70% #2023 - 70% #453 Емілия Бігуняк з Рыхвалда (3 част), 29 V 2023
Еп. 2023

70% #2023 - 70% #453 Емілия Бігуняк з Рыхвалда (3 част), 29 V 2023

•

Опис епізоду

Odcinek ma charakter wspomnieniowy i opowiada o historii rodziny Gutników z dawnego Rychwałdu/Lupciar oraz o powojennych losach Łemków wysiedlonych z rodzinnej wsi. Emilia Bihunyak wspomina dzieciństwo, deportację do okolic Lwowa i późniejsze próby powrotu do Rychwałdu oraz utrzymywanie więzi z dawnym miejscem życia.

Видам вазму моі слухайці при мікрофоні Анна Кырпан Такыма ци подібныма словами звертам ся до Вас од початку <unk> року Кілька разів юж мі выглядало же проґраму <unk> процент буде закрыто Коли зачала ся пандемія пак коли зачали ся полномасштабны русийско украіньскы війны але продолжували єм дале глядала єм ріжных способів і форм жебы продолжувати Хоц было то легко але не заперли єм проґраму Назву проґрамы <unk> процент выдумал Богдан Ґамбаль якого уж неє знал <unk> процент то мала быти оповід о Лемках в Украіні был приблизно <unk> процент Лемків выгнано з рідной землі на схід В проґрамі <unk> процент мают звучати все голосы нашых респондентів Мают промовляти жывы люде од самы передачы гыдут не на жыво Налетят до вас в прямім ефірі а прирыхтуваны наперед І леж не тоту особливіст в проґрамі <unk> процент бесіды жывыма людми для ній єст важна Не хтіли ся бы того формату зміняти але змінили ся обставины Зато не годны єм далей тримати ся вызначаных од початку принципів Єден з них лемківска бесіда процент то проґрама в якій окрем даякых манятків ма звучати лемківска мова При тій самій єм зачала робити тоту проґраму по части задля того жебы научыти ся в такый спосіб лемківской бесіды І тепер мі барз трудно тримати ся того принципу якій запроваджано од початку был респондентів штораз то меньше і меньче Зато тоту проґраму очывидні час заперти Може не навікы може до ліпшых часів а може і на все В каждым разі кєд буде колонять словис достойний трафите до ефіру нашого радия цут буде ся даяка подія і о якой кунця знате нашым слухам то зас пуцюєте <unk> процент А тепер послухаме другу част бесіды яка зачала ся тыжден тому Припоминам же з Івано Франківском пішла єм на полудньовый захід до Придгіря Ґорґанів а конкретні в селище Солотвин Нараз оповідали сме де Украіні особливо в Голичыні Компаті замешкали по выселіню Лемкы Но власніщысо Лотвин не належыт до такых місц Цілком не належыт цілком не належыт Бо не было в той околиці сел перше заселеных Німцями ци Поляками якых переважні і Росиян выгнаных з Польщы Но то можна было ту Лемків стріти хыбай припадкову то власній был такий рафунок Пані Мария Дямба з є покєба замешкала ту бо мала ту роботу І она і єй муж выбрала свой єден фах геолоґію Лем же по технікумі пан Миколай Золочно вчыл ся пак і в Інституті Марияніт бы вродила ся єдна дівоцька Ґалина а пак друга Світляна то власні она Світляна стріля ня в Солотвині Но але о той роботі ното власні в Солотвині і в околицях было дос роботы для ахеолоґів бо як і всядит в придвірю Карпат так і в той околиці вядали і знаходили долу Ґаз і інчы підземны богатства якы залігали в ту посісідство Нагтова ропа ґаз є добивают іх і з них скорыстают ту і днес Нові для люди якы при тім робили поставленых дім і власні ту родина Миколи і Мариі достала скромны мешканя В нім власні і Бесідуєме а і обзераме стары знимкы тоты іщы з Вышоваткы власні з того невеликого села з Вышовадкы в Ясельскым Повіті походят родиче пані Мариі а і она тиж в ним ся вродила в <unk> році дзямбы родина Війця і Маслеі родина єй мамы то гейбы модий Лемковины Іх доля то направду доля пересічной лемківской родины Єдных біда гнола в Пілнічну Америку другых Полудньову хтоси втікал од депортациі іщы През чехословацку границю хтоси іщы скорше перед <unk> віхал на захід Польщы а інчы такой не могли уникнути выселіня выселіня і на схід і на захід Розлетіли ся на вшыткы стороны світа як тоты пташкы Але не вшыткы пак ся стріли Но то послухайте кус нашу бесіду Вы ся писали з дому Дзямба таку Мама была з Маслейк Так Так уж знам Вашы родиче то мама тату з якого року мама з <unk> року <unk> І тато і мама з Вышеваткы Вы повіли же тотого родина была більше як ту наз ним пак Ту видиме трьох братів І двох бісестры А были іщы Діти як был Йосиф де поіхал на заробіткы в Америку вернул ци ніт а Василь і сестра Вулька в Арґентину Тыж на все Нє Василь потім ся приіхал сюди на Украіну сюди Власті Так зовсім А Улько што лишыла ся так го вне дітей не мали на тят вшыткых было вісем Так плокнул А ту мамени родиче а ту Ту Моменос сестро і Марина єй доцівка О дві сестры было дві сестры і хлопец браты было іх четверо было мама дві сестры і і брат Мыслеі Кус родина менша то я так розумію же зато же тотова родина была дос великой мусіли давати сой рады і дітям повіли же мусити яклоси думати де іхати зробляти так де муси де Йосиф же поіхал што был старший і так Він был з <unk> р Але найстаршый найстаршый Як листы писали якоси екосы переписували сякы з язнам я знамши як уже він приізджал сюди з Марякы до Львова бо дальше ниде му не можно было іхати дотоды приізджали моі і з Чехів Тета отого тета наймолодця тотаж в середині Ту она в Чехах то же приізжала з дітьми до Львова Новідзеня Как родила ся тіла в якым то могло быти році в шістдесятых роках Але якій самый рік я не памятам А тата жыла деси близ буду границі ци Но она як сказати Як же хотіли нас на східляти выганяти то стрик Дмитро він тік і жонатий был дітей не малы і він і тота з малым і з чоловіком деси поіхали дальше близю до німецкой граници в Польці А тота тата Словаків Чехословакію там через ліс близо близко том близку були тре студа поіхал пішла І ся аресла якоси грони а мы ся лишыли тату переходили бо то як Добре тото шыткали дома в хаті тото болотно тото такє грубы то все тоткє для роботы тото все было а якше ліпше штре было то ітишли собі ту до Словаків ти скупували та уж ли том свобідны собі ходили і там купували а дома шыли опіця та якысы капаты ґорсеты запаскы осім такєвы так Е то з той родины як бы тот брат і сестра зо своіма родинами они не Но тота оли ся повіми таку тота а Ганна тота наіщы дівкы была як пішла зо грани туда до Словаків Ога она дівком пішля та самы ну сама перешла ну сама може істи колиси там мала яєчку затримал там і перешла і уж там зо мишко там вышли завіша ся тоже за нашо Ти там же сме туда єздили го а дато Жатец Чехословачына Жатец был такє місто Жатец она там добрі ся мала двоє діти мала там хату куквартиха І то власні была така стріча родины коли і она пришла до Львова і пришолнак брат старший Юасиф Ей приіхал приіхал зо Маєкы а там уже приіхал Андрий Андрий на Тропольщыні бу і там так Е ушыткы ся стріли де маєте ой до кольоровы додому із кольоровой знимкы не было так Осип то мама то бато угм а тото Татеха з Чехів тота м ой а видно праці хто з заграницю Василь той Андрий О то сын з Чехів тоне і Мілюшка тоже з Чехів ма то Андрийовий Сынти наш наштут В самым центрі Куломінскєвиця памятникы Но то історична історична знимка же так вшюткы ся стрілим Але не знам ци Мали можливіст спокійні побесідувати бо знам же слідили так ма коли хтоси пришол напр з Америкы то Хыба деси по парку бы ходили то може та ходили были ся по місті бо так дослідили Із приіду є провезу машыну дак комуси лешыт машыну ти так більше і не приізджал Ну та він уж тиж был кустарший той жолтал малыс як то тепер кажут бар а як тото было там якто ся называл нехтам такє осусвємал быжы лам продавали ден Піл ресторан Дай бы то кажут маленькє тикє ресторана Но штоси та вы в <unk> выіхали так з Вышоваткы Ного Осифа то іщы долше не виділи Таз я зовсім не гм іх мама напевно не виділа Тото не знате уж кільку років Ай то він уж давно помер уж давно помер Но я гварю же він мі іхал до Америкы і іщы давно так так то не знате уж кільку років выіхал молодым а уж старшым был повісти в повалі до сві повісти уж макыі то та так То то была історична сільця ціле жытя там прожыл што оповідали тоты заграничны заграничны руды дале добрі ім ся жыли там тир Выповіли же брат метро выіхал на захід Польщы Мы сут до німецкых граници абы не єхати сюда до Украі з родином родином тай бы сам себе вигнал бо пак выганяли тади а він єса сам себе выгнал там і сам собі Господар і то же ме туди єздили з чловіком Лем там господарку мал то же так само як і вдома ґзурал бур тантосину сіял кысадил кормил ся гом три доцькы мал три дочкы дві щыли ся всюдистом а молодця в школу ходила казала Я тіж хочу ся іти вчєти я не хы быт здугноів Вы підтримуєте тепер родина тото тепер медже собом діти тых повіны так выґа слабо контактуют як тепер Мили слухаче припомином ся днас бесідуєме з Марийом Кєбом з домом Дзябом родом з Выселадкы Запроводила ня до ней єй дівкы Світляны яка з родином на початку полномасштабной війны выіхала якоси чудом выіхала з Марию Поля і пришла до Іванофранківской области де з родином жыє в безпеці Зас другє дівка голины мешкат небарз далеко і тиж близко гір в Селиці Розняків Думам сий же тепер зробиме кус музичну перерву в минулой передачы чули сте якій співат пані Мария Але повім Вам же не лем она а ціла родина Дзямбів любили співати напр дівка пані Мариі Галина уж богато років певні іщы з тых часів коли постала соспільна орґанізация Бескєдскє Зиблядство яка входит вытовариство Лемківщына співат в ансамблі Бескєдянка Як милют ся то тот ансамбль діє власні в Селисті Рознятів Чули єм іх выступы но то може і Вам дам тото послухати же за к сво што такой моє рі завжды завжди є гынівыше чок Останя сызло Лезго свойы c лем дружы гый сой То мекусть побесідували про родину няня про родину мамы да В мене брат той на два рокы швид мене молодший то він принімал участ в калості в тій капелі співал Мушыте бы што там є пелай єздів скму та Хоріта так ольківскы тавий ся студенко та І він выни єздили в Ждыню ци де там ватру єздили То віншыватку іщы вдивити ся то што не машы дивити ся бо то же нема погоріло чышло томже понестянок згорено згоріло І він там зустрічал ся бывстыма Сестрыме темешу в Польщі там не одна приіздила сюда до нас було а так тепер Но они по якому бесідуют Но по драгу Бо недва може може і спольщыли ся може як де але они по польскы самособы а лежы они іщы і міли говорити по свому говорити то там стрічали ся а Бо то як бы рідні медже собом контактували а тепер як бы двою рідны То якы ци товды кыз дулепер з інтернатом то можна през цілый світ бесідувати Та як єст інтернет то можна бесідувати та з Чехів таку фотоґрафію тета Веслава О там єй шыкы середина се бесідят чышвятом Ціло того тє показати тутого брата свого такого теперішній Коли видіш політаштеперішній гінже Помер в <unk> році а наймолодші браты будівельникы были Вціли ся майті вціли ся там ґде будівельникым стали цінне тото вшытко цінне было то ціле жытя ту не так як тепер знимкы робили кажду секунду Ога гото як бы в Чехах были оту брат Як бы всяках были ты сфотоґрафували єй чловикы і я і моі дівчата І то якій рік песю тут ніт О єс свята як выходила заміж о ся Бо не там маліу Я кажу не было бы щастя але нещастя помогло было Тепер то війна під час війны в той морілу воє взяли москальота і у ней ледве звідти ся вырвали І тепер ту Чекают по перемогы До то мы кус побесідували про родину тата мамы мы кус побесідували але я хочу знати то вашы родиче такой з того были села така той кыта і они поженили си поженили ся коли В <unk> році <unk> році І шлюб брали такой вышывальці Вышыватці але брали шлюб у грабі Гротам грекокатолицка а в нас же том переходили на Православі ну і там не хотіли навіт шлюб дати вян роду Кілько годины вышываці не перешли на православну конфесию і в грабі была церков рекоменту лезка же ходили тадне хрестили тоже в грабі Гм гмм ту церков ту ходили в граб є они істі ходили такой вышываці Але вышува ішли там уж православна ци равы Але они до печатках іщы там змовляли ся бы том свічку якыси татові не дати А мамо моя батькє мамені були православніж православні о Ти а мама ся татови передавала істи як забыла замужня Овшы о том протів тебе там в церкви хочуты з тамы якыси світскы давали тішо о тато собі взял якуси свічку тику шыбісю зрубил то мі дес і взял і тут коли світскы позасвічыли а він собі а йому не дают він собі свою одягу найбільш світску зосвітил то было так же колиси давно в церкві Были такы напереді стояли же тримали такы великы свідскы было так тепер може так неє тримали такы великы і то Лем такы могли но не знам поважны ґазды тоты великы свіджкы тримати напереді Штоси такє было буд хто не міг тото може хлодит о тоты може ходил зопозы так гм врадиме лоці на подругій світ а я єзджы жыют Вы найстаршы Вы народили ся в <unk> земі і по вас хто брат <unk> Ваню Тах і Мизьо Михальо <unk> мали сте двох молодшых братів так гейбы вас троє так троє не слісті была сестра <unk> році Але то Померла ся маленька о тот ся слобувало на тиф То сестра вродила ся уж ту сестра то <unk> році І померла цілком маленько Та муленька то тато захворіл на тиф сусідовичых лежал на тиф лікарні потім мама Потім я і потім брат а бабця лишыла ся сама в хаті Маме нам а това мама Она з нами приіхала на Украіну Но і потім мамо в лікарні народили Но і там яку наслобати там дитину не тримали чого Сиддали додому Ти бабце коло того ходила ти Я знам як она там ходило тяжко Та ти померла дитина Потім тату як же выздоровю ти пішыл вєдати сой роб роботу дес Ти нашол там сусіднім селі Букова называло ся был колгосний млин О і там два коні мали і тоту же конюхому як казали струіл ся Де добрі мы не голодували бураз при млині тато робил было нашый дахто і приходившый кому здавали там мукы ото <unk> рік то тяжкый был О так Но <unk> вродил ся іщы Ну то його Дак <unk> ся жадил він Я ходила то <unk> клясы Ду вели Так А потім уж тато найшли Овців мали звязок і з калушом бы тому же в калушы жыли е сестры мамени бо і тудаме переіхали Но і там по квартирах Ходили ту до сюда бо то купити хотіли ус хыжы то не было як за што дуже по квартирах а потім же з двоюриного брата од того барни жінка робила госпі до Ярку єй дали пляц казали пла і тоді мы хату будували на двох Вы мі вкус оповідьте што вы памятате такой з дітячых років што вы памятате яка тото вышыватка якє оно было невеликє но але є великє село было З Хаты близко стояли і были од навіт другый так што до сусідів з зими навіть бусіком по снігу могла перебігти Нема в Высокы Гори Ны ни та ну але там ґаздувати тяжко было бы то землі была тяжко камяниста таково От але робили ліяздували сте што мали мали мали в ся мале худобу коровы коні вівці свині гусин общым птицю Но і так робили но то не бідны бы єсти бушы файну бы Но земля не была аж така добра але выкусмали той землі То бы землі землі была Ліз был мали бы потім якы уже нас выселяли нібы то нам давали таку кубатуру і там писало кілько там морґів поля кілько морґів лісу Шо було Ну то люде робили ти Тым ти мали От Тепер каже ліпше альбом бо тепер дуже робит фотоґрафіі дале а ту може видіти в телефонах а тами пропасти можент Оду моє видіну товту можно видітка добры пукату праправду кісує показати Мама богата на правды О го тоті два браты старшы і молодці Вас ся так моі Ті подівальникі той артист співал в Польщы єст рік Вы повіли же вашы братя єден і другій так В <unk> році помер і <unk> Ой так біда Зас пришол час на музичну перерву Тым разом подаю фраґменты з нашой передачы о ансамблі Студенка з Калуша з <unk> року Бо братя пані Мариі Кєбы з дому Дзямбы з яком днес бесідуєме тыж мают стосунок до студенткы Іваню і Михал і дівка Михала Світляна Петрустяк яка на початках діяльности студенкы была музичным кєрівником ансамблю Видите то як бы фраґмент той передачы выдостали сме з нашого архіву Най же тот фраґмент з концерту якій зараз прозвучыт буде красным спомином о них Тепер вышли на сцену лем двоє сам кєрівник Беяну Ган Магловскій і Іван Дзямба жебыли співати туетом світ місячку світ A выходы A ЛАПІ A Пон Іван Дянба добрий майтер ціле жытя будувал тоту місто коли Але гнецто бесідуєме неуйтім о студенті і о лемківскій співанці Дзямба Іван Михайловіч Мітати моя мама і вся моя родина із Польщы переселиці Одпадємо гышываткы ястлечку оповіду бо ти так пішло породу Я то люблю співати Мы іш тенцюєме але так не змогли сме зробити кус прову А і як фестівал куте найбільше Тот уж умы зводяно ловскым співами світ місяцку світ є купы такы Берти ся рекруты тіж люблю І выновино червененькых тотя буде пити і тако я люблю Не были торочыкля знаєте сумнавды такє знатсити богатых та єку дуже богаты співанукє знам темкільку руків ансамблі <unk>ene Яка вісіна Джы жытя прошло хоче лем Вам іщы так само Бодай іщы А то я Вар дякую абы вашы слова до Бога дошли Але мі та доповідал што в нього было <unk> років для народжыня темым одповідаль на дня роджыня тат ми той бажаме іщы прожыти <unk> років А він повідал а Бог тя не послухат Але так помер на девнос на <unk> рыці Святливою Вам тіж дякує А тепер буду просити іщы суденю сівати Іщы наро буде сівали Іван Дзамба а на сі протиме треба о A не Анля права нары роды Длявого І вы повіли іщы же што ваш брат же выступал єздил до Ждынівату Ваню был такій вышыванці А вы не были для дея не была Не охіли ся на тото треба было вык выробляти ты документы заграничны паспорт Отдея якыс такше не приш не могла О а брат дуже там як бы было в колусі жыло весь час Я бы тоже том принімала участ так бы я любила співати любила Но так пропало свойом роботом І што тот Ваню повіл як він пришол до Вышоваткы што йому дам Та што він том виділ бы нич не виділ былоку бо нич не было уж Не было мич такого што він бы міг іщы з давных часів торошто дихатниякых ся погы погоріло том понесю нове А што він більше міг видіти Але был был на тым місци тих Вы може памятали дашто а він шато може запамяташ як ічого не лапусте будуш памятати А вым памятате дасти Йовал тарку Намятам Я знам што брали мене до церкви єщы є в дитинстві дуже мліла надвір ментили Церкве церкви того диалеку то лез лестє од нас низдє Нижнім кінци Знате я посмотріла на тоты знимкы но цікаво видіти наприклад якы люди ся зберали Виджу же хлопы уж такы гоноровы же они уж по тых костюмах А я виджу наприклад ваша мама навет ту уж як пришла она не зрікала ся свого струю з дому она так позберана ну неділю повіме так позберано такєм домам ну то барз згарді выглядат ба згарді выгляда Іщы хоцю знати хлопы вшыткы были уж так по европейскы Ци были може старшы люде то такє на свята так о так А на каждий дан якы президенте такы собі кєсе на гавеці том было такє з такого полотна тканого сло о такы А той же іх ралих скупляли такы і а лишыли дома шыли там были кравцені шышыли опільцяте ґурсаты лыже часто купували по словацкым блоті та словака на тоты кабаты а на материю на на тото вшытко дак так Тотами быше рішыли же то м собі самы шыли Нота на приклад гуртате што каж всешыло суйци был краве Ні то кравец был Кравец бы може кравцені были Цішыли шыко то може кус тяжко горцит добрывшыну тото прав є кравцені А вышывали самы острыту то вышывали запаску а тото є там зуму тым басунанка баса базункы прашы дракы декоративны удас може і высиде то гы Ну а Тю памятит ся то ден коли юж высиляли Тот дес так же може травень так што уж тепліше тепліше з толгу де місяц напевно в дорозі были То іще добрі же іщы на <unk> році шо нам дозволили істє брати Што хочеш берати з субом Вы ме взяли машынку швейну єс ся вино оно мене є ножану жых в Словаках обміняли на дві вівці о машынка І мамино придане было такє вада Жы маю тоже тоту скриню ваду єст єдла ту та о Це основне шымаю Ну так переєны брали тоты заголовкы ну є так в тым товарняках можна было взяти корову Ґарову так і корову брали Там разом в товарняках там от застелено том видно соломом было атакувати собі застеляле там перенимали тото ся єй корова том Овсю долвы єхали люде по дорозі вмерали вот багато было ся помрали Ти так веслек жому вмерали по дорозі Чом вмерали по дорозі то я знуса но ци то были просто хворы ци стары Цо были маленькы діды Яколя за діти не казали з за дорослых того дорослых тар Може може страс того всяку было так достанці Сталиньска областя по моім карань ци якусь том карань называєте чыя тотну си так Но сонцедіньсконасконатко так ну то є видно мнетам місцеві ті головы кул голоспут ци тото мало видно завданя такє Абы ішли собі брати кого хочут то не вязно шом бы выберали робоцю силу давно што Кого лишыли тамты поіхали решту дальше дальше Водвуйку мій Лишыл ся в чуріні його лишыли там то там село великє было і школа і церква то все там было А нас уже вкінецы пару хат был може стріти таде кє там третіє пару хыжі было і то ми тата з дочкою і бабою мамою ніби ну і мы і татова мама бо то татова мама была з нами а мамина мама з сестром о А потім уже приіхал з Німечыны боєі іщі в Польці были то сын тен поіхал в Німеччыну абы шробити гыдно А потім як мы вже были там в Климушы він нас найшол і туда же і туда приіхал з Німечны От він собі том Він ходил там з якою з дівчыною місцевою ходил а потім же сестра померла Така привидска была ужы вночы На двір выходили І вітер єй обдутал ж напри зашля до хаты і голова заболіла ти голова быти головати головати пару днів голова шолже і не вставала з ліжка там казали або взятим якій з них такы дідо Видно жебы с покликати покликали а він подивил ся каже Як жыє до девяты днів То буде жыти А она вмерла дожыла Ну і товды уже на похорон то приізджали приходили такы родину якы знайомы на похорон от і там Ванял мі то брат мідвіний собі там єдну сподобал гаврилячку от і потім ся на ній женил А він собі з дівчыном якысимтом хладил Ты Ты і ясно ся напевнує так дале а така файна дівчына была оно продавало маґазині Дикы су як казали манку зробила так не достачыт шо манкы ні судили єй Боже даколи судили ні за што Но він тоді женил ся і так поіхал а потім уже узнали то же полатім його дочко оця што така кучеряла Надя Тоже кілько років мала сиже ту в кавушы і узнала якоси бы там вашы лемкы є якосивно узнала же є братний Значыт тойде ледіти так што была в тюрмі тота в маґазині продава Такій красин казала він приіздил туда вкаус денаді тосіма але яне бы я так все спочатку хтіл з домя женити Но і што быти і так она она была што єй заарештували оно было в тюрмі і товды вродило таю напевно Одкал такы красы він батька вдал вся често батька і тимадя батька а ті двоє же є на маму Бона четверо дітей мала мал Іван Братко овдалс Певну маму видите якє то в жытю і не треба і кіно якє то в жытю было і то імятам племусі мы жыли там Той нам добрі было єсти мали што корова было то ся І тато мыслобойкы том навчыл ся робити людям Бо коли сы вас бы дели бо такы мыслобойкы так ну ти до школы далеко быловати тато каже Я тут не буду жыти тут не ма чым наіт полити Єден до брата брат Андрий был в іншым реґіоні там уже і угльом полили А тым ту поіхали туде до брата Андрия до брата Андрия І там в нього были троха а потім пришли такы флейкы ктепер кажут брыкє зробили што будут назад домів до пості пустяти такы зродустил паст татарку ва І давай хто хто хотіл і давай доберати близче до границі Те мы так люди повірили так і мы так попали До гірова До коли грани самонито Ну і там на тоту лісницівку попали бо дуде підеш скрил хто над даленом там жытных там святу Далем Да хату нам дале хату таку на штырі кімнаты і там по каждій хаті по одній сібі каждій квартирі по кімнаті были А там похворіли ся Батькы мылів і меді обыдвоє зла званьом похворіли диф От і тату думали шуже все шымре так тяжко хворий был хворий был мама там народила шытину то а потім же і баба померла ти мы же батькы і нас двоє з Іваном же тотато нашол собі роботу там в Букові ото Яючка зала конюхом там робил ти нас єст було шо потім же там сестры мамы і сестры то дві были в калушы і мы давай туда до них поіхали Близю бы там никого де не были там никого не были з нашых З Лемків николи в місце витамо та і поіхали туда І там бы м же оселили ся Декяту бы Я Вам дякую Моі наймилейшы слухайці На тім завершыєме нашу бесіду у нас в гостях уж другій раз была Мария Дзямба помужю Кєба яка вродила ся в <unk> році в селі Вышоватка Запровадило вас до ней селистє солодын Івано Франківской области Анна Кырпан І на тім пращам ся з вами і не знам коли іщы ся стріли тримайте ся оставайте травы жыцю Вам вшыткого найліпшого З вами была Анна Кырпан вывано Франківскы Майте ся красні

Автоматычна транскрипция

Вы тым основы моі слухаче при мікрофоніі Анна Кырпан В насій передачі
як і двох попередніх вспоминами о селі Лупцяры селі в ґорлицкым повіті
якы перше звали ся Рихвальд Лесні так по старому Рихвольд называют гу
Лемку якых одтамаль выселили Богато родины Лемків з Рыхвальда трафили до львівской
области а конкретні в село Свірж медже Бібурком і Перемышлянами І зато
мы гев і пришли зато сме ту і зас бесідуєме з Емілию
Бігуняк і Дому Гудник О попарадных передацях пані Гміля оповідало Юриі Селій
Рыхольд і о высііню і о тяжкых першых роках жытя во Радяньскым
Союзі То істория лем єдной родины але вер того материялу цілком вдало
ся бы сформувати сюжет написати добрий сценарий а і створити фільм лем
же на я не знам де до фразы тухували ся тоты лемківскы
сценаристы режысеры чом не скорыстают з того материялу якы фурт пропонуєме слухацям
в нашым радию Бо зас і зас Лем фм звучат істориі окремых
люди і родин істориі сел фактичні части істориі цілой Лемковины В родині
Іваны і Мариі Гутників было троє діти Петро Анны і Емілия І
власні з ньом том наймолодшом дівком Гутників гнеска бесідуєме Петро вродил ся
в <unk> р был найстаршым іщы єден братик Михал вмер маленькым іщыл
дому Анця была о штырі рокы молодша од Петруся а міля наймулот
ся она з <unk> рока Оно писує выгнаня з рідного села яко
обовязкове для вшыткых лесні так подали тоту інформацию селянам ну і част
селян писали ся на выізд Лудникы і інчы родины з Рыхвальда трафили
товды ґожно повісти центральну част Украіны до Кіроврадской области По кількох місяцях
ци руці част з них спрібувала вернути до Рыхвальда гейбы яко Полякы
якы выізджают з Реґінского Союза Фукус ся гейпив доле Путникы пробыли в
ріднім селі лем нецілых місяці і змушено іх зас іх хаты в
совітскій рай Лем же Петрусь спротивил ся Бо того раю Юж мал
дос Він лишыл ся в Рыхвайді но і пак был депортуваным в
часі акциі Вісла на захід Польщы Тымчасом його родиців двох сестрі цюк
і Бабусів Кристину Мамену Маму завезли як я зрозуміло з оповіди пані
Міні на схід Терпівской области За якых три рокы моі одтами переіхали
до інчого села а пак уж на все до села Свіж вы
Львівской области В західных областях Украіны не одраз всяди запровадили когости як
дотепер хоц і при совітскых порядках але якусы ґаздували ся на своі
гібы ту Свіжы путникы уж мусіли як і вшыткы мешканці того села
вступати до Кольвоскы Єдно в селі свіже было добре жыли они медже
своіма медже близшом і дальшом родином сусідами тыма сусідами іщы з дому
бо як повіли єм зышли ся дум дос люди в Рыхвайда Пришли
они на місце польскых родин якых повіні высылано до Польщы і за
мышколы медже місцевыма Украінцями О і богато років минуло покы родина лудників
дочекала ся в густі Петруся А пак приходил він уж зо свойом
родином так часто як часто лем годен был прити Іщы більше років
сплило покай могли они поіхати до Петро Ґусті а пак і до
рідного Рихвальда тыж лем Густі Но а тепер прошу до слова пані
Емілию Бігуняк з дому Гутник Просиме слухати Я так памятам матко бы
з комама з няньом пішли до ґорли ци нас троє лишыли Петро
Анна і я Він колеґів си зараз прикликал Сусідскы хлопче такє як
і він Пішли до стайні взяли си то няньовы ліцу од кони
порізали поробили си обкутя до нарт ха дото я вид є што
оповідам тото ім нераз повідам гы поробили си окутя по сізда поставали
на нарты пішли няню за якыс час глядают бы ся ім ци
тоты ліцы порвали што Іхочы ремонтувалі Так Петрусь Ди не виділ ци
выно на колику вісіли штайны не вымали такій коледжы тото упряшы вісіла
порозпряли ку Я не виділ Я не виділ Але мы потім як
сме были на нього недобры як дашто нам зробил злі повіме все
няню Петро То ви нас ся тряше бы сме не повіл жебы
сме не повіли бы годи Били бы м дал колеґам на одкутя
і собі іщы ся ложыт Добог А зробили се раз гойдан кухаті
перше были траґарі і полава деревяна і так не было як де
Оповідали влайданка ци Колысанканка Колысанка А был так зуб забитий нераз нашы
лямпу вішали там якы ніж ся світило Бо не нам ме як
зайопішы до той великой хыжы од села од села то бы все
виділи як тета наша достайнішла з лямпашом а тета жыла може з
<unk> кілометрів од нас Далеком но гет і тато го ага штевка
наша пішла до стайні бо з лямпашом пішла мы лямпашы мали же
же не жаду вітер но я зном зном Тепер мі то дзяд
Ірчын жабрал Отале лямпож бы я тіж мала лямпаш лямпу сьо вымалювал
вшытко порыхтувал а ну і што І якы тоту колысанку колысанку Вязали
там шнурок такы долгы ся колысалиска Іраґари На той зуб де был
там зобитий жем нашы лямпы вішали но а мы обізанном ходиме есе
А повіме нашым не придут з Ґорлиц А повіменьой лемк з Ґорлиц
придут Они давай зо злости нас мене положыли на тоту колысанку як
ня заколысали жем зомліла Єм землілаш марили ня на постіль обляли ня
водом на постели по перинах мама пришли з дворы З ґорлиц они
зразу ся не ішли дивити нич там ідут на вечер стелити спати
Діти чого Перена Мокра Каждий ся позерал і не знаме што зробити
ци повісти на нього Мы не знаме чого діти повістте бы будете
бити повідайте бы будете бити Ди потім я повідам то положыл ню
Петру на ковосанку а потім Я не знам што ся стало і
я не знам хто води на ня на льом І Петро достал
а ся курило ма на три терена на двір А жебы тя
такы были і діти зуфалых А як пішол дагде то нам дал
роботу є компери на скрепте жебы боя мама придутже бы уж были
готовы вечерю зварити но тай мы скрепчем обізанном сіли сме си під
выгляд Єй шором складаме на вікно так сме мене складали што з
три шоры є так повідам выстарчыт Яс обобєден шор мала зняньов другє
а Петро сам зіст Я вам повідам То так нераз было і
смішно і грішно Мали сме кохыжы березину корже така ле то была
та як наша на нашым поли березин Але яснува на яр на
тых березовых бруньках такє як нюл дві сіло як по дощю такы
муло каплі такы Было же мы ходили тоты догорняток зберали меду сме
с Ой такє дітинство было Нас єщы так было чуєте нас люде
мали худобу але не вшытко мали в поля де мали поле мале
кошары мали колибы і там ходили Но є пришол на вечер подоіл
і домів молоко брал а худоба ся лишала і пастухы ся лишали
коли бы ночували Та я памятам око нашой хыже там купа такых
было люди купа люди же же мали коли бы кошары худобу Не
гнали домів на ніч ном приходили вос дому пришли ци приіхали фуром
ци яґы і подоіли поробили забрали молоко доміла а пасухы ся лишали
іх коли ли бесідили і з ім принесли все І так было
видні выгіднійше ціле літо Ціле літо не гнали худобы домів Та я
памятам тото добрі так даку гіднійше Та коне подиіли подиіли а паштухы
ся лишали ім принесли всю А тот єден хлопчыскы сусід припіл клозу
нас на своім поли Але близко недалеко до нас інше до нашой
берези А другій сусід так мешкал троха од нас высше за нашым
польом Ей волк пришол Берекозу а той сусід кричыт Пе петрусь Петрусь
волк берек козу Петро ся подивит на нашы козы сут Дома А
потім кричат на того Штефана на того хлопчыска што його коза была
Але як волк роздер козу ніж тот хлопчыско долетіл м роздер козу
взял си на плече ішол до ліса Тоту козуж не жыву все
сме ся сміяли потім Петра Пелью і козу по Дзінґу сову Козуй
волзю Коли же волкы были все было та і тепер сут та
сут і тепер сут Але мы так на поли жыли так во
Зо селом теє там было гірше Воє такє што зробиме Шо зробиме
на цмантери не раз тако як сме си ту радили я уж
тепер была доросла Де си так полнераз оповідам дума до слого хлопа
до знаш ваню як придеме до Рыхвалта і я піду на цмынтір
Я найду і дідову Могылу і Михалову бо брат нам вмер маленькій
Я так буду єшла то я просто приду на то дріб А
мы як приіхали до Рыхвалта як сме пішли там на ватру а
потім сме поіхали до Рыхвалта Рівно як на штолі Ани єдного гробику
неє Чыстічко выкошено чыстісідко Хєвайво і діда єйба і брата як ту
так рівно як на тім бо австрийскій тоє цмонтір был тоты чысто
было тіж Якы вам было як вы тоту ну вшытку як перешли
ся по селі по кількух роках як вам то было так ми
то было же здаґєв сме пришли як до Пустині гад было мало
што уж нашых старых хыж Бы ся порозвалювали бо нас были хыжы
вшыткы деревяны в селі Было дві хыжы муруваных Зцегы решта было все
з дерева та і ся порозвалювали але чысто было всюда поло кошувано
чыстіцько стояла шляктуз там де худобу різали перше Церков школа і кооперативы
і іщы такых пару хыжы я іх та як знала чыю они
є Але сме Е мі зять малу там три браты рыхвалті три
браты його там жыли і вуйко там желали луйко і жмери тета
А тоты бра і брат уж єден тепер вмер іх два лишылті
Но то він пришол і він побудувал ся напротів уличкы такой де
моя баба жыла мамена мама звідкє мама моя была Мы так вышли
з машыны з Легковой Я так стала і так ся думам та
то така нова выличка на ноґівку бо там называли на ноґівку на
тоту уличку татам на ноґівку Я ім повідам тому Михалові А то
не я ту на ноґівку Та на ноґівку або одкаль знате Но
та знам бо я ту до бабых бабы жыла До школом ходила
к зимі Но то бабы сме были денос там хто водил на
кычеру Нехто Яка жона дутака липа велика была Він каже тота липа
уж впала мы зрізали але там молода росне росне А він тото
всього бабы не взяли там си кошару побудувал він мам може з
дві сталовец Той женю Іщы раз мі повідсте хто то мого зятя
Уж тепер мого зятя так мого зятя браты Три Ага были грыхвалті
значыт они вернул Уйко был в Німечыні Агани Уйко вернул з Німечыны
і они жыли жыхва Замешкали пак іх выгнали Я не знам як
то быщы ся раз зо Шльонска вернули циві там ся такы мі
же певні же вернули ся зо Ш Я ся бурдую взятя потала
тепер як то як приде добів зо Львова Ям же быти же
же же же вернул но же є ся вернул но то вікла
же віченом вмерли А тоты сыны ся полишали Там і дівка Марина
але Марина жыє ґорлиця Дорогы слухаче припоминам же у нас в гостях
уж третій раз пані Емілия Бігуняк з дому Выдник В <unk> році
она вродила ся в Рыхвальді в ґорлицкым повіті тото село насказали ся
Олцяри Більшу част жытя прожыло в селі Свіж Львівской области нам заспіват
Аничка Чеберенчык родом зо селы Свірж і поспіванці зас вернеме до нашой
бесіды Якіяс ся ногля багла ци екяс ся ногра магла це ге
ге ге пішлон до анят шаленне пришлот до нят шаленне пришлом до
онят шаленне шале ем мало чы мамо злюби мамо Ні A мамо
злюби мало ніс поліда лишеня зіст повіда лошеня зіст повіда лженя зіженя
а зіс поліда лашеня зіст повіда ошеня зіст повіда вылженя зіженя лем
ягличком лем ягличком Лем ягличко вкусию вкуси Лем ягличко вкусило Лем ягличко
вкусило Лем ягличком личко терти рыстерамличко терти рыстера ти Ож на личком
не зна тиж на личку не знати іж на личку не знан
Не знати іж на личку не знати іж на личку не знати
іж на личку не знати не зна Іж на личку не знати
іж на личку не знати іж на личку не знати не знатиж
Ніжналичны не знати Ніжналичку Не знати не зна З Поляками выповіли же
жыли сте все менці більше мирно Слож зачынают ся там і польскы
села Сяры так Но то шары Ґорлиці а там дальше уж Санко
Повідали Шариток Шар то так ся называло я знам як нас ту
свіжык такє а там называли Дошар зараз ольскє польскє то на польскій
териториі гнас была границя і но ріка ріка і Міст З того
боку были Лемкы а з того боку Полякы за Мостом Але нас
жыли згідні Згідні нас нихто ся не сварил нихто нич не знал
Ниякы биткы ниякы сваркы нияке нич покля нас не выгнали на остатку
нас выгнали спокій Нас был чыстий спокій нас ся не женили Полякы
з Украінцями но добре Але наприклад одвыселяли вас до Совітского Союзу то
пришли заняли тоты Полякы зо сусідніх сел ци якы там выселили ци
хыжы ніт Нє н Нашу хыжу розобрали мо єщы Ґорлиця были Нашу
хыжу поляк уж розобрал о штырі рокы в своій хаті жыли нові
мін розобрал нашу хату і побудувал си там в шарах Кшарах нас
но на своім пляци там де жыл Але як мы ся другій
раз вернули то він пряшол кажд гутник Я ти дам дерево є
побудуєш хату не бо тато кажут не треба твого дерева і вам
свіліз оповісли мі такє а вы памятати іщы ІІ світову війну то
жебы памятати істі Німців Вас Німці стояли в селі Стояли Стояли але
недолго недолго стояли бо Згір были люде попереселюваны видно же і там
по горах были Німці Бо были попереселюваны до рыхвал та тіж так
іх давали по хатах помедже люди але о Німці бы гназ Німці
никому ниж не робили Никому были так як ся належат Свою роботу
робили і потім выся забрали і выіхали ночы івсе нас навет была
ту така така баба же барз была хвора така была барз хвора
і Така же вынесли з хыжы на досаду аймухы з ней зганяли
Была розрізана оно ся не гоіло і так тота баба тудо жыла
гноменек в сусідстві достоєнного рока Хтоси ци Німцям ци ім хтоси пою
же є німецкій дохтор за Німців Моє тоты єй хлоп пішол і
ся засвідал ся ци Ци він бы не пришол ся призріти до
той його жены а його тота Варвара на оксаді лежала під деревом
таймухы з ней зганяли бы порізане в ся і не зашыте А
што тут злил ся з столу Я не знам што єй было
тото не повім бо не знам Але ся не выіло поло о
операциі но такєвы такєво Він пришол призривіся Німец тот дохтор як каже
же Я Вас вылічу по німецкы там угя Вас велічу А она
мала іщы сестру тіж якысу хвору Але тіж не знам што тій
сестрі было Привели тоту сестру до нього він ся подивил по ци
єст бада До Вас ся не беру До Вас ся не беру
і она не мерва тота іх Марина А тоту бабу Варвару вылічыл
жывіт ся заглоіл все ся зробило і то друга кыжова нас першу
лишыти другу достоєнного рока пережыла а над Німці не робили никому ниякой
кривды Нич не робили Перебыли перебыли пару днів і забрали ся і
выіхали всі дес поіхали ту далі всю Ци на Польщу ци де
я знам де так Ой Боже Боже всє сме пережыли лем ся
біда лишыла Що войну жебы дал Бог пережыти Я так Бога прошу
Боже жебы ся война скінчыла ніж моі пронукы під Рус Жебы уж
не пішли до Войскебы уж не пішли до Войск Оє такє Такого
іщы не было Але я так повім же такого можна было ся
сподівати од москалів ну бо можна од них такого ся сподіва і
дальше док давак ля мы не переможеме тым будеме бідна синь Ід
нас си Я оключу ся радию бо я телевізор ся не можу
дивити бы ня гола были Та я ключу радьо і так ся
нераз на слухам і на плачу і на молю Нас туго до
села привезли двох ту Боже іх забили не виджу ся такы на
школі з рубы тов облиці на войні Є та єден пішол а
єден пішол пропал ниґде го неє такій красивий хлом Божы Як пішол
так з кінцями нихто не зна што ся з ним стало Мож
іщы Ну не знам бо яшкєв поосвободили Боже іхы Єє не чуте
ниґде за нього а такий файний хлопчына был Бож Не жінка го
шукає Він пішол до войска она поіхала там за ним там ся
обоє розписали і она ся лишыла лагідна тепер се го глядат седз
пише деси там я знам де пишут І такых його не віденеєє
І такых в Украіні доздужы а двоє ту такых лишыла ся дітинка
мала штоси штырі місяці ция А його завили туго поховали насені До
є страшний похорон То є страшний похорон То єст страшна похорона і
потім другій тіж так пішол Забили валь го тіжду привезли А ваш
муж был тыж з Лемків З Лемків З Лемків Вы ту ся
познакомили в садів так ту та Яшоф пішла щы таком пацанком зрыхвалта
А туж сме ся познакомили тую сме ся поженили Та гнас весіля
інакше было ту гназ як весіля ішло то ту місцеву люде очывы
тріщали бо думали ж дака выстала як дакій цирк О них такого
не была ниґда было Них такого не было на зній нас были
дружбове мале капелюхы на капелюха привазана Лентакы за тоту Ленту спало піря
дакого спалы Нова знате як но но сокыркы такы деревяны погераны на
басанункы нас такы басанукы были воянты як тепер а такы з квітками
выбено маг нас называли ішли воякы двосіля То співали ріжны співанкы памятати
іх та деяку памятам А перед поріг як пришли в жельзу шлюбу
на порозі сідил дзяд дзяди ще і тепер сідат сіди дзяд на
порозі не хтіл пустити до хаты каздар каждал си даш додати но
Тай дружбове тыма сокарками над порогом так воробили бо перед порогом а
весільне співали панове дружбове помалы жегнай те соломня на стріха лем єй
не запальте а они зас одспівали Як є запали ме то єй
постави мы панове модому параду зробиме Нас такозях співали Новей тодель доты
дружбове брали тоты сокыркы дзяд в порогах тікав ішли до хаты А
то ну така забава было же хтоси был тым дзядом Дади гостя
кого небуд кожы далей постави сіли стів коло порога на столе ци
на кресло гмм не хтіл пустити до хаты То такє веселе было
Но дут Тамия янок ци тамя яном ци силом вых коня жебы
моя доня чепи моя таня не сіди род Мария маря басычка лем
яничка писала ваничка писала Яничка писа ляша Яничка Лемка Яничка писа ячкы
янь можніят ся зо старию <unk>ene Добре Носи давно то там на
Лемківской земли то выдавали ся женили ся часто так же родиче повіли
з тым або з тамтым мусиш А ту як уж пришли но
то уж вшыткы могли женити ся хто кого любит Но та так
бы Хты так ся женили уж не треба было пові же тоты
він оддаст тавти Оля не даст ся так а туж якы вшыткы
ужы як хто кого любил то так выдале Але ніднаже ту як
люде приіхали наше ся іщы не женили ту з місцевыма Но Лемкы
з Лемка Но я чула же то было зато же думали же
будут ся вертати і зале зато чула же такє было же думали
же ся вернут то жебы самы своі самы своі так Ног нас
єд то до до якого часу ся не женили з місцевыма та
може з пят років може із десят років я знам долга ся
не женили Такєво было всякє было Бусюж Але не дуже менше ся
не дуже женили і тепер Не дуже ся женюш чужым Не дуже
ся женят Нашы люде стараны хділи жебы ся іх діти з никым
чужым не женили м так привыкли Зроду рід Ое так А тепер
ся жен моя єдна внучка є за Лемком друга є за замісцевым
зо Львова але тота якы за Сталіна в Москалі його батькы Хто
знає відколи они тує але же такы добры люде же страшне Якы
добры люде вам повідам Моя внучка там уж <unk> років ци єднадцет
за невістку они щы ся обє ани раз не сварили в сей
Русю і Русю і Русю А то є хлоп всє знає Всю
роботу яка на світі є йому не треба порох казувати вінок ту
придут той від роботы до роботы від роботы до роботы не тре
морво казувати Мают хлопів такых і буде істи варил і буде діти
берий буде діти мил і може ся так люблят о всі обі
сестры обі внучкы і тоты обазяті Безподобно жычыла вам сім людям так
сім людям вам так жычыло Купуют дашто Дошытко єднако сім Вє іх
шестеро сім єднако тым дітом іха даґде або што Як видит жедова
робота діти разом до машына Ходіт піде ци до Ліса з нима
ци до Перемышля до дабуд Забере дітя А тоты решта роблят Жебы
ім діти не зводжали Так ся люблят же ся люблят то я
бы жела каждому єнному так Дяж має сім правнуків уго мати сім
правнусів правнуків А да они жыют голюй вшыткы гу все Молоды вшыткы
гульвой Іді внучкы єс мали усі замужно іж має єдна має троє
діти друга має ны двоє третя має двоє але усі замужны всі
мают све О не приходит до олос Приходит в суботу Як город
садят то приходят бо город садят ту Жбы мали што істи В
Тім львові в тім Львові так так Я повідам я не я
свого дітинства нич не знам аж во дотепер Ниже мыкжыл ани Русь
Ходила м в Польщы до школы ходилам в Кыровограді до школы ходилам
в Чарнополи до школы і тумскій трясы А як вам было то
цілком нояк дітину шмарили там там но як вам было штораз приходити
і кус по інчому ной ся вчыти і куспо іншо так вам
то было Як нияк не доходило до ня Знаєте была як Вы
як росіяна гу аж як росіяна Бо як входите до школы майте
учытеля учытель Вас вчыти ви до того всього привыкат А дук шокус
юж інакше шокус юж інакше Но власні зато я звіду так така
людина як помішана Як помішана а потім єм ся оддалай і по
вшыткій параді І господарка і были своі діти Кільку діти і моти
Двоє мам сына і дівку Мам Штефана і Анну То ну скінчыли
вы школу і вы пішли ту робити до колгос до колгоспу Пішла
м до колгоспу робити от а іщым навет не мала пятнадцет років
Зато же сестра моя єздила на заробіткы на схід Там єздили на
заробіткы люде а я за нюм ділянкы робила Ну До я ся
так наробила ціле жытя своє За нюм робила покы я не стала
працоздатна як єж я проти Майюк і покыль вам ся не сполнило
<unk>надцет руків То онаж потім не іздила ниґде бо мусілайте на свою
ділянку А мама робили на фермі Но то мы так рано ставали
мали сме дома дві коровы Ставали сме іщы сме гыдіня з мамом
на ферму бома она і я і мама Бо руками дуіли Я
сірку з повуделка не выняла ани єдны такы рукы были як патыкы
Мусяла м высыпати на долон і зяти сірку жебы м запалила Я
повідам же я свого свого жытя я не жычу аниц ани ворого
остатньому Домы ходили з мамом мамі сме помогли раз два подиіти ні
позгартати вывести таком птачком на гноярню назад тачку притягнути летіли смо додому
треба было дома она сіла під єдну корову а під другу корову
а іщы быликвозы ще треба кізлята пустити Ішла на поле єдна або
она або я Пришли сме довів так само мама пришли з той
нещастной фермы зварили на місти де двана <unk> година заспішли Ям повідим
же як я ся наробила то єден госп не лем я або
такых як я было дуже аж не лем я Но і з
того кулспусь не было де ити бо неє паспортів кулгос не было
но не мали А я де підете мнеґде колись бы ся робило
мучыло і ся І отец ваш тиж робил в кулспі так так
на нього Фурманом были кінь ме робили Можу то кус легше роботи
Та куз леґше так уз лекше шо кіньме то молоко возили з
кулгоспу фуром до бібрикы гм банькы Ой такє бы та они робили
коло коней Іж так пак і робили в кульгоспі так єм когоспір
вел до пенсиі Юж до пенсиі Але то был потім іща троха
передовий колосп то щы ся гірше треба было нарубити Пришла стайны пообкладали
пльотком таком вояк як люде мают по кухнях млотком по вікна мудоба
є худоба Робила похляпало треба кажду пятницю ту плытку вымыти а мам
<unk> коров Попробуйте піл кільометра мыти тоі плыткы вшыткы жалобы побілити І
вшытко подоіти і помыти бо потім ж были апараты ґєм мала <unk>
коров бо як єм мала пятнадцет то руками ся доіло О його
ру А як же га Єден господ знає я повідам більше ани
ани же ани ворогови свого жытя Але шоє зроб што зробити Не
было деєти Мож не было дити дав жеро Мафа прето най Не
было і Лясід Мафаі прето най Не было гыла сів не было
не было такі батьківны водо Нашы Лемкы сут по цілым світі По
цілым світі є і нашых вылод Карнополь нас было дуже але тіж
так ся што потім повертали деси там до Росий бо там давали
хаты за дурно Там де я не знам по якых областях были
будували Люде там ся лишали робили же та як на все пришли
Но і нашых троха пішло але потім дуже знов такых было же
іхал на уборку а там си уж понаходили дівкы кавалеры там кавалерів
і там ся уж полишали купа нашых люди там ся полишало уж
людзім сході Запоріжу туде ся по того бластя так дуже дуже было
там Кміхло мал брата як красноярску так так так так так так
так так так так так Красноярску є Но але як на похорон
пришол Приіхал А якы Потім повідал ты зна што Ям продам і
я приду туда ґде близше Я кажу пред і гнеска пред бо
мо ой тота хата є так на чоловіковій батьківскій хаті на тіло
тамту мыси уж побудували а моя мата Я кажу предлу будеме разом
а там дальше буде ся видно потім ся оту да побудуєш ци
купиш то а тил тепер гнас хат пустых гій матінко Божы Гнас
там така уличка єла за Дубином попід ліс Мало што хат было
а десят пустых тепер є Ах трьох жыют трьох люде жыют а
решта ся пусти Старо погнарали молоды ся поженили пішли Всє іде в
місто все іде в місто Я не розкажу воду ту та ту
пустых хат бо Страшных хат Но але може прийдут істі може уж
пришли люде же з тых реґіонів де війно де знищены не як
мож соси можут зо три родины ноє В вашым селі в нашым
селі може істі приду але з тым Красноярском як Пришол тот пришол
пришол на похоронну Но так а як бы єхал як поіхал так
погнеска Як поіхал так погнеск Ниж тепер ани зразу Ганя моя оддзвонила
А тепер шой повідала же раз дзвонила нихтось не одзыват ся Мал
дівку оддано другій мого хлопа брат Был в Кыєві під Кыйовом был
Но тоты його хлопческа тіж были малпяцинів вшыткы в Москвіли на роботі
робили на фурах де сіздили позаграниці а зразу писали Писали раз ту
были на весілью гір Іванофранківску пришли ту по весілью а тепер ани
не пишут ани ся не дают чути Є такєво Іваш Мушыч робил
ґус і мій муж робил але він робил грущыком на машынах Намашана
єздили по світі і за солосом і за різном бідном бубу за
бульбом ну дале він ліздил ся він не раз як біжол та
го ідваны не был Но а я пришла з фермы тре было
здоіти коровы треба выгнати на поле і <unk> годиною быти на поле
бо колгосно придут коровы на станют травязати Шкладал все шкладал все бо
тых люди не мали за нич Занич мы а фурмане мали ло
коні бо котрів было богато коні м то нераз сме казали до
Обліковця Но та де нам мало што то грошы є а мы
сіну зостырте на мыкай си принес вязанку до стайні щы як вітру
не было та байка А як вітер был то тя што раз
обернуло з том вязанком ніж єст до стайни пришла жебы скоро вам
шмарюла а фурмане карты грали м на жоловах Всєйде млуку Я не
раз сказала жебы ся уж раз наіла жебы ти был годгос Всє
голоко ішло ває такє Колгос был колгос В колгоспі сме ся наробили
як слоні А я так нераз нераз выяк звищызно бо уж тер
всі доярко погнерали юж ся нас лишыло внутри а было нас може
віснадцет А коли на телевізор нас знимали і чорт знаєш А тепер
шо Нас мама навчыли робити докладні сядиль енгороді но сядиль бульба ся
огортала руками не коньом бо бы поламал кін бульбу тепер як буд
зроблят де добрі А товды всо руками А нас мама іщы іди
поправ слід бы ся слід не лишыл бо як буде ляво то
буде вода там стояла до тако відмотычыли сте кусочок треба ся слід
зо собом поправити і тепер так мама вчат А тепер ганя так
щыт своі Але діти уж там не хочут діти уж там не
хочут А мама наша все докладні мало быти зроблене Я так як
Маню не раз обыл дома нідзя пришла мі уж кавалец загона обробил
лем ся розсірило уж вол нагороді Бо сме мали город ту коло
хаты хектаря Наробила м ся і я і він і не душу
нич І пішол до зятя на гостину і мотоцик го задивил ся
Ой Бошол на гостин мали сме весіля робити ти акаж ни жебы
з ниґде не ішол я при ту з фермы підеме ту сусідкы
ся договориме за презенты бо колись в хаті не зробил весіляня што
робили Салосі жебы з ниґде не ішол А він пришол в обізко
зять і го закликал до себе там на сверди бо заставы там
наток улиц Я пришол домів не його не його дома Но тепер
є телефон то бы си позвонил а перше не то Но то
не то не то я поробил стайны што треба і всє і
сіджу Іде ту мотоцик і мішко тыкій аж ся трясе аж по
синів зять Але він іщы не был женатий і ходил догань Ой
я м плутоцикы вашых переіхал Боже І тако принесли ту до хаты
положыли го на підлог пустили го му Ріну положыли о на підлогу
позвонили по скору то што скоро зробит Вызвали зольова лікарів што зроблят
дідны зробили дорана вмер Ям повідам же є Моє жытя най нихто
не знал нихто жебы го не знал Де вернул ся сын зло
з тым зятьом татой вмер Слухайте вым повіли як зложыло все жытя
вашого брата Петра і вы і кус про себе вы оповіли а
ваша сестро Як єй жытя уложыло А она так она ся лишыла
та як дома Я пішла на бік а она ся лишыла при
батьках дому Потім тіж ся оддала мала діти она мала шосис четверо
діти так уж лем побудували си нову хату а стару лишыли а
нову си побудували але вмерла давно і она Івана вмерла і Шляґер
вмер Діти діти ся ту лишыли єдны ся ту лишыли а другы
ся порозходили по світі пооддавали ся пішло світ по цілым світі так
А я уж тепер єй там не іду ниґде не іду до
никого не іду Бо м не гонна зайти а тепер там ся
лишыла єй дієдівка Аннина Нота мала девятеро діти девятеро діти Видите они
ся пойдва бабо світця змінил Бабо світця Єварі змінил ся але істория
ся не зміни Нє нє Але што было то бы А я
і то треба знати Істория одна в ся нас не змінила так
як был Смутыкю кулы і цікову мі оповіли Ямиду дню всякы олучні
ходят дивсо Я не раз пойдам таєте до кого небуд дайте мі
спокій Але потім тоты мамы мі ходят ди дякую ди І чоколяды
ми носят бо діти добрі познают же майти ликыбалы потім То што
я ім не оповідам Діти мают слухати молоды мают слухати як жыли
колиси іх Діди неправды ы мают мати понятє бы мали знати діды
тоты одкаль оних то іх дідо баба праба одкале Одкаль якій фудамент
іх якій так Ях фудамент якій Мали бы тоты молодшы покуліня кустаршых
шанувати І знате ж же што они пережыли же як іх выганяли
і тоту вшытку і тобы не уж тепер тоты не хочут вірити
Но ади нашыж не хочу Вірит Ну знате дя єщы не раз
так боєвониси там повылізают на тоту канапу землі нуд достане бо і
як там сядеш з семеро Та я ім так оповідам Но я
ім так оповідам же діти Вы жебы того не дочекали што я
єй оповідам як оно было Але што тіж так не буде як
был Дорогы в Ліфеціє тыж была треты передачы Дякой нашым густюм было
пані Іліі Бігуняк з дому Гудник родом зо села Рихвальд Жегнескы Зойсі
Кучарі Вы в ґорлицкым Повіті Бесідували сме в тім Рыхваґі по выселіню
выселіню они были два раз выселяны ну і бесідували сме о селі
Свірж Львівской области де наша респондентка пані Емілия прожыла більшу част жытя
де выдала ся за Івана Білуняка де выховували двоі діти сыны і
дівку і де она жыє доднес Я бы хтіла вам іщы оповісти
про свіж про Лемків з того села Але виджу ся уж пізно
же треба і тоту проґраму даяк завершыти і я так думам зже
Іщы штоси прирыхтую Вам на наступну передачу думам же тиж буде дашто
цікаве Но і треба іщы припомнути же в перервах звучали співанкы выкона
Аничкы Чеверенцьок Подякую пані Міній за тоту бесіду Еду Свіржа прекрасного історичного
села в Львівской области Вас запроводила Анна Кырпан Но і тепер доправды
мушу ся з вами покращати Оставайте стравы в стічы за тыжден