70% #2020 - 70% #358 Василь Хомик (з д. Тырпак) з Мысвоы (2 част)
Еп. 2020

70% #2020 - 70% #358 Василь Хомик (з д. Тырпак) з Мысвоы (2 част)

•

Опис епізоду

Odcinek opowiada o łemkowskiej rodzinie Odrychowskich, ich korzeniach, rzeźbiarskim rzemiośle i tym, jak ta tradycja była kontynuowana także po przesiedleniu. W rozmowie pojawia się też historia Marii Odrychowskiej, która po studiach pracowała w poligrafii, zajmowała się batikiem i wspomina trudności z rozwijaniem własnych talentów.

Видам вазму моі слухайці при мікрофоні Анна Кырпан Такыма ци подібныма словами звертам ся до Вас од початку <unk> року Кілька разів юж мі выглядало же проґраму <unk> процент буде закрыто Коли зачала ся пандемія пак коли зачали ся полномасштабны русийско украіньскы війны але продолжували єм дале глядала єм ріжных способів і форм жебы продолжувати Хоц было то легко але не заперли єм проґраму Назву проґрамы <unk> процент выдумал Богдан Ґамбаль якого уж неє знал <unk> процент то мала быти оповід о Лемках в Украіні был приблизно <unk> процент Лемків выгнано з рідной землі на схід В проґрамі <unk> процент мают звучати все голосы нашых респондентів Мают промовляти жывы люде од самы передачы гыдут не на жыво Налетят до вас в прямім ефірі а прирыхтуваны наперед І леж не тоту особливіст в проґрамі <unk> процент бесіды жывыма людми для ній єст важна Не хтіли ся бы того формату зміняти але змінили ся обставины Зато не годны єм далей тримати ся вызначаных од початку принципів Єден з них лемківска бесіда процент то проґрама в якій окрем даякых манятків ма звучати лемківска мова При тій самій єм зачала робити тоту проґраму по части задля того жебы научыти ся в такый спосіб лемківской бесіды І тепер мі барз трудно тримати ся того принципу якій запроваджано од початку был респондентів штораз то меньше і меньче Зато тоту проґраму очывидні час заперти Може не навікы може до ліпшых часів а може і на все В каждым разі кєд буде колонять словис достойний трафите до ефіру нашого радия цут буде ся даяка подія і о якой кунця знате нашым слухам то зас пуцюєте <unk> процент А тепер послухаме другу част бесіды яка зачала ся тыжден тому Припоминам же з Івано Франківском пішла єм на полудньовый захід до Придгіря Ґорґанів а конкретні в селище Солотвин Нараз оповідали сме де Украіні особливо в Голичыні Компаті замешкали по выселіню Лемкы Но власніщысо Лотвин не належыт до такых місц Цілком не належыт цілком не належыт Бо не было в той околиці сел перше заселеных Німцями ци Поляками якых переважні і Росиян выгнаных з Польщы Но то можна было ту Лемків стріти хыбай припадкову то власній был такий рафунок Пані Мария Дямба з є покєба замешкала ту бо мала ту роботу І она і єй муж выбрала свой єден фах геолоґію Лем же по технікумі пан Миколай Золочно вчыл ся пак і в Інституті Марияніт бы вродила ся єдна дівоцька Ґалина а пак друга Світляна то власні она Світляна стріля ня в Солотвині Но але о той роботі ното власні в Солотвині і в околицях было дос роботы для ахеолоґів бо як і всядит в придвірю Карпат так і в той околиці вядали і знаходили долу Ґаз і інчы підземны богатства якы залігали в ту посісідство Нагтова ропа ґаз є добивают іх і з них скорыстают ту і днес Нові для люди якы при тім робили поставленых дім і власні ту родина Миколи і Мариі достала скромны мешканя В нім власні і Бесідуєме а і обзераме стары знимкы тоты іщы з Вышоваткы власні з того невеликого села з Вышовадкы в Ясельскым Повіті походят родиче пані Мариі а і она тиж в ним ся вродила в <unk> році дзямбы родина Війця і Маслеі родина єй мамы то гейбы модий Лемковины Іх доля то направду доля пересічной лемківской родины Єдных біда гнола в Пілнічну Америку другых Полудньову хтоси втікал од депортациі іщы През чехословацку границю хтоси іщы скорше перед <unk> віхал на захід Польщы а інчы такой не могли уникнути выселіня выселіня і на схід і на захід Розлетіли ся на вшыткы стороны світа як тоты пташкы Але не вшыткы пак ся стріли Но то послухайте кус нашу бесіду Вы ся писали з дому Дзямба таку Мама была з Маслейк Так Так уж знам Вашы родиче то мама тату з якого року мама з <unk> року <unk> І тато і мама з Вышеваткы Вы повіли же тотого родина была більше як ту наз ним пак Ту видиме трьох братів І двох бісестры А были іщы Діти як был Йосиф де поіхал на заробіткы в Америку вернул ци ніт а Василь і сестра Вулька в Арґентину Тыж на все Нє Василь потім ся приіхал сюди на Украіну сюди Власті Так зовсім А Улько што лишыла ся так го вне дітей не мали на тят вшыткых было вісем Так плокнул А ту мамени родиче а ту Ту Моменос сестро і Марина єй доцівка О дві сестры было дві сестры і хлопец браты было іх четверо было мама дві сестры і і брат Мыслеі Кус родина менша то я так розумію же зато же тотова родина была дос великой мусіли давати сой рады і дітям повіли же мусити яклоси думати де іхати зробляти так де муси де Йосиф же поіхал што был старший і так Він был з <unk> р Але найстаршый найстаршый Як листы писали якоси екосы переписували сякы з язнам я знамши як уже він приізджал сюди з Марякы до Львова бо дальше ниде му не можно было іхати дотоды приізджали моі і з Чехів Тета отого тета наймолодця тотаж в середині Ту она в Чехах то же приізжала з дітьми до Львова Новідзеня Как родила ся тіла в якым то могло быти році в шістдесятых роках Але якій самый рік я не памятам А тата жыла деси близ буду границі ци Но она як сказати Як же хотіли нас на східляти выганяти то стрик Дмитро він тік і жонатий был дітей не малы і він і тота з малым і з чоловіком деси поіхали дальше близю до німецкой граници в Польці А тота тата Словаків Чехословакію там через ліс близо близко том близку були тре студа поіхал пішла І ся аресла якоси грони а мы ся лишыли тату переходили бо то як Добре тото шыткали дома в хаті тото болотно тото такє грубы то все тоткє для роботы тото все было а якше ліпше штре было то ітишли собі ту до Словаків ти скупували та уж ли том свобідны собі ходили і там купували а дома шыли опіця та якысы капаты ґорсеты запаскы осім такєвы так Е то з той родины як бы тот брат і сестра зо своіма родинами они не Но тота оли ся повіми таку тота а Ганна тота наіщы дівкы была як пішла зо грани туда до Словаків Ога она дівком пішля та самы ну сама перешла ну сама може істи колиси там мала яєчку затримал там і перешла і уж там зо мишко там вышли завіша ся тоже за нашо Ти там же сме туда єздили го а дато Жатец Чехословачына Жатец был такє місто Жатец она там добрі ся мала двоє діти мала там хату куквартиха І то власні была така стріча родины коли і она пришла до Львова і пришолнак брат старший Юасиф Ей приіхал приіхал зо Маєкы а там уже приіхал Андрий Андрий на Тропольщыні бу і там так Е ушыткы ся стріли де маєте ой до кольоровы додому із кольоровой знимкы не было так Осип то мама то бато угм а тото Татеха з Чехів тота м ой а видно праці хто з заграницю Василь той Андрий О то сын з Чехів тоне і Мілюшка тоже з Чехів ма то Андрийовий Сынти наш наштут В самым центрі Куломінскєвиця памятникы Но то історична історична знимка же так вшюткы ся стрілим Але не знам ци Мали можливіст спокійні побесідувати бо знам же слідили так ма коли хтоси пришол напр з Америкы то Хыба деси по парку бы ходили то може та ходили были ся по місті бо так дослідили Із приіду є провезу машыну дак комуси лешыт машыну ти так більше і не приізджал Ну та він уж тиж был кустарший той жолтал малыс як то тепер кажут бар а як тото было там якто ся называл нехтам такє осусвємал быжы лам продавали ден Піл ресторан Дай бы то кажут маленькє тикє ресторана Но штоси та вы в <unk> выіхали так з Вышоваткы Ного Осифа то іщы долше не виділи Таз я зовсім не гм іх мама напевно не виділа Тото не знате уж кільку років Ай то він уж давно помер уж давно помер Но я гварю же він мі іхал до Америкы і іщы давно так так то не знате уж кільку років выіхал молодым а уж старшым был повісти в повалі до сві повісти уж макыі то та так То то была історична сільця ціле жытя там прожыл што оповідали тоты заграничны заграничны руды дале добрі ім ся жыли там тир Выповіли же брат метро выіхал на захід Польщы Мы сут до німецкых граници абы не єхати сюда до Украі з родином родином тай бы сам себе вигнал бо пак выганяли тади а він єса сам себе выгнал там і сам собі Господар і то же ме туди єздили з чловіком Лем там господарку мал то же так само як і вдома ґзурал бур тантосину сіял кысадил кормил ся гом три доцькы мал три дочкы дві щыли ся всюдистом а молодця в школу ходила казала Я тіж хочу ся іти вчєти я не хы быт здугноів Вы підтримуєте тепер родина тото тепер медже собом діти тых повіны так выґа слабо контактуют як тепер Мили слухаче припомином ся днас бесідуєме з Марийом Кєбом з домом Дзябом родом з Выселадкы Запроводила ня до ней єй дівкы Світляны яка з родином на початку полномасштабной війны выіхала якоси чудом выіхала з Марию Поля і пришла до Іванофранківской области де з родином жыє в безпеці Зас другє дівка голины мешкат небарз далеко і тиж близко гір в Селиці Розняків Думам сий же тепер зробиме кус музичну перерву в минулой передачы чули сте якій співат пані Мария Але повім Вам же не лем она а ціла родина Дзямбів любили співати напр дівка пані Мариі Галина уж богато років певні іщы з тых часів коли постала соспільна орґанізация Бескєдскє Зиблядство яка входит вытовариство Лемківщына співат в ансамблі Бескєдянка Як милют ся то тот ансамбль діє власні в Селисті Рознятів Чули єм іх выступы но то може і Вам дам тото послухати же за к сво што такой моє рі завжды завжди є гынівыше чок Останя сызло Лезго свойы c лем дружы гый сой То мекусть побесідували про родину няня про родину мамы да В мене брат той на два рокы швид мене молодший то він принімал участ в калості в тій капелі співал Мушыте бы што там є пелай єздів скму та Хоріта так ольківскы тавий ся студенко та І він выни єздили в Ждыню ци де там ватру єздили То віншыватку іщы вдивити ся то што не машы дивити ся бо то же нема погоріло чышло томже понестянок згорено згоріло І він там зустрічал ся бывстыма Сестрыме темешу в Польщі там не одна приіздила сюда до нас було а так тепер Но они по якому бесідуют Но по драгу Бо недва може може і спольщыли ся може як де але они по польскы самособы а лежы они іщы і міли говорити по свому говорити то там стрічали ся а Бо то як бы рідні медже собом контактували а тепер як бы двою рідны То якы ци товды кыз дулепер з інтернатом то можна през цілый світ бесідувати Та як єст інтернет то можна бесідувати та з Чехів таку фотоґрафію тета Веслава О там єй шыкы середина се бесідят чышвятом Ціло того тє показати тутого брата свого такого теперішній Коли видіш політаштеперішній гінже Помер в <unk> році а наймолодші браты будівельникы были Вціли ся майті вціли ся там ґде будівельникым стали цінне тото вшытко цінне было то ціле жытя ту не так як тепер знимкы робили кажду секунду Ога гото як бы в Чехах были оту брат Як бы всяках были ты сфотоґрафували єй чловикы і я і моі дівчата І то якій рік песю тут ніт О єс свята як выходила заміж о ся Бо не там маліу Я кажу не было бы щастя але нещастя помогло было Тепер то війна під час війны в той морілу воє взяли москальота і у ней ледве звідти ся вырвали І тепер ту Чекают по перемогы До то мы кус побесідували про родину тата мамы мы кус побесідували але я хочу знати то вашы родиче такой з того были села така той кыта і они поженили си поженили ся коли В <unk> році <unk> році І шлюб брали такой вышывальці Вышыватці але брали шлюб у грабі Гротам грекокатолицка а в нас же том переходили на Православі ну і там не хотіли навіт шлюб дати вян роду Кілько годины вышываці не перешли на православну конфесию і в грабі была церков рекоменту лезка же ходили тадне хрестили тоже в грабі Гм гмм ту церков ту ходили в граб є они істі ходили такой вышываці Але вышува ішли там уж православна ци равы Але они до печатках іщы там змовляли ся бы том свічку якыси татові не дати А мамо моя батькє мамені були православніж православні о Ти а мама ся татови передавала істи як забыла замужня Овшы о том протів тебе там в церкви хочуты з тамы якыси світскы давали тішо о тато собі взял якуси свічку тику шыбісю зрубил то мі дес і взял і тут коли світскы позасвічыли а він собі а йому не дают він собі свою одягу найбільш світску зосвітил то было так же колиси давно в церкві Были такы напереді стояли же тримали такы великы свідскы было так тепер може так неє тримали такы великы і то Лем такы могли но не знам поважны ґазды тоты великы свіджкы тримати напереді Штоси такє было буд хто не міг тото може хлодит о тоты може ходил зопозы так гм врадиме лоці на подругій світ а я єзджы жыют Вы найстаршы Вы народили ся в <unk> земі і по вас хто брат <unk> Ваню Тах і Мизьо Михальо <unk> мали сте двох молодшых братів так гейбы вас троє так троє не слісті была сестра <unk> році Але то Померла ся маленька о тот ся слобувало на тиф То сестра вродила ся уж ту сестра то <unk> році І померла цілком маленько Та муленька то тато захворіл на тиф сусідовичых лежал на тиф лікарні потім мама Потім я і потім брат а бабця лишыла ся сама в хаті Маме нам а това мама Она з нами приіхала на Украіну Но і потім мамо в лікарні народили Но і там яку наслобати там дитину не тримали чого Сиддали додому Ти бабце коло того ходила ти Я знам як она там ходило тяжко Та ти померла дитина Потім тату як же выздоровю ти пішыл вєдати сой роб роботу дес Ти нашол там сусіднім селі Букова называло ся был колгосний млин О і там два коні мали і тоту же конюхому як казали струіл ся Де добрі мы не голодували бураз при млині тато робил было нашый дахто і приходившый кому здавали там мукы ото <unk> рік то тяжкый был О так Но <unk> вродил ся іщы Ну то його Дак <unk> ся жадил він Я ходила то <unk> клясы Ду вели Так А потім уж тато найшли Овців мали звязок і з калушом бы тому же в калушы жыли е сестры мамени бо і тудаме переіхали Но і там по квартирах Ходили ту до сюда бо то купити хотіли ус хыжы то не было як за што дуже по квартирах а потім же з двоюриного брата од того барни жінка робила госпі до Ярку єй дали пляц казали пла і тоді мы хату будували на двох Вы мі вкус оповідьте што вы памятате такой з дітячых років што вы памятате яка тото вышыватка якє оно было невеликє но але є великє село было З Хаты близко стояли і были од навіт другый так што до сусідів з зими навіть бусіком по снігу могла перебігти Нема в Высокы Гори Ны ни та ну але там ґаздувати тяжко было бы то землі была тяжко камяниста таково От але робили ліяздували сте што мали мали мали в ся мале худобу коровы коні вівці свині гусин общым птицю Но і так робили но то не бідны бы єсти бушы файну бы Но земля не была аж така добра але выкусмали той землі То бы землі землі была Ліз был мали бы потім якы уже нас выселяли нібы то нам давали таку кубатуру і там писало кілько там морґів поля кілько морґів лісу Шо було Ну то люде робили ти Тым ти мали От Тепер каже ліпше альбом бо тепер дуже робит фотоґрафіі дале а ту може видіти в телефонах а тами пропасти можент Оду моє видіну товту можно видітка добры пукату праправду кісує показати Мама богата на правды О го тоті два браты старшы і молодці Вас ся так моі Ті подівальникі той артист співал в Польщы єст рік Вы повіли же вашы братя єден і другій так В <unk> році помер і <unk> Ой так біда Зас пришол час на музичну перерву Тым разом подаю фраґменты з нашой передачы о ансамблі Студенка з Калуша з <unk> року Бо братя пані Мариі Кєбы з дому Дзямбы з яком днес бесідуєме тыж мают стосунок до студенткы Іваню і Михал і дівка Михала Світляна Петрустяк яка на початках діяльности студенкы была музичным кєрівником ансамблю Видите то як бы фраґмент той передачы выдостали сме з нашого архіву Най же тот фраґмент з концерту якій зараз прозвучыт буде красным спомином о них Тепер вышли на сцену лем двоє сам кєрівник Беяну Ган Магловскій і Іван Дзямба жебыли співати туетом світ місячку світ A выходы A ЛАПІ A Пон Іван Дянба добрий майтер ціле жытя будувал тоту місто коли Але гнецто бесідуєме неуйтім о студенті і о лемківскій співанці Дзямба Іван Михайловіч Мітати моя мама і вся моя родина із Польщы переселиці Одпадємо гышываткы ястлечку оповіду бо ти так пішло породу Я то люблю співати Мы іш тенцюєме але так не змогли сме зробити кус прову А і як фестівал куте найбільше Тот уж умы зводяно ловскым співами світ місяцку світ є купы такы Берти ся рекруты тіж люблю І выновино червененькых тотя буде пити і тако я люблю Не были торочыкля знаєте сумнавды такє знатсити богатых та єку дуже богаты співанукє знам темкільку руків ансамблі <unk>ene Яка вісіна Джы жытя прошло хоче лем Вам іщы так само Бодай іщы А то я Вар дякую абы вашы слова до Бога дошли Але мі та доповідал што в нього было <unk> років для народжыня темым одповідаль на дня роджыня тат ми той бажаме іщы прожыти <unk> років А він повідал а Бог тя не послухат Але так помер на девнос на <unk> рыці Святливою Вам тіж дякує А тепер буду просити іщы суденю сівати Іщы наро буде сівали Іван Дзамба а на сі протиме треба о A не Анля права нары роды Длявого І вы повіли іщы же што ваш брат же выступал єздил до Ждынівату Ваню был такій вышыванці А вы не были для дея не была Не охіли ся на тото треба было вык выробляти ты документы заграничны паспорт Отдея якыс такше не приш не могла О а брат дуже там як бы было в колусі жыло весь час Я бы тоже том принімала участ так бы я любила співати любила Но так пропало свойом роботом І што тот Ваню повіл як він пришол до Вышоваткы што йому дам Та што він том виділ бы нич не виділ былоку бо нич не было уж Не было мич такого што він бы міг іщы з давных часів торошто дихатниякых ся погы погоріло том понесю нове А што він більше міг видіти Але был был на тым місци тих Вы може памятали дашто а він шато може запамяташ як ічого не лапусте будуш памятати А вым памятате дасти Йовал тарку Намятам Я знам што брали мене до церкви єщы є в дитинстві дуже мліла надвір ментили Церкве церкви того диалеку то лез лестє од нас низдє Нижнім кінци Знате я посмотріла на тоты знимкы но цікаво видіти наприклад якы люди ся зберали Виджу же хлопы уж такы гоноровы же они уж по тых костюмах А я виджу наприклад ваша мама навет ту уж як пришла она не зрікала ся свого струю з дому она так позберана ну неділю повіме так позберано такєм домам ну то барз згарді выглядат ба згарді выгляда Іщы хоцю знати хлопы вшыткы были уж так по европейскы Ци были може старшы люде то такє на свята так о так А на каждий дан якы президенте такы собі кєсе на гавеці том было такє з такого полотна тканого сло о такы А той же іх ралих скупляли такы і а лишыли дома шыли там были кравцені шышыли опільцяте ґурсаты лыже часто купували по словацкым блоті та словака на тоты кабаты а на материю на на тото вшытко дак так Тотами быше рішыли же то м собі самы шыли Нота на приклад гуртате што каж всешыло суйци был краве Ні то кравец был Кравец бы може кравцені были Цішыли шыко то може кус тяжко горцит добрывшыну тото прав є кравцені А вышывали самы острыту то вышывали запаску а тото є там зуму тым басунанка баса базункы прашы дракы декоративны удас може і высиде то гы Ну а Тю памятит ся то ден коли юж высиляли Тот дес так же може травень так што уж тепліше тепліше з толгу де місяц напевно в дорозі были То іще добрі же іщы на <unk> році шо нам дозволили істє брати Што хочеш берати з субом Вы ме взяли машынку швейну єс ся вино оно мене є ножану жых в Словаках обміняли на дві вівці о машынка І мамино придане было такє вада Жы маю тоже тоту скриню ваду єст єдла ту та о Це основне шымаю Ну так переєны брали тоты заголовкы ну є так в тым товарняках можна было взяти корову Ґарову так і корову брали Там разом в товарняках там от застелено том видно соломом было атакувати собі застеляле там перенимали тото ся єй корова том Овсю долвы єхали люде по дорозі вмерали вот багато было ся помрали Ти так веслек жому вмерали по дорозі Чом вмерали по дорозі то я знуса но ци то были просто хворы ци стары Цо были маленькы діды Яколя за діти не казали з за дорослых того дорослых тар Може може страс того всяку было так достанці Сталиньска областя по моім карань ци якусь том карань называєте чыя тотну си так Но сонцедіньсконасконатко так ну то є видно мнетам місцеві ті головы кул голоспут ци тото мало видно завданя такє Абы ішли собі брати кого хочут то не вязно шом бы выберали робоцю силу давно што Кого лишыли тамты поіхали решту дальше дальше Водвуйку мій Лишыл ся в чуріні його лишыли там то там село великє было і школа і церква то все там было А нас уже вкінецы пару хат был може стріти таде кє там третіє пару хыжі было і то ми тата з дочкою і бабою мамою ніби ну і мы і татова мама бо то татова мама была з нами а мамина мама з сестром о А потім уже приіхал з Німечыны боєі іщі в Польці были то сын тен поіхал в Німеччыну абы шробити гыдно А потім як мы вже были там в Климушы він нас найшол і туда же і туда приіхал з Німечны От він собі том Він ходил там з якою з дівчыною місцевою ходил а потім же сестра померла Така привидска была ужы вночы На двір выходили І вітер єй обдутал ж напри зашля до хаты і голова заболіла ти голова быти головати головати пару днів голова шолже і не вставала з ліжка там казали або взятим якій з них такы дідо Видно жебы с покликати покликали а він подивил ся каже Як жыє до девяты днів То буде жыти А она вмерла дожыла Ну і товды уже на похорон то приізджали приходили такы родину якы знайомы на похорон от і там Ванял мі то брат мідвіний собі там єдну сподобал гаврилячку от і потім ся на ній женил А він собі з дівчыном якысимтом хладил Ты Ты і ясно ся напевнує так дале а така файна дівчына была оно продавало маґазині Дикы су як казали манку зробила так не достачыт шо манкы ні судили єй Боже даколи судили ні за што Но він тоді женил ся і так поіхал а потім уже узнали то же полатім його дочко оця што така кучеряла Надя Тоже кілько років мала сиже ту в кавушы і узнала якоси бы там вашы лемкы є якосивно узнала же є братний Значыт тойде ледіти так што была в тюрмі тота в маґазині продава Такій красин казала він приіздил туда вкаус денаді тосіма але яне бы я так все спочатку хтіл з домя женити Но і што быти і так она она была што єй заарештували оно было в тюрмі і товды вродило таю напевно Одкал такы красы він батька вдал вся често батька і тимадя батька а ті двоє же є на маму Бона четверо дітей мала мал Іван Братко овдалс Певну маму видите якє то в жытю і не треба і кіно якє то в жытю было і то імятам племусі мы жыли там Той нам добрі было єсти мали што корова было то ся І тато мыслобойкы том навчыл ся робити людям Бо коли сы вас бы дели бо такы мыслобойкы так ну ти до школы далеко быловати тато каже Я тут не буду жыти тут не ма чым наіт полити Єден до брата брат Андрий был в іншым реґіоні там уже і угльом полили А тым ту поіхали туде до брата Андрия до брата Андрия І там в нього были троха а потім пришли такы флейкы ктепер кажут брыкє зробили што будут назад домів до пості пустяти такы зродустил паст татарку ва І давай хто хто хотіл і давай доберати близче до границі Те мы так люди повірили так і мы так попали До гірова До коли грани самонито Ну і там на тоту лісницівку попали бо дуде підеш скрил хто над даленом там жытных там святу Далем Да хату нам дале хату таку на штырі кімнаты і там по каждій хаті по одній сібі каждій квартирі по кімнаті были А там похворіли ся Батькы мылів і меді обыдвоє зла званьом похворіли диф От і тату думали шуже все шымре так тяжко хворий был хворий был мама там народила шытину то а потім же і баба померла ти мы же батькы і нас двоє з Іваном же тотато нашол собі роботу там в Букові ото Яючка зала конюхом там робил ти нас єст було шо потім же там сестры мамы і сестры то дві были в калушы і мы давай туда до них поіхали Близю бы там никого де не были там никого не были з нашых З Лемків николи в місце витамо та і поіхали туда І там бы м же оселили ся Декяту бы Я Вам дякую Моі наймилейшы слухайці На тім завершыєме нашу бесіду у нас в гостях уж другій раз была Мария Дзямба помужю Кєба яка вродила ся в <unk> році в селі Вышоватка Запровадило вас до ней селистє солодын Івано Франківской области Анна Кырпан І на тім пращам ся з вами і не знам коли іщы ся стріли тримайте ся оставайте травы жыцю Вам вшыткого найліпшого З вами была Анна Кырпан вывано Франківскы Майте ся красні

Автоматычна транскрипция

Витам вас коли моі слухайте при мікрофоні Анна Кырпан Неска засидеме до
Львува та збесідуєме о двірской інтеліґенциі яка походила з Лемковины Но і
так уж міцно яли сме ся родины одріхівскых зо села Вілька же
близкорманова Але ходиме і докола одріхівскых бо выходит так зо вшыткы медже
собом звязаны вшыткы Лемкы то родина Павло і Анастазия Одрихівскы мали шестеро
діти і з них три дівочкы Листі Кася і Анця і найменьця
дітины Марися Власні до ней до Мариі Одрихівской пришли сме зас на
бесіду Лем она єдна лишыла ся зо сестер і братів вшыткы они
юж деси небесной Лемковині Маленька Вілька і сусідня балутянка кус більша од
вількы были плавны долж іх мешканці занимали ся різьбом І было то
не лем як тепер бы пивіли глобі а і заробок творы лемківскых
майстрів купували яко памяткы люде што приізджали на бальнеолоґічны курорты івониць і
рыманів Одріхівскы Павло його сынове Василь Юаню а навет маленькый Михал дуж
гізьбили і продолжыли тоту свою справу уж по выселіню Радяньскій Союз о
тотій гізьбарскій істориі яка провадит од ремесла до высокого мистецтва кус оповідали
сме І тоту тему іщы продолжыме лем не гнескы Гнеска лем пугін
же вшыткы в родині одрихівскых были здібны але не вшыткым умовы сприяли
жебы розвивати таланты Катерины і Анн выдали ся І уж більше пильнували
свойой родины і роботу глядали таку жебы даяк дати сой рады Робили
бухгалтерами Михал а він тиж знал єй збыти він з <unk> рока
вылчыл ся на фельдшера Но і пак робил ціле жытя в тім
фаху Мария она з <unk> рока Не знала што выбрати який фаг
і в родині рішыли же вступит якы скорше зробил Музей сестры Іван
в поліґрафічный Інститут а вылчыт ся там на технолога Но так ся
і стало Єднак Марися тиж хотіла навчыти ся і малювати бо любило
тото но і кус ся вчыла і през короткый час розмалювала всяликы
хусткы в батікувій техніці Тот спосіб малюваня по шолку кус подібний до
малюваня писанок Шляґєван акурат товды зачал робити там близко од той бытіковой
майстерні на великым електролямпугим заводі і стягнул тадиль і марисів Час Лейків
Мария робила все на тым самым заводі лем назвы заводу ся зміняли
скоро уж остал вінскым Заводом Кінескопів Бо основна продукция завода туж были
кінескопы і більша част кіноскопів якы робили на заводі То были кіноскопы
для телевізорів початку чорно білых а пізнійше і кольоровых Але што то
я оповідам най оповідат Пані Мария прошу єй слухати Після Інституту не
могла влыхтувати ся ниґде в друкарі хотія мала направліня вільный диплом Але
де не пішля вы технолог тых друкарскых машын Так ны ся технолоґі
друкарнку технолоґія Лоче о ци друкуваня ци перет Но і не могла
влаштувати ся але явчыла ся до закінчіня в Захарявець омалювати пубатіку Збатік
выхолоды батькы жыла вкінці двійкє там жела і там кєпрям ходил тоді
буликє І вона мене навчыли малювати Не вчыли малювати там ней было
ремысло все все я там до ней ходила і был цех повыготу
линів тых хусток всякых сялів ся і потім там відправляли дальше в
основному дальше де не было той ґалентериі я там піл року пропрацувала
Там дуже тяжко было бо цілий ден гынцим і ти дихайш тою
кіслотою Ну і дихай з кіслотой новы фарбы ани ело то труйкой
сташна ани така ида той просто іти ціли денно ту можеш дихати
є великє узоря мален то ціли ден на том піл рокы попрацувала
Івана тоді ся не было Іван я працювала по тому батіку і
може бы там і далі працювала але приіхал Іван і влаштувал ся
і тоді мене ждыл Як Іван Шваґєр вернул ся з початку віны
його після Інституту він кінцял полірофічный Інститут але механік Механік його направили
в Щербаков яко бы всіх направляли він там выбухал не три але
більше років приіхал туд як механік по мышырах Не ті популиґрафічных по
всіх машынах як механік і він тут вылихтувал ся на роботу Не
на заводі кінескопів а в конструкторскым бюро Но і орґанізували сконструкцию треба
было людей Ото взял мене взял там ще пару было хлопців дівчат
і ме деталювали там было пару было них конструк котрі шось Зробили
там якусь том штуку а мы деталі робили і потім же поробили
деталі як деталь крислили рислили кожде деталь і по тому креслиніл же
можно было выготовляти ота як руцьку діструктуру малює руцьку а мы вытягували
звіт тым деталі ящыля креслинь бо сме вчыли ся креслити вчыли і
я здавала креслиня в інституті Звідтым выштувал ся на заводі кєнускопы Бурізєс
Механік Конструкторскому Бюро но а я што креслиня то вчыля в інституті
Іван каже ну інженером Тебе не візьмем але техніком то і він
ме не взял в конструкторскій віділь технікум ме не взял як што
шось конструктор намалювал вшыст м якій прибора пошол а я кожду деталь
треба выготовити я деталювала памятає <unk> рублів є мало Вы окрему тоты
деталі окремо деталян деталіровка деталіровка Я робила там вкількій я проробила вже
не знаю вже навет тепер не памятаю а потім там орґанізувала ся
буля вже хімія і там працювала на хіміі што травили деталі все
все травили як выробництву є Треба деталі треба чыстити было деталі Я
то в курсі справы бы технолоґтум мусіл всю знати і там працювала
така влаштувала ся же мичыли ся разом І она мене взяла до
себе і так є вже працювала там ціле жытя На тихімі на
заводі кєдкові кєнеского а былоБСКОСКО Я вже нижен не знам з кєків
працувала Як грі чыскікій пришла вже сюди дуже тут Ягальваніка є тут
ігальваніка і травли є вшевсе потім СкБро розростало ся Дуже было окремо
як же вникнеш та мальваніка знайте гайваніка но а кінескопы ота сіточка
бо скоріше были сіточкы ото я робила ті сіточкы Знайте як были
телевізоры там така сіточка такі маленькы маленькє о такєм де я робила
в СК і маленькы кінюскопі і великій і то є сітиры Тыжден
тому уж родили сме о тім як пані Мария ся выдала за
Лемка з Мисцулы молодого учытеля украіньской мувы Василя Хомика Василь Хомик родил
ся в <unk> році а одышол од нас передчасно в <unk> Коли
они ся познакомили він уж учытелювал в самборі місті Львівской области а
она была іщы студентком Поліґрафічного Інституту Мама Василья і Вічым мешкали в
селі Лисиниці коло самого Львова віце його як оповідали сме замучыли в
Освінціні фашысты Ціле своє жытя Василь Хомик Хомикы своє празвиско Далму Вічым
а з початку ся писал Тырбак як отец Ціле жытя він цікавил
ся лемківском культуром Записувал де лем міг лемківскій фольклор записувал і співанкы
і леґєнды і жарты і загадкы записувал якы то были в Лемків
традициі звыкы дашто з того фурт публикувал переважні в нашім слові мал
тиж дар до писаня вершів Тоты вершы повіме так бо з простым
писал такы вершы і для дорослых і для діти нараз єл ся
написати і пєсу для діти На початку девядесятых років коли тото уж
было позволено написал тыж пєсу вертеб Тото вшытко писало ся переважні по
украіньскы Зараз власні о тім будеме бесідувати але хочу зауважыти же і
сын Василя Хомика Андрий же вродил ся в <unk> Руці было тыж
чловек творчий То як видиме тыж конор од родины Одрехівскых был здібний
до малюваня По львівскым художні Мучолисті вступил і до Інституту Декоративноприкладного Мистецтва
а по штудиях хоц і опанувал там кєраміку але більше ся занимат
малярством на шклі тиж творит яко ґрафік яко ілюстратор но і тепер
пан Андрий жыє в америцкым краю і окрем того ойцім повілом занимат
ся там тиж і соспільном роботом Він єст головом Фундациі Досліджынь Лемківщыны
Андрий робил ілюстрациі до збіркы поезий свого віця Наша Лемківщына же вышла
уж в <unk> році рік по смерти Василя хомика Перша тонця збірка
вышла в <unk> році і звала ся она Лемківска молитвы Тепер пред
тым як продолжыт бесіду з паньом Марийом прочытам власні дашто з той
другой книжкы Книжкы наша Лемківщыны Йолины Раз ранньом ярьом над подульом Зпівал
жайвір сой над пульом Бо му на серци радо было Яр прославляти
ся хотіло А потім Сіл сий на Ялину і ся посмутіл на
долину Йлины смутні зашуміло Плокнуло і сизы проронило Чом єс сы стрічку
заплакало Ци ту то ты сонце роси мало Ци то не тішыт
тя пудуля Ой ні Ты братыку Красны пуля та я пілвіку брате
тужу Бо чую ся все ту як чужы І вітры каждый ден
питаю А што там цюти в ріднім краю Як ґазда втікал з
Лемківщыны то ня выкупал з Під Ялины і ту посадил бы м
зростала і рідний край мудало І я выросла в чужім краю розкішно
А як загадаю сосновы лісы Лемківщыну то плачу мало на загыну Так
каждий свого світя бальне де хто ся вродил там го тягне Коли
я выйшла замуж за Хомикова селя індзі в Ясеницях А в якій
руйці то было Ну іж не знам ді сте в записал Не
варно Не варно є І він міні розказувал Я пришла до них
но ясно маматикі по лемківскє візю в Лисеницях маматикі по лемківскій А
він тикі по украіньскє а не Руж Но а я так на
половину А він каже я як вступил університету ТУНвоі Нонтенгент украіньскій А
я за кєднам по лемківскы выкладач мене вызыває на катедру і зі
мною роде я звідкє сьо хоц было описано што єст в Польщы
він каже так мама говорит по лемківскы Вы тепер жыєте гульвою єдного
слова жебы по лемківскы не бесідували вы на філолоґіі Вы буде майбутні
вчытель будете вчыти діти вчытель украіньской мовы Та де ж вы не
можете І каже старайте ся додому як приходите дома теж старайте ся
тити на украіньскій бо такт вас збыває І по тым І такі
было ні І такі были він каже ріка ні слова все по
украіньскы А потым як він стал писати троха тамты більше кєды вшо
Каже я на лемківскій не годен Од думкы не ідутже на лемківскій
Ото памятам як не перевцю перевцю ся і каже ну од не
можу Вкаже о мені на лемківскє Рима не выходит Нейде мнійде Ся
перевціл ся перемурдувал жебы переходити на украіньскє і тако выйшло Я памятаю
на ле то добры памяти сказал Ну не можу на лемківскє писати
бо нейдеме і старам ся Пришол тыж і другій ну не годен
Алей ме нема Найте контакту не было з кым ме тут дуже
контактували Ой то не повідайте бы кусцьюк выконтактували кусцьок было а все
на украіньскій Дикє неукраіньскій Ото жо просто тот дверев вайку то Но
ча по украіньскє в ся по украіньскє зібы бо з нас ся
страшно сміяли Сміяли ся так што як мы жыли бы мы з
початку в термоплітскій облесів были недалеко де я памятаю як я ішла
до школы то сусідні там дівчата і хлопці зо мною каміня шпурляли
де е де сте жыли в термо під геє підгайці і єсоло
старе місто І там дуже дуже нас до того не любили тому
же нам дале стару польску хату Полякы выіхали і они думали што
тото буде іхнє а тут нас посилили Ну мы тож винуваті Мы
не винуваті нас посилили Старе Лемко і смерть Ню старий Лемку дырла
з ліса Еых бо змучыл ся тано до біса Як так штоденно
жытя перти то ліпше вмерти Пицуля мертвотіня того пришкандибала до старого і
ся лівідує Ты Мерікал а своє жытя ліст мі одкликал Як виділ
єй зачал тремкіти врати Думал жены діди жытя топравда єст тыж шылене
як же будут том дме Та ніт повідит Я нарікал і допомоці
єм тя кликал жебы спомогло ту до речы завдати гырла ні на
плечы Як єст нетрудні біді быти але кажду не хце ся жыти
бідуньку перти в имі і вітом тішыти ся тым божым світом То
говодити як і цікаво вышло же Вас мусь мусіл ся перевчыти а
фак прибувал назад а оной прибувал як дал писати хотіл Біше контактів
же з Лемками то хотіли на лемківскій ся бы якій вершык або
шо він не міг Кажу одмініде на ноале оледоку списове писо Я
вил то я вже видал я по його смерти тота книжка і
він має до того туту О Влад од дім хтіли єму бесідувати
О значыт видал тоту книжку Квіты Бескєдів Я думал же тото треба
перевыдати зас Тота коротка антолоґія поезіі Лемків так Учыл ся на філолоґіі
львівскым університеті но і пак пристіле жытя выкладал в украіньску мову але
окрем того же просто был учітельом іщы певне был чловеком кус шыршых
поглядів і такым чловеком же кус більше ся цікавил вшыткым і прібувал
писати вершы прібувал писати ял ся якысы сценариі кевне з початку спільных
свят а пак і і дашто більше театр для локы Докта Мене
дес там є не знапи тол пєсу утопу то сказал перший в
ньоту він написал До же тем підійте то там є то мы
часто там ходили єж є той театр і людикєлькє так люди і
лелькє то мы часто туда ходили І Андрий туда ходил в той
театр І в тому театрі дуже долго той зльозы вызнає мяву і
то было сказал мі так Він то потим в нашому слові весь
час друкувал ся В нашым услові в Польщы Тахні о тоту хоц
і зато його зо школы трошкы там тяхали чого він там ся
друкує А він жежніся там погано написал Нов забраносвя в Львові можно
было при жыюці во Львові можно было принумерувати наше слово так приводили
водили слов то мож было то доляс были так навет там на
стриху дзє він не выкідал то хай будут Наше слово навед його
Не стало то є там рік ци два выписувал ну а потым
уже не стало выписувати От перше він там выписал ну я тепер
не знаю яко то вертеп то він написал в котрому скалендарі ліля
по мойому ліля плехтій приходило тут до мене Я тепер тикы не
знаю в якомусь календарі тоту слухытистикы років будут як він написал тепом
на то взяла початкы і то потым то розвинуло ся Но Андрий
потым очолил ту молодіжну секцию в нашому товаристві же Андрий очолил ту
молодіжну секцию і я памятаю раз Політехнічному коли мы святкували там ото
новый рік політехнічному там то коли цябанта буду мы розязовили то там
ододіжна секция Андрий зрубил звізду звізду і то она там на стріху
вже зігнила і то они ходили і Розказували вершыкы і троха там
співали Значыт пан Василь писал до ношого слова то переважні было дашто
о традицийох лемківскых акта в піднімал і пишенкы він піднімал і о
то веціркы він писал і колядкы о то є святкуваня то все
по можливости покруха він це писал а як бы Досліджувал тото ци
просто писал тоту што памятал си я єм тото што памятал но
мы єздили м на гірне о там коло томборы коло сам боро
там він был контактуваны но тай мама в ся знала про писом
тоты фольклорий тоты традициі і отім писул Хотіл ся видети о тоє
коротка антолоґія Лем так котори і же захворі він хотіл повістю таку
велику книжку видати но але доли не судили ся Думам же треба
было бы дальше штоси такє выдавати но то він хоче выдати Таків
він од <unk> рік А юсь бы можна было буде тото выдают
А в нас А насы на тотій книжватці вшытку ся скінчыло Но
він хотіл дати велику але уже Но бы не судо ся де
суды не судили ся Мото він почал што мала быти повістю антолоґія
велика знає всіх Лемків тамну антолоґія Мі шклада же дальше то ним
пішло но та іже дальше не розвинуло ся тото же ото я
барз шкодую чом то не Но я не знаю чого нихто не
займе ся Тепер же лем нихто не видал книжкы желемы такы вы
його знали дуже добре желеме знали Яме товаришували з ним но власні
Найчестіше приходили сюди в ту дваці міси з тым приятелювали Мо як
ту як бы зберало ся коло тотых но на свята на свята
о то се ото чабан орґанізовувало там Но на вечеру тішото покы
мама жыли і отцестра моє жыли то мы все ходили туда і
Василь Смаріо все туда На вечерю чышо А так приходили колеґы цю
де цікавнє іщы знате хто Діндю Но тото анты знали особисто весель
з ним колівувал Діндзю Іваргол дівіця зимной воды вы не дуже контактували
Звыц Романом Варголом татырували мы Были там пару раз Він всіх тых
што там є він был дуже комунікабль Ни все но а я
мусіла хату вести Номі жено вдумал то я же не могла всюди
быти Но він розуміти тикы хлой артистом і всю Хотіл худити все
і всо і одкупил нимы тикі поженили ся што там сестри купил
той купили мыкрьону од він є там окрыйон І грал він нім
Тороха грал дуже мало Андрий Найтарий грал тепер не знаю подарувал комусіло
він такой натуры был Штоси мал такє адостичне він то може і
теж о в хаті будем си зіти гратя но є муся прити
з роботы за брата Андрия зварити єст тото в ся рубит штани
попросувати тото ся мал рубити Я не була жодный ден з мамом
іщы сама в школі была вже сестрою о той были і мусіли
не была зовсім з мамы Ютиків о то три рокы і то
наведы два рокы з мамою мама жыли на Артема з мамою була
ну іщы той той період там а як до Люзмы приіхали ґятив
же з мамой нибу бы так зложыло ся І нихто не понял
жебы в хаті хтось был Я я тобі кажу його в хаті
не было ніколи А якы были твы вили же Варгоф был такым
Но безнали сме ся з Варголь таєм тактах же лем же лем
была же лем такы часто Мі цікав тоты часы як жыли Лемкы
напр по Львовів <unk> семдесяты рокы ци <unk> они же они они
ся жыли они ся сходили были кунтак наприклад чом треба было іти
до Елька Но чого А як Василь сказал як будеш мати час
може підеме І он підеме одку в Змін то як Лемко робит
невеликы алеі што там было Знаєте кімнаті але мы говорили мы сміяли
ся вы то А тепер тото вшытко одходит Мыбісі любили єден другого
і Лемко то было єден другого Мы старе мы бы хотіли того
єднаня але не можеме бы молит же інакше Може она Я не
знам не знам што то буде далі Іщы хочу знати не втуржыли
Ци были якысы особисты контакты мож він дикі він тикі з ним
Я там пару разу стріла ся і все о тазнесю де там
на каві або шол о та оця на концерті А так то
бар велика права выдати таку антолоґію Барвін ясно зберал і хотіл выдати
велику антолоґіюпер то так і зове ся коротка антолоґія по <unk> на
той час Но барз добрым бы того нихто не зробил бы в
Польхі выдали в Польщы выдали я тоту книжку мам нас не выдали
то грубо книжко і багато є ведете пишу дивсьо і чому нихто
не хоче ся зняти Мі трудно повісти але місяц дає же перше
у тоты Лемкы більшы окусы были і активны а так а тепер
або просто уж так не тікали ты люди Або єй ся кожде
рахує так од мы всі стары помераме вже а молодь асимілює ся
і никому не треба Інашо я буду то робил То тепер честно
кажучи трохы Лемкы пішли в гору Трошти чому Двіця ту тешні мают
чытку ни ніхто іх нихто не выселю низю і кожный хоче штось
інакше зробити з чозєнажу да вчепити ся Лем Юж што такі цікавы
што ся такы Но то од новым проґрамів якы си цікало так
Но бы все такы в назві і художник і конструктора і вділельным
то были люди які от ну о всіх областях ны маєм своіх
специялистів Нотесі штось нове хотят черз новину давай і тому так трохы
Лемкі пішли в го Але двіце што робит ся з хору Пропадає
всю тому хору не хоче ходити молотє а тепер грошы грошы патріотизму
нема Мы тикє говорим а діля нема Молотя грошы ціни страшні всє
хоче быти модным молет не хоче ходити до хору но а старій
дивіт ся хто є в горі всє пропадає Но тепер маленька Ремарка
пані Мария гварит же молоды не хутят співати в хорі она мам
на увазі ансамбль ЛЕМА В тым хворы якыйси ся зробил не барз
лемківскій Но так но та хай тутешні але і тых дуже мало
старшых о старшых тома якє звіднова ся як хто не майде пришол
до хо Ну і не маком Місцевы ся хотят до Лемків то
ото Лемкы місцевы а Лемкы самы місобом абсолютно мало ся конточат Лечыт
я так розумію Же тото вшытко же писал васий хломик до кінця
не упорядкувану і ним вшытку выдану выдану дві книжочкы тота зелена і
тота о тота лемківска молитва і тота наша Лемківщына А то після
смерті зразу я до року то видала то Андрий тіж малюнкы там
гм Но і тот віночок віночок Юсь Юсь Вы повіли же лем
два разы іхали сте до Польщы на Ждыню на Лати і він
выступал бо єст знимка ж він на сцені чытол своі вершы ци
што ніжныш не памятал А што тотакє брал активну участ Сьомому Міжнародному
літературному фестівалі Лемківскє поетичны свято в селі Бортных войовничых Бескєдох Што такє
было Но Я не знаю Я тудам єздил Іщы іщы кус звідом
іщы про пана Василя бо чытам же він писалы і ріжны дітячы
давнат Лідівста і сценариі ріжны і пєсы ци якысым двори переробил яку
пєсу Знай його чырноты де оно вшытко єст може деси колиси штоси
выло публикувано в діточых журналах так в часописах якыси там маялку ци
ішыт ся нодля то він описувал традициі Лемків описувал якій созберал фольклор
де оно вшытко єст Ци вшытко было набрыкато само до нашого слова
до нашого слова Вшытко тото ж незеть кыкі тото што ми мате
Мож бы тото выдати може зобрати вшыткы тоты публикациі якы направду такы
цікавшы і мож бы бодай таку річ мож бы зібрати то што
є в тых власных Що він друкувал в тых журналях тото было
але дето єтонима Пан Василь писал пісні писал то текты вершы Юрго
барз дуже же з них композиторы зробили так богато батіз віджаты о
них Лемківска молитва Осохрани нас Боже мили Од огня Мору і війны
Священні прадіґів могилы Хаты і храмы сохрани І дай зеле ном на
спожыток Осі хворобы одверни І дусі нашых милых діток од злой скверни
сохрани Тебе благаєм кожну днину Првы заградыц днів війны Верни нас в
рідну Лемківщыну І самобудніст сохрани А тепер дорогы слухайця хотіла бы м
вспомнути о Славным Ансамблі Лемковины же был зорґанізуваный в Союсі Рудну по
Львова в <unk> році Він ціпил ся товды коли і ансамбль Лемковина
в Польщы Білянці Доокола того хору все гуртувало ся ґроно симпатиків а
навет фанатів Хору Лемковины і загалі лемківской справы лемківской культуры а медже
нима был і Уасиль Омик Послухайте же нашу коротку бесіду з долголітным
дириґентом ансамблю Лемковины бо рядил ансамбльом Бівше як <unk> років Іваном Куснєром
Хомик тиж мал ту сунук до Лемковины і вы го памятате Є
вдячні долі што він выявил ся в нашій в нашій справі лемківскій
загальній пото і хор і активісты якій довкола нас одбыли які допомагали
які підтримували як кажут плеча підставляли То то є велика справа і
дним з такых ло был власне хомик Был власне хомик был просує
так є так є знаю не пром неприємно си на роботі він
был З влады юне не як мовит ся в не зовсім добрых
стосунках бо він через своі погляды але він постійно пул в творчости
всетисал віршыме Він все казал мінів віршым писати є легше ні нійше
прозую дуже здібний міг писати літературною мовою і міг писати діалектом більшості
літературных писов Я до нього звертал ся Богато разів по мені треба
было подолжыти часом є мельодия яка має тійти одну стрічку А я
хочу єй взяти но і треба мі продолжыти на той темат звід
наприклад Я до нього звертаю ся в <unk> присыпку Плят такій дівча
дівча рушай собом та выгуляти тяжко з тобом воліл бы я трам
тягати Як з тобо ю танцювати выдакому дусі Кажу Василий Алексийович слухайте
дрогенті ту мі треба дати ся раз якійс дописати І він дописує
зараз на другій ден дописує міче дівче ци я повторю зараз біле
гуся добрі з тобом гуся сю ся Добрі з того танцювати та
то І ішес там дал і продолжыл мні жытя пісні Я той
співал то мы мал гарний высту гарний успіх та пісня май мі
ґамці за той танец за той танециванец то його слова Дівче дівче
біле гуся до Пристолом гуся сюся райны ґамці за тотанец за той
танец виланец то його стрічкы видете было так Так він зсыстороню він
одразу образом думає Одразу раз добре добрі І так він міні дал
жытя багатьом пісням продолжыл літературно а як єна нібы в діалекті Ла
Конкурса Але він тыж автор тектів його Такты Такы Сут пісні сут
пісні єз Лемківщыном іти краю ці а на зайце Лемківщыном краю Майчык
написал Край мій рідний туга Закарпата друга Закарпата не тамтаю свій рідний
край О тым співали І ту о Закарпатами ты памятаю єдний край
Лемковина то співала так памятам так ту Закарпат Та Лемковина то співала
Я зараз не мельодию я не заспіваю мні треба порити ся в
архівах мож людям звідный край тох турпису Музикуют майчык Майчык Тількы у
ни обыдва мінів гукувал ся майчык на моє проханя кусунотольскій а ядного
приходил Я він як в школі працювал <unk> школі працювал а то
То я там між роками деш на перервы скоренько єм то принєс
він мі то я ты як зробил віддал і я недолгы неры
не то Але памя там єден співыпадок він вытікы тіс учытельскій конференциі
він мал слово Учытельскій конференциі якось трафило ся што тут в нашій
руднівскій школі был семінар вчытелів украіньской мовы такій такий такій цю то
як не назвали семінар яке ся якійс на зібраня Чытелів Львова там
половны зала были вчытелів украіньской мовы і він выступує Він так захоплено
про што сповідал єй оці такій на нього здивуваній і захоплені старал
ся він так гарно будувал речіня Він така послідовніст думкы была він
та тошто від розумна освічена і культурна людина была то є без
сумніву і мал дар дакого бесідника Ото я памятам памятам тото бо
міні як тут з якыхось причын я был в жалі в тым
ой момент коли Хомикы а я знал Хомика Я знал же хто
є то я особливо слухал Так што мают особливы такє і як
найпозитивнійше вражыня про нього як про особистіст як про освіченого великого Лемка
і мы были дуже вражній шві він скоро відійшол О трата велика
для спільноты лемківской буры Но і то был Іван Куснір же долгы
рокы рядил ансамблів Лемковины в Селисті Рудно коло Львовы Дякуєме йому за
теплий спомин О є Колиси Лемковина то был не просто ансамбль то
было дашто більше може як як як як як як як як
як як як якасы навет лемківска орґанізация лемківскій клуб Зато каждий Лемко
якій бодай кус всюл ся патріотом хотіл співати в Лемковині но але
некаждий был здібний до того і не каждий міг сой тото позволити
Но далей ней гварит зас пані Мария Одрихівска А в хорі я
не могла співати із за того што не было кому в хаті
быти Но певні же му то треба І він тежне він єй
не был співу він купила Кардіон мене є дотепер Він не хотіл
быти артистом мож щы трохі уміл співати але не співал він хворів
Але виджы же неєден на репететі кождый разнеш том часім інтикіску котайну
він писало кокотайло туды буду піяніну Але наші люди тепер всі почыткы
і всі там Юрковскій тоді был єтикєтар памята і віо вічно нема
в хаті Як бы нияту вжызалі Андрий бы бул тикы на вулиці
Тому жо ті зустрічі вымагают часу коли після роботы Іщы така річ
же власні пан Василь выдумал же бы в гуротку робити фестіваль пісны
незабутого краю то він першый был він першый там разом зятя розуміти
я не знаю як выйшло так Я не знаю хто там перший
был а Василь вже скорше знал в грудку ту І вырішыли там
орґанізувати ото Він з той зятек зятек вона дуже гарна жіну шкы
зядер внизували тамтой він то был зятек тепер дуже вдячна Василеві ся
поміг єй то орґанізувати І до реці перед тым домом де робит
ся власно там фестіваль дім культуры дім культуры Вісєвченку наш Василь в
дрыхівці рубити памятик я два разы єхала вже Василя не было з
байкую тому шу байку нострів мала жырі долгый чота і єхала машыну
єхала машыну не і взяли мене то мы там квіты всы клали
Він винників часто єздил я ниразу не єздила з ним винників не
мала можливости винникы ну там орґанізовыли знаєш хор і всякє там вечера
то він тода был В саму я єздила пару раз в зійколі
там де він рубил че коли мы женили ся той ны Я
єздила з ним писенній нашій стольні Земля зжывицю і горіхом колиска нашых
юных лід замаєна дітячім сміхом під сонцем котит ся у світ а
з нею люди звірі квіти і шум лісів і дивы дні Як
хор як любы жыти пісенній нашій тырні при ватрі В чуганях силых
слять безкєди А місяц з птахом на стерні і досі бачіт ся
ні Зу Туман при ватрі діду тріщыть чатина пожеристі а іскры осами
в лугы Тремтят сріблисті берегы а дин мол птох сивисті вистє Палає
ватра сяют уці казкє снуют ся при войні Блу тіснило ся ні
Вы наче гнуми в чарах ноці спогад про суніті Розсыпала спо травах
глиця а по ярах дитячій сміх зберают в козу без суниці дівчатка
з під пихєлых стріг шепоче лист на єворині Плывут і хмаркє Усиню
даль было колись на Лемківщыні успогатых Запід ся жаль Молитва за Лемківщыну
Горы з колисті і долины В росах майовых весни Дивну красу Лемківщыны
Боже від зла сохрани Дай проростати зорнині В буйному маєві гір Щыро
сміятись дитині В промнях сонце і зір і збержы творце милий плавну
минушыну днів храмы оселі могилы рідну бесіду і спів З ріжных земель
нас Єдиный Гнізда Відцівскій верни Щастя даруй Лемківщыні Нас на землі сохрани
Слушний час Настал Лемкове служній час через літа по грому Кликає бідна
ненькы нас вернути ся додому Чекає нас свята земля омита потом кровю
Господь єй благословля небесною любовю Чекают нас хыты старі і прадідів Могилы
Дми доранньой зырі Тудили і любили тякає на родинний край кузнихіньку хвилину
Лети на крылах повертай на рідну лемківщыну Зродили ся теркє Пісня за
народным мотивом Пісня за народныма мотивами Зродили си теркє при долині на
нашій чудовій Лемківщыні ніткому зберати бо хлопці дівчата як пташкувы на чужыні
Оже тіє теркы ублитіли бо наші дівчата розвлетілись Сумгє тернино плаче Лемківщыны
де ся дітуцькє поділи Дай же нам Боже повертати і смачні теруцькє
позберати Витай земле рідны Лемківщыны бідны найдорожця наша мати Встає нова лемківска
Радь Вже помалу в попив і руіны встає нова лемківска рад Щобы
в містах і селах Лемківщыны належно славу предків підійнят Нові церковці тягнут
ся до неба Нові будинкє гордо усеют новым улкам свого слова треба
Щоб Лемківщыні прокладати путь Рустут дітей провідникє народу Покажут світу чары нашых
слів і злі сусіды З Лемками до згоды приставит рады в сь
пропирів Я чытала што єст в інтернеті написано хто такий васий хломік
і так дальше написано Писал патріотичні поетичні творы ци пісні за чю
был постійно переслідуваний ладою Што они мают на увазі якы переслідуваня што
то означыт якы і за якій час якій період штук значыт директор
школы весь час мал якій претензиі до Василя што він проти влады
а шож Василь выкладає украіньску мову як вечер шевцянка ци лесі украінькы
то Хомик мал робити вецір тому шу він розуміє ся в сьому
Він може тото зробити торорґанізувати треба бо по програмі было попромі а
потім як приходит контроля яка до школы як умови то дикі дохомик
а тому охомикы вміє выложыти і уміє материя Таж было більше вчытелів
А потім хомика вызывают де там вызыват я не знаю не было
но приходит хомик розстроєной до хаты в ноці Мене вызывали што я
значыт орґанізовую проти власти Но каже таж по проґрамі Єщынко і Лесєл
кры тож по програмі Яж нічо лишньо то написану я нічолишнього не
даю так скували што мали выгнати Василя зо школы Тосит якых роках
было Перед пенсийом же в початок осемдесятых років я тотам не знаю
Я не знаю віного року то што вескорше то было скорше де
приблизно <unk> років перед пенсийом Ном він став каже яжні все по
програмі любий хай приде любика все по програмі І што тоді робит
і Василь там ходивий просивну ястий рокы прорубил місце робити І він
тоді нияк без роботы Ну хату трепли Ня дочекайте І тоді в
<unk> школи там де байково жыве Был такій а тепер не знає
нашлем котра його вже матеж на світі уміг йому власувати ся в
<unk> він в ґардеробі робил вырдавал дітям пайто Ну жыте нам то
треба якось і уже до смерті вандам років <unk> рубил В тій
школі робил в гардеробі Ну і по притому во там писал жыво
в тым театрі быно але тож грошы мі тобі нихто не даз
скєдкі він там я вже навет не знаю Добре А до чого
гости ся причіпили тоты Шовіны знач против влады выступают Аж оч він
робил против Лады Но не знаю не зну Чого імено Хомик робит
я може хто тіж лі мали претезій чому імено дают робити хомику
ани і нихто так не міг зробити як хомик Яку ветір тішо
нихто так не зробил як Ну хоцто ся його вызывали в Км
а жы том было я не знаю Шо він там робил ні
шо він там не робил Припоминам моі дорогы же мы тепер во
Львові мешканю пані Мариі Одрихівской но і в тім мешканю жебы сте
знали барз цікаво Сут ту наприклад деревляны різьблены теніры якы зробил єй
отец Павло Одрихівскій На стінах можна видіти і малярство єй сына Андрия
Хомика а бесідуєме переважні при єй мужа Василя Хомика Знале єм же
іщы в <unk> рокы пан Василь подавал до Ґазетыношы слово материялы о
лемківскій культурі Але не знали єм о публикациях за Великом Лаком а
тым часом дашто публикували ся і в ґазеті Карпатска Русь і в
календарях Лемко Союза Лемко Союз прихыльным оком смутрів на Совітскій Союз але
Лемкы зо Совітского Союза не сміли там дашто публикувати од себе без
позволіня Крім вштоденной праці уж коли зберал фольклор Лемків друкувал добіркы за
кордоном в сьогодці студентом выкримал ґазеті наше слово Значыт был іщы студентом
і писал наше слово іщы студентом то што іщі <unk> рокы Ну
як тікі выйшло наше слово він зразу тоді писал але іздили ні
разу тиків о два разы на ватру вже тепер коли мож було
Гм два разы были ме на ватрі А іщы даси якыси окрем
нашого слова іщы даси Ну тикє ото малятку було якій ціле на
Украіні оддас лемківнє ня єда Не дикє наше слово А то як
ходит о лемківску тему а так то для діти писал так дуже
дуже ріжны там верший так дара жедок то было як был якій
концерт або шо знаєте де не выступає то вже не в ціверсі
є тут в помісінь а просто він так дитині кожній написал што
має сказати ґм Як в школі тоты орґанізували тоту напису но та
діти де кожна некожда дитина знає шо сказати то він кожду дитину
підготовил і сказал єй як маєш ся сказати Переклал є театру романтичну
драму леґенду трістанта і Зольда Написал пєсу за мотивну оповіданя Михайла Куцюбиньску
нодві діі маленькій гріжник написал казку фиєрів на двій дієш коло Косиця
то о тому театрі Лемок А тристам Зольды Не знаю З кым
мал там звязок то я не знаю іщы єдна річ якы мє
цікавит Зібралте упрядкову о коротеньку антулоґію поезиі Лемків Квіти Бескєдів то тото
і частину творів до збіркы леґенд і переказів ця родійно скрипка <unk>
рік в Польщі мене то занемарого Мене не матоле вы тоту знате
выділите тото што то за книжя Я не маю той книжкы Я
не вымате лем тоту тоту зелену так і тоту як не мам
той книжкы Тоты творы якы ту ном писали тоты вершы Кули о
них ся писали В якій час выпамятате тоту ноже дола ото же
писало ся тото выдавало ся та А то што я одчас а
то шо тут то все гутувало ся до великой антолоґіі Лемків Ту
єст тот лемківскій мінутюк то такый як бы народний календарик як то
ся зове на <unk> рік і ту вшытку тото власні зобрал і
і так уложіл пан Василь але він ту Як псевдонім ну не
псевдонім але він себе ту написал ся прирыхтувал вшытко Василь Тырпаковичы він
хотіл взяти він фамилю свою так він взял не Терпабу а то
він Терпакович Но зну Тырпакович специяльні так написал Тырпакович То добрий тот
календарик то ту його материялы якы він зберал і оно вышло як
єдне як быти чысло часопису з огорода зындронові так а приятелювал він
з Ґлоцьом як знал горак так дуже добрі знал Він не раз
приходил до нас сюда але в основному Тазди зострічали ся бо хоц
призіл до Лова тові туд мовато знову А Василь туда не єздил
дикы готь єздил сюда А чули єздил Ну не знам Василь єздил
туда Василь не єздил То той кіль на ватру мы два раз
єздили всю а так сам Василь туда не єздил є гоц приізял
сюда і тут вони зострічали ся тым той зо Словаччны профешынка профемушын
котры ся жыли там сестрыми дикі поженили ся мушынка приіздям туда до
нас приходил Ну то Мушынка іщы товды коли він іщы Ютрий мы
такі поженили ся гм Бо ви то ми знали ся з Мушынку
і так іщы з тотых часів так Но видите а в школі
в школі веціл постійно вецят Як не один то другій то в
винниках тотам то там на хто буде бхатя Но видите і я
так думам тепер як вы оповідате я розумію же може його отец
такій был же він был дальшый Як може він то Лора Пафи
тата Може там я не был так він всюди От одна од
нас відтам я тепер не знам як мы єздили в Нагірну там
гекше знала Терпатів Віз за багато сього робил Ци йому то треба
было О так І певно його своі посадили Бо нашы такы люди
є заздріст Та навпакы та добре шробит а в нас ік я
Але певне ваш сын єст тишкус діячом і тиш я дуже малым
діяцьом Но цікаво бы было видити Вас цікава родина В ріжны стороны
пішла такта до байків і до ріжны стороны і хто цікаву вшытку
вла правда такы байкы іщы окрема тема ту уж і вязіт ся
і родины амбітскых Та уж видити як можна но додавати тото дерево
родинне то ты уж ріжны ріжны такы никєданя не мала діти так
так якой вишок Я бы выповіли О тото поколіня Они іщы Лемкы
ци но они чуют ся Лемками ци ониж но мают як бы
своіх родиців зо Лемків От як бы повісти выходит еж звіз або
вод той асиміляциі то може бы так не было А та як
є асимілятя баче Андрий мій поіхал туда на чужыну то він тут
може не дуже себе чул Лемку бо і Хресі і тій не
є Лемків змій нихто не лем а поіхал туда на чужыну і
коли він першый раз приіхал назад і каже но просто неможливо там
быти дакатуга за рідным краєм зо всім і мені ся здає так
Шы він тепер там є більше Лемко ци він тут был Розміл
гм же може же тут же на і діти всі отоцю і
ці всі Бо Лемкы тисо коли з братом ся вже вже померло
вже все а молоді вже одведеш то тікє є на фестівалі А
так Шоб з рідной душоі притий до хору заспівати Ні но заспівати
а наприклад дахто не співат наприклад нема до співаня ярут як я
я не можу співати даль в хворі дах То як думате што
міг бы робити такий молодий Лемко якой доспіваня ся не надає уміг
бы вшытко робити як мы были мы бы не были такы заздрісны
і мы бы бы бесідны Треба систему змінити Наші навчыли ся той
системы і не хотят єй опустити Тоту корупцийну систему шу будьмо своіми
будьме людми Та може тота людина хто знате што може зробити ще
правда своім талантом но не дапер вшыткы вас знают як писанка куты
писанкы як выробите ци Вы пишете такы писанкы орнаменты вшыткых вількы якы
традицийно переконає нашы найбісі а тамато як міх так писал гількы і
всякі домоли бо мама бы была троха прогресивна Каже но та як
я памятам до катусі гай Но то як будете ці єднаково писали
то як виглядати єдно такє другє або Христос воскрес написте або якусь
коло нас росла в калинах ся такє жебы были інакшы бо дарували
по дві писанкы Як єй ся не дарувало так дві но тож
неє не будут єднаковы ріжны кольоры так мамы казали Шо в голову
приде і ділили на натину ріжны різны шову гму приде А вытепер
просто взяли мы тут розміте шо виходи мы тут пришли і мі
што стє свойо лемківскє тикє сонацкой вже Розмійте ну не може так
быти бо то і першы были і тепер як дитина кожы раз
не буде тоту саму сунешко малювати так і перше было мі ся
не з сусідам сі бо знай то або впаде або ся єдну
з другым кольор або або бринина мі ся не хоч Выповірте міни
нима вже той Не мал охоты не ма для кого не ма
для чого Я вже не бачу перспектывы свого жытя Я так старала
ся так старала ся аж обы ішлу Зього дія Ото Оксана подзвонили
Ну ну як бы она была тут Так моя надя надя там
де мы жыла моєй сестры Ана Агані Лих вмер она лишыла ся
багітна так мы выросили то на ню всі но і ся днесола
ш буде зо мну ну і ся бы шы Я жыю а
єй уж нем Видиш яка доля Мы ся родиме і доля нам
ту написано так То все так складно то все так схладно так
всопросто але разом всо так складно Не іди так Я ети дес
о дума натура І дале не хоцю видіти а да Ходите ниякы
найбільшы концерты ци ниякый зараз нимі но я нейбісо ходжу там дет
безплатно Выєве вес час в Русі там чорто заметате завтро заметаме Хі
так жытя перешли Я привикли я не можу І я навет знайде
привикла дома было нас богато шы з кымсь з кымці То якусу
сумому нотауну Но як є так є Я на концертах лажу Ну
то бо я відлежу ся ціл ден завтра як дех концерт Я
радо рада што є кульцеты тай за ногита і впері Вот вже
никого не матиє одна яй тикій ялодна лишыли ся Зо вшыткых братів
сы сте так назву шестеро тепер тикій ялодна лишыли ся гы І
до Оксана міні самы близє но і ся володя Ромку але не
бійсє кунтачів з Оксаною бо володя Ромку має своіх справ так погорену
же Оксана так же выкладают так выкладают має своі справы но Оксанорже
на пенсиі те єм ну мало шо не кожый ден позвонит але
она теж має мені прикро семійно Але так як Бог дал мені
долю так я мушу єй выконувати Якось так жытя проходит знає ти
нема не малижанкы Добре Юс пізмері зяйте до Лора ведеме разом ге
ге ге ге Вечер і треба іти ні На тім дорогы слухаці
мусиме уж вкінце завершыти нашу стрічу з Марийом Одрихівском Хотіла бы м
подякувати єй за щыріст борз радня приняла радо оповіла вшытко о цім
звідувалам А і взагаді пані Мария барз добрий і щырий чловек і
зато тяжко і жыти в самоті жыти лем для себе Фурт быде
до люди Ма сусідок приятелюк правда кусмів з якыма часто выходит на
прогулькы Ма приятелів медже Лемками з якыма рада ся видіти на вшыткых
лемківскых імпразах во Львові і не лем на імпразах розуміє ся Панім
Марисів загалі часто можна видіти на ріжных культурных імпразах ріжных подіях наприкотых
концертах А коли не выберет ся до центру міста то иде в
другій бік до джерела жебы набрати сей свіжой цістый воды бо во
Львові в крамы тече небарз ціста вода і по бесіді з ньом
мали єм одцютя же гей бы то я пришла до якогоси джерела
і напила ся зо студенькы тістой і смачной воды Мото щыро дякуют
Взяла м пані Мариі щестя здоровля і іщы долгы рокы писати такы
крас писонкы якы она зна зробити Но і будеме ся пращати Але
у лемківскых рігбарах і конкретні у родині Одріхівскых іщы будеме з вами
бесідувати лем же не тепер бо самы видите як то уж пізно
До Львова до мешканя пані Мариі Одріхівской допроводило вас Анны Кырпан оставайте
здоровы до стрічы за тыжден