70% #2023 - 70% #456 Мария Юрик, Різдвяны (2 част), 2 VII 2023
Еп. 2023

70% #2023 - 70% #456 Мария Юрик, Різдвяны (2 част), 2 VII 2023

Опис епізоду

Odcinek jest drugą częścią rozmowy z Marią Jurik i dotyczy historii jej łemkowskiej rodziny, wysiedlanej po II wojnie światowej z Polski najpierw na wschód Ukrainy, a później osiadłej w Różdżwanach. Z fragmentu wynika też, że rozmowa pokazuje losy Łemków po przesiedleniach oraz to, jak w rozproszeniu starali się zachować rodzinne tradycje, pamięć i przywiązanie do cerkwi.

Видам вазму моі слухайці при мікрофоні Анна Кырпан Такыма ци подібныма словами звертам ся до Вас од початку <unk> року Кілька разів юж мі выглядало же проґраму <unk> процент буде закрыто Коли зачала ся пандемія пак коли зачали ся полномасштабны русийско украіньскы війны але продолжували єм дале глядала єм ріжных способів і форм жебы продолжувати Хоц было то легко але не заперли єм проґраму Назву проґрамы <unk> процент выдумал Богдан Ґамбаль якого уж неє знал <unk> процент то мала быти оповід о Лемках в Украіні был приблизно <unk> процент Лемків выгнано з рідной землі на схід В проґрамі <unk> процент мают звучати все голосы нашых респондентів Мают промовляти жывы люде од самы передачы гыдут не на жыво Налетят до вас в прямім ефірі а прирыхтуваны наперед І леж не тоту особливіст в проґрамі <unk> процент бесіды жывыма людми для ній єст важна Не хтіли ся бы того формату зміняти але змінили ся обставины Зато не годны єм далей тримати ся вызначаных од початку принципів Єден з них лемківска бесіда процент то проґрама в якій окрем даякых манятків ма звучати лемківска мова При тій самій єм зачала робити тоту проґраму по части задля того жебы научыти ся в такый спосіб лемківской бесіды І тепер мі барз трудно тримати ся того принципу якій запроваджано од початку был респондентів штораз то меньше і меньче Зато тоту проґраму очывидні час заперти Може не навікы може до ліпшых часів а може і на все В каждым разі кєд буде колонять словис достойний трафите до ефіру нашого радия цут буде ся даяка подія і о якой кунця знате нашым слухам то зас пуцюєте <unk> процент А тепер послухаме другу част бесіды яка зачала ся тыжден тому Припоминам же з Івано Франківском пішла єм на полудньовый захід до Придгіря Ґорґанів а конкретні в селище Солотвин Нараз оповідали сме де Украіні особливо в Голичыні Компаті замешкали по выселіню Лемкы Но власніщысо Лотвин не належыт до такых місц Цілком не належыт цілком не належыт Бо не было в той околиці сел перше заселеных Німцями ци Поляками якых переважні і Росиян выгнаных з Польщы Но то можна было ту Лемків стріти хыбай припадкову то власній был такий рафунок Пані Мария Дямба з є покєба замешкала ту бо мала ту роботу І она і єй муж выбрала свой єден фах геолоґію Лем же по технікумі пан Миколай Золочно вчыл ся пак і в Інституті Марияніт бы вродила ся єдна дівоцька Ґалина а пак друга Світляна то власні она Світляна стріля ня в Солотвині Но але о той роботі ното власні в Солотвині і в околицях было дос роботы для ахеолоґів бо як і всядит в придвірю Карпат так і в той околиці вядали і знаходили долу Ґаз і інчы підземны богатства якы залігали в ту посісідство Нагтова ропа ґаз є добивают іх і з них скорыстают ту і днес Нові для люди якы при тім робили поставленых дім і власні ту родина Миколи і Мариі достала скромны мешканя В нім власні і Бесідуєме а і обзераме стары знимкы тоты іщы з Вышоваткы власні з того невеликого села з Вышовадкы в Ясельскым Повіті походят родиче пані Мариі а і она тиж в ним ся вродила в <unk> році дзямбы родина Війця і Маслеі родина єй мамы то гейбы модий Лемковины Іх доля то направду доля пересічной лемківской родины Єдных біда гнола в Пілнічну Америку другых Полудньову хтоси втікал од депортациі іщы През чехословацку границю хтоси іщы скорше перед <unk> віхал на захід Польщы а інчы такой не могли уникнути выселіня выселіня і на схід і на захід Розлетіли ся на вшыткы стороны світа як тоты пташкы Але не вшыткы пак ся стріли Но то послухайте кус нашу бесіду Вы ся писали з дому Дзямба таку Мама была з Маслейк Так Так уж знам Вашы родиче то мама тату з якого року мама з <unk> року <unk> І тато і мама з Вышеваткы Вы повіли же тотого родина была більше як ту наз ним пак Ту видиме трьох братів І двох бісестры А были іщы Діти як был Йосиф де поіхал на заробіткы в Америку вернул ци ніт а Василь і сестра Вулька в Арґентину Тыж на все Нє Василь потім ся приіхал сюди на Украіну сюди Власті Так зовсім А Улько што лишыла ся так го вне дітей не мали на тят вшыткых было вісем Так плокнул А ту мамени родиче а ту Ту Моменос сестро і Марина єй доцівка О дві сестры было дві сестры і хлопец браты было іх четверо было мама дві сестры і і брат Мыслеі Кус родина менша то я так розумію же зато же тотова родина была дос великой мусіли давати сой рады і дітям повіли же мусити яклоси думати де іхати зробляти так де муси де Йосиф же поіхал што был старший і так Він был з <unk> р Але найстаршый найстаршый Як листы писали якоси екосы переписували сякы з язнам я знамши як уже він приізджал сюди з Марякы до Львова бо дальше ниде му не можно было іхати дотоды приізджали моі і з Чехів Тета отого тета наймолодця тотаж в середині Ту она в Чехах то же приізжала з дітьми до Львова Новідзеня Как родила ся тіла в якым то могло быти році в шістдесятых роках Але якій самый рік я не памятам А тата жыла деси близ буду границі ци Но она як сказати Як же хотіли нас на східляти выганяти то стрик Дмитро він тік і жонатий был дітей не малы і він і тота з малым і з чоловіком деси поіхали дальше близю до німецкой граници в Польці А тота тата Словаків Чехословакію там через ліс близо близко том близку були тре студа поіхал пішла І ся аресла якоси грони а мы ся лишыли тату переходили бо то як Добре тото шыткали дома в хаті тото болотно тото такє грубы то все тоткє для роботы тото все было а якше ліпше штре было то ітишли собі ту до Словаків ти скупували та уж ли том свобідны собі ходили і там купували а дома шыли опіця та якысы капаты ґорсеты запаскы осім такєвы так Е то з той родины як бы тот брат і сестра зо своіма родинами они не Но тота оли ся повіми таку тота а Ганна тота наіщы дівкы была як пішла зо грани туда до Словаків Ога она дівком пішля та самы ну сама перешла ну сама може істи колиси там мала яєчку затримал там і перешла і уж там зо мишко там вышли завіша ся тоже за нашо Ти там же сме туда єздили го а дато Жатец Чехословачына Жатец был такє місто Жатец она там добрі ся мала двоє діти мала там хату куквартиха І то власні была така стріча родины коли і она пришла до Львова і пришолнак брат старший Юасиф Ей приіхал приіхал зо Маєкы а там уже приіхал Андрий Андрий на Тропольщыні бу і там так Е ушыткы ся стріли де маєте ой до кольоровы додому із кольоровой знимкы не было так Осип то мама то бато угм а тото Татеха з Чехів тота м ой а видно праці хто з заграницю Василь той Андрий О то сын з Чехів тоне і Мілюшка тоже з Чехів ма то Андрийовий Сынти наш наштут В самым центрі Куломінскєвиця памятникы Но то історична історична знимка же так вшюткы ся стрілим Але не знам ци Мали можливіст спокійні побесідувати бо знам же слідили так ма коли хтоси пришол напр з Америкы то Хыба деси по парку бы ходили то може та ходили были ся по місті бо так дослідили Із приіду є провезу машыну дак комуси лешыт машыну ти так більше і не приізджал Ну та він уж тиж был кустарший той жолтал малыс як то тепер кажут бар а як тото было там якто ся называл нехтам такє осусвємал быжы лам продавали ден Піл ресторан Дай бы то кажут маленькє тикє ресторана Но штоси та вы в <unk> выіхали так з Вышоваткы Ного Осифа то іщы долше не виділи Таз я зовсім не гм іх мама напевно не виділа Тото не знате уж кільку років Ай то він уж давно помер уж давно помер Но я гварю же він мі іхал до Америкы і іщы давно так так то не знате уж кільку років выіхал молодым а уж старшым был повісти в повалі до сві повісти уж макыі то та так То то была історична сільця ціле жытя там прожыл што оповідали тоты заграничны заграничны руды дале добрі ім ся жыли там тир Выповіли же брат метро выіхал на захід Польщы Мы сут до німецкых граници абы не єхати сюда до Украі з родином родином тай бы сам себе вигнал бо пак выганяли тади а він єса сам себе выгнал там і сам собі Господар і то же ме туди єздили з чловіком Лем там господарку мал то же так само як і вдома ґзурал бур тантосину сіял кысадил кормил ся гом три доцькы мал три дочкы дві щыли ся всюдистом а молодця в школу ходила казала Я тіж хочу ся іти вчєти я не хы быт здугноів Вы підтримуєте тепер родина тото тепер медже собом діти тых повіны так выґа слабо контактуют як тепер Мили слухаче припомином ся днас бесідуєме з Марийом Кєбом з домом Дзябом родом з Выселадкы Запроводила ня до ней єй дівкы Світляны яка з родином на початку полномасштабной війны выіхала якоси чудом выіхала з Марию Поля і пришла до Іванофранківской области де з родином жыє в безпеці Зас другє дівка голины мешкат небарз далеко і тиж близко гір в Селиці Розняків Думам сий же тепер зробиме кус музичну перерву в минулой передачы чули сте якій співат пані Мария Але повім Вам же не лем она а ціла родина Дзямбів любили співати напр дівка пані Мариі Галина уж богато років певні іщы з тых часів коли постала соспільна орґанізация Бескєдскє Зиблядство яка входит вытовариство Лемківщына співат в ансамблі Бескєдянка Як милют ся то тот ансамбль діє власні в Селисті Рознятів Чули єм іх выступы но то може і Вам дам тото послухати же за к сво што такой моє рі завжды завжди є гынівыше чок Останя сызло Лезго свойы c лем дружы гый сой То мекусть побесідували про родину няня про родину мамы да В мене брат той на два рокы швид мене молодший то він принімал участ в калості в тій капелі співал Мушыте бы што там є пелай єздів скму та Хоріта так ольківскы тавий ся студенко та І він выни єздили в Ждыню ци де там ватру єздили То віншыватку іщы вдивити ся то што не машы дивити ся бо то же нема погоріло чышло томже понестянок згорено згоріло І він там зустрічал ся бывстыма Сестрыме темешу в Польщі там не одна приіздила сюда до нас було а так тепер Но они по якому бесідуют Но по драгу Бо недва може може і спольщыли ся може як де але они по польскы самособы а лежы они іщы і міли говорити по свому говорити то там стрічали ся а Бо то як бы рідні медже собом контактували а тепер як бы двою рідны То якы ци товды кыз дулепер з інтернатом то можна през цілый світ бесідувати Та як єст інтернет то можна бесідувати та з Чехів таку фотоґрафію тета Веслава О там єй шыкы середина се бесідят чышвятом Ціло того тє показати тутого брата свого такого теперішній Коли видіш політаштеперішній гінже Помер в <unk> році а наймолодші браты будівельникы были Вціли ся майті вціли ся там ґде будівельникым стали цінне тото вшытко цінне было то ціле жытя ту не так як тепер знимкы робили кажду секунду Ога гото як бы в Чехах были оту брат Як бы всяках были ты сфотоґрафували єй чловикы і я і моі дівчата І то якій рік песю тут ніт О єс свята як выходила заміж о ся Бо не там маліу Я кажу не было бы щастя але нещастя помогло было Тепер то війна під час війны в той морілу воє взяли москальота і у ней ледве звідти ся вырвали І тепер ту Чекают по перемогы До то мы кус побесідували про родину тата мамы мы кус побесідували але я хочу знати то вашы родиче такой з того были села така той кыта і они поженили си поженили ся коли В <unk> році <unk> році І шлюб брали такой вышывальці Вышыватці але брали шлюб у грабі Гротам грекокатолицка а в нас же том переходили на Православі ну і там не хотіли навіт шлюб дати вян роду Кілько годины вышываці не перешли на православну конфесию і в грабі была церков рекоменту лезка же ходили тадне хрестили тоже в грабі Гм гмм ту церков ту ходили в граб є они істі ходили такой вышываці Але вышува ішли там уж православна ци равы Але они до печатках іщы там змовляли ся бы том свічку якыси татові не дати А мамо моя батькє мамені були православніж православні о Ти а мама ся татови передавала істи як забыла замужня Овшы о том протів тебе там в церкви хочуты з тамы якыси світскы давали тішо о тато собі взял якуси свічку тику шыбісю зрубил то мі дес і взял і тут коли світскы позасвічыли а він собі а йому не дают він собі свою одягу найбільш світску зосвітил то было так же колиси давно в церкві Были такы напереді стояли же тримали такы великы свідскы было так тепер може так неє тримали такы великы і то Лем такы могли но не знам поважны ґазды тоты великы свіджкы тримати напереді Штоси такє было буд хто не міг тото може хлодит о тоты може ходил зопозы так гм врадиме лоці на подругій світ а я єзджы жыют Вы найстаршы Вы народили ся в <unk> земі і по вас хто брат <unk> Ваню Тах і Мизьо Михальо <unk> мали сте двох молодшых братів так гейбы вас троє так троє не слісті была сестра <unk> році Але то Померла ся маленька о тот ся слобувало на тиф То сестра вродила ся уж ту сестра то <unk> році І померла цілком маленько Та муленька то тато захворіл на тиф сусідовичых лежал на тиф лікарні потім мама Потім я і потім брат а бабця лишыла ся сама в хаті Маме нам а това мама Она з нами приіхала на Украіну Но і потім мамо в лікарні народили Но і там яку наслобати там дитину не тримали чого Сиддали додому Ти бабце коло того ходила ти Я знам як она там ходило тяжко Та ти померла дитина Потім тату як же выздоровю ти пішыл вєдати сой роб роботу дес Ти нашол там сусіднім селі Букова называло ся был колгосний млин О і там два коні мали і тоту же конюхому як казали струіл ся Де добрі мы не голодували бураз при млині тато робил было нашый дахто і приходившый кому здавали там мукы ото <unk> рік то тяжкый был О так Но <unk> вродил ся іщы Ну то його Дак <unk> ся жадил він Я ходила то <unk> клясы Ду вели Так А потім уж тато найшли Овців мали звязок і з калушом бы тому же в калушы жыли е сестры мамени бо і тудаме переіхали Но і там по квартирах Ходили ту до сюда бо то купити хотіли ус хыжы то не было як за што дуже по квартирах а потім же з двоюриного брата од того барни жінка робила госпі до Ярку єй дали пляц казали пла і тоді мы хату будували на двох Вы мі вкус оповідьте што вы памятате такой з дітячых років што вы памятате яка тото вышыватка якє оно было невеликє но але є великє село было З Хаты близко стояли і были од навіт другый так што до сусідів з зими навіть бусіком по снігу могла перебігти Нема в Высокы Гори Ны ни та ну але там ґаздувати тяжко было бы то землі была тяжко камяниста таково От але робили ліяздували сте што мали мали мали в ся мале худобу коровы коні вівці свині гусин общым птицю Но і так робили но то не бідны бы єсти бушы файну бы Но земля не была аж така добра але выкусмали той землі То бы землі землі была Ліз был мали бы потім якы уже нас выселяли нібы то нам давали таку кубатуру і там писало кілько там морґів поля кілько морґів лісу Шо було Ну то люде робили ти Тым ти мали От Тепер каже ліпше альбом бо тепер дуже робит фотоґрафіі дале а ту може видіти в телефонах а тами пропасти можент Оду моє видіну товту можно видітка добры пукату праправду кісує показати Мама богата на правды О го тоті два браты старшы і молодці Вас ся так моі Ті подівальникі той артист співал в Польщы єст рік Вы повіли же вашы братя єден і другій так В <unk> році помер і <unk> Ой так біда Зас пришол час на музичну перерву Тым разом подаю фраґменты з нашой передачы о ансамблі Студенка з Калуша з <unk> року Бо братя пані Мариі Кєбы з дому Дзямбы з яком днес бесідуєме тыж мают стосунок до студенткы Іваню і Михал і дівка Михала Світляна Петрустяк яка на початках діяльности студенкы была музичным кєрівником ансамблю Видите то як бы фраґмент той передачы выдостали сме з нашого архіву Най же тот фраґмент з концерту якій зараз прозвучыт буде красным спомином о них Тепер вышли на сцену лем двоє сам кєрівник Беяну Ган Магловскій і Іван Дзямба жебыли співати туетом світ місячку світ A выходы A ЛАПІ A Пон Іван Дянба добрий майтер ціле жытя будувал тоту місто коли Але гнецто бесідуєме неуйтім о студенті і о лемківскій співанці Дзямба Іван Михайловіч Мітати моя мама і вся моя родина із Польщы переселиці Одпадємо гышываткы ястлечку оповіду бо ти так пішло породу Я то люблю співати Мы іш тенцюєме але так не змогли сме зробити кус прову А і як фестівал куте найбільше Тот уж умы зводяно ловскым співами світ місяцку світ є купы такы Берти ся рекруты тіж люблю І выновино червененькых тотя буде пити і тако я люблю Не были торочыкля знаєте сумнавды такє знатсити богатых та єку дуже богаты співанукє знам темкільку руків ансамблі <unk>ene Яка вісіна Джы жытя прошло хоче лем Вам іщы так само Бодай іщы А то я Вар дякую абы вашы слова до Бога дошли Але мі та доповідал што в нього было <unk> років для народжыня темым одповідаль на дня роджыня тат ми той бажаме іщы прожыти <unk> років А він повідал а Бог тя не послухат Але так помер на девнос на <unk> рыці Святливою Вам тіж дякує А тепер буду просити іщы суденю сівати Іщы наро буде сівали Іван Дзамба а на сі протиме треба о A не Анля права нары роды Длявого І вы повіли іщы же што ваш брат же выступал єздил до Ждынівату Ваню был такій вышыванці А вы не были для дея не была Не охіли ся на тото треба было вык выробляти ты документы заграничны паспорт Отдея якыс такше не приш не могла О а брат дуже там як бы было в колусі жыло весь час Я бы тоже том принімала участ так бы я любила співати любила Но так пропало свойом роботом І што тот Ваню повіл як він пришол до Вышоваткы што йому дам Та што він том виділ бы нич не виділ былоку бо нич не было уж Не было мич такого што він бы міг іщы з давных часів торошто дихатниякых ся погы погоріло том понесю нове А што він більше міг видіти Але был был на тым місци тих Вы може памятали дашто а він шато може запамяташ як ічого не лапусте будуш памятати А вым памятате дасти Йовал тарку Намятам Я знам што брали мене до церкви єщы є в дитинстві дуже мліла надвір ментили Церкве церкви того диалеку то лез лестє од нас низдє Нижнім кінци Знате я посмотріла на тоты знимкы но цікаво видіти наприклад якы люди ся зберали Виджу же хлопы уж такы гоноровы же они уж по тых костюмах А я виджу наприклад ваша мама навет ту уж як пришла она не зрікала ся свого струю з дому она так позберана ну неділю повіме так позберано такєм домам ну то барз згарді выглядат ба згарді выгляда Іщы хоцю знати хлопы вшыткы были уж так по европейскы Ци были може старшы люде то такє на свята так о так А на каждий дан якы президенте такы собі кєсе на гавеці том было такє з такого полотна тканого сло о такы А той же іх ралих скупляли такы і а лишыли дома шыли там были кравцені шышыли опільцяте ґурсаты лыже часто купували по словацкым блоті та словака на тоты кабаты а на материю на на тото вшытко дак так Тотами быше рішыли же то м собі самы шыли Нота на приклад гуртате што каж всешыло суйци был краве Ні то кравец был Кравец бы може кравцені были Цішыли шыко то може кус тяжко горцит добрывшыну тото прав є кравцені А вышывали самы острыту то вышывали запаску а тото є там зуму тым басунанка баса базункы прашы дракы декоративны удас може і высиде то гы Ну а Тю памятит ся то ден коли юж высиляли Тот дес так же може травень так што уж тепліше тепліше з толгу де місяц напевно в дорозі были То іще добрі же іщы на <unk> році шо нам дозволили істє брати Што хочеш берати з субом Вы ме взяли машынку швейну єс ся вино оно мене є ножану жых в Словаках обміняли на дві вівці о машынка І мамино придане было такє вада Жы маю тоже тоту скриню ваду єст єдла ту та о Це основне шымаю Ну так переєны брали тоты заголовкы ну є так в тым товарняках можна было взяти корову Ґарову так і корову брали Там разом в товарняках там от застелено том видно соломом было атакувати собі застеляле там перенимали тото ся єй корова том Овсю долвы єхали люде по дорозі вмерали вот багато было ся помрали Ти так веслек жому вмерали по дорозі Чом вмерали по дорозі то я знуса но ци то были просто хворы ци стары Цо были маленькы діды Яколя за діти не казали з за дорослых того дорослых тар Може може страс того всяку было так достанці Сталиньска областя по моім карань ци якусь том карань называєте чыя тотну си так Но сонцедіньсконасконатко так ну то є видно мнетам місцеві ті головы кул голоспут ци тото мало видно завданя такє Абы ішли собі брати кого хочут то не вязно шом бы выберали робоцю силу давно што Кого лишыли тамты поіхали решту дальше дальше Водвуйку мій Лишыл ся в чуріні його лишыли там то там село великє было і школа і церква то все там было А нас уже вкінецы пару хат был може стріти таде кє там третіє пару хыжі было і то ми тата з дочкою і бабою мамою ніби ну і мы і татова мама бо то татова мама была з нами а мамина мама з сестром о А потім уже приіхал з Німечыны боєі іщі в Польці были то сын тен поіхал в Німеччыну абы шробити гыдно А потім як мы вже были там в Климушы він нас найшол і туда же і туда приіхал з Німечны От він собі том Він ходил там з якою з дівчыною місцевою ходил а потім же сестра померла Така привидска была ужы вночы На двір выходили І вітер єй обдутал ж напри зашля до хаты і голова заболіла ти голова быти головати головати пару днів голова шолже і не вставала з ліжка там казали або взятим якій з них такы дідо Видно жебы с покликати покликали а він подивил ся каже Як жыє до девяты днів То буде жыти А она вмерла дожыла Ну і товды уже на похорон то приізджали приходили такы родину якы знайомы на похорон от і там Ванял мі то брат мідвіний собі там єдну сподобал гаврилячку от і потім ся на ній женил А він собі з дівчыном якысимтом хладил Ты Ты і ясно ся напевнує так дале а така файна дівчына была оно продавало маґазині Дикы су як казали манку зробила так не достачыт шо манкы ні судили єй Боже даколи судили ні за што Но він тоді женил ся і так поіхал а потім уже узнали то же полатім його дочко оця што така кучеряла Надя Тоже кілько років мала сиже ту в кавушы і узнала якоси бы там вашы лемкы є якосивно узнала же є братний Значыт тойде ледіти так што была в тюрмі тота в маґазині продава Такій красин казала він приіздил туда вкаус денаді тосіма але яне бы я так все спочатку хтіл з домя женити Но і што быти і так она она была што єй заарештували оно было в тюрмі і товды вродило таю напевно Одкал такы красы він батька вдал вся често батька і тимадя батька а ті двоє же є на маму Бона четверо дітей мала мал Іван Братко овдалс Певну маму видите якє то в жытю і не треба і кіно якє то в жытю было і то імятам племусі мы жыли там Той нам добрі было єсти мали што корова было то ся І тато мыслобойкы том навчыл ся робити людям Бо коли сы вас бы дели бо такы мыслобойкы так ну ти до школы далеко быловати тато каже Я тут не буду жыти тут не ма чым наіт полити Єден до брата брат Андрий был в іншым реґіоні там уже і угльом полили А тым ту поіхали туде до брата Андрия до брата Андрия І там в нього были троха а потім пришли такы флейкы ктепер кажут брыкє зробили што будут назад домів до пості пустяти такы зродустил паст татарку ва І давай хто хто хотіл і давай доберати близче до границі Те мы так люди повірили так і мы так попали До гірова До коли грани самонито Ну і там на тоту лісницівку попали бо дуде підеш скрил хто над даленом там жытных там святу Далем Да хату нам дале хату таку на штырі кімнаты і там по каждій хаті по одній сібі каждій квартирі по кімнаті были А там похворіли ся Батькы мылів і меді обыдвоє зла званьом похворіли диф От і тату думали шуже все шымре так тяжко хворий был хворий был мама там народила шытину то а потім же і баба померла ти мы же батькы і нас двоє з Іваном же тотато нашол собі роботу там в Букові ото Яючка зала конюхом там робил ти нас єст було шо потім же там сестры мамы і сестры то дві были в калушы і мы давай туда до них поіхали Близю бы там никого де не были там никого не были з нашых З Лемків николи в місце витамо та і поіхали туда І там бы м же оселили ся Декяту бы Я Вам дякую Моі наймилейшы слухайці На тім завершыєме нашу бесіду у нас в гостях уж другій раз была Мария Дзямба помужю Кєба яка вродила ся в <unk> році в селі Вышоватка Запровадило вас до ней селистє солодын Івано Франківской области Анна Кырпан І на тім пращам ся з вами і не знам коли іщы ся стріли тримайте ся оставайте травы жыцю Вам вшыткого найліпшого З вами была Анна Кырпан вывано Франківскы Майте ся красні

Автоматычна транскрипция

Витам вас малы мой слухайці при мікрофоніі Анна Кырпан Хто слухал нашу
остатню передачу тот памятат же зас пішли сме до невеликого селя Різдвяны
в Іванофранківской области Оно єст скус дальше од великых доріг зато коли
мешканці Різдвян потрібуют більше вшыткого купити ци золотыти ріжны справы То мусят
проіхати кілька кілометрів до найблизшых містечок Ґолиця ци бурштыны В околицях Ґолиця
і Бурштыны по ІІ світовій війні тыж Замешкали Лемкы выселены гев з
Польщы Замешкали переважні невеликыма гуртами І кого си выселили з Польщы гев
одраз а хтоси з Лемків пришол уж зо сходу центру ци полудня
Украіны бо тадиль іх з початку завезли Был то великый рух в
надіі достати ся як осидомів ци буде замешкати в кус ліпшых умовах
а і з надійом поселити ся близко свойой родины знаємых сусідів котры
нашли ся на Східній Галичыні Подібно было і з нашыма респондентами в
Різдвянах Зато же в той околиці Лемкы были розсіяны по єдной ци
кілька родин то труднійше ім было утримати ци тым більше розвивати свою
культуру му традициі То Што такой в них ся лишыло лемківского в
тотых діти внуків з выселеных гев родин Певны хыбаль родинна памят свідоміст
свого лемківского походжыня но і лемківска ментальніст а і закладений плеканой родині
якысий так бы повісти моральний кодекс Лемка а тиж кодекс християньскій ну
і традицийне лемківскє привязаня до церкви А привязаня до отчызны іх віців
ци дідів переважні они уж не одчувают Можеме повісти же для поколіня
якє Не могло запамятати лемківской землі бо пришло на світ на Лемковині
рік <unk> пред выселіньом ци для того поколіня якє пришло на світ
одраз по выгнаню Для той ґенерациі іх Лемковином были і сут лем
іх родиче Лем І в ту уважні слухал попарадну передачу тот очывидні
зауважыл як проявляли ся в жытю прикметы лемківской ментальности лемківского выхованя Зараз
припомнеме як зачали ся нашы бесіды попередній передачы Мате на імено Марию
так і здуму його Глуднік Глудні так То по чоловіку Юрик Юрик
А його Вашого мужемену Ярослав Лемко Водкы Верхомня Велика І вашы родиче
з Вермові Краторівска Одыш Верхомня Велика і Нові Сонця То район Івашы
і няню і мама з верховника Ювасиф Степанович А так повідали не
Гудник а Гуднік Гутнік ту переробили лжено Гутник Юласиф Лосиф Могаси Стефанович
Няньо є мама Гуднік а такы Йому была Юрць Юрць Юрть О
Антоніна Лефылівна І мали братя сестры Туре ту мы ся народяли они
побрали ся Вашых вайсів стором Вашы родиці побрали ся іщы выху Верхоні
в сороковым році был мій братцік Петрусь <unk> але помер Там Помер
маленькым і два роцкє два рочкє помер і не было Аж ту
был брат і я вже выз як уруко <unk> Щепан Там был
бы Штефан Та так його і кликали сме Штефане Ту а был
документам з <unk> рік Вашых родиців выселили в <unk> році Выселили з
Польщы в літі бы уже было і загно посієне і полевроблене То
іх выселили То як выселяли ту так єм дзвоны дуже дзвонили Ню
ся рускату ми плакали Шумни відіжджают а да Не знали дазвонили што
в церкви Та дзвоны дзвонили і відправа була воні єхали не знали
да Но і дале пані Мария оповідала як родина Гутників з Верховній
Великой была высылана на сам схід Украіны до Луганьской области были они
там надолго Поіхали на захід вкінце замешкали в селі Різдвяны Товды тото
село было в бурштыньскым реґіоні Станиславівской области Агнеска то село належыт до
бурштыньской територияльной громады Івано Франківскому рейона Івано Франківской области Як певно уж
знате выгнаных териториі Польщы поселяли в хыжы одкыль выіхали акурат польскы родины
ци одкыль совітска влада выселяла місцевых мешканців яко політычні ненадійных непевных ци
яко богаців так званых куркулів В Різдвянах нашло ся барз дуже куркулів
а попросту добрых нелінивых ґаздів і іх выслано до Сибіру В єдной
з такых хыж замешкала і родины Гытніків Воціня і мала пані Мариі
покус покус покус призвычаіли ся на новім місци звыкли до новых обставин
а єднак до остатньой хвилі свого жытя споминали західню Лемковину рідну верховну
ото послухайте як о тім оповідат наша респондентка А ся скажу вам
як тато же лежали на ліжку і плачут А я іх на
невістко было мачыну іл на малы чесоль выто поіхали додому бы я
самошыл і тату з Лобі і я не могла ради собі на
чесель вытребы і перевяз ся там мама молодинка сіща Медик чай поіхала
Я тато взяло в ванну тата віли ванну кулисця барбу Смі най
Тей выку полы перенесли Постригли як могла підгулили нігті постригали попціло убо
Але приходжут рейкы два ни три ницім на стато слабше Чый плачут
та тут соплат Марухі Стай ми паличку піду додуміл Дам взяли через
дорогу то нова там старому піду доміл а яка люта як є
і чого домів піде Чапілю А чо плачте Уям кривду роміл Ні
милуй ся ніякой кривды ми не робиш То такы добрівця кумуй Але
што доміл А де Ломіл До верхом Я кажу та чуде там
рубіт Што підете там до верхом лішові чылиєта та то мале <unk>
років од помер маме вісем десят світ І ся донил і домил
і домил А ся як були заслаблиту пришуткіку Я до єх тай
каже Шо Йосіф Ті сме зішло смерт і тіла што ідут гутня
ка заберате бо ту і глутнік і глутник і як хтіли кызат
А тато кажду і што сте сказали чы сказал Што ту шукаєш
його Він пішол до свого дому там до верховной велькой до Польщы
іді там за ним І каже будеш здорові І тато були дру
так мі смішны были як тий Іван ся приходил Кали відправи найля
чуда шукати Я лише тото запамятал і дуже мі хі плакати хоц
Тато заказали тако шумні были багаці мали багато погодя треба было комусь
робити дітя ся были милі то мали значы він был з такой
родины де любівшы діти было іх <unk> роболо ычат братів Так так
тато мій тато мал тілько але быто і мама мами маме было
то <unk> сім хлопців сім дівцят і всі хлопці полнерали і тото
було Манной Токобы Хлопец дівчыно хлопіц і так хлопці померли а дівчата
ся полисили Но такы чос так было шты умерли І таків саму
тата тота було двох іх ся лишыло і три сестры І унєтуты
маленькы якій маленькі померли А там у Польсті до маминых были дві
сестры шупутікали на німецкы колоніі кілько іх было значыт сестры ся лишыли
а братя померли Дві сестри в Польсті ся лишыли шупу потікали на
німецкы колоніі залишытам єм не зі смаком Штуєм шлам тушей ліпше О
арешта ту були одна в Маттинві Зєля одна в Ліздянах друга в
Лимянові Триманны і манны сы так всі были ту ту близоньку А
татові то лише сіл лишыл брат Щафан і Теодора і Мария Дунацкого
переіхали з Санбором Дунацкы і Ганя Сусідови цох То тішы ся Лівівскы
такта такта о тото полишали ся жыві А кіто то великы родины
были тотато казали Божы як ся голю то кашыварила єст кухарка А
той солгато коровы пах в горах вівці тевы І помер так само
як тота мама плакала бы мала єдного а тато каже мі мій
тато купил Йому убраня вбрали так треба і потім тоту маму взяли
до себе нотка бідно было взяли до себе то ничого шы унейшли
робити тоті то і унайшли То само того слугы Так так там
бы напишу же єй є не лишыли так на никого не мала
Толы тепер оповідати мі про родину слугняня звяня жадам же його няня
значыт в діда бы был гы были слугы еы слуго был і
кухар кохарка та ом Е было такы ґаздівко як бы кусы богатс
богаця таогацьо татам І млин мали вже мати і зачали будувати очали
выч над водом дістам над мотічком ні в кємусь І заказали што
були вздрали бы ходили до потічка поводу А была така жолутково вода
же як напил ся то так як бы тухы лем пахло але
лікувальна была Ну то были такы мінеральны воды і нищалы його стялы
ріжны властивости є такы всі были ґралы а тоті діти маленькы то
вшыткы померли ткі маленькы Но знати ото думам же не было такой
мадичной помочы не было та выколиси там было донеска желію Бо то
так Кого спику голоспи голосп рубіти рубіти любіт ся руків не тато
старший жени не хтіли єхати мама чымраз гірше слабша была Але зато
приізджала до нас тато вый сестры дочка мном монастырю то было три
разы ту за Союзу три разы То законе так же померла Катерина
Дюбіньска м Катерина Дюбіньска Юлий вона похована Там де монастыр мой не
нагадаю ся І то не были бы не знали бо уже долшій
часу на не приізжала і не давала ся чути Аж мого брата
Малий пішол чети сіл Ватка на священника і там ся зде был
з монахіньом і яків не мали тоті не были Василиянкы і Григорянкы
были І він підійшол до нього і поздоровкал ся і каже Аби
часом не будати з Польщы бы місцу бог вворили по польскій війни
А в них кажут так а він каже а мы має мы
зруджены там сеструкы Чырян Ая фамілия Юбіньска Ой оно вже му назва
І ню сказали да і уладян міні казал за буду ціркы яна
і ся было записала дес Датуна том А тепер уже ся оті
молоді поженили ся зо Поляків а ті бы за Полячів ся повіддавали
Аж мій старший поіхал Польщы на роботу з якым сітам шви в
конслістві Юриків І так ся познакомил і вжем трошкы йому леґше Выповіли
же она дзюбіньско але то ы дюбіньско по тоту выс потатому так
так так єм потатоє о а по мамі то была З гутників
і так проходила єй в совітскы час Божя діє в гатіні злапали
она мало туру п Ісуса Христа грали пакєтих никіло і не злапали
єє а она кы злапала іх каже наруст ту єст моє До
того не маш права рушати Ну мам не тоди зачали ся з
ней сміяти шырока болуновы кємали біленькє <unk> брано чорно туткє мало біленькє
І ту І <unk> А як кажти слухай сорокы додому не дойдаш
і дойди просто А там наша гюбіньскых робила на вокзалі бохгалтырку а
я знала де і побігла і кажу цьо Янка ходіт бы на
ся струкаю катерину напали а о накаже зато піду закрыла там ту
свою бы там гроші ся намали богатарів тыку і выходитель каже Е
рогатиньскы бандюгы яве зара полапают усіх Той зароз везло міліцию пришла міліциі
той сказало тому шоферві пистят єй єзнь через двері А мыту не
допустим єх двері а ви никого як бы заци ставал на установках
бы не відкрывали двері в Бокови Бытом і не переіхал дві установже
том Стоют чекают ісыловы Може і специяльні підсыловы Може і такє то
Може і Тыдя бы ту змовжы а тоше єй не можна было
з ґалицкого району IҐ районикы не були в готівскым даленьском а другє
раз была то рібула в долині бы але то єхали свою мушыну
Дивно все для сіділ Чыє хто і зо совіткых часів Так такы
были позваляли то было три разы Три разы то мамо все выробляли
є тоті Але жу налену молитву перепросила і собі пишла помолила Припоминам
же гнаска у нас в гостях уж другій раз пані Мария Гутьнік
по мужю Юрик Она жыє в селі Різдвяне коло бурштыны а в
бурштыні долгы рокы робила санітарком в шпитали ґадали сме з ньом дост
долго то мушу скоротити нашу бесіду о сестрі Василиянці Катерині тыж пані
Мария оповідала долго а і з великом пошаном так си і думам
же тота сестра Катерина была дівком Петра Дзюбіньского якого выселено на захід
Польщы і як не милю ся то він мешкал во Вроцлаві Но
при нагоді повім о іщы єдной родині Дзюбіньскых з верховні Великой в
<unk> році Штефан і Антоніны Дзюбіньскы з дітьми были выселены до Луганьской
области Зо два рокы переіхали в Галичыну і замешкали в селі Демянів
одраз коло бурштына Єдна з іх дітий Анна то бабуся артисткы театру
і співачкы з Івано Франківскы Галины Баранкєвич На початку передачы говорили ім
о тім што ся лишыло Лемківского в ІІІ поколінях выселеных В припадку
Голины Баранкєвич то предовшыткым пісня А єднок співанкы тоты уж кус переображены
трансформуваны Но то послухаме як она співат і вернеме зас до нашой
бесіды А пак іщы єдну співанку Ґядну пришла но рокофац Стал він
свого на Ню досєкого Вас Ей ниню звы Лиш мою волю ди
Сом мен служыт на ту войн гей нюжми мою волю іде Сама
служыт на ту войну Музека музыка чардаш найсепого лям в остатній раз
ве музека райте мед найсеплям в остатній разы Музека Шарда Жыґра Музаселя
сел Нихто не заплатні Отец і матка лем ним заплачут Три дівчаткы
Нихто не за ним заплачут дівчаткы Холодно цо плач Бо він єй
бра А друга Запла Він є сват а третя Запла це треця
заголосит Бо вына од него дитя носатре заголосит бона од него дитя
носат пришляка Стол він свого лекле нюжме волю і ти сама ту
гене нюжин леж мою войну іти самышы Добре А з іщы якысом
родины мате іщы якысу родину в Польщы Ємы але мате то родину
Але там же тоті всі маміні сестры і татє то уже всє
помрало Нема лиш самому люди Мне тоже ту були але Всю Мні
тає за нас забули мни наі не хочу слухати Отами не ідете
та де Тато і мамы были певне жыт разы в Польщы Нє
ми были маленькы то мисяла ся тата з наме а не єхали
до слугосел до свого села а до заході то уже были остатній
раз там А там поіхали тошы так само Цьо сте ту пришли
Шобы ту лишыли наш вытунимати ніч Такы Лем же не мате ніц
мету мыту і покінчали роботы мету што там шыша не буду доробляне
такє як той млинці шошы был то не будут кінцями доробляли так
стали та і кажут там мыту уже не придеме Меджету не придами
же будеме там де мы є але пришли ся подівити де мы
росли Тай мій чловік розказу вкаже я най не знаю кільком років
му што казувшы як уже єхали а му не зберали грибы І
такі были грибы файні але ся маленькє то іщы зо скоро был
він листерками приготовы каже Русните руснійте я ту по вас придуто праду
каже Ой руснут моі грибы А він раз был сестром там То
походили походили і ся вернули было походжінь А я не буду А
тато були Так так Но тай єхали доманоє сестры І потім довели
татовоє сестры угнає ся Они вернули зо охолоду в своє село і
жыли там та нє жели так жыли там сестры А та Але
в <unk> році повыселяли люди так <unk> му тато наш были выселены
Мимопо Як выповіли на німацкы культуроні так німацку територию то ходили по
свому селі і поіхали туда до ня Дому бы што там мали
робити никажды ту вже не мате ніч Ну то нич не знаме
жы не маме ні з родины Ня них то нихто Як до
нас приіхало маминоі сестры дочка Буґуся той кажет Ой татко Як бы
тому тота наша родина приіхала до вас до тотой улиці бы не
стол Так казало бы то было великы родины але весело было весело
а тепер поєдинцю поєдинцю поєденцю ты же не векли так Поженили ся
тіжо тых а тіж і повідавали за тых Ту в тым селі
оселили ся тоты лемківскы родины они як осы тримали ся вкупі знайте
прож выни ты так тай бы ся все дали Хто встыли ся
Лемкы Лемкы так встыдали ся бы іхсы незвали тяган як ті комуністів
всякы цяган Певне же была причына чом люде так заховували ся так
може не принимали іх так не принимали тай у ни так тото
скретояк бы сміяли Йой та то самі комуністынка жумни мали зеленого понятя
шум не робє то солокомуністич А то были комуністы іщы тоты давны
ци уж в половіні зробили ся комуністами вояны села же іщы здавно
были комуні з дандых з домів і тягнули і тягнули і тягнули
Всят пришло ся што казали мій чловік крыл паука Чує гром храмы
Світ світок там Світны пав Так тоди там ся світскє світяли і
такі были цухлишы такой ся гасило найкємцям Было зроблено ночо при пряжы
а такой ся не было дозложной І сказали што то мій чловік
тото кров Я шлюб брал Я діти христил дужі його родиці побожні
были добышутыку сімю Ят трафи Сказали што він круг Я кажу слухайте
комуністы ави не маєте на кым списати те я вам спишу я
все высі знаю А то виявило ся што є секретаркі чоловік то
поуказал бров і поробил для шоферів як передачы Найте такы колпакы бы
были близкучі бо то было файне тике О І то ся выявило
В лікарні є робили тоди І то сказали той скоро стович што
тоту жінку бывшы секретарку то він тото нас продумал Фельдві Вшевызули тут
кого Богданова лубили Він был комуніст його лубили тубо під лісом і
комуністы поставили там поли Богданова Ті камін знаєте а мій чловік кульгости
рубил Хімію там розбудріл і сам собі пішол до ліса де собі
крупітыр більшу хоче а ту агрономка криче славку славку Худісів дайте пішол
Хіміі нима а він кажде лістным осяґнути блід Яшовом буду зуділ я
привіз А она каже Чуєш а загаля приіде мроз поглузити того каміня
Того шу комуністы посали а він каже Я до церкви си не
поху а до комуністів в тым Якійшы вы там забыли то Богданова
Памятник Богдану ашы його тям забили Єден был што то зайчо його
забыли а він был секретар парторґанізаций НІ забили А ви што то
якысы упівці так то певне упа і знаєте А він каже Я
його там не клю і його брати не буду і на мосину
не дам Прізі амроз той цілий амроз Амрозы тічоплігу Ти вертай задум
то голово я тобі погружу камінь Ніти си беде на тракторі вези
де хотіш а я не буду то брат Я не похоркви не
пхаю сіду того камінь комуністично Відказал Він впал деревы так само і
не урятували не урятували ци выш медицину але так є Тепер медици
насильно то было бы то был бы дотепер мож жыло може і
не бы він же был білітам Памятаєте тій слуга пришол з Вийнило
до Різдян слуга нема кого бригадером а то народу будут май бриґадиром
його дали йому куніє він бригадиром потім до комуністів вы записали Він
такій комуніст хоть куда На остатку уже не годен любити бригадером был
же Розпали ся люди там на роботу десь поіхали тамто в Крим
то десь в кєругра то погосходили ся люди молоді а старі ся
полишыли Ну тай він уже не міг Пішол фірмыном Комуніст пішол фірмном
Пішол фірмном і акцию тым Мартинові зробили з церкви музей Музей взяли
його знимку Я до нині міні так тяжко штахне пришли привели нас
зі школы до того музею Поділяти ся але я уж же была
така дівка шулже до школи до школы не ходила Але діти до
школы Выл ся діти зо школы Адины Талды діти вели але мы
тарші хтіли ся подівти кій той музей о І не пришли і
тамтой комуніст шу был бригадиром о з том фірмном поставили на вілтару
двох кульораньскых воротів він і така силярка шосвіні годувала з другы боку
А я рукы заломила кылю Боже то там і сусик был і
матінка Боже ет так такій кухацок там Ідка паранкы шыслиє гудувал Комуністка
до того сіду Всє більше николи як там шахті інтерасну мі было
шесі гоздивети може шахто єм не пішло Музей Позалу телотих комуністів а
він а його донька як сікла на Бога Але цо так цо
такзі а тепер така стала дуже з ней то добре шы навернуло
до Бога А комуністы были Ламкы ци Ламкы не шли до комуністів
Татів якій двойорідний брат пішол тотато так ся з ним сварил отічо
пішол Тот ты такій здібний тоты тикій технік техніку любил А тебе
зробили бригадиром Тот єст Я Зато Кєд є пішол комуністів то в
нашій годині никого не было такого Тато його так трохы ганьбил Гошна
А він каже А я не знаю што я тите сутворю ты
буду ся мене спитати ці можна было іти чынях ужы двойорідниці якітам
але буду ся спитати Отечы никого лиш скочыл єс як не знати
шо А ся як тату лиш пришли знали а то были передвыборы
і дали скринку тато є іти Голосували А тато не знал но
та ялже тіль сыла приписонів точы іду Взял скринку ті іду А
секретар такій Янешын на другій день каже Йосиф худи сюда А тато
кажут што А ти знаєш де міг быти Голос Скрянку Атє на
клинку Ні показовно то повіл што там не узнал же на тількы
поли был А тато кажды Яшхознул а він каже же не мали
кого взяти той Лемкы дурного А тато кажут та я ся не
дурні Але я так уже як я припису і в сілі і
в сільскій Раді та сільска радом Яну то чо я каже Жытель
Сола той пишу єм але ін коли другій раз бы знул писєвізу
Но бо в тім часі бандерівці іщы ту были же они говорили
жебы люде не голосували в совітскых выборах і за тото навет могли
хоц што зробити жебы люде наішли голосувати в совітскых выборах Особливо тоты
першы то уж были не першы як выповідати а першы повоєнны выборы
як пришла совітска влада то было барз остро нихто з людий не
хтіл вити голосувати то страшні зоставляли і страшне было А тот тото
певны уж были якысины першы выборы першы Після як тато якій си
час тата може може уж так не было Він каже голос скрямку
а душану климку Як показал на тополю выказавшы на тій тополи вже
не уданчом был А то Я знаю Я ся не розпитувала Якосы
так скрывали ту так же ту Лемкы якосы так меншыв сяк крывали
вытім не бесідували ся Місяц ту сходили хвиті то коли се все
на тій хаті залали мі полну буду А коли ся сходили неділю
свята ягна та сівата і то знайте тикы були вони были комуністы
але што приходили до нас до тата не було наі де сісти
Розумійте то на порозі сідали Абы церкву за крылету не мали де
іти то а дубо сте наколи ішли коли не ішли як ішли
то тато а мама жыл дома А як є думаме де іх
колиз на свято вала Ну то вза тыр тото <unk> рукє ним
но але ничуйте не буду де сісти а потім тыкій лікар Максюк
бусул ся Максюк Та й кажете нічого нічого Яй су на порозі
посидю Кій был добрі розумілшый А тато каж знайте я бы пішол
до є Северу якєс дарвы в тюрму посадят по то Не моє
дармо Але в нас стайні будуют а я будівельник по верхах і
блокі рубил бетоны рубил штахівкє робил мі тату і я собі кажыв
смутку дощонку рупаю під куфайку принесу і піду до майстра він высветли
дєры і ножкіт ків з патиківскіх бо зробил кісткільцьок чей уже приходите
на поріг а тато коли чекайте я маю меблі тай приносит дая
а він каже його прекрасне Вы міні ся тілю для тото лекубым
попол В ґулоспі бльокєр робил тыківу на стайні бетонові Бетоне на воду
дахівка не шіфер а тыкі Коротка тколо ткє дахівкєря ся татові помагала
мастяти ты патині О то все робили тату мій По тім верхі
як же вымурували тото то верціє тату мій хотіл робити а тілько
мій тато плянів наробил нахыти То ям ся як же было більше
ухіло дошколити вже знала вшыткы архітакто чай кажу тату то ви маєте
специяльніст архітектор зіло Тотато ішол розмірувати там буду треба были на косякыі
подужыні на попері на косякя Рівного і Посвийсу О то ту силі
Боже ціла купа того єй я все іду Нераз те і кажут
о стяпешло тато турбил архітак тот ту архітак тот ту асповлял сельску
школу як селі та щере кляшы Так было черех мамы тоже так
само Але сільну катехізацию добрі знали і дуже мі тато співал прикрасно
Тато дуже співал прикрасно як ту закулят лов то аж Мале Я
піду за дунайтя Ойля тай люляй оцька Я піду до раю <unk>
Кытка два шары буры оба два пішли коткы до ляса наробили галяса
пішли коткы до бор наробили гамору Си Хоцка стуля Але вы нешо
оповідали про Вашову віця а не оповіли сте про свою мову Я
бы хтіла жебы хоц пару слів повіли сте про свою мову О
є бы знали кабуло зразкова сімя Богом дана парабу Мамо якы пришлег
авто мамо што Робило ту коспіцийок коли госпі робили на вланці буракы
сапла На різні роботы ішли в зимі Кукурудзе сапали бульдеса пали булоракє
сапали ну ся отече вышолку лгоспі гнує на кєдали фіры назили кукурузу
лющыли качаны складали же там брали на якусь переробку цілий час або
сы рок Коли бы дол содокто нас в содок і мы в
сотку сиділи а в зимінє і высиня то нас закрывали в хаті
то єдной ту другій то тратій і мі ся так діти ба
зрыхтували єсти і бы мы не голодні были а на полудни пришли
Побудували нас і пішли дале на роботу Мама такій выконавцы было чуже
на пенсиі а ся уколо спі робило ся робило бы все Нема
кому Вже ся муз Яш повызлітал не ма кому Та куди поратуйте
той кого сплатите Мамы тоже мамы дуже а яка была здільна І
каже бы я знала бо я не мала будбутскє дітям З той
Степан мій братяк сівродил то будбутскє не було там де берали мім
Мартинові будбува мама ішла мала такы дебетівкы нухужкє называли фатушкы і думали
тоты ґорсати то мама взяла і каже Заміняйте міні А дахто каже
ци Лемко на кральос і пришла забы ни тобі міняли Адка Лемкова
было той каж ти охото жінка з дубрами пришла та має маму
татова мама ся были слаба бы тато помер то там пшеніця на
дідо Леруста што выороли поли не было де поховати на поли баба
ых шо баба вже была з нами бо была старенька а мама
єсти кобы дати бабі выслобонька а сама шу не будте крупили тайнотини
те яєчку булю з білый якє згіло тикє він на сосі і
тикєм ішол і на двір і тикє зелене ішло Але вижіл вижю
бо Бог то нил Дужых дін што мало Боже Як поприходили тілому
лодіту скалу світу здоленя то с бурштына як грахі зо ціл мамолже
яєчкы сметанкы молочко Ам детайовий таты тот праця тошовы выздаєте а мама
кажут Я знаю што то є Я маю і вы бы будите
мали Але каже Я хочу бы я зна ся набідил Цыганы шыбракє
Циґаны накрали і прішли і хочут Не робите али там будбучкє там
хліба там єм тону а мама каже А я малоткє хусткє файні
той дімянові праздны каяю так пахне гадай си абы хоц скєбучку того
хлібчыка дали бы я принесла бы м на ся не было Степан
і мама тота татова мама слаба была бы хоц єм дати кетрошків
тай пішла ти каждыкы хусткы моі файны на кралос іде мож і
псом за гузґолома кажете єйой та чоловекій та наче вам хустку не
хочу нік не хочу а хліб так пахне бы там праздник был
І потім яшли Додімняной думанно є сестры а мама каже Боже як
ся подиви на ту хату шумна псом бегут го і м навыгнула
за ворота Та як бы тепер пришла то я бы єй єдала
не тото боже доробила ся Мамо было дуже щыр дуже щыр а
як ходили ткіло і кісіб то а мамо все давал амникальт шольде
якы на пясім зальоди стеже а мама кальт моій діли дати а
він найшол хоц робит хоче найпяв хоц найнесе дітьом што хоче Видити
як то были люди як они были выхованы од маленькости так іх
навчыли і такы як оси мали час чаральны тоты зосады і мамом
не з єдного року были тато з <unk> січня а мамо з
<unk> квітня єдного року але уже пришло З Польщы Петро Шалаш довил
документы бы покрали по буше в Луганьску зіл написали Русин то се
тотово што була та комуністка каже Я не комуністка то мій Богдан
комуніст Але по двісі я зас найшла твого тата Свідоцтво про народжыня
то він пише Русінкій а я кажу та Кыівска Русь відправліли на
Кыівску Русь Шовиц колоти тотосто з тым і унал ся Ветокой рускє
вытокой рускє Я казували по рускы не гворили по лемківскы з Польщы
приіхал я ся з ним трохі тако перечыл гадаю ся нушыте бабу
плеташ ся як не знаєш што плеташ і сы Виє Переселенці виє
переселенці я кажу двічы дивил же были часні а же переселенці най
же буд якє хочут Тото а мама Тато Тато же після єй
тепер і перше ся лиш поприходили першы тоткой дзьобо дужы дзьобы Чого
сы пришли на ту нашій землі А мій тато каже Слухайте іді
до Сталіна спытайте ся Сталіна він наколотил світом Післовашых до Росиі а
нас післов на вашу землю І дякуйте Богу ж ми ту пришли
барбями вам землю і мы ту будеме до самой смерти О А
як бы мене приходили то бы тувас волкы зіли бо тужы волкы
ходили там попід нашу тоту сторухату попід вікнові кноткє лунызонькы буль тато
ліхтарню взяли війшли на двір а мамы се Осиф ти ідиш волкы
Осіф ди ідиш што ты робиш што ты робиш Осиф верні ся
то всесі легтали татустив а волкдузісі ліхтарні воєвідцько Но такы трохы іх
споминали а ся од антикій бул ту што іх вывіжли я бы
ним з Сибіру попыхли І тота жінка шлату мил єй були трохы
букувала і кажу Скаже міні Тобі у субіру буду добрі одти коли
на тебышу тыту прилізло так само і єм Чого ти тыкал чого
Але як тато пішли до неі і указали єм мі кажут бы
я ся будувал Ци ви не будете протів а она каже Ні
ні ні ні ні будуйте хідуйте хіто ви як приіхали з Сибір
то ся тато запрошували де сте ішли на Ябка Ябєнкє тато сказали
Будете куртували шкода Я вам заплиту Іли єйдім сю черніці була тато
кажут Я вам зробил бетоны за свій кошт а тотє не вытягайте
боколісі ті бетоны не видате не будете вымали і я і тоше
Ваші тоті бетоны м не так посклали ні як треба А унакаждут
як так кажете то добрі То яка она было добро же путім
після того А то як прішли Лемкы Прижыли ся і то в
ріжнях як прішли дуже Дуже вытого того сусідо хату нжіют бы він
помер не в долині Як бы добрі жыли то стры чу чу
чу чу чу чудо Там на углі така хато было што все
казали на дорозі хата Тоже дуже з Свіру пришла тыка Сусідам церна
хата тоже шуше не веправлена Божый Яка Янка цудові люде а мого
тата тягнули всюды по Дим Янві Потинатника Пунові Мартинові Підстайві Аби робил
бльокы аби ждахівку аби бытонит оці на воду всюди тягнут нема рады
Тато кажете я не пообіцяю сім на раз Знайти тако по чагі
Хто скорше сказал до того піду до того піду до того піду
Вівці стрічат звели вівці може підати пострецю бо нима кому бы не
уміют але має тыкє ножниці може бы тато і шул Сільну сильну
сильну Потім дуже ту у силі было жы дуже добрі Як тату
же знал ся роботи ся ішол робити же поважали же його шанували
Ювий як майстро так майстроже же нихто не споминул зерку цих блоґых
не казал я в Димянові Ти лемку ти лем кувнюці ты лем
кувнюці Тату так ся більше уже был трошіскє новців поговорити як тугу
во а мамы по лемківскій твердо Ну твердо ту заказали Ни двісь
а в нас і не навчат ніяк по ниж по своій є
ся мій тато любил так сказати як шус Говорили за Лемків што
шыстетія быти тій а тато каж значе была така наша приказка Присмут
ся на себе і дост буде з Тебы треба ся смутріти на
себе Дякуй родині як він жыє і як він жінку і з
дітьми ся обходит му а втеди ся смутрити на кого Я николи
тата не виділа бы пяний был бы якуську пічыну заробил ня і
як ґдес пішол ці дар вытисати тішла виділ же там скрута а
то будут вже за союзу та ся зо Союзу буду були рублі
То три рублі на день буду за тодар лошы тамта взял а
да треба буду дати обідіти м А мкажут то ты маєш своі
діти будут ся і для моіх біти Так дужы такі то я
такых не виділа в слікє гыб і тотуй мам При кінци нашой
бесіды звідала єм мою респондентку ци єй Смо <unk> Цікавят ся дакус
Лемковину і чымси лемківскым Повіла же цікавят ся же і для них
то што си значыт Но то на тім завершуєме нашу передачу і
другу част інтервю з Марийом Юрик в Дому Вуцик Жебы з ньом
поґадати пришли сме до села Різдвяны што недалекого лиця і бурштына в
Іванофранківской обла Думам сой же вартат іщы раз гел пройти бо мі
ту ся барз подавало Ангі дякую пані Марисі і просім ся При
мікрофоні была Анны Кырпан Оставайте здоровы до стрічы за тыжден Зародили сатаркы
за гором підеме мы з кошыка ми будем ми хырвати будем ми
торґати з кольорами з конорами будем мы хырмати будем мы торґати сконарами
сконарами Пришла бы я до вас кого бы м сміла Як бы
сте мы дали што бы м хтіли того шгаяцька што мам елиского
то бы м хтіла то бы хтіли то гобі леничко То бы
хтіла то бы хтіли шо бым я до вас кобя сміл Як
бы сте мы што бы ахті а то дітя шмар што матькарде
міяхті то быяті а то дівця штарна што мамоць качане То бымях
то быях За гора ны підеме мы з кошыка мы буде мых
рвати будем мы торґати з конорами сконорай будем мы хырвати будем мы
торґаты сконорами сконора