя але нещастя помогло было Тепер то війна під час війны в той морілу воє взяли москальота і у ней ледве звідти ся вырвали І тепер ту Чекают по перемогы До то мы кус побесідували про родину тата мамы мы кус побесідували але я хочу знати то вашы родиче такой з того были села така той кыта і они поженили си поженили ся коли В <unk> році <unk> році І шлюб брали такой вышывальці Вышыватці але брали шлюб у грабі Гротам грекокатолицка а в нас же том переходили на Православі ну і там не хотіли навіт шлюб дати вян роду Кілько годины вышываці не перешли на православну конфесию і в грабі была церков рекоменту лезка же ходили тадне хрестили тоже в грабі Гм гмм ту церков ту ходили в граб є они істі ходили такой вышываці Але вышува ішли там уж православна ци равы Але они до печатках іщы там змовляли ся бы том свічку якыси татові не дати А мамо моя батькє мамені були православніж православні о Ти а мама ся татови передавала істи як забыла замужня Овшы о том протів тебе там в церкви хочуты з тамы якыси світскы давали тішо о тато собі взял якуси свічку тику шыбісю зрубил то мі дес і взял і тут коли світскы позасвічыли а він собі а йому не дают він собі свою одягу найбільш світску зосвітил то было так же колиси давно в церкві Были такы напереді стояли же тримали такы великы свідскы было так тепер може так неє тримали такы великы і то Лем такы могли но не знам поважны ґазды тоты великы свіджкы тримати напереді Штоси такє было буд хто не міг тото може хлодит о тоты може ходил зопозы так гм врадиме лоці на подругій світ а я єзджы жыют Вы найстаршы Вы народили ся в <unk> земі і по вас хто брат <unk> Ваню Тах і Мизьо Михальо <unk> мали сте двох молодшых братів так гейбы вас троє так троє не слісті была сестра <unk> році Але то Померла ся маленька о тот ся слобувало на тиф То сестра вродила ся уж ту сестра то <unk> році І померла цілком маленько Та муленька то тато захворіл на тиф сусідовичых лежал на тиф лікарні потім мама Потім я і потім брат а бабця лишыла ся сама в хаті Маме нам а това мама Она з нами приіхала на Украіну Но і потім мамо в лікарні народили Но і там яку наслобати там дитину не тримали чого Сиддали додому Ти бабце коло того ходила ти Я знам як она там ходило тяжко Та ти померла дитина Потім тату як же выздоровю ти пішыл вєдати сой роб роботу дес Ти нашол там сусіднім селі Букова называло ся был колгосний млин О і там два коні мали і тоту же конюхому як казали струіл ся Де добрі мы не голодували бураз при млині тато робил было нашый дахто і приходившый кому здавали там мукы ото <unk> рік то тяжкый был О так Но <unk> вродил ся іщы Ну то його Дак <unk> ся жадил він Я ходила то <unk> клясы Ду вели Так А потім уж тато найшли Овців мали звязок і з калушом бы тому же в калушы жыли е сестры мамени бо і тудаме переіхали Но і там по квартирах Ходили ту до сюда бо то купити хотіли ус хыжы то не было як за што дуже по квартирах а потім же з двоюриного брата од того барни жінка робила госпі до Ярку єй дали пляц казали пла і тоді мы хату будували на двох Вы мі вкус оповідьте што вы памятате такой з дітячых років што вы памятате яка тото вышыватка якє оно было невеликє но але є великє село было З Хаты близко стояли і были од навіт другый так што до сусідів з зими навіть бусіком по снігу могла перебігти Нема в Высокы Гори Ны ни та ну але там ґаздувати тяжко было бы то землі была тяжко камяниста таково От але робили ліяздували сте што мали мали мали в ся мале худобу коровы коні вівці свині гусин общым птицю Но і так робили но то не бідны бы єсти бушы файну бы Но земля не была аж така добра але выкусмали той землі То бы землі землі была Ліз был мали бы потім якы уже нас выселяли нібы то нам давали таку кубатуру і там писало кілько там морґів поля кілько морґів лісу Шо було Ну то люде робили ти Тым ти мали От Тепер каже ліпше альбом бо тепер дуже робит фотоґрафіі дале а ту може видіти в телефонах а тами пропасти можент Оду моє видіну товту можно видітка добры пукату праправду кісує показати Мама богата на правды О го тоті два браты старшы і молодці Вас ся так моі Ті подівальникі той артист співал в Польщы єст рік Вы повіли же вашы братя єден і другій так В <unk> році помер і <unk> Ой так біда Зас пришол час на музичну перерву Тым разом подаю фраґменты з нашой передачы о ансамблі Студенка з Калуша з <unk> року Бо братя пані Мариі Кєбы з дому Дзямбы з яком днес бесідуєме тыж мают стосунок до студенткы Іваню і Михал і дівка Михала Світляна Петрустяк яка на початках діяльности студенкы была музичным кєрівником ансамблю Видите то як бы фраґмент той передачы выдостали сме з нашого архіву Най же тот фраґмент з концерту якій зараз прозвучыт буде красным спомином о них Тепер вышли на сцену лем двоє сам кєрівник Беяну Ган Магловскій і Іван Дзямба жебыли співати туетом світ місячку світ A выходы A ЛАПІ A Пон Іван Дянба добрий майтер ціле жытя будувал тоту місто коли Але гнецто бесідуєме неуйтім о студенті і о лемківскій співанці Дзямба Іван Михайловіч Мітати моя мама і вся моя родина із Польщы переселиці Одпадємо гышываткы ястлечку оповіду бо ти так пішло породу Я то люблю співати Мы іш тенцюєме але так не змогли сме зробити кус прову А і як фестівал куте найбільше Тот уж умы зводяно ловскым співами світ місяцку світ є купы такы Берти ся рекруты тіж люблю І выновино червененькых тотя буде пити і тако я люблю Не были торочыкля знаєте сумнавды такє знатсити богатых та єку дуже богаты співанукє знам темкільку руків ансамблі <unk>ene Яка вісіна Джы жытя прошло хоче лем Вам іщы так само Бодай іщы А то я Вар дякую абы вашы слова до Бога дошли Але мі та доповідал што в нього было <unk> років для народжыня темым одповідаль на дня роджыня тат ми той бажаме іщы прожыти <unk> років А він повідал а Бог тя не послухат Але так помер на девнос на <unk> рыці Святливою Вам тіж дякує А тепер буду просити іщы суденю сівати Іщы наро буде сівали Іван Дзамба а на сі протиме треба о A не Анля права нары роды Длявого І вы повіли іщы же што ваш брат же выступал єздил до Ждынівату Ваню был такій вышыванці А вы не были для дея не была Не охіли ся на тото треба было вык выробляти ты документы заграничны паспорт Отдея якыс такше не приш не могла О а брат дуже там як бы было в колусі жыло весь час Я бы тоже том принімала участ так бы я любила співати любила Но так пропало свойом роботом І што тот Ваню повіл як він пришол до Вышоваткы што йому дам Та што він том виділ бы нич не виділ былоку бо нич не было уж Не было мич такого што він бы міг іщы з давных часів торошто дихатниякых ся погы погоріло том понесю нове А што він більше міг видіти Але был был на тым місци тих Вы може памятали дашто а він шато може запамяташ як ічого не лапусте будуш памятати А вым памятате дасти Йовал тарку Намятам Я знам што брали мене до церкви єщы є в дитинстві дуже мліла надвір ментили Церкве церкви того диалеку то лез лестє од нас низдє Нижнім кінци Знате я посмотріла на тоты знимкы но цікаво видіти наприклад якы люди ся зберали Виджу же хлопы уж такы гоноровы же они уж по тых костюмах А я виджу наприклад ваша мама навет ту уж як пришла она не зрікала ся свого струю з дому она так позберана ну неділю повіме так позберано такєм домам ну то барз згарді выглядат ба згарді выгляда Іщы хоцю знати хлопы вшыткы были уж так по европейскы Ци были може старшы люде то такє на свята так о так А на каждий дан якы президенте такы собі кєсе на гавеці том было такє з такого полотна тканого сло о такы А той же іх ралих скупляли такы і а лишыли дома шыли там были кравцені шышыли опільцяте ґурсаты лыже часто купували по словацкым блоті та словака на тоты кабаты а на материю на на тото вшытко дак так Тотами быше рішыли же то м собі самы шыли Нота на приклад гуртате што каж всешыло суйци был краве Ні то кравец был Кравец бы може кравцені были Цішыли шыко то може кус тяжко горцит добрывшыну тото прав є кравцені А вышывали самы острыту то вышывали запаску а тото є там зуму тым басунанка баса базункы прашы дракы декоративны удас може і высиде то гы Ну а Тю памятит ся то ден коли юж высиляли Тот дес так же може травень так што уж тепліше тепліше з толгу де місяц напевно в дорозі были То іще добрі же іщы на <unk> році шо нам дозволили істє брати Што хочеш берати з субом Вы ме взяли машынку швейну єс ся вино оно мене є ножану жых в Словаках обміняли на дві вівці о машынка І мамино придане было такє вада Жы маю тоже тоту скриню ваду єст єдла ту та о Це основне шымаю Ну так переєны брали тоты заголовкы ну є так в тым товарняках можна было взяти корову Ґарову так і корову брали Там разом в товарняках там от застелено том видно соломом было атакувати собі застеляле там перенимали тото ся єй корова том Овсю долвы єхали люде по дорозі вмерали вот багато было ся помрали Ти так веслек жому вмерали по дорозі Чом вмерали по дорозі то я знуса но ци то были просто хворы ци стары Цо были маленькы діды Яколя за діти не казали з за дорослых того дорослых тар Може може страс того всяку было так достанці Сталиньска областя по моім карань ци якусь том карань называєте чыя тотну си так Но сонцедіньсконасконатко так ну то є видно мнетам місцеві ті головы кул голоспут ци тото мало видно завданя такє Абы ішли собі брати кого хочут то не вязно шом бы выберали робоцю силу давно што Кого лишыли тамты поіхали решту дальше дальше Водвуйку мій Лишыл ся в чуріні його лишыли там то там село великє было і школа і церква то все там было А нас уже вкінецы пару хат был може стріти таде кє там третіє пару хыжі было і то ми тата з дочкою і бабою мамою ніби ну і мы і татова мама бо то татова мама была з нами а мамина мама з сестром о А потім уже приіхал з Німечыны боєі іщі в Польці были то сын тен поіхал в Німеччыну абы шробити гыдно А потім як мы вже были там в Климушы він нас найшол і туда же і туда приіхал з Німечны От він собі том Він ходил там з якою з дівчыною місцевою ходил а потім же сестра померла Така привидска была ужы вночы На двір выходили І вітер єй обдутал ж напри зашля до хаты і голова заболіла ти голова быти головати головати пару днів голова шолже і не вставала з ліжка там казали або взятим якій з них такы дідо Видно жебы с покликати покликали а він подивил ся каже Як жыє до девяты днів То буде жыти А она вмерла дожыла Ну і товды уже на похорон то приізджали приходили такы родину якы знайомы на похорон от і там Ванял мі то брат мідвіний собі там єдну сподобал гаврилячку от і потім ся на ній женил А він собі з дівчыном якысимтом хладил Ты Ты і ясно ся напевнує так дале а така файна дівчына была оно продавало маґазині Дикы су як казали манку зробила так не достачыт шо манкы ні судили єй Боже даколи судили ні за што Но він тоді женил ся і так поіхал а потім уже узнали то же полатім його дочко оця што така кучеряла Надя Тоже кілько років мала сиже ту в кавушы і узнала якоси бы там вашы лемкы є якосивно узнала же є братний Значыт тойде ледіти так што была в тюрмі тота в маґазині продава Такій красин казала він приіздил туда вкаус денаді тосіма але яне бы я так все спочатку хтіл з домя женити Но і што быти і так она она была што єй заарештували оно было в тюрмі і товды вродило таю напевно Одкал такы красы він батька вдал вся често батька і тимадя батька а ті двоє же є на маму Бона четверо дітей мала мал Іван Братко овдалс Певну маму видите якє то в жытю і не треба і кіно якє то в жытю было і то імятам племусі мы жыли там Той нам добрі было єсти мали што корова было то ся І тато мыслобойкы том навчыл ся робити людям Бо коли сы вас бы дели бо такы мыслобойкы так ну ти до школы далеко быловати тато каже Я тут не буду жыти тут не ма чым наіт полити Єден до брата брат Андрий был в іншым реґіоні там уже і угльом полили А тым ту поіхали туде до брата Андрия до брата Андрия І там в нього были троха а потім пришли такы флейкы ктепер кажут брыкє зробили што будут назад домів до пості пустяти такы зродустил паст татарку ва І давай хто хто хотіл і давай доберати близче до границі Те мы так люди повірили так і мы так попали До гірова До коли грани самонито Ну і там на тоту лісницівку попали бо дуде підеш скрил хто над даленом там жытных там святу Далем Да хату нам дале хату таку на штырі кімнаты і там по каждій хаті по одній сібі каждій квартирі по кімнаті были А там похворіли ся Батькы мылів і меді обыдвоє зла званьом похворіли диф От і тату думали шуже все шымре так тяжко хворий был хворий был мама там народила шытину то а потім же і баба померла ти мы же батькы і нас двоє з Іваном же тотато нашол собі роботу там в Букові ото Яючка зала конюхом там робил ти нас єст було шо потім же там сестры мамы і сестры то дві были в калушы і мы давай туда до них поіхали Близю бы там никого де не были там никого не были з нашых З Лемків николи в місце витамо та і поіхали туда І там бы м же оселили ся Декяту бы Я Вам дякую Моі наймилейшы слухайці На тім завершыєме нашу бесіду у нас в гостях уж другій раз была Мария Дзямба помужю Кєба яка вродила ся в <unk> році в селі Вышоватка Запровадило вас до ней селистє солодын Івано Франківской области Анна Кырпан І на тім пращам ся з вами і не знам коли іщы ся стріли тримайте ся оставайте травы жыцю Вам вшыткого найліпшого З вами была Анна Кырпан вывано Франківскы Майте ся красні

Автоматычна транскрипция

Видам вас мы в моіх хаті при мікрофоні Анна Кырпан Не знам
коли слухате тоту передачу бо можете єй слухати тепер липцю <unk> рока
тепер коли єй зробилам а можете слухати єй през якысий час бо
звучыт в радию нарад і полтуріня но то кєд слухати ня тепер
хоцу зауважыти же вкоро мали бы ся одбыти поломництва на Святу Гору
Явір коло села Высова і спочатку рыхтуют ся таити православны християне і
тота дорога православных поломниців зачне ся в середу <unk> липця о Ґорлицях
По молитві в церкви При святій Труйці побожны вандрівникы ідут до Білянкы
пак до Устя Руского Ґорлицкого а на другій ден придут до Ганьцьовы
а на третій в пятницю з рано вы праздник святых Апостолів Петра
і Павла до Усувы но і на Гору Явір За тыжден путім
одбуде ся поломництво грекокатоликів якы придут до Святой Горы Лемків з другій
стороны Середу <unk> липця по Літургіі в Храмі святых Петра і Павла
в місті Крыниця поломникы підут до Мохначкы Чырной пак до Баниці а
<unk> липця З баниці през ізбы підут уж през границю на словацку
сторону а там перейдут през Фричку Петрову Ґаболків і вкінце выйдут до
Цыґєлькы а циґілка туюч цілком близко коло горы Явір Грекокатолицкы поломникы выйдут
на Святу Гору з рана в пятницю <unk> липця В тім поломництві
очывидні знати уж з нашого радия і з нашой інтернетовой стороны а
може такє оголошыня виділи сте коло свойой церкви но а певне дахто
з нашых слухачів буде брати з кім участ си яко грекокатолицкы поломникы
ци православны Но подумало м сой же вартат іщы раз припомнути а
і взагалі кус розвинути тоту тему Традиция поломництва в християнстві єст барз
давна Першы побожны вандрівникы вышли з европейскых краів власні до Палестины до
святой землі до Єрусалиму до господнього грубу Колиси як Ісус Христос входил
урочысто до Єрусалиму вшыткы витали го пальмовым лістям На памят того маме
тыжден пред великодньом пальмуву ци вербну неділю Зато і тоты подорожны же
пришли з далекых краів ішли до господнього грубу тыж з пальмовым листям
Пальма єст для християн символом мучыництва непорочности а і перемогы над смертю
Зато часто можеме єй видіти на іконах власні в такым контексті Аге
для тых хто вертал думів в Палестини пальмове листя было іщы і
памятком і тыж доказом же чловек такой был на святій земли Повідают
тыж же а тоты величезны листкы пальму слугували подорожным гурять в тотых
полудньовых краях як о парасулі од сонця В каждім егі словека якій
ойшол на святу землю цирад ся вертал од тамаль видно было з
того же несе пальмову галузку по латиньскы пальмова галузка пальма а члувек
же гьом путує по латиньскы то пальмаріус ци пальматус А нашы предкы
называли чловека же пустил ся в таку подорож пальмовник часом тото слово
пальмовник перемінило ся на паломник поломниками пак уж называли вшыткых люди же
вандрували до якысого святого місця не лем на святу землю і называют
так іх доднес хоц і несут они в руках як давно галузкы
пальмы В Украіні ужывано тепер два слова синонімы паломництво і простя а
тот хто видет ся того місця зове ся паломник або процянин Слово
простя тыж давне то од слова простяти І направду так єст людям
же ходят Вы поломництва ходят з глубоком віром очывидні барз дуже буде
прощено барз дуже ся простит На Лемківской земли были тыж ріжны святы
місця кади ходили нашы діды преґіды Даякы сут доднес а од даякых
мало што знаме в книжочці Русины Лемкы од <unk> р Алексей Тороньскій
пише же в Голичыні Лемкы ходят в поломництво перевазні лем до села
Мысува на святій Параскєвіі Звідували ем мешканців Мсцулы о тім і они
нич мі не могли повісти Може дахто з нашых слухачів зна што
то было в мысовій чом она была такым святым місцьом Як дашто
знате то напиште нам о тім Но тепер побожны Лемкы ходят на
домисцовы а до Высовы де в <unk> році явила ся поломникам же
тайно одвідували од пустовы місця на словацкій стороні же тайно переходили границу
явила ся тотым поломникам з Высовы Матер Боже І пак уж нераз
она ся ім являла і діяли ся на горі Явір коло Высовы
Дивны річы Але о тім не буду оповідати о тім вы вшыткы
очывидні уж знате або можете найти дост дуже інформациі в інтернеті Но
мам надію же зато што кілько оповіла єм Вам гнеска о поломництві
до святых місць і мі дашто ся простит Може просит ся мі
же припадково вышмарила єм част авдиоматериялу зо стрічы з Юлийом Волостякєвич Тото
товды барзняс неохотило але привернути файлі назад юс ся не дало Так
і не зробили єм товды передачі з той стрічы то роблю тото
гнеск Но то послухайте нашу бесіду яка долго лежала в компютери чекала
свого часу Для того жебы побесідувати з мойом респондентком пішли єм до
Тернопільской области в місточко монастыриска а од Тамай Село рідколіся же лежыт
за <unk> кілометрів од монастырск Рідколісє єст гардым але барз малым селом
но і церков там цілком маленькы Властиє тота церков святого Дмитра більше
подібно до каплиці як до церкви Близко колоний стоіт хыжа пані Юлиі
Волосякєвич з дому Войсак Церков то як бы другій дім для пані
Юлиі Она любит ту Быти любит ту прибывати ту ся молити співат
в невеликім церковнім хлорі І што більше нараз і сама укладат побожны
пісні якы тот хор выконує Балоси своі І сугусу о вірого і
сугусы і сугусы погльонь зві соты прости но ам проть про гріхы
но бль своі строждого І сугусы і сугусы выгльонь зві спосить но
расті восно ню ухвили розбіли когости ілоскою сьогодні ти будеш зі много
І сусы і сусы выгльонь звісу ти Простино проли забуть про гріхы
і сугу гіры овниє слізми Явдань І сугусы і сугусы поглянь зли
соты Родиці пані Юлиі походят зо захолоду Лемковины зо села Высова то
Штефан Гуйсак він з <unk> р і Мария Гойсак з дому Коблош
з <unk> рока В родині Гойсаків было семеро діти Найстаршым был Мырослав
же вродил ся в <unk> році за два рокы вродил ся Володимир
в <unk> Юрій в <unk> Стефа а в <unk> Михал Скоро по
выселіню до радяньской Украіны в <unk> пришла на світ Уля а уж
в <unk> наша респондентка пані Юлия Як видите старшы діти были выхованы
іщы на Лемковині іщы застали тоту повім так лемківску высуву а молодшы
ся выховували уж ту в Тырнопільской области Зато звідую пані Юлию што
для них значыт тота Высова Якє вразіня справило на ней тото село
коли го виділо Ци такє было як знала з оповіди родиців і
бабы мацкы ци не такє Но то просиме послухайте нашу бесіду Нас
в Высовій на сім селі Высова є така ж уже наше село
бо отамаль походят моі тато і мама Село Высова горлицкого повіту І
я по розповідах мамы бабці моя бабце прожыла <unk> років Коблож Анастасия
Анастасия Іванівна яка была велика майстриня Она сіла лейбикы лейбикы опліча запаскы
і вязала шыделком Но гачком Такє шыделко же з ним так вязали
ям навіт можу показати гачкуваны гачкуваны так Она ся лишыла вдовицьом бо
єй муж Яків то был на заробітках торт мойой мамы тато Але
я го не знам бы він іщы вмер там бы він єздил
до Америкы і там был на заробітках робил в шахтах ручно і
дістал хворобу Же плювал тым углям і помер молодий в молодім віці
йому штосце <unk> было років з чымси Так же я його не
знам Та я і взагалі не знам никого ни по тотови ни
маму ни тата ни бабцю лем тоту бабцю же приіхала ту І
она уж ту жыла і так долгий такый вік прош долгій вік
прожыла і она співали сміяли сме ся же Бо все хтіли єхати
до Польщы до свойой Лемківщыны і сама баба же <unk> років мало
она іщы обіхала в Высову і повернула ся назад сме ся сміяли
бы там є давали співати співанкы же давали мі трубу повідала і
я мусія до той трубі співати То была правды а то доправды
мікрофоні давали то писати то ми ся парі сміяли Же бабця наша
так одповідали А коли бабця іхала до Акім то році было Но
а то было деси певно в роках десятых іщы деси в такых
было роках Тых шіддесятых роках деси яс бы єм маленька Ящы бы
єм маленька товдык она єздила Але добар ся мі тоту памяти Но
і што я хочу повісти же мене по тых єхніх уповідах мене
все тягнуло туда І там остали ся іщы нас нашы родиці переселили
ту і з тыма дітими і дрібныма і старшы уж такы были
діти то там якымси чудом ся лишыла тета Макариха рідна сестра мого
тата котра была тіж велика співачка Она была з якого Она была
зо або з <unk> бы мі тату быв зо ст рока а
мама з <unk> рока ну а она была старша кус од тата
то беном деси было може дикы <unk> рік певно Певно же деси
так в тых роках стало Там ся якы выселяли Но они ся
якоси пролишыли тым часом якоси втекли до Німеччыны і думали же ся
вернут там і почекали якыси там якєси через якымси нам знакомі ци
якаси іщы тета ци протета но я іщы не памятам же они
были там і деякій час трошечкы там были а потім якоси так
тоти ся переселили они через деякій час ся вернули знов до той
Высовы до свойой хыжы Они ся лишыли там якым чудом Но як
оно іж там ся лишыли но знам же они были в Німеччіні
же там ся так затримали за якысий час коли была декій так
і вернули по селім році до свого селім році так так был
деси ся они ся так вернули до свого села і знов до
той свойой хыжы Но але вертам ся до же Она была як
бы народном така співака Но як она не выступала на великых сценах
Но на сценах я не знам чы выступала але я знам же
про ню писал Мушынка в ней брали інтервю і наю называли ся
же народна співачка была Бо мій тато Степаня перепрошую то він грал
выставы Я про тата знаю більше Він грал наза Кайдашева сімя тамто
вже там было выстав вшытко было в Высовій так они Святаня на
Гончерівці они грали тоты выставы бо там был ксьондз І там ся
ксьондз был найсамій більший заохочувал до того і він там і учытель
был же вони ся спількваном співали украіньскы мовы выставы грали чытали Шевченка
о мі было барз Цікаво якє тото село Бо дуже о нім
гарді вшыткы оповідали Но і єдного разу то било десят вісемдесят певно
шестім то была тота в нас Чорнобіль а то было перед Чорнобільом
іщы Діти моі были маленькы і мні выпало таке же я поіхала
до Висовы Поіхала м до Высовы і я барз хотіла видіти тоту
стареньку тету тоту співачку бы повідали же я ся до ней придала
же я подібна до єй І я дуже хотіла єй видіти Но
як я приіхала до Высовы і знати яке мене обгорнуло там кількым
вступила на тоту землю і серце стискало і сльозы ся мі в
оці навернули а приіхала я там вночы І Пуляків ся питала де
жыют они Но мене направили туди І я вам не можу оповісти
яка то была зустріч Фактично они мене не знали коли си тета
приізджала як я така была Малесенька єщы было мі пят років або
тілько так памятам в мі принесло в подарок спідничку гарду таку яку
с таку з квіточками з коротиньками блюзочка вісити квіточкє То яка то
была зустріч вам не передати З початку Не познавали хто тото такє
не знали хто як я ім повіла то ся розплякали і они
і моя сестро двоєрідна яка уж ся мі гладила бы за мамому
і долго сме дуже долго бесідували Дуже долго згадували про вшытку рудину
про тоту депортацию про тото выселеня Про обряды лемківскы проспіванкы і устроі
на другій ден Шваґєр так само якій бы ся мі Гладиюш за
тата зробил зоном екскурсию по Высовій Што мене вразило тото по перше
Очула ом повітря одразу одчула повітря якє легкє якє си такє насичена
якым си чыстотуют яка сь хвоя така ся відчуле Там же колись
як мама розказувала то были путічкы Такы путічкы і текли річычка маленька
така же там ішла ніпрали ріли путічкы і каждий путічок мал свою
назву І кажда вода же текла в тім путічку мала свій смак
І тоты влоды были цілющы Но і я мала нагоду Вас прібувати
тоты воды Але тоты воды уж не іщы путічками та кудиси абили
вшыткы же під краны забрану забраны Добили тоты вру одкрычали ся тоты
краны і я мала нагоду попрібувати каждой той влады І справды тота
вода кажда кажда мала свій смак оно може хто не привек оно
може і недобра знати запах своій рідний такій має моціла там ногы
в тій рідці Ходила м там хыжа мамина там де мама выросла
То там стояло тото хыже іщы і сідила така бабця старенька котра
ся прилишыла там з тых Лемків на тій хыжі Через тот потішок
ся переходило через мосток і там на горбочку тота хыже была І
она знала што ви я пришле ся з ньом поздоровкала Но і
оповіли ся знали ся бо они знали хто такій як же то
сім його Ісаків і тата знали і маму знали і бабу Но
і Каже тот шваґер хлодме посмотриме ся де высакы жыли де де
тато між жыл Тота жыл на другым кінці села входил далеко на
кавалерку думами як взяти бы село мами ту та як в долині
та як в центрі на горбочку а тато то треба было бы
ім іти гет аж там на клониц села но місце дуже гарде
Але на жаль хыжы уж там не было лем ся лишыла яма
і уж ґаздівства ниякого там не было там уж Полякы собі зробили
ну своі там якєси выбудували собі там Здравниця они казали якє сы
тако кривничкы так як там Весова Оно як курортне містечко Там дуже
побудувано тых будиночків такых на тім воі і там одпочывают там його
телі там одпочывают люди ідут на оздравліня як то кажут Но і
там церква іщы тота сама же стояла і острілити га Михаіля Школоду
мі вказували де ся вчыли де ходили тато і мама Закінчыли тілько
чотири класы женали чытати писати Але было Так такы клясы Но так
так може і сім може і сім ся так вціли але казали
же штырі клясы Так і штырі клясы Яга сама смиле Ган не
має з того зілля Ян <unk> милийоны мілийоны мілийоны в оны ся
є вільода ся єйоны енові но але того Боже Ядревто Йосколу Вівария
Йоане Магомеа Йоде ся дія Йоде фейоде сяде Йонес сяде Йон <unk>
А бо єс супану Кірша Йоде Йонести Йон Йоней Йоде ся ти
Йоне Яне Яне ся ти Йоне Яде Яне ся Йома для Тото
село на Лемковині славне з того же не лем же там сут
тоты щавы о ріжным смаку але же коло Высувы на горі Явір
<unk> році зявила ся Матір Божа Знаме же єст так же Церкув
переважні долго не хоче потвердити коли сут якысы такы зявы бо то
може быти ріжне Може быти навет же як то оповідают лукавий штоси
таків діял і за то церков нераз <unk> більше років не потверджат
такы зявиска офіцийні В Высовій коли ся зявила богородиця то но даякы
люди вірили даякы не вірили але церков офіцийна грекокатолицка но і католицка
назагал было был специяльний такый лист з Рима то церков барз скоро
Посвідчыла же такє зявиско єст же такє чудо єст же штоси такє
надприродне ся одбыло на тім місци і в тім селі І доправды
тота Фірия Демянчык єст контактаром ци як повісти особом з котром контактує
Матір Божа Хоц было люде шылиякы были же не вірили тому і
так дальше но але маме офіцийны потверджыня того факту і маме книжку
Штефана Курила єнкєрсі выданам уж в девятдесятых роках ціла істория тотых обявлинь
Цікавит ня ци Отім увас дома ту уж Украіні бесідувану бо были
часы атистичны же но о такых ріжных річах не барз ся бесідувало
Но і ци выли на тім місци А я на жаль там
не было Яна тім єворі не была але дома в тім были
такы уповіди уповідали же дійсно там ся зявила матір Божа і навіт
бабця моя Співанку співала але выт я не запамятала товды знате через
чемо легковыжніст тішла же я не спамятала си той пісні векы тераз
то я бым тепер записала собі а то єщы бы я тоди
дівчатиском і так певно так ся багато запамятала а тото ся мі
так незапамятано знам же баба співали про же на Яворі і оповідали
же там части были Відпуст же ся там правило же з цілых
довколишніх сіл ся сходили люде і там ся молили Но дахто вірил
дахто не вірил Но моє баба вірило Моє бабы вірили же такы
ту было І справды тоту зявляня было Но они упудали про ту
ту фірию же там єй ся зявила і же єй з ньом
бесідувала тотофірия в снаг в снаг і приходило єй на сон тото
і она наприклад до ней приходили она вытлумачувала людям Людям вытлумацювала тото
што єй што она бесідувала і з пречыстым ділом Казала так же
як што я Вам оповім але я бо приходили за ньом до
ней попураду што як мают быти што робити а она повіт же
чекайте я Вам повім Але днеска вам не поім а поім Вас
так взаран За якій за якысий час то значыт люди ходили та
мали якысы своі проблемы мали якысы звіданя і хтіли знати но што
робити як розвязати ци я Іфірия тоту мусіла повісти матери божій А
пак знала якус одповід і она єй давала так одповід і она
через деякій час она ім розясняла же так і так тобі ся
може стати так і так тобі може быти но але все все
казала же вір в молитву Вір в молитву і моль ся Як
хочеш жебы тобі ся тото ци сполнило ци ци жебы того не
было бо было вшылякє в тім жытю же было такы же были
добре і были злі то каже в любому выпадку треба ся молити
і жебы ся тобі сполнило бы останеци повірі твоій Баба моє она
вірила же так было же дійсно віриє знала і она розтлумачувала а
тато мі не дуже довірил тото Боказал же я доси він не
дуже тото знате він тото высхвалювал же то Сон она сни тлумачыла
Але ци насправді такє было Він тото чус так не довірил Я
не знам но баба моє то казало все же так же же
так Же она знала же она ся молила і такы приходило на
сон і она радила людям А вам нецікаво было піти там падай
посмотріти цивляны не думали коли бы пришли коротку было вы так Я
дуже была в коротку таж от два дні было то я не
встигла навіт на те мі треба было ся подивити там на тоту
тото село на тото ся я наід не встигла і той Як
бы він мені може запропонувал знате може я і сама як бы
міні пришло на думку як бы доше може або шло а то
так я хтіла все знати шуци вло а так жебы я там
пішла вити я ір я так Вы пришли так на кута Но
і были сте в гості ах зато там в гості рядили ґадлюва
посла но зато они так і они клюдами той і так я
жыя на тім єворі не была Познате ту люде В Тырнопільскій области
ходят єдны дозоруваны акциі Другы ходят почаів но а так тільку ту
Лемків а на Гору Явір не ідут ідут там на фестівалі ся
забавляти пити ани підут автом ци автобусом на Гору Явір А тепер
уж можно то колис не было Тамтос можна повісти бы ну бо
были бы проблемы так но а тепер же можно Тепер не єст
проблемы Зато як осит так потиху но то я то зерваницю ідут
в Пуцяі выдут а паділь Лемкы могли бы выти вшыткы автобусами вшыткы
могли бы ся зберати я те была лемківска Матір Божя І она
повіло Лемків она ся зявляла священникы повідают же Она ся зявляла жебы
як бы зміцнити на дусі люди перед депортацийом том перед війном перед
том цілом бідом Зато жебы люди мали міцну віру коли приде тот
час тяжкый жебы люде были духовно приготувлены власні Матір Божя на Горі
Явір Она повіла она в сні повіла афіриі же будут выселены а
то буде о і же буде тота депортация же нихто там ся
не лишыт тото вшытко тото было пророцтво явне і вшыткым тото было
повідяно то власні повіме так матір Божо пришла до Лемків специяльні і
і до мешканців того села то як бы до нас пришла Матір
Божа і цікаве же ся зявило на самій граници і о тамель
з другой словацкой стороны тиж ішли та день коли был відпуст той
істо З той страны ішли як бы так матір Божа ся зявила
што на самій граници для Лемків і по єдній стороні Карпат і
по другій жебы так як бы злучыти вшыткых бы злучыти І хтіло
бы мільше жебы як ідут деси до Цонстохови по святых місцях в
Польщы де си ідут платят грошы но а высову ниякый фрас не
кєрує Но як то Чом Ну матір блаже єднака Што бы в
фетімі ся зявила што в люрґіі што высой Матір блаже єднака лем
в ріжных місцях В ріжным часі ріжных народів хоче якысе інчы кус
словом зато так кажут же в люрдным мат Божеваницка Матір Божато єдне
то самы Матір Божа Матір Боже єдна але зут місця хоче при
тым якымси часі наприклад до Лемків пришло товды Коли найбільше они потрібували
іх зміцнити на дусі і пару років ся являла Фюриі і паповіло
коли она буде вмерати так то я знам так само казала же
она казала же коли буде вмерати коли буде же она ніби знала
Всє ж має быти Як я тото знаю так то уподано А
так тошу яво там не буде Но я м розказу якы я
там два дні же приіхала вецір а потім ден той пробула а
на другій ден ям же єхала назад Я м казала ж я
одразу одчула якє си полегшыня якє си так стискало в груди повітря
одразу є відчула не такє чыстійше цікаво взагалі цікаво было і тота
природа мі ся сподабала Тоты влады ся мі ні сподабали дуже там
тіку ротні Але як на мене Як на мене Я дуже відчуваю
же то родичців земля і я відчуваю што то моє куріня Але
Я люблю Украіну тому што Украіні є народила ся А як Вас
приняла Ваша тата Як вы єй не знали фактичні Єден раз в
жытю виділи давно як маленька была Як она Вас приняла То як
туди пришле вецір то та сестра дворідна то была вона на костелях
же ходила бы были хворы ногы то она была вір в Рымянці
так нас кажут вримянка ну они мают таку поверхову хату деревяна тот
очы мі ся ся ся ся ся ся сподабало же Тамтуты деревяны
хаты сухенько гарненько так мені тото імпонувало них нема такых побіленых стін
а тота хата ся оздерева і схолод так догори єсли ну дуже
мі ся тото сподабало казклово так так казкво О то вона мне
з початку не познала хто тото каже єст Я кажу слава і
сусухрісту А слава навікы А хто тото Вєджыны Полька а хто так
я кажу я з Украіны Хто з Украіны то ваша родина та
хто Та я кажу Штефана Гойсака О мати во же те рукы
сплесла Тай та хто та хто та котра Певно наймолодче певно наймолодче
тай йойте скоро ойте скоро то може квочай то може тот не
знала де мі поставити де є мам сісти де што мині дати
шо ми доставити Йой то треба маму то треба маму але она
уж не годна ходити то мусимі піти там до горы то ы
тамтым часі ту уж было о поважній віці поважні міц Треба скоро
жебы думами піти А знов як ім пришло думами То як повія
тота же то пришла наймолоця Штефанова а тета не годна была слова
вымовити бо страшенно плакала Уж так плакала і сме плакали вшыткы а
ніч то не было спаня А ціла ніч пішла на на оповіданя
на на заруз руку як они ся буяли Поляків як ім не
давали як то казати права голосу після той депортациі каже выпішли в
Русию а мы каже ту не могли нияк і тре каже было
польскє вшытку выконувати Але до цервы ходили они до свойой до костьола
ні а ходили до свойой навід як женил ся сын єй молодший
той то брал польку то она повіла же шлюб будеме брати нашій
церкві а не в польскым костьолі Колиси церков в Высовій была грекокатолицка
а пак в десятых деси роках юж ся зробило православославным то они
ходили до Православной Церкви шлюб брати Нота до православный мправославні Раду серодо
свою Та горкісну садів Раду самы за раду сазива Радоса Славкого Христа
Яж поможну много заводи Своєволю Зиновы зинодофы зинодоси нажло знати Не посотворяти
хоцю розрішыла Як допоная одродили Роже Рожествот Рожеством <unk>or<unk>эстно <unk>ova Барз барз
рідку в своім жытю а я Лемків виділа барз дужы барз зрідку
стрічала якогоси Лемка атеіста ци якогоси Но такого джы не знатю што
вірит а переважні Переважні то были добры християне і мали направду такє
в родині християньскє выхованя так повіме до тотых найважнійшых річы мали барно
такє пошынуваня до церкви до єгумосця Навет там до церковных річый цис
та ужбы власні тото для Лемків такє типове одповімы типове і принесли
тоту і Украіну Як вас дома як вас ту Было оповіме так
християньскє выхованя в родині ну в часы атеізму як от было Як
вдома ци святкували ся свята не лем різдло і велиґдин было Певне
різдый велидын но то вшыткы знали але ци іщы якысы Ци было
якєсы захованя полистів наприклад І якє было назай выхованя християньскє до іноза
якє было выхованю выхованя было в християньскым дусі В християньскым дусі николи
не сідали єсти жебы ся не помолити А што николи ся перед
обідом ци што переважні Мі оченост казали оченост і все просили же
Боже помож спожыти тоту Іду і потім як ся не єли то
казали же Боже запльот дякуєм ти Боже за тоту трезу Все такє
было і Переважно як сідали ци до вечері Ціну те били по
роботах але бо потім си по роботах по школах але переважно так
во на вечерю найблизше ся сходили на вечерю то жбили разом Тут
ся з роботы пришли ци зо школы ся пришли то сідали в
сімейным крузі зо стіл і так само тато З нами і мама
і кажу помолили ся і сідали єсти і сідали єсти потім кажды
з вдячністю дакували блогы і за тоту трапезу Коли сы давно в
часі посту не співали ся не было там жадных концертів та дальше
але навет люди в дома так не співали І было лем такы
Співанкы котры пасували то плосту наприк співали такы смутны співанкы а были
такы пісны співанкы побожны же Лемкы співали вчас плосту Ци в вашій
родині співано власні такы побожны співанкы котры можна можно было но хоц
коли співати але можна было в часі посту выконувати же то не
был гріх хто власні так пасувало Ци вы памятате Бо я знам
же были колиси така пісня про Адама і єлы як были выгнаны
з раю інчы Ци вы може памятати такы так званы пізны пісні
Ци співали напр баба од плості Такы народны побожны повім так а
навет были і деси написаны не Я памятам же баба моя та
Анастасия то співали якуси пісню і ішла ішла свята Ялена те глядаючы
свойого сына Зустріла она троє жыдовлят Ціневы би били Христа мучыли ой
неми неми а нашы старшы є най мельодію запамяталы Каткайте як то
ішло ішло святає но свята єлен Тай гляда Югуці Божого син божого
син зо стріля трово єжы довля трово єже договля Ойци не геві
біг гели Христом хрістом Ой не мі не ге ге мі ой
ношы і старшы ой ношы старші Як голи на го страсну гору
на страсну гору а на тій глугорі три древасо я три древа
з твого яд А під тыми древа гомі три груби і лежы
три грубі легы шт а в першій ім гру гобі Син Божый
і лежый Син божій легыжіт а в другій гробі розбінил ся з
забула ті слова Над першым грум ружа на дру а спій той
ругужі пташок вигиліта пташок не біль того птах гошок лем лем син
бы лем син блогожій же на цілі лім свій ділю глудей За
при множыв люди при многожыв Бо Лемкы не звыкли ж бы не
співати а співати ся в тіло Але жебы не было той многости
то были такы специяльны пісні такы побожны они в часі Атиістичнім як
бы не были пропаґуваны бо наприклад Орест Ґыжя ну дал ріжны ту
пі сні так тот співаник но але там не было такых реліґійных
они зато ся забывали А тепер добрі бы припомнути о такы християнцы
гунты пісні котры співали колиси І они тиж бы пасували тепер і
можно бы было і в церкви вылчной і можно бы было бы
співати правда можна А як назагал выглядал піст на приґатувачій родині колиси
Што у піст можно было робити што не можна як вашы родиче
до того ся односили но пустити колиси дуже пустили Но особливо в
такы дні в сер першый тижден плосту і останній тыжден плосту тубили
Найбільше важнійшы такы же люди пустили І Моє бабця наприклад та і
мама як зіли вецір в четвер вже великодний тыжден то зіли раненько
на великден На сам великден рано і зато так му ся все
в ночы правило бы ту люде пустили же не каждий міг вытримати
але баба пили воду а гідли гідли не гідли но зараз так
не годен бо зараз люди не можут так видно вытримувати Як было
пристілий піст То якы был більшый пізд в середу і пятницю як
выглядал піз дыльничыт і но в плості ся взагалі стримували не тілько
одіжы Не тілько одіж но так знали але як бесідуєме Як приідло
но товарили пісны пізны пізны Гм немну товарили все старали мати грибы
сушены особливо такы своі білы грибы робили підливкы з них з барабульом
зуба з гри гриб на часту била але якли шту Квашану з
барабульом допліше были пристілий піз яйця без В такы дні то мож
было же даколи яйце спільно в середу і в пятницю то было
выключено середу і пятницю было безлока без мяс масль без залі За
мясом лове не было Згылі піст цілий піст мяса мяса не жывано
ци жыва абсолютно згы а Біл ся так пустили середы і пятниці
так Найвякшу увагу давали на середу і на біґєдниці так І діти
потили єдным віці Е діти дітям не варили хто окремуні но то
почынаючы з вісем років то дитина уж знала же то не можна
Тоты істи бо такє так тіж повинен розуміти дітям ся наказало же
то такы страстны дні особливо в тоты не такрізвяні в неріздяным трошкы
было полекшы А великій пістуло знали діти же то не можна же
то не можна і дітина зрозуміла Ну і спожы гісти єли бы
не так же бы не єли тіли тре бы лю робити діли
робити Але кажу так ся старали то якєсы тертюхы пекли Наша мама
єст ся тамна і ту вперту на такым листя з капусты листя
тоты дндеруны дерли і тоту а як же і такы фун і
клюдскє такы Жыстертуй барабулі ґідали на окріп тоту так само гутували Кєселицю
варили жебы тоту было з сушениці тоты ябка з грушками Якє было
тото урочысте святочне сніданя на великден Ну на великден то вело особливо
Ісли тото вшытко урочысты рано вставало до церкви ся вмивало берали ся
в нову одєж каждый раз на кажде свято на великден мали быти
новы вбраня мали быти Ціла родина мала бы машынкы были мати кажде
по обновці якшони ціле вшытко то вшыткому то дахто блюзочку то дахто
спідничку то дахто якыси ґєрочок то але вшытко єдно мало быти штосинове
єшли до церкви і ба ся тішыли діти єшли з кушечками А
іщы бея підготовка буду тых тоты писанкы в Лоскум писали малювали але
не веце варили цибулю і в тій люпині тоты яйце там ся
варили і такы были фарбуваны тоты яйця Світили свічку ішли до церкви
як звыклу на утріню є і потім каждий ся спішыл домів Ну
і знов сідали за стіл свічка ся світила мылили ся і брали
кажды яйци ділили єдно яйцем на вшыткых членів і по кусочку брали
Нуй спожывали днеска Вашій родині такы самы звыкы традициі як давно коли
вы были маленькы Но до того ся дотримуєме Стараме ся дотримувати Моі
дорогы Навка бесідували сме о селі Высова селі Одкай походят родиче Юлиі
Волостякєвич з дому Войсак родина Гойсаків коли была выселена з Высовы Замешкала
в селі Рідкуліся коло монастырск Тырнопідской области Но і ціле жытя прожыла
ту іх наймолодша дівоцька же гнеска была у нас в гостях пані
Юлия То продолжыме за нашу бесіду продолжыме єй за тыжден гнеска щыро
дюкую і прасім ся до Высовы а тыж до села Рідко Ліся
запровадила вас і іщы попровадит Анна Кырпан Оставайте з руси до стрічы
за тыжден