70% #2019 - 70% #342 Зимна Вода (3 част)
Еп. 2019

70% #2019 - 70% #342 Зимна Вода (3 част)

•

Опис епізоду

Odcinek jest kontynuacją relacji z festiwalu „Homin Łemkowszczyny“ w Zimnej Wodzie pod Lwowem i przedstawia go bardziej jako osobiste wrażenia niż klasyczny reportaż. Opisuje dwudniowe wydarzenie z występami zespołów z Ukrainy oraz gości z Polski, Słowacji i Serbii, a także towarzyszące atrakcje, takie jak turniej piłkarski, malowanie ornamentów i przygotowywanie łemkowskich potraw.

Видам вазму моі слухайці при мікрофоні Анна Кырпан Такыма ци подібныма словами звертам ся до Вас од початку <unk> року Кілька разів юж мі выглядало же проґраму <unk> процент буде закрыто Коли зачала ся пандемія пак коли зачали ся полномасштабны русийско украіньскы війны але продолжували єм дале глядала єм ріжных способів і форм жебы продолжувати Хоц было то легко але не заперли єм проґраму Назву проґрамы <unk> процент выдумал Богдан Ґамбаль якого уж неє знал <unk> процент то мала быти оповід о Лемках в Украіні был приблизно <unk> процент Лемків выгнано з рідной землі на схід В проґрамі <unk> процент мают звучати все голосы нашых респондентів Мают промовляти жывы люде од самы передачы гыдут не на жыво Налетят до вас в прямім ефірі а прирыхтуваны наперед І леж не тоту особливіст в проґрамі <unk> процент бесіды жывыма людми для ній єст важна Не хтіли ся бы того формату зміняти але змінили ся обставины Зато не годны єм далей тримати ся вызначаных од початку принципів Єден з них лемківска бесіда процент то проґрама в якій окрем даякых манятків ма звучати лемківска мова При тій самій єм зачала робити тоту проґраму по части задля того жебы научыти ся в такый спосіб лемківской бесіды І тепер мі барз трудно тримати ся того принципу якій запроваджано од початку был респондентів штораз то меньше і меньче Зато тоту проґраму очывидні час заперти Може не навікы може до ліпшых часів а може і на все В каждым разі кєд буде колонять словис достойний трафите до ефіру нашого радия цут буде ся даяка подія і о якой кунця знате нашым слухам то зас пуцюєте <unk> процент А тепер послухаме другу част бесіды яка зачала ся тыжден тому Припоминам же з Івано Франківском пішла єм на полудньовый захід до Придгіря Ґорґанів а конкретні в селище Солотвин Нараз оповідали сме де Украіні особливо в Голичыні Компаті замешкали по выселіню Лемкы Но власніщысо Лотвин не належыт до такых місц Цілком не належыт цілком не належыт Бо не было в той околиці сел перше заселеных Німцями ци Поляками якых переважні і Росиян выгнаных з Польщы Но то можна было ту Лемків стріти хыбай припадкову то власній был такий рафунок Пані Мария Дямба з є покєба замешкала ту бо мала ту роботу І она і єй муж выбрала свой єден фах геолоґію Лем же по технікумі пан Миколай Золочно вчыл ся пак і в Інституті Марияніт бы вродила ся єдна дівоцька Ґалина а пак друга Світляна то власні она Світляна стріля ня в Солотвині Но але о той роботі ното власні в Солотвині і в околицях было дос роботы для ахеолоґів бо як і всядит в придвірю Карпат так і в той околиці вядали і знаходили долу Ґаз і інчы підземны богатства якы залігали в ту посісідство Нагтова ропа ґаз є добивают іх і з них скорыстают ту і днес Нові для люди якы при тім робили поставленых дім і власні ту родина Миколи і Мариі достала скромны мешканя В нім власні і Бесідуєме а і обзераме стары знимкы тоты іщы з Вышоваткы власні з того невеликого села з Вышовадкы в Ясельскым Повіті походят родиче пані Мариі а і она тиж в ним ся вродила в <unk> році дзямбы родина Війця і Маслеі родина єй мамы то гейбы модий Лемковины Іх доля то направду доля пересічной лемківской родины Єдных біда гнола в Пілнічну Америку другых Полудньову хтоси втікал од депортациі іщы През чехословацку границю хтоси іщы скорше перед <unk> віхал на захід Польщы а інчы такой не могли уникнути выселіня выселіня і на схід і на захід Розлетіли ся на вшыткы стороны світа як тоты пташкы Але не вшыткы пак ся стріли Но то послухайте кус нашу бесіду Вы ся писали з дому Дзямба таку Мама была з Маслейк Так Так уж знам Вашы родиче то мама тату з якого року мама з <unk> року <unk> І тато і мама з Вышеваткы Вы повіли же тотого родина была більше як ту наз ним пак Ту видиме трьох братів І двох бісестры А были іщы Діти як был Йосиф де поіхал на заробіткы в Америку вернул ци ніт а Василь і сестра Вулька в Арґентину Тыж на все Нє Василь потім ся приіхал сюди на Украіну сюди Власті Так зовсім А Улько што лишыла ся так го вне дітей не мали на тят вшыткых было вісем Так плокнул А ту мамени родиче а ту Ту Моменос сестро і Марина єй доцівка О дві сестры было дві сестры і хлопец браты было іх четверо было мама дві сестры і і брат Мыслеі Кус родина менша то я так розумію же зато же тотова родина была дос великой мусіли давати сой рады і дітям повіли же мусити яклоси думати де іхати зробляти так де муси де Йосиф же поіхал што был старший і так Він был з <unk> р Але найстаршый найстаршый Як листы писали якоси екосы переписували сякы з язнам я знамши як уже він приізджал сюди з Марякы до Львова бо дальше ниде му не можно было іхати дотоды приізджали моі і з Чехів Тета отого тета наймолодця тотаж в середині Ту она в Чехах то же приізжала з дітьми до Львова Новідзеня Как родила ся тіла в якым то могло быти році в шістдесятых роках Але якій самый рік я не памятам А тата жыла деси близ буду границі ци Но она як сказати Як же хотіли нас на східляти выганяти то стрик Дмитро він тік і жонатий был дітей не малы і він і тота з малым і з чоловіком деси поіхали дальше близю до німецкой граници в Польці А тота тата Словаків Чехословакію там через ліс близо близко том близку були тре студа поіхал пішла І ся аресла якоси грони а мы ся лишыли тату переходили бо то як Добре тото шыткали дома в хаті тото болотно тото такє грубы то все тоткє для роботы тото все было а якше ліпше штре было то ітишли собі ту до Словаків ти скупували та уж ли том свобідны собі ходили і там купували а дома шыли опіця та якысы капаты ґорсеты запаскы осім такєвы так Е то з той родины як бы тот брат і сестра зо своіма родинами они не Но тота оли ся повіми таку тота а Ганна тота наіщы дівкы была як пішла зо грани туда до Словаків Ога она дівком пішля та самы ну сама перешла ну сама може істи колиси там мала яєчку затримал там і перешла і уж там зо мишко там вышли завіша ся тоже за нашо Ти там же сме туда єздили го а дато Жатец Чехословачына Жатец был такє місто Жатец она там добрі ся мала двоє діти мала там хату куквартиха І то власні была така стріча родины коли і она пришла до Львова і пришолнак брат старший Юасиф Ей приіхал приіхал зо Маєкы а там уже приіхал Андрий Андрий на Тропольщыні бу і там так Е ушыткы ся стріли де маєте ой до кольоровы додому із кольоровой знимкы не было так Осип то мама то бато угм а тото Татеха з Чехів тота м ой а видно праці хто з заграницю Василь той Андрий О то сын з Чехів тоне і Мілюшка тоже з Чехів ма то Андрийовий Сынти наш наштут В самым центрі Куломінскєвиця памятникы Но то історична історична знимка же так вшюткы ся стрілим Але не знам ци Мали можливіст спокійні побесідувати бо знам же слідили так ма коли хтоси пришол напр з Америкы то Хыба деси по парку бы ходили то може та ходили были ся по місті бо так дослідили Із приіду є провезу машыну дак комуси лешыт машыну ти так більше і не приізджал Ну та він уж тиж был кустарший той жолтал малыс як то тепер кажут бар а як тото было там якто ся называл нехтам такє осусвємал быжы лам продавали ден Піл ресторан Дай бы то кажут маленькє тикє ресторана Но штоси та вы в <unk> выіхали так з Вышоваткы Ного Осифа то іщы долше не виділи Таз я зовсім не гм іх мама напевно не виділа Тото не знате уж кільку років Ай то він уж давно помер уж давно помер Но я гварю же він мі іхал до Америкы і іщы давно так так то не знате уж кільку років выіхал молодым а уж старшым был повісти в повалі до сві повісти уж макыі то та так То то была історична сільця ціле жытя там прожыл што оповідали тоты заграничны заграничны руды дале добрі ім ся жыли там тир Выповіли же брат метро выіхал на захід Польщы Мы сут до німецкых граници абы не єхати сюда до Украі з родином родином тай бы сам себе вигнал бо пак выганяли тади а він єса сам себе выгнал там і сам собі Господар і то же ме туди єздили з чловіком Лем там господарку мал то же так само як і вдома ґзурал бур тантосину сіял кысадил кормил ся гом три доцькы мал три дочкы дві щыли ся всюдистом а молодця в школу ходила казала Я тіж хочу ся іти вчєти я не хы быт здугноів Вы підтримуєте тепер родина тото тепер медже собом діти тых повіны так выґа слабо контактуют як тепер Мили слухаче припомином ся днас бесідуєме з Марийом Кєбом з домом Дзябом родом з Выселадкы Запроводила ня до ней єй дівкы Світляны яка з родином на початку полномасштабной війны выіхала якоси чудом выіхала з Марию Поля і пришла до Іванофранківской области де з родином жыє в безпеці Зас другє дівка голины мешкат небарз далеко і тиж близко гір в Селиці Розняків Думам сий же тепер зробиме кус музичну перерву в минулой передачы чули сте якій співат пані Мария Але повім Вам же не лем она а ціла родина Дзямбів любили співати напр дівка пані Мариі Галина уж богато років певні іщы з тых часів коли постала соспільна орґанізация Бескєдскє Зиблядство яка входит вытовариство Лемківщына співат в ансамблі Бескєдянка Як милют ся то тот ансамбль діє власні в Селисті Рознятів Чули єм іх выступы но то може і Вам дам тото послухати же за к сво што такой моє рі завжды завжди є гынівыше чок Останя сызло Лезго свойы c лем дружы гый сой То мекусть побесідували про родину няня про родину мамы да В мене брат той на два рокы швид мене молодший то він принімал участ в калості в тій капелі співал Мушыте бы што там є пелай єздів скму та Хоріта так ольківскы тавий ся студенко та І він выни єздили в Ждыню ци де там ватру єздили То віншыватку іщы вдивити ся то што не машы дивити ся бо то же нема погоріло чышло томже понестянок згорено згоріло І він там зустрічал ся бывстыма Сестрыме темешу в Польщі там не одна приіздила сюда до нас було а так тепер Но они по якому бесідуют Но по драгу Бо недва може може і спольщыли ся може як де але они по польскы самособы а лежы они іщы і міли говорити по свому говорити то там стрічали ся а Бо то як бы рідні медже собом контактували а тепер як бы двою рідны То якы ци товды кыз дулепер з інтернатом то можна през цілый світ бесідувати Та як єст інтернет то можна бесідувати та з Чехів таку фотоґрафію тета Веслава О там єй шыкы середина се бесідят чышвятом Ціло того тє показати тутого брата свого такого теперішній Коли видіш політаштеперішній гінже Помер в <unk> році а наймолодші браты будівельникы были Вціли ся майті вціли ся там ґде будівельникым стали цінне тото вшытко цінне было то ціле жытя ту не так як тепер знимкы робили кажду секунду Ога гото як бы в Чехах были оту брат Як бы всяках были ты сфотоґрафували єй чловикы і я і моі дівчата І то якій рік песю тут ніт О єс свята як выходила заміж о ся Бо не там маліу Я кажу не было бы щастя але нещастя помогло было Тепер то війна під час війны в той морілу воє взяли москальота і у ней ледве звідти ся вырвали І тепер ту Чекают по перемогы До то мы кус побесідували про родину тата мамы мы кус побесідували але я хочу знати то вашы родиче такой з того были села така той кыта і они поженили си поженили ся коли В <unk> році <unk> році І шлюб брали такой вышывальці Вышыватці але брали шлюб у грабі Гротам грекокатолицка а в нас же том переходили на Православі ну і там не хотіли навіт шлюб дати вян роду Кілько годины вышываці не перешли на православну конфесию і в грабі была церков рекоменту лезка же ходили тадне хрестили тоже в грабі Гм гмм ту церков ту ходили в граб є они істі ходили такой вышываці Але вышува ішли там уж православна ци равы Але они до печатках іщы там змовляли ся бы том свічку якыси татові не дати А мамо моя батькє мамені були православніж православні о Ти а мама ся татови передавала істи як забыла замужня Овшы о том протів тебе там в церкви хочуты з тамы якыси світскы давали тішо о тато собі взял якуси свічку тику шыбісю зрубил то мі дес і взял і тут коли світскы позасвічыли а він собі а йому не дают він собі свою одягу найбільш світску зосвітил то было так же колиси давно в церкві Были такы напереді стояли же тримали такы великы свідскы было так тепер може так неє тримали такы великы і то Лем такы могли но не знам поважны ґазды тоты великы свіджкы тримати напереді Штоси такє было буд хто не міг тото може хлодит о тоты може ходил зопозы так гм врадиме лоці на подругій світ а я єзджы жыют Вы найстаршы Вы народили ся в <unk> земі і по вас хто брат <unk> Ваню Тах і Мизьо Михальо <unk> мали сте двох молодшых братів так гейбы вас троє так троє не слісті была сестра <unk> році Але то Померла ся маленька о тот ся слобувало на тиф То сестра вродила ся уж ту сестра то <unk> році І померла цілком маленько Та муленька то тато захворіл на тиф сусідовичых лежал на тиф лікарні потім мама Потім я і потім брат а бабця лишыла ся сама в хаті Маме нам а това мама Она з нами приіхала на Украіну Но і потім мамо в лікарні народили Но і там яку наслобати там дитину не тримали чого Сиддали додому Ти бабце коло того ходила ти Я знам як она там ходило тяжко Та ти померла дитина Потім тату як же выздоровю ти пішыл вєдати сой роб роботу дес Ти нашол там сусіднім селі Букова называло ся был колгосний млин О і там два коні мали і тоту же конюхому як казали струіл ся Де добрі мы не голодували бураз при млині тато робил было нашый дахто і приходившый кому здавали там мукы ото <unk> рік то тяжкый был О так Но <unk> вродил ся іщы Ну то його Дак <unk> ся жадил він Я ходила то <unk> клясы Ду вели Так А потім уж тато найшли Овців мали звязок і з калушом бы тому же в калушы жыли е сестры мамени бо і тудаме переіхали Но і там по квартирах Ходили ту до сюда бо то купити хотіли ус хыжы то не было як за што дуже по квартирах а потім же з двоюриного брата од того барни жінка робила госпі до Ярку єй дали пляц казали пла і тоді мы хату будували на двох Вы мі вкус оповідьте што вы памятате такой з дітячых років што вы памятате яка тото вышыватка якє оно было невеликє но але є великє село было З Хаты близко стояли і были од навіт другый так што до сусідів з зими навіть бусіком по снігу могла перебігти Нема в Высокы Гори Ны ни та ну але там ґаздувати тяжко было бы то землі была тяжко камяниста таково От але робили ліяздували сте што мали мали мали в ся мале худобу коровы коні вівці свині гусин общым птицю Но і так робили но то не бідны бы єсти бушы файну бы Но земля не была аж така добра але выкусмали той землі То бы землі землі была Ліз был мали бы потім якы уже нас выселяли нібы то нам давали таку кубатуру і там писало кілько там морґів поля кілько морґів лісу Шо було Ну то люде робили ти Тым ти мали От Тепер каже ліпше альбом бо тепер дуже робит фотоґрафіі дале а ту може видіти в телефонах а тами пропасти можент Оду моє видіну товту можно видітка добры пукату праправду кісує показати Мама богата на правды О го тоті два браты старшы і молодці Вас ся так моі Ті подівальникі той артист співал в Польщы єст рік Вы повіли же вашы братя єден і другій так В <unk> році помер і <unk> Ой так біда Зас пришол час на музичну перерву Тым разом подаю фраґменты з нашой передачы о ансамблі Студенка з Калуша з <unk> року Бо братя пані Мариі Кєбы з дому Дзямбы з яком днес бесідуєме тыж мают стосунок до студенткы Іваню і Михал і дівка Михала Світляна Петрустяк яка на початках діяльности студенкы была музичным кєрівником ансамблю Видите то як бы фраґмент той передачы выдостали сме з нашого архіву Най же тот фраґмент з концерту якій зараз прозвучыт буде красным спомином о них Тепер вышли на сцену лем двоє сам кєрівник Беяну Ган Магловскій і Іван Дзямба жебыли співати туетом світ місячку світ A выходы A ЛАПІ A Пон Іван Дянба добрий майтер ціле жытя будувал тоту місто коли Але гнецто бесідуєме неуйтім о студенті і о лемківскій співанці Дзямба Іван Михайловіч Мітати моя мама і вся моя родина із Польщы переселиці Одпадємо гышываткы ястлечку оповіду бо ти так пішло породу Я то люблю співати Мы іш тенцюєме але так не змогли сме зробити кус прову А і як фестівал куте найбільше Тот уж умы зводяно ловскым співами світ місяцку світ є купы такы Берти ся рекруты тіж люблю І выновино червененькых тотя буде пити і тако я люблю Не были торочыкля знаєте сумнавды такє знатсити богатых та єку дуже богаты співанукє знам темкільку руків ансамблі <unk>ene Яка вісіна Джы жытя прошло хоче лем Вам іщы так само Бодай іщы А то я Вар дякую абы вашы слова до Бога дошли Але мі та доповідал што в нього было <unk> років для народжыня темым одповідаль на дня роджыня тат ми той бажаме іщы прожыти <unk> років А він повідал а Бог тя не послухат Але так помер на девнос на <unk> рыці Святливою Вам тіж дякує А тепер буду просити іщы суденю сівати Іщы наро буде сівали Іван Дзамба а на сі протиме треба о A не Анля права нары роды Длявого І вы повіли іщы же што ваш брат же выступал єздил до Ждынівату Ваню был такій вышыванці А вы не были для дея не была Не охіли ся на тото треба было вык выробляти ты документы заграничны паспорт Отдея якыс такше не приш не могла О а брат дуже там як бы было в колусі жыло весь час Я бы тоже том принімала участ так бы я любила співати любила Но так пропало свойом роботом І што тот Ваню повіл як він пришол до Вышоваткы што йому дам Та што він том виділ бы нич не виділ былоку бо нич не было уж Не было мич такого што він бы міг іщы з давных часів торошто дихатниякых ся погы погоріло том понесю нове А што він більше міг видіти Але был был на тым місци тих Вы може памятали дашто а він шато може запамяташ як ічого не лапусте будуш памятати А вым памятате дасти Йовал тарку Намятам Я знам што брали мене до церкви єщы є в дитинстві дуже мліла надвір ментили Церкве церкви того диалеку то лез лестє од нас низдє Нижнім кінци Знате я посмотріла на тоты знимкы но цікаво видіти наприклад якы люди ся зберали Виджу же хлопы уж такы гоноровы же они уж по тых костюмах А я виджу наприклад ваша мама навет ту уж як пришла она не зрікала ся свого струю з дому она так позберана ну неділю повіме так позберано такєм домам ну то барз згарді выглядат ба згарді выгляда Іщы хоцю знати хлопы вшыткы были уж так по европейскы Ци были може старшы люде то такє на свята так о так А на каждий дан якы президенте такы собі кєсе на гавеці том было такє з такого полотна тканого сло о такы А той же іх ралих скупляли такы і а лишыли дома шыли там были кравцені шышыли опільцяте ґурсаты лыже часто купували по словацкым блоті та словака на тоты кабаты а на материю на на тото вшытко дак так Тотами быше рішыли же то м собі самы шыли Нота на приклад гуртате што каж всешыло суйци был краве Ні то кравец был Кравец бы може кравцені были Цішыли шыко то може кус тяжко горцит добрывшыну тото прав є кравцені А вышывали самы острыту то вышывали запаску а тото є там зуму тым басунанка баса базункы прашы дракы декоративны удас може і высиде то гы Ну а Тю памятит ся то ден коли юж высиляли Тот дес так же може травень так што уж тепліше тепліше з толгу де місяц напевно в дорозі были То іще добрі же іщы на <unk> році шо нам дозволили істє брати Што хочеш берати з субом Вы ме взяли машынку швейну єс ся вино оно мене є ножану жых в Словаках обміняли на дві вівці о машынка І мамино придане было такє вада Жы маю тоже тоту скриню ваду єст єдла ту та о Це основне шымаю Ну так переєны брали тоты заголовкы ну є так в тым товарняках можна было взяти корову Ґарову так і корову брали Там разом в товарняках там от застелено том видно соломом было атакувати собі застеляле там перенимали тото ся єй корова том Овсю долвы єхали люде по дорозі вмерали вот багато было ся помрали Ти так веслек жому вмерали по дорозі Чом вмерали по дорозі то я знуса но ци то были просто хворы ци стары Цо были маленькы діды Яколя за діти не казали з за дорослых того дорослых тар Може може страс того всяку было так достанці Сталиньска областя по моім карань ци якусь том карань называєте чыя тотну си так Но сонцедіньсконасконатко так ну то є видно мнетам місцеві ті головы кул голоспут ци тото мало видно завданя такє Абы ішли собі брати кого хочут то не вязно шом бы выберали робоцю силу давно што Кого лишыли тамты поіхали решту дальше дальше Водвуйку мій Лишыл ся в чуріні його лишыли там то там село великє было і школа і церква то все там было А нас уже вкінецы пару хат был може стріти таде кє там третіє пару хыжі было і то ми тата з дочкою і бабою мамою ніби ну і мы і татова мама бо то татова мама была з нами а мамина мама з сестром о А потім уже приіхал з Німечыны боєі іщі в Польці были то сын тен поіхал в Німеччыну абы шробити гыдно А потім як мы вже были там в Климушы він нас найшол і туда же і туда приіхал з Німечны От він собі том Він ходил там з якою з дівчыною місцевою ходил а потім же сестра померла Така привидска была ужы вночы На двір выходили І вітер єй обдутал ж напри зашля до хаты і голова заболіла ти голова быти головати головати пару днів голова шолже і не вставала з ліжка там казали або взятим якій з них такы дідо Видно жебы с покликати покликали а він подивил ся каже Як жыє до девяты днів То буде жыти А она вмерла дожыла Ну і товды уже на похорон то приізджали приходили такы родину якы знайомы на похорон от і там Ванял мі то брат мідвіний собі там єдну сподобал гаврилячку от і потім ся на ній женил А він собі з дівчыном якысимтом хладил Ты Ты і ясно ся напевнує так дале а така файна дівчына была оно продавало маґазині Дикы су як казали манку зробила так не достачыт шо манкы ні судили єй Боже даколи судили ні за што Но він тоді женил ся і так поіхал а потім уже узнали то же полатім його дочко оця што така кучеряла Надя Тоже кілько років мала сиже ту в кавушы і узнала якоси бы там вашы лемкы є якосивно узнала же є братний Значыт тойде ледіти так што была в тюрмі тота в маґазині продава Такій красин казала він приіздил туда вкаус денаді тосіма але яне бы я так все спочатку хтіл з домя женити Но і што быти і так она она была што єй заарештували оно было в тюрмі і товды вродило таю напевно Одкал такы красы він батька вдал вся често батька і тимадя батька а ті двоє же є на маму Бона четверо дітей мала мал Іван Братко овдалс Певну маму видите якє то в жытю і не треба і кіно якє то в жытю было і то імятам племусі мы жыли там Той нам добрі было єсти мали што корова было то ся І тато мыслобойкы том навчыл ся робити людям Бо коли сы вас бы дели бо такы мыслобойкы так ну ти до школы далеко быловати тато каже Я тут не буду жыти тут не ма чым наіт полити Єден до брата брат Андрий был в іншым реґіоні там уже і угльом полили А тым ту поіхали туде до брата Андрия до брата Андрия І там в нього были троха а потім пришли такы флейкы ктепер кажут брыкє зробили што будут назад домів до пості пустяти такы зродустил паст татарку ва І давай хто хто хотіл і давай доберати близче до границі Те мы так люди повірили так і мы так попали До гірова До коли грани самонито Ну і там на тоту лісницівку попали бо дуде підеш скрил хто над даленом там жытных там святу Далем Да хату нам дале хату таку на штырі кімнаты і там по каждій хаті по одній сібі каждій квартирі по кімнаті были А там похворіли ся Батькы мылів і меді обыдвоє зла званьом похворіли диф От і тату думали шуже все шымре так тяжко хворий был хворий был мама там народила шытину то а потім же і баба померла ти мы же батькы і нас двоє з Іваном же тотато нашол собі роботу там в Букові ото Яючка зала конюхом там робил ти нас єст було шо потім же там сестры мамы і сестры то дві были в калушы і мы давай туда до них поіхали Близю бы там никого де не были там никого не были з нашых З Лемків николи в місце витамо та і поіхали туда І там бы м же оселили ся Декяту бы Я Вам дякую Моі наймилейшы слухайці На тім завершыєме нашу бесіду у нас в гостях уж другій раз была Мария Дзямба помужю Кєба яка вродила ся в <unk> році в селі Вышоватка Запровадило вас до ней селистє солодын Івано Франківской области Анна Кырпан І на тім пращам ся з вами і не знам коли іщы ся стріли тримайте ся оставайте травы жыцю Вам вшыткого найліпшого З вами была Анна Кырпан вывано Франківскы Майте ся красні

Автоматычна транскрипция

Видам вас милмий слухайце при мікрофоні Анна Кырпан Два раз юж чули
сте передачу о <unk> <unk> фестівалю Гумін Лемківщыны в селі Зимновода А
внезко хочеме продолжыти тоту тему Але може в докусинаш спосіб Як уж
знают постійны слухаця нашой проґрамі <unk> процент переважні не робиме класичных репортажів
ци звітів з такых пуді Не маме ци ціль вказати вам вшытко
што ся діяло Розумій ся же окрислиме коротко што сме чули і
виділи але не так вшытко докладні Ту кореспондентка Лем фм діє не
яко журналістка а радше яко простий чловек што видит што вчує кого
принагідні стріне Вшытко тото ладує до радия як до лады Знешню передачу
можеме назвати ватра і по ватрі бо веряны стрічы ся продолжыли на
другій ден по ватрі а мы іх долучаме до того самого циклу
А для такых же перший раз в жытю чуют о тоті ватрі
в Зимі і Вуді вартот буде кус выяснити у цім бесідуєме жебы
они ся чули такыма мудрыма як тоты слухачы якы вшытку слухали од
самого початку або навет як тоты якы шторока а властиві уж руків
слухают передачы о ватрі в Зимній Гуді Новіме іщы раз же пят
років тому львівскы Лемкы зорґанізували свій фестіваль але не в самим Львові
а одраз за містом в селі Зимна Вода Самы знате же такы
подібны села хоц до міста не належат але покус покус ним ся
зрастают злучают ся вырастают ту покус навет высокы домы подібно як в
місті Але оно зове ся село То така єст і зимна вода
На тотым фестівалі сходят ся Лемкы предовшыткым зо Львова і з околиц
Львова найбільше зо самой такой зимной воды з сусіднього селища Рудно і
з близкых сел пустомиківского реґіона а Лемків ту єст дос дуже а
на сцені выступают не лем місцевы лемківскы і нелемківскы артисты але тыж
лемківскы колективы з цілой львівской области ай зо сусідных Іванофранківской і Тырнопільской
А тым разом на сцену выходили тиж і гости з Польщы гурт
Серінця зо Словациі приіхал Фольклорный гурт Тропкувцян а зо Сербіі іщы єден
колектив же зові ся Калина В <unk> році мали сме в Зимній
Воді як повіла єм уж <unk> фестіваль офіцийні він ся зове Львівскій
Областный Фестіваль Лемківской Культуры Гомін Лемківщыны орґанізувуют во Львівска Областна Орґанізация Все
Украіньского Товариства Лемківщына а тож Львівска Областна Державна Адміністрация і Львівска Областна
Рада найрознійша сельска Рада Села Зимна Вода Фестіваль все тырват два дни
в кінци літа тепер они припали на <unk> серпця і <unk> вересня
А одбыват ся вшытко на сельскым стадийоні старат ся повісти на шырокій
квадратовій поляні тото поле зо вшыткых сторін обсаджене деревами якы гейбы ізуюют
го закрывают го од вшыткого докола зато ся здає же то єст
якаси поява в лісі Єднакі гев пришла цивілізация поставлено стацийонарну сцену і
лавкы пред ньом а над лавками збудувано навет дах Такій міцний дах
а недавно і тоты стежкы доріжкы выкладано плитками збрукувано Но як докола
зробили нам такы выгоды тодме зас на фестівалі Дого ти борило ей
то верну молодий дві годе вернуло ходил <unk>o другу дібу о тебе
Ты мені выло дітель до мене Дякуємо дякуємо Квартер Народного Дому Салесоміского
типу Щеред нагороджыт ся дипльомом залучыт юнашому фестівалі Дякуємо На фестівалі в
тым Руці окрем концертной проґрамы Мали сме і інчы атракциі наприкутбольный турнір
для молодежы малюваня лемківскых орнаментів для діти а для вшыткых охочых вчыня
як то рыхтувати лемківскы стравы А для няня на тім фестівалі все
єст важна можливіст запознати ся з цікавыма людми а тиж стріти ту
своіх давных ци недавных знаємых Своіх но своіх але і нашых нашых
радийовых Тотых же колиси брали уж участ в нашых передачах же іх
голосы юж звычали в нашім ефірі Виду медже локами медже рядами і
чую хтоси някличы в туту Угні Мария Попівцяк смоте Ниєден з молодых
Лемків злінивости не пришол гев о пані Марися А она з <unk>
рока она пришла І в суботу і в неділю В нашім ефірі
колиси певно такой гвысены в <unk> році Юж звучали передачы в якых
брали участ дві сестры же походят з волі циклиньской старша в Лахні
Мария Попівцяк і молодця Анна Бойченко то іх презвиска уж пужу а
з дому сестры писали ся цап родина Гняня Тимка Цапа была дост
велика семеро братів і три сестры а найбільше знаным з них был
наймолодший брат іх тата Михал Очмарил Віцьове прізвиско цап і взял сой
такє як му більше пасувало дуньскій Ною вшыткы знали того діяця і
в Украіні і в Польщы і в Америці власні як Михала Доньского
Малси рінців бо хоц провадил партизаньску борбу з фашыстами і барз ризыкувал
Єднак повели ся му выжыти в тотых ріжных выпробуванях а його старший
брат Тимко отец Марисі згынул лишыли ся дві дівочкы і сын Жебы
якуси ім помочы іх стрык комуністичний діяч дуньскій уж по выселіню в
Украіну дал ім своє прізвиско Перектив на доньскых У родині цапів доньскых
о селі Вояциклиньска мали сме уж передачы І они деси колиси летят
в повтурінях в нашым ефірі а тепер не буду того вшыткого переповідати
што уж перебесідувано ліпше звідам о дачым інчым пані Марихів бо барз
єм рада же зас єй виділям Виділа єм в добрім здоровлю же
мала добрий настрій але ту на фестівалі трудно сой спокійні побесідувати бо
вшытко шумит гучыт бубнит то добесідували сме ся в неділю же заран
в понедільок Такой приду Сусіднє колоземной воды Селистє Рудно Но і пришлам
Рудно рудно рудно Селистє рудно буде вписане в лемківской істориі хоцби і
зато же власні ту было створено в <unk> році Ансамбль Лемковина і
приблизно в тот сам час єй ансамбль Лемковина в Польщы Спочатку кєрівникы
ансамблю часто ся зміняли а пак ял ся рядити колективом в <unk>
році Іван Кушнір з Бенерівкы і провадил його аж до <unk> р
Очывидні был то найсловнійший найбільше успішний і найцікавший час істориі Лемковины Зрудна
Певні же гнеска Лемковина співат гра а і танцує бо єст і
хореоґрафічна ґрупа Але то уж кус на тот колектив як повідают специялісты
А Іван Куснір часто приходит на його выступы Але отім побесідуєме кус
пізнійше а на разі най нам дашто оповіст Анна Попівцяк Лісте взагалі
як вам тот фестіваль як выдва дне были на ватры ватрі то
тыж вашы рокы Я ся не сподівала же я так высіджу Я
ся хтіла быти до кінця лем же внукы ішли до школы Неска
ну тота Марічка Мала іх першыте лары радувати гм певні же ікір
же м не виділа як наш рудно выступало Цитую ся пята ватров
в зиній войні вына карду вату поден Ям на персі не было
м Я не знала Тохы бы нам такій другій ся познакомили Певне
на другій дія як я віржы розказувала вывітали важ Но ани і
певно товды ми ся познакоми на того до товду потім приходили потім
до мене І был такій варияций дан як знак Це доправды такє
як быликцю ато конат старця і початок верхня а такы А як
вам в тім руці Што вам мож найбільше ся подабало мі ся
вшытку подобало бо тепер см вшыткы єднакы ци Лемкы ци Украінці быльш
настоящых Лемків зже мало є же іх треба так глядати як сухій
рік грибі в лісі Ну так бо то приіхало три поколіня і
ту ся народило вже трипрюкы поколінів но а повідают так стары мусит
а молоды можы до скількы щы молодых такых вывмерало шы могли жыти
альбогі забрал Но а так уж старых шу так памятают то же
і памят одходит бо в голові там нихто не добавлят мазкы не
дає бо до колеси в якій дут скриплят нуто змазуют о то
мости А там нихто не змажує Але коси глад іщы вшытко іщы
колясы Юспер перестают Карта тата як колиси злося были медяры возили рота
ята мазь май Памятам бо моя мама служыла гусянь Лосі Бы як
сирота была хтіла си заробити дащы пумпити то треба было то х
бы в Лосі служыла і Поляків служыле і Лосі і казали же
в Лосі было найліпше медже своіма медже Поляками то як бы Было
бы добрі кєд бы были якы сут такы Таперя Жебы таку мацу
возили жылянком кусцюк з Мости на жебы в памятжан прост воє жебы
кусюків Ба знате гай то треба то залежыт од батьків То треба
было З дідами ся выпытувате як то было Я ся выпытувала бым
ім пасла дідом та на было цеклин польскє село а наша воля
циклиньска кажу діду А чото ся называт воля циклиньска Ту циклина то
воля циклиньска Іщы там была як называли Рілі была в циклині называли
бос называли Русінами не Лемками наз Русінам набывали Руска Ріля ся то
называла і там было дві фаміі імена а фамілиів Было багато было
багато там поливків угу і я ся звідую діда Діду А чого
тота там цеклин а ту воля цеклиньска Знаєш Марищу Я як єм
был такій як тым зо старыма дідами пас Я ти ся звідувал
то якой так по родіде пережы І я і повідає м же
ту был я памятам іщы сама же назвали Панскій Ліс же там
в теклині был пан і в нього люде робили і йому ся
люде тоты сподабали же файно роблят і він ім одпустил землю жебы
ся ту розмножыли жебы ся розстроіли Но і для того наше село
не было шо шымчымси номерів А там было тыжы штоси было сто
шымси то я тота памятала і дідо мі повідат же там был
пан ню го робили він одпустил землі то была комісация но кождый
мал своє но а як ся розмножувал тато Давал трохы дотці і
сынови теж давалейно і тася розмложыли штобы было село зробили але была
комусация бо так памятам же і на захід і на схід поле
од хыжів было лещы в землі ся лишыло што як село было
бо до трасы было селом до Знгороды до Змигорода на Ґорлиці та
траса вышла То до трасы было іщы там за мойой памяти то
певно щыри хыжы щы до трасы поставили уж за мойой памяти до
гостинця як нам назвало Госнеци єй пильнували Были флосы по боках там
де зірівчакы де які потішкы ішли а потішкы ся я сідом отри
ся нас потік зробил потічыл той А потом ішла Боднарка ріка то
Боднарка перше село ґорлицкого повіту од нас і там ішла ріка называла
ся Боднарка І той наш потік входил до той рікы Но а
де там ішол то не знам доциклина до польского села там де
Та не знамко копівниця туло пітниця о і войоцикли Таднарыш до ворлиця
або войоцикленька до Ялясла танка Цу выдовулены так з Ватры Видите Я
тако успрык а не вшыткым знодовувано Бо я домям бы хтіла жебы
было кус більшы Лемківского Хто буде бесідувал стары і стары нешыткы по
свому такы як є нешыткы по свому бесідуют сміяли бы ся сміяли
Але як мы там были на нетрибівці та я не раз сказала
векшы такє медже дівчатисками або і стары дашу моли так втыкнути А
я кажу хто Лемка не шанує гай ют за дуцю А дівчатам
пул єм та дві бы сте ішли за єдну Лемка жебы вас
брал Но тота бо так было бо так было бо хлопів не
было бо батькы і на фронті тых позаберали і теж ся сироты
полишали місцевы но а до вшыткого треба пары і боля бы ся
же вы мате дос гумор Моє сєстрі лезваті з довешто повіли же
вы ся не просите ви же як є ся ту не против
той там ся не прот Бог дале і боглознит Сут такы старшы
люде же там бы лем дудрали же такы кусцьок прикры а вы
якы сут такы полны оптимізму і певні же власні тото може продолжыти
жытя як чловек із богом і якос людми і якоси ма охоту
до чос доброго от бо я як виджу же чловек так дудре
на вшытко на політыку на вшытко мі аж не хоці ся з
тым чловеком ничмати до справы А як чловек такий угідний і кус
высельсі То певний династий підойме ся то і люди до такого ся
тягнут правда аню правда бур бо нераз отах де то та вмер
тамєнні базінців нашы люд не знам дякого они селі То я там
літ з ньом побесідувал і она потім мене стрічат Йой Мариі кот
я так гет мі розрадила каже так бы мі з серця зсунул
Три поколіня приіхали сюди Но і дідо і баба тут по хороні
Но тепер м я новы о Ґорлиці отут то голите туди моту
водитву Одворя цикленка польскы села <unk>or<unk>э латворя циклиньскы одвородати кілометрів <unk> девятна
горлих было Моі дрогы припоминам же были сме <unk> серпця і <unk>
вересня на ватрі в Зимній Вуді коло Львова од <unk> верхня Пішли
єм до моіх знаємых кого стріли єм на ватрі то была Мария
Попівчок з родины цапів дуньскых же родом з волі Циклиньской отыж зашли
єм і до єй недалекых сусідів кеміньскых Колиси заходила єм до них
то іщы засталам ґазду А тепер як ґазда Штефан Каміньскій юж пішол
до небесной Лемковины то стрілям лем ґаздыню Анастасию Каміньску з дому Лазорцік
Они побрали ся по выселіню в Украіні а походят з єдного села
Стиявы Панінатя вродили ся <unk> жолтня <unk> рока Такій то поважний вік
же часто юсь чловек жыє гейбы в тумані Бо дашто ся памятат
дашто ся не памятат і вшытко докус выміщане Лучче юкы каміньскых ганя
є я тыж стрілом на латі в Зимній Воді Гварит же мама
хоц не міцна і покус тратит памят але барз любит співати Співала
од маленькости А пак співала разом з мужом в ансамблі Лемковина і
діти тыж залучала до участи в Лемковині бо каміньскы то была така
патріотична родина Ну тот кус побесідуєме Мы підеме в нашы Горы Карпат
Там будеме сухерли ся рабати ой може суго півно грабами амо ти
Хлопец на марабати помож Горы наше везелет Карпа росынама зухы гаме сука
ой вас мам пили топоры дору кы листинаме сухы грабы і бу
кы нарубаме упуся і бусі Тай поєден до білявой дівці А і
одівча тишва тлерба стара Ты Бо і сядко не дазоты з нима
ліля ліпка го аліля підял гірхі на ціі діля І скоркы на
ню падали папті за ню плякали А вы паробці не плязте зелену
лип кузальте рішеті воду носіли зелену лип кугаціли зелена липка загасла єна
душеє цка з пасла Єденця мухів же не пі не треба была
Насі сестер Я третя была што я ти знову ходіла заміж бы
є была в нівесі Лімям ся вернула тай то наша тідьой выіхала
тай тева было то пішла в зо своє цивяна ся оддала Мыжы
ме ся вжыли в хім Антернопій области Мыжы лем а потімы си
заприіхали ті купили ту хату мылем пілхаты три отця гає ціла пілхата
была а мдсами єс повіном І так бы ся остали тыжыти А
уту хату на проти зберали ся Лемкувим Перше раз воє зібрали ся
о ту стіною тых сусідів дольскых Ну уже не мож же высыкама
О першы раз я дуже то запамятала шішло си богато людей і
то было так як бы за початкуваня хору Лемковина Будім они думляли
сте в клубі зустрічали Нє Але ут гармонойка выдумате так ут ут
Я в точ не музну дес тут бы сусідсту точну Я же
то жытелю Я была же дуже мала ніж было років девят як
мечало сыпи Адже потім коли в сімнадцет мені было так уж пішла
співати Юновскій Татам Сибальєвскій Наци мо є добре памятаю і выницю зібрали
сте Стефана Доньского там там були Но самы фандонскій потім на хор
не худив ну тім там зібрали ци кот вышло є не знаю
што так выйшло То лежы рохіднє Хля і сусідня хата але там
зрозумуют тіжу Я то памятаю одкетой хор натле мам вла дуже активной
симо кой в Порив на мезан пропитає Я памяташ Я співала шале
я потім вышла заміж Ур не было майже <unk> років буде в
хвори не співал А там <unk> співал то было дес <unk> смых
<unk> десят вше співали жысмі <unk> років был Ушір был давным был
там давно рапітаный він был тоді музий такый як то його синшы
вчора з Нправін тол такій молодий Івашта то был хвалія то был
мал дуже потужний голос бардно ом ґестада там бы не звучало дія
то пятаю малою жы та напрычально што він такій был баретон і
кушнішер камінскій пак найпе так шука же вас пекінт тато был такій
дуже своірідний баретон такій самобутній як добре памятає на етій кімнаті бекє
до них приходило шек він пришол то він так міг Оли мам
якы сут він такто розлогы з біла Вы підеме на сыгоры Карпат
Там будеме слухыли ся грабати оє може собіє ма грабаме аможе Котрий
хлопец на грабаті помол Горі нашы вызеленыт Карпат розунала сухы грабы сука
ой вас мапили то поридорукы вести наме сухы грабы і бу Нарубаме
купу ся і бусі тай поідем до білявой дівці А і одся
тым ся треба става бо дівцят погляда в легте з нима Боже
Боже што ся стало ма яблон і яблок мало гея пали тіє
флопкір тым го попобуде Боже што ся стало на яблони ябльова надалеці
оберваліял были были слоткы быле клатне вогтельо Вєдівкы крапне е я бы
ліклакы бы ліхлатны ге я Бо єст зоткы быля клатна вотелью Вєдівкы
крадна ей це я писан вам Та Но тепер дорогы слухаче засвернеме
на фестіваль Гомін Лемківщыны же одбывал ся серпця <unk> вересня в селі
Зимна Вода Но і на сцену зараз выйде родинный ансамбль якій был
зорґанізуваний а курит перед самом ватром Так ся стало бо члены той
родины ним вшыткы жыют близко зато непросто было ім ся зобрати Здає
ся для репетициі ся зобрали лем ден пред ватром Але што ім
Та же то вшыткы специялісты Раз два і юж грают юсь співают
Правда для кєрівника ансамблю пана Івана не было то раз два Бо
певно з дванадцет руків набрал рукы гусі і жебы одновити майстерніст штоден
мусіл грати Но послухаме што з того вышло А зараз маю особливу
вриємніст запросити на сцену Родинный ансамбль ҐнескІ РазОМ якій был створеный специяльно
для нашой Ватры хуторжнім керівником цього ансамблю є Іван Кушнір Він є
вызначным педаґогом дириґентом та багаторічным керівником першого лемківского хорового колективу Лемковина так
уж хочу додати што він є заслуженым противником культуры Украіны Тож стрічайте
родинний ансамбль з лемківскым коріням та лемківкє в них в дусі Ґнеткы
Радом Рудно хутожній кєрівник Іван Кушнір Вє там зве таме вас дорогы
краяны вытаме вас перша ватряньска Я буду старогся Даякє слово згадувати та
як в нас бесідували дома Дома то значыт де то дома Дома
Там де не лишыли <unk> років тому Буде ся старов Быват лемківска
а лемківской слова мало Може даяке слово ся мі вдаст повісти буде
ся мі выдаст Ож Ватро ватро богтя створил Створена співанка специяльно до
ватры тамтого року звыч здывлинула в недаса та пісня і тепер знов
І там є так Патро ватро богтя створил і нас гнескє до
тя привів Ей зимну воду колольова ватро лемків зац готова А вкінце
буде дай нам Боже ся єднати І так о два три і
два три дай нам Боже ся єднати проханя жебы сте вшыткы підтримали
Тоты остатны слова дай нам Боже ся єднати і видіти ся і
на другій рік і на третій і на <unk> і так скількы
бог позволил Отже ватро ватро од для Має бужній сын Максима Юрина
Вродил ся ещы в Польщы перед війнул передвійно бы і депортували я
теж а зо мном є Доня є є сын і є моя
другенькы внучынь Ката вночынь качовіка І част на софійкы Наталя Берізюк на
Беруню піднесидючынку Пан Кат нам есте зр з роду пляксів славный рід
плаксів іхня внучынька Юлия Юлия піднесерученку а наступна співанка не потребує оголошыня
вышыткы єй зна зната любов злофра бож можы воло Дякує дякує дякує
Наступна співанка называт ся Горі Шарешом долі Шаришом На Словаках там де
жыют словацкы лямкы є така гора Шарийска гора Якы шыповны лемківскы хлопци
добиткы за красный дівча о часты ся били і піздень калотіл Гори
Шеришом долішеришом хто знат помага помагайте діятель ци полни Лантив тифлоті до
годи Лантиви до <unk> любили голову стати ногопис ного писох Годи о
На де Повин ом єден віс зараз жебы такы відпочали трошкы сыспівачкы
якосе здебали ся два куме Долго ся не виділи зышли ся де
си там выпадково і єден до другого смотрит і повіт кум То
ви О єй куме як бы м вас назнал то бы м
вас не познал Вас чысы ногы такы крыли Я коли си того
не виділ не він зауважыл же вас такы крывы ногы О єй
што ся стало І то так од мовлого Та не одколі А
зрештом як ся порткы спустит ци ся даст вітіти А про стару
бабу з граблями то южы сте сышали тамтого року хто А як
є то робиме таку пробу тот єдак єд дві милы такє дві
темы в тіпи сенці сы поєднали дві темы Про грабли і про
такы шляґер в Войсковій сюб сем сюптан на выєнцю вшыткы єдны сюп
псем сюп там на воєнці функ На воєнці фулк ниц мя не
обходит што што командуют тото робів О я хочу жебы мы зробили
пробужетте підспівували зробим пробу сю псем сю птан на воєнцю вшыткы єдны
сю псем сюп там на воєнці фулк не співуйте підспілуйте сцю псейсюк
там на воєнці вшытко є сю псеймсюк так на воєньці Прошу сіхо
рухайте ся жебы сте не мали радикуліту рухай ся А знате што
Я як тоту пізню Співам то все згадую як нашы няньови як
робили кулысіна то собі приспівували так За яцвучку косы лишка сіно носил
уха заграбує умар преодоптує Когосі но робили ни Боже колосі но робили
Граблі мусит бети кувысіно треба позаграбати добрі Отже староба зы грабляне граблями
роболо ро дякуєме за те што вызве такы сте уважні выслухали носяме
ете бо там коляйка аж дак ся гміємо не як ся гміємо
але мусеме южыти Того року пан Іван святкувал дуже гарний і гляд
Мы хочемо пану Івану побажати здоровя На многій і благій літа Давайте
радом побажаєм пану Івану тому правдивому Лемку многа я і блага я
лі Щыро вітаєм Вас дикым гарным ювілеєм ім ватряным полем вызважаєме ам
здоровя творцы є назна і шви си долго радували нас твоєю творчістю
Дякуємо Іван Кур Заслужений працівник культуры Украіны і просто дуже хороша людина
і правдивий Лемко Дякуємо Моі наймилейшы На тім скінчыме уж нішну передачу
Были сме гнаска на <unk> фестівалі гомін Лемківщыны а і одраз по
ватрі кусцьок з людми сий побесідували По ватрі запросили ня до себе
Дохыж родина Попівцяків чули сте голосы Марисі Попівцяк і єй дівкы Ульґы
а тиж запросила ня родины іх сусідів каміньскых В нашій передачы звучали
голосы Анастасиі Каміньской і єй дівкы Анны До тотых тем о якых
внесках бесідувано іщы вернеме а наразі прасім ся на фестіваль до зимной
Воды коло самого Іола а і до сусіднього Солистя Рудно Вас запровадила
Анна Кырпан Оставайте здоры до стрічы за тыжден