70% #2023 - 70% #457 Нестор Русиняк, Різдвяны (1 част), 16 VII 2023
Еп. 2023

70% #2023 - 70% #457 Нестор Русиняк, Різдвяны (1 част), 16 VII 2023

Опис епізоду

Odcinek prowadzi słuchaczy do wsi Różdwiany nad Dniestrem, niedaleko Bursztyna, gdzie rozmowa z Nesterem Rusyniakiem pokazuje codzienne życie w niewielkiej, starzejącej się miejscowości. W tle pojawiają się też wzmianki o burtstyńskiej elektrowni i jej wpływie na okolicę oraz o gospodarzu, który opowiada o swoim domu i o bocianach wracających do gniazda.

Видам вазму моі слухайці при мікрофоні Анна Кырпан Такыма ци подібныма словами звертам ся до Вас од початку <unk> року Кілька разів юж мі выглядало же проґраму <unk> процент буде закрыто Коли зачала ся пандемія пак коли зачали ся полномасштабны русийско украіньскы війны але продолжували єм дале глядала єм ріжных способів і форм жебы продолжувати Хоц было то легко але не заперли єм проґраму Назву проґрамы <unk> процент выдумал Богдан Ґамбаль якого уж неє знал <unk> процент то мала быти оповід о Лемках в Украіні был приблизно <unk> процент Лемків выгнано з рідной землі на схід В проґрамі <unk> процент мают звучати все голосы нашых респондентів Мают промовляти жывы люде од самы передачы гыдут не на жыво Налетят до вас в прямім ефірі а прирыхтуваны наперед І леж не тоту особливіст в проґрамі <unk> процент бесіды жывыма людми для ній єст важна Не хтіли ся бы того формату зміняти але змінили ся обставины Зато не годны єм далей тримати ся вызначаных од початку принципів Єден з них лемківска бесіда процент то проґрама в якій окрем даякых манятків ма звучати лемківска мова При тій самій єм зачала робити тоту проґраму по части задля того жебы научыти ся в такый спосіб лемківской бесіды І тепер мі барз трудно тримати ся того принципу якій запроваджано од початку был респондентів штораз то меньше і меньче Зато тоту проґраму очывидні час заперти Може не навікы може до ліпшых часів а може і на все В каждым разі кєд буде колонять словис достойний трафите до ефіру нашого радия цут буде ся даяка подія і о якой кунця знате нашым слухам то зас пуцюєте <unk> процент А тепер послухаме другу част бесіды яка зачала ся тыжден тому Припоминам же з Івано Франківском пішла єм на полудньовый захід до Придгіря Ґорґанів а конкретні в селище Солотвин Нараз оповідали сме де Украіні особливо в Голичыні Компаті замешкали по выселіню Лемкы Но власніщысо Лотвин не належыт до такых місц Цілком не належыт цілком не належыт Бо не было в той околиці сел перше заселеных Німцями ци Поляками якых переважні і Росиян выгнаных з Польщы Но то можна было ту Лемків стріти хыбай припадкову то власній был такий рафунок Пані Мария Дямба з є покєба замешкала ту бо мала ту роботу І она і єй муж выбрала свой єден фах геолоґію Лем же по технікумі пан Миколай Золочно вчыл ся пак і в Інституті Марияніт бы вродила ся єдна дівоцька Ґалина а пак друга Світляна то власні она Світляна стріля ня в Солотвині Но але о той роботі ното власні в Солотвині і в околицях было дос роботы для ахеолоґів бо як і всядит в придвірю Карпат так і в той околиці вядали і знаходили долу Ґаз і інчы підземны богатства якы залігали в ту посісідство Нагтова ропа ґаз є добивают іх і з них скорыстают ту і днес Нові для люди якы при тім робили поставленых дім і власні ту родина Миколи і Мариі достала скромны мешканя В нім власні і Бесідуєме а і обзераме стары знимкы тоты іщы з Вышоваткы власні з того невеликого села з Вышовадкы в Ясельскым Повіті походят родиче пані Мариі а і она тиж в ним ся вродила в <unk> році дзямбы родина Війця і Маслеі родина єй мамы то гейбы модий Лемковины Іх доля то направду доля пересічной лемківской родины Єдных біда гнола в Пілнічну Америку другых Полудньову хтоси втікал од депортациі іщы През чехословацку границю хтоси іщы скорше перед <unk> віхал на захід Польщы а інчы такой не могли уникнути выселіня выселіня і на схід і на захід Розлетіли ся на вшыткы стороны світа як тоты пташкы Але не вшыткы пак ся стріли Но то послухайте кус нашу бесіду Вы ся писали з дому Дзямба таку Мама была з Маслейк Так Так уж знам Вашы родиче то мама тату з якого року мама з <unk> року <unk> І тато і мама з Вышеваткы Вы повіли же тотого родина была більше як ту наз ним пак Ту видиме трьох братів І двох бісестры А были іщы Діти як был Йосиф де поіхал на заробіткы в Америку вернул ци ніт а Василь і сестра Вулька в Арґентину Тыж на все Нє Василь потім ся приіхал сюди на Украіну сюди Власті Так зовсім А Улько што лишыла ся так го вне дітей не мали на тят вшыткых было вісем Так плокнул А ту мамени родиче а ту Ту Моменос сестро і Марина єй доцівка О дві сестры было дві сестры і хлопец браты было іх четверо было мама дві сестры і і брат Мыслеі Кус родина менша то я так розумію же зато же тотова родина была дос великой мусіли давати сой рады і дітям повіли же мусити яклоси думати де іхати зробляти так де муси де Йосиф же поіхал што был старший і так Він был з <unk> р Але найстаршый найстаршый Як листы писали якоси екосы переписували сякы з язнам я знамши як уже він приізджал сюди з Марякы до Львова бо дальше ниде му не можно было іхати дотоды приізджали моі і з Чехів Тета отого тета наймолодця тотаж в середині Ту она в Чехах то же приізжала з дітьми до Львова Новідзеня Как родила ся тіла в якым то могло быти році в шістдесятых роках Але якій самый рік я не памятам А тата жыла деси близ буду границі ци Но она як сказати Як же хотіли нас на східляти выганяти то стрик Дмитро він тік і жонатий был дітей не малы і він і тота з малым і з чоловіком деси поіхали дальше близю до німецкой граници в Польці А тота тата Словаків Чехословакію там через ліс близо близко том близку були тре студа поіхал пішла І ся аресла якоси грони а мы ся лишыли тату переходили бо то як Добре тото шыткали дома в хаті тото болотно тото такє грубы то все тоткє для роботы тото все было а якше ліпше штре было то ітишли собі ту до Словаків ти скупували та уж ли том свобідны собі ходили і там купували а дома шыли опіця та якысы капаты ґорсеты запаскы осім такєвы так Е то з той родины як бы тот брат і сестра зо своіма родинами они не Но тота оли ся повіми таку тота а Ганна тота наіщы дівкы была як пішла зо грани туда до Словаків Ога она дівком пішля та самы ну сама перешла ну сама може істи колиси там мала яєчку затримал там і перешла і уж там зо мишко там вышли завіша ся тоже за нашо Ти там же сме туда єздили го а дато Жатец Чехословачына Жатец был такє місто Жатец она там добрі ся мала двоє діти мала там хату куквартиха І то власні была така стріча родины коли і она пришла до Львова і пришолнак брат старший Юасиф Ей приіхал приіхал зо Маєкы а там уже приіхал Андрий Андрий на Тропольщыні бу і там так Е ушыткы ся стріли де маєте ой до кольоровы додому із кольоровой знимкы не было так Осип то мама то бато угм а тото Татеха з Чехів тота м ой а видно праці хто з заграницю Василь той Андрий О то сын з Чехів тоне і Мілюшка тоже з Чехів ма то Андрийовий Сынти наш наштут В самым центрі Куломінскєвиця памятникы Но то історична історична знимка же так вшюткы ся стрілим Але не знам ци Мали можливіст спокійні побесідувати бо знам же слідили так ма коли хтоси пришол напр з Америкы то Хыба деси по парку бы ходили то може та ходили были ся по місті бо так дослідили Із приіду є провезу машыну дак комуси лешыт машыну ти так більше і не приізджал Ну та він уж тиж был кустарший той жолтал малыс як то тепер кажут бар а як тото было там якто ся называл нехтам такє осусвємал быжы лам продавали ден Піл ресторан Дай бы то кажут маленькє тикє ресторана Но штоси та вы в <unk> выіхали так з Вышоваткы Ного Осифа то іщы долше не виділи Таз я зовсім не гм іх мама напевно не виділа Тото не знате уж кільку років Ай то він уж давно помер уж давно помер Но я гварю же він мі іхал до Америкы і іщы давно так так то не знате уж кільку років выіхал молодым а уж старшым был повісти в повалі до сві повісти уж макыі то та так То то была історична сільця ціле жытя там прожыл што оповідали тоты заграничны заграничны руды дале добрі ім ся жыли там тир Выповіли же брат метро выіхал на захід Польщы Мы сут до німецкых граници абы не єхати сюда до Украі з родином родином тай бы сам себе вигнал бо пак выганяли тади а він єса сам себе выгнал там і сам собі Господар і то же ме туди єздили з чловіком Лем там господарку мал то же так само як і вдома ґзурал бур тантосину сіял кысадил кормил ся гом три доцькы мал три дочкы дві щыли ся всюдистом а молодця в школу ходила казала Я тіж хочу ся іти вчєти я не хы быт здугноів Вы підтримуєте тепер родина тото тепер медже собом діти тых повіны так выґа слабо контактуют як тепер Мили слухаче припомином ся днас бесідуєме з Марийом Кєбом з домом Дзябом родом з Выселадкы Запроводила ня до ней єй дівкы Світляны яка з родином на початку полномасштабной війны выіхала якоси чудом выіхала з Марию Поля і пришла до Іванофранківской области де з родином жыє в безпеці Зас другє дівка голины мешкат небарз далеко і тиж близко гір в Селиці Розняків Думам сий же тепер зробиме кус музичну перерву в минулой передачы чули сте якій співат пані Мария Але повім Вам же не лем она а ціла родина Дзямбів любили співати напр дівка пані Мариі Галина уж богато років певні іщы з тых часів коли постала соспільна орґанізация Бескєдскє Зиблядство яка входит вытовариство Лемківщына співат в ансамблі Бескєдянка Як милют ся то тот ансамбль діє власні в Селисті Рознятів Чули єм іх выступы но то може і Вам дам тото послухати же за к сво што такой моє рі завжды завжди є гынівыше чок Останя сызло Лезго свойы c лем дружы гый сой То мекусть побесідували про родину няня про родину мамы да В мене брат той на два рокы швид мене молодший то він принімал участ в калості в тій капелі співал Мушыте бы што там є пелай єздів скму та Хоріта так ольківскы тавий ся студенко та І він выни єздили в Ждыню ци де там ватру єздили То віншыватку іщы вдивити ся то што не машы дивити ся бо то же нема погоріло чышло томже понестянок згорено згоріло І він там зустрічал ся бывстыма Сестрыме темешу в Польщі там не одна приіздила сюда до нас було а так тепер Но они по якому бесідуют Но по драгу Бо недва може може і спольщыли ся може як де але они по польскы самособы а лежы они іщы і міли говорити по свому говорити то там стрічали ся а Бо то як бы рідні медже собом контактували а тепер як бы двою рідны То якы ци товды кыз дулепер з інтернатом то можна през цілый світ бесідувати Та як єст інтернет то можна бесідувати та з Чехів таку фотоґрафію тета Веслава О там єй шыкы середина се бесідят чышвятом Ціло того тє показати тутого брата свого такого теперішній Коли видіш політаштеперішній гінже Помер в <unk> році а наймолодші браты будівельникы были Вціли ся майті вціли ся там ґде будівельникым стали цінне тото вшытко цінне было то ціле жытя ту не так як тепер знимкы робили кажду секунду Ога гото як бы в Чехах были оту брат Як бы всяках были ты сфотоґрафували єй чловикы і я і моі дівчата І то якій рік песю тут ніт О єс свята як выходила заміж о ся Бо не там маліу Я кажу не было бы щастя але нещастя помогло было Тепер то війна під час війны в той морілу воє взяли москальота і у ней ледве звідти ся вырвали І тепер ту Чекают по перемогы До то мы кус побесідували про родину тата мамы мы кус побесідували але я хочу знати то вашы родиче такой з того были села така той кыта і они поженили си поженили ся коли В <unk> році <unk> році І шлюб брали такой вышывальці Вышыватці але брали шлюб у грабі Гротам грекокатолицка а в нас же том переходили на Православі ну і там не хотіли навіт шлюб дати вян роду Кілько годины вышываці не перешли на православну конфесию і в грабі была церков рекоменту лезка же ходили тадне хрестили тоже в грабі Гм гмм ту церков ту ходили в граб є они істі ходили такой вышываці Але вышува ішли там уж православна ци равы Але они до печатках іщы там змовляли ся бы том свічку якыси татові не дати А мамо моя батькє мамені були православніж православні о Ти а мама ся татови передавала істи як забыла замужня Овшы о том протів тебе там в церкви хочуты з тамы якыси світскы давали тішо о тато собі взял якуси свічку тику шыбісю зрубил то мі дес і взял і тут коли світскы позасвічыли а він собі а йому не дают він собі свою одягу найбільш світску зосвітил то было так же колиси давно в церкві Были такы напереді стояли же тримали такы великы свідскы было так тепер може так неє тримали такы великы і то Лем такы могли но не знам поважны ґазды тоты великы свіджкы тримати напереді Штоси такє было буд хто не міг тото може хлодит о тоты може ходил зопозы так гм врадиме лоці на подругій світ а я єзджы жыют Вы найстаршы Вы народили ся в <unk> земі і по вас хто брат <unk> Ваню Тах і Мизьо Михальо <unk> мали сте двох молодшых братів так гейбы вас троє так троє не слісті была сестра <unk> році Але то Померла ся маленька о тот ся слобувало на тиф То сестра вродила ся уж ту сестра то <unk> році І померла цілком маленько Та муленька то тато захворіл на тиф сусідовичых лежал на тиф лікарні потім мама Потім я і потім брат а бабця лишыла ся сама в хаті Маме нам а това мама Она з нами приіхала на Украіну Но і потім мамо в лікарні народили Но і там яку наслобати там дитину не тримали чого Сиддали додому Ти бабце коло того ходила ти Я знам як она там ходило тяжко Та ти померла дитина Потім тату як же выздоровю ти пішыл вєдати сой роб роботу дес Ти нашол там сусіднім селі Букова называло ся был колгосний млин О і там два коні мали і тоту же конюхому як казали струіл ся Де добрі мы не голодували бураз при млині тато робил было нашый дахто і приходившый кому здавали там мукы ото <unk> рік то тяжкый был О так Но <unk> вродил ся іщы Ну то його Дак <unk> ся жадил він Я ходила то <unk> клясы Ду вели Так А потім уж тато найшли Овців мали звязок і з калушом бы тому же в калушы жыли е сестры мамени бо і тудаме переіхали Но і там по квартирах Ходили ту до сюда бо то купити хотіли ус хыжы то не было як за што дуже по квартирах а потім же з двоюриного брата од того барни жінка робила госпі до Ярку єй дали пляц казали пла і тоді мы хату будували на двох Вы мі вкус оповідьте што вы памятате такой з дітячых років што вы памятате яка тото вышыватка якє оно было невеликє но але є великє село было З Хаты близко стояли і были од навіт другый так што до сусідів з зими навіть бусіком по снігу могла перебігти Нема в Высокы Гори Ны ни та ну але там ґаздувати тяжко было бы то землі была тяжко камяниста таково От але робили ліяздували сте што мали мали мали в ся мале худобу коровы коні вівці свині гусин общым птицю Но і так робили но то не бідны бы єсти бушы файну бы Но земля не была аж така добра але выкусмали той землі То бы землі землі была Ліз был мали бы потім якы уже нас выселяли нібы то нам давали таку кубатуру і там писало кілько там морґів поля кілько морґів лісу Шо було Ну то люде робили ти Тым ти мали От Тепер каже ліпше альбом бо тепер дуже робит фотоґрафіі дале а ту може видіти в телефонах а тами пропасти можент Оду моє видіну товту можно видітка добры пукату праправду кісує показати Мама богата на правды О го тоті два браты старшы і молодці Вас ся так моі Ті подівальникі той артист співал в Польщы єст рік Вы повіли же вашы братя єден і другій так В <unk> році помер і <unk> Ой так біда Зас пришол час на музичну перерву Тым разом подаю фраґменты з нашой передачы о ансамблі Студенка з Калуша з <unk> року Бо братя пані Мариі Кєбы з дому Дзямбы з яком днес бесідуєме тыж мают стосунок до студенткы Іваню і Михал і дівка Михала Світляна Петрустяк яка на початках діяльности студенкы была музичным кєрівником ансамблю Видите то як бы фраґмент той передачы выдостали сме з нашого архіву Най же тот фраґмент з концерту якій зараз прозвучыт буде красным спомином о них Тепер вышли на сцену лем двоє сам кєрівник Беяну Ган Магловскій і Іван Дзямба жебыли співати туетом світ місячку світ A выходы A ЛАПІ A Пон Іван Дянба добрий майтер ціле жытя будувал тоту місто коли Але гнецто бесідуєме неуйтім о студенті і о лемківскій співанці Дзямба Іван Михайловіч Мітати моя мама і вся моя родина із Польщы переселиці Одпадємо гышываткы ястлечку оповіду бо ти так пішло породу Я то люблю співати Мы іш тенцюєме але так не змогли сме зробити кус прову А і як фестівал куте найбільше Тот уж умы зводяно ловскым співами світ місяцку світ є купы такы Берти ся рекруты тіж люблю І выновино червененькых тотя буде пити і тако я люблю Не были торочыкля знаєте сумнавды такє знатсити богатых та єку дуже богаты співанукє знам темкільку руків ансамблі <unk>ene Яка вісіна Джы жытя прошло хоче лем Вам іщы так само Бодай іщы А то я Вар дякую абы вашы слова до Бога дошли Але мі та доповідал што в нього было <unk> років для народжыня темым одповідаль на дня роджыня тат ми той бажаме іщы прожыти <unk> років А він повідал а Бог тя не послухат Але так помер на девнос на <unk> рыці Святливою Вам тіж дякує А тепер буду просити іщы суденю сівати Іщы наро буде сівали Іван Дзамба а на сі протиме треба о A не Анля права нары роды Длявого І вы повіли іщы же што ваш брат же выступал єздил до Ждынівату Ваню был такій вышыванці А вы не были для дея не была Не охіли ся на тото треба было вык выробляти ты документы заграничны паспорт Отдея якыс такше не приш не могла О а брат дуже там як бы было в колусі жыло весь час Я бы тоже том принімала участ так бы я любила співати любила Но так пропало свойом роботом І што тот Ваню повіл як він пришол до Вышоваткы што йому дам Та што він том виділ бы нич не виділ былоку бо нич не было уж Не было мич такого што він бы міг іщы з давных часів торошто дихатниякых ся погы погоріло том понесю нове А што він більше міг видіти Але был был на тым місци тих Вы може памятали дашто а він шато може запамяташ як ічого не лапусте будуш памятати А вым памятате дасти Йовал тарку Намятам Я знам што брали мене до церкви єщы є в дитинстві дуже мліла надвір ментили Церкве церкви того диалеку то лез лестє од нас низдє Нижнім кінци Знате я посмотріла на тоты знимкы но цікаво видіти наприклад якы люди ся зберали Виджу же хлопы уж такы гоноровы же они уж по тых костюмах А я виджу наприклад ваша мама навет ту уж як пришла она не зрікала ся свого струю з дому она так позберана ну неділю повіме так позберано такєм домам ну то барз згарді выглядат ба згарді выгляда Іщы хоцю знати хлопы вшыткы были уж так по европейскы Ци были може старшы люде то такє на свята так о так А на каждий дан якы президенте такы собі кєсе на гавеці том было такє з такого полотна тканого сло о такы А той же іх ралих скупляли такы і а лишыли дома шыли там были кравцені шышыли опільцяте ґурсаты лыже часто купували по словацкым блоті та словака на тоты кабаты а на материю на на тото вшытко дак так Тотами быше рішыли же то м собі самы шыли Нота на приклад гуртате што каж всешыло суйци был краве Ні то кравец был Кравец бы може кравцені были Цішыли шыко то може кус тяжко горцит добрывшыну тото прав є кравцені А вышывали самы острыту то вышывали запаску а тото є там зуму тым басунанка баса базункы прашы дракы декоративны удас може і высиде то гы Ну а Тю памятит ся то ден коли юж высиляли Тот дес так же може травень так што уж тепліше тепліше з толгу де місяц напевно в дорозі были То іще добрі же іщы на <unk> році шо нам дозволили істє брати Што хочеш берати з субом Вы ме взяли машынку швейну єс ся вино оно мене є ножану жых в Словаках обміняли на дві вівці о машынка І мамино придане было такє вада Жы маю тоже тоту скриню ваду єст єдла ту та о Це основне шымаю Ну так переєны брали тоты заголовкы ну є так в тым товарняках можна было взяти корову Ґарову так і корову брали Там разом в товарняках там от застелено том видно соломом было атакувати собі застеляле там перенимали тото ся єй корова том Овсю долвы єхали люде по дорозі вмерали вот багато было ся помрали Ти так веслек жому вмерали по дорозі Чом вмерали по дорозі то я знуса но ци то были просто хворы ци стары Цо были маленькы діды Яколя за діти не казали з за дорослых того дорослых тар Може може страс того всяку было так достанці Сталиньска областя по моім карань ци якусь том карань называєте чыя тотну си так Но сонцедіньсконасконатко так ну то є видно мнетам місцеві ті головы кул голоспут ци тото мало видно завданя такє Абы ішли собі брати кого хочут то не вязно шом бы выберали робоцю силу давно што Кого лишыли тамты поіхали решту дальше дальше Водвуйку мій Лишыл ся в чуріні його лишыли там то там село великє было і школа і церква то все там было А нас уже вкінецы пару хат был може стріти таде кє там третіє пару хыжі было і то ми тата з дочкою і бабою мамою ніби ну і мы і татова мама бо то татова мама была з нами а мамина мама з сестром о А потім уже приіхал з Німечыны боєі іщі в Польці были то сын тен поіхал в Німеччыну абы шробити гыдно А потім як мы вже были там в Климушы він нас найшол і туда же і туда приіхал з Німечны От він собі том Він ходил там з якою з дівчыною місцевою ходил а потім же сестра померла Така привидска была ужы вночы На двір выходили І вітер єй обдутал ж напри зашля до хаты і голова заболіла ти голова быти головати головати пару днів голова шолже і не вставала з ліжка там казали або взятим якій з них такы дідо Видно жебы с покликати покликали а він подивил ся каже Як жыє до девяты днів То буде жыти А она вмерла дожыла Ну і товды уже на похорон то приізджали приходили такы родину якы знайомы на похорон от і там Ванял мі то брат мідвіний собі там єдну сподобал гаврилячку от і потім ся на ній женил А він собі з дівчыном якысимтом хладил Ты Ты і ясно ся напевнує так дале а така файна дівчына была оно продавало маґазині Дикы су як казали манку зробила так не достачыт шо манкы ні судили єй Боже даколи судили ні за што Но він тоді женил ся і так поіхал а потім уже узнали то же полатім його дочко оця што така кучеряла Надя Тоже кілько років мала сиже ту в кавушы і узнала якоси бы там вашы лемкы є якосивно узнала же є братний Значыт тойде ледіти так што была в тюрмі тота в маґазині продава Такій красин казала він приіздил туда вкаус денаді тосіма але яне бы я так все спочатку хтіл з домя женити Но і што быти і так она она была што єй заарештували оно было в тюрмі і товды вродило таю напевно Одкал такы красы він батька вдал вся често батька і тимадя батька а ті двоє же є на маму Бона четверо дітей мала мал Іван Братко овдалс Певну маму видите якє то в жытю і не треба і кіно якє то в жытю было і то імятам племусі мы жыли там Той нам добрі было єсти мали што корова было то ся І тато мыслобойкы том навчыл ся робити людям Бо коли сы вас бы дели бо такы мыслобойкы так ну ти до школы далеко быловати тато каже Я тут не буду жыти тут не ма чым наіт полити Єден до брата брат Андрий был в іншым реґіоні там уже і угльом полили А тым ту поіхали туде до брата Андрия до брата Андрия І там в нього были троха а потім пришли такы флейкы ктепер кажут брыкє зробили што будут назад домів до пості пустяти такы зродустил паст татарку ва І давай хто хто хотіл і давай доберати близче до границі Те мы так люди повірили так і мы так попали До гірова До коли грани самонито Ну і там на тоту лісницівку попали бо дуде підеш скрил хто над даленом там жытных там святу Далем Да хату нам дале хату таку на штырі кімнаты і там по каждій хаті по одній сібі каждій квартирі по кімнаті были А там похворіли ся Батькы мылів і меді обыдвоє зла званьом похворіли диф От і тату думали шуже все шымре так тяжко хворий был хворий был мама там народила шытину то а потім же і баба померла ти мы же батькы і нас двоє з Іваном же тотато нашол собі роботу там в Букові ото Яючка зала конюхом там робил ти нас єст було шо потім же там сестры мамы і сестры то дві были в калушы і мы давай туда до них поіхали Близю бы там никого де не были там никого не были з нашых З Лемків николи в місце витамо та і поіхали туда І там бы м же оселили ся Декяту бы Я Вам дякую Моі наймилейшы слухайці На тім завершыєме нашу бесіду у нас в гостях уж другій раз была Мария Дзямба помужю Кєба яка вродила ся в <unk> році в селі Вышоватка Запровадило вас до ней селистє солодын Івано Франківской области Анна Кырпан І на тім пращам ся з вами і не знам коли іщы ся стріли тримайте ся оставайте травы жыцю Вам вшыткого найліпшого З вами была Анна Кырпан вывано Франківскы Майте ся красні

Автоматычна транскрипция

Ви том вас мали моі слухайці при мікрофоні Анна Кырпан Хто з
вас слухал минулый раз нашу передачу тот памятат же были сме в
селі Різдвяны вы Івано Франківской области В селі Різдвяны яке лежыт на
березі Дністра не барз далеко од Бурштына ци Голийця Но і думам
сой же і тепер тадень підеме Ци ідеме з пілночы ци з
полудня хоц з якой стороны здалека видно три трубы Тоты руры то
комины бурштиньской електроніі Низшый комен тырчіт небо на <unk> метрів два высшы
мают по <unk> метрів Пуштиньска тепловоелектрична стация робит переважні на углю лоны
в жолтню єй обстріляли ракєтами Москали Але не барз пошкодили так она
фурт діє товды она перестала давати електрыку на експорты в кріны Европы
было того браку Украіні а тепер експортує зас Бурштыньска Тес теплоелектростация діє
од <unk> рока але так остаточно добудувана в <unk> Електровня дала роботу
людям в бурштыні і селах довкола але дає і шкоду для еколоґіі
і то велику шкоду Дим што фурт летит з тотых трьох высокых
коминів зтруює повітря землю воду в близшій і дальшій околици Але мы
повертаме вбік од той головной дорогы о єдно другє третє село і
Юсь Різдвяни Тото гарде невеликє село пережывот очывидні тепер цілком не пору
розквіту бо молодых ту мало гыдіти праві неєм В селі штораз більше
хыж де тепер нихто не мешкыт І до храму сходит ся лем
кількору усіб В Різдвянах по ІІ світовій війні поселило ся кількоро лемківскых
родин і зато пришли сме гев і бесідували сме з іх представниками
Но і продолжуєме зас пані Мария Юрик з якым остатньо стрічали сме
ся зопровадила ня до свого сусіда настора Русиняка Не знам ци доложыли
в те такє зявиско як я же нараз молоды люде цілком выглядают
якы стары стары знеохочены змучены жытьом ниц іх не цікавит такы цинічны
А тоты найстаршы нераз сут гейбы гейбы молодшы од тількох молодых Ім
хоче ся жыти хоче ся дашто робити хоче ся оддыхати выселім гурті
они фурт дашто сой плянуют но будуют ніст плянуют і роблят І
коли знакомиме ся з кымси з такых сеньорів легко можеме ся смилити
коли рахуєме в голові кілько тот чловек може мати років Я цілком
могла бы дати чловековий якій не стрічыл і на <unk> і на
<unk> руків меньше Але пан Настар сам повіл же при кінци липця
одсвяткує <unk> Но <unk> де <unk> Ничтой з того не робит но
є но мусит тепер при каждій роботі кус оддыхати але лем кус
А взагалі чуй ся молодым сполненым оптимізму аж хоці ся од него
чыряти і чыряти той молодий силы той радости жытя Чуй ся молодым
пан Нестер певний Зато же він Лем пару років тому другій раз
ся оженил Повідат же люди кус ся цюдували з того бо з
першым женом Рокселяном были доправды дібраном паромы барз ся любили добрі долгы
літа жыли Але пришол смутний ден коли смерт забрала му вірну приятельку
жытя Чом потім в старшых літах іщы раз такой ся оженил Я
не знам але можу ся здогадати чом просилам го заспівати Анияк не
хотіл бо співал се лем з Руксуляном або з колеґами або хоровій
капелі дзвін а сам пою співати не потрафит Но думам же з
тым так само очывині не зна быти самы Мой ото пан Настор
машкар хыжы його жены Мариі Одремонтувал одмовил тоту хыжу як лем ся
дало а пред хыжом пан Нестор недавно постинал стары дерева так куслише
же зробил місце штобы збудували си гніздо боцами Цєкал На нух чекал
А іх не было Марец ся кінчат а іх неє і неє
Прилетіли пізно Але такій прилетіл Очывидні міркує ґазда з початку птахы полетіли
в рідны місця де перешол ци де тепер іде фонт А там
вшытко спалене знищене Ну і одтамань полетіли в безпечны місце до нас
О смотте якы мают уж діти великы вказує мі пан Нестор і
задоволено смотрит на своіх крыватых сусідів Но і просит ня дохыж бо
ґаздыня пані Мария уж зрыхтувала дашто і просит до столу а ґазда
несе до столу і свій трунок якій сам він робит Хоц я
і на роботі но беру інтервю то на роботі Але так він
тото реклямує же мушу такий спрібувати Но то поте і вы ґунам
по те дохыш кус побесідуєме кус побесідуєме і думам же пан Настор
дашто нам заспіват А бе співу він не представлят сой свого жытя
То я пішол бы я вчора почал є вже два дні роблю
той вули бо я не маю з чого о так восераю до
оскєв трошкы сам придбав до осок Отат старі декєшо є і так
ліплю Я вже чытеры вуликы зробил Мі брат привіз зрудок твій рідний
брат привіз мені вуликы старі Руд кінґівской родности Таківской Сам другій самы
та самор як коли я сам з Вівщыны Я приіхал сюди на
будівництву буршыньской Гра в <unk> році Я будувал ґазопроводы є вже на
Пенсиі давно Працувал я будувал газопроводы мам велику зарплату Но з кварты
в ней є в бурщыні квартыры і маду в бурщыні квартыры х
Але мы не хочу є мал о том біженців квартерантів дуже хорошы
люди были Прекрасні дотепер звязок маю з ними Звонят мі бо поздружают
зо святами Надход я з лем в копійкы не взял навіт зато
шоб плативы комунальны послугы є єм не дал Ним на чужій біді
не дороблю ся Мы завтра поідемо до буршты мы так ідеме разно
тыждень тепер Егурюче другє а так машыную машыном же трохи старенько Ольше
слухай меше єжджу розно тыждень выстучаю Поєдем што треба закупиму і так
приіжджаєм Може скілько років пят мыже жывеме тут В <unk> році мане
жінко померла Внадцетому мыл бы побрали Його Зо стайню то є охота
там Хота пустує А при силі богатоха богато Ужыли моє жінкы то
я прожыл <unk> років знаю Двоє дітей народило ся тут сме в
селі Постійно выступали в клубі І в церковному хвори співали вони в
жінкы дуже гордо співали Співали на конкурсах завжды першыйно Жытя проходило весело
і бурвы Тепер Тепер то все трохы загальбувало ся бы не мало
все діжы людей Я бы хтіла дознати ся за тоту родину більшу
вашу за вас рід Мойо родина жыла Русиняків жыло в Вандрівці Андрівкы
Верховні жыла моя мамо чы дівчыно Я такого як дерево родинне я
його не знам добрі Та тым більше я уж жыл тут в
родяньскы часы знате добры жыто Не дуже і хто ся інтересувал тым
просто так было поставлене все Так то правда То родина з Верхловні
Так моя мама з Верховні а тато з Андріівкы А я народил
ся в Андрієвці Вы вродили ся іщы на Лемківщый Дом до Переселеня
Але ви не можете нич памятати бо были такому ріґмыном як выізджали
<unk> Мама з Верховні а тато з Андриівкы мама мамо Анна Манєска
єй тато мій діду Мол Тартах свій был дуже заможной людины в
верховні верховні а отец зо села Андрів Андрівкы і о недалеко Так
то бы я там был Я был на своій хваті Мамо анно
а дідо был тоты єй офтон А ваш отец зорли то родина
Русинякы а то миньскій таток тох тохто ну мі амино родиномско а
то миньскій мі мильскотає без міста Але они зусела так є думал
світор так ліс мол а в мого тото было цивольны было поле
наци тото робил то были люде кус богатчы і зноны Так може
і мали слугів Так был слуго Слуга іщы пришол Після війны до
нас вже в Скєлівку туда до в старосамбскій район на Львівщыні бу
мы там жыли там о єдитинство пройшло там я до школы ходил
нас было троє в сімі Дві сестры мал я сам Сестра старше
Слава померла Ярослава сестра была з ХХ року А є рещы жыю
в Бурштыні року і я наймолодшый А чом вас назвали Нестором Там
были в Рудині Деси Нестор тотато тот сак захтіл бы Літописец был
Нестор Га і так тото єй тато через ді того назвал мене
Нестором ну і му ся то сподобало і так я з того
насторо А вы як назвали А мене сен Сергій а дочка Лареса
мене дуже добра дочка дуже гм і така лем і чловік знає
є є є є єй дуже любит Някувати Богу лиш бы все
были здорови бы бы был мыр на світі все буде добрі Яы
виджу же для Лемків барз часто родина <unk> єст барз важна І
явиджю з кыма бесідуюш же рідко розводят ся рідко так аж владіт
ся то єст але то не так часто былот переважні люблят ся
шануют ся переважні як бы статистичні кєд бы так досліджы знатет то
Євгенох То Євгенах людскых людина Е з часом від когось од батьків
я ріс в сімі де мата я не чул як то в
інчых родинах І так моі діти выросли в моій сімі мата не
чули То мож підверда тата Моі родичы дуже мирно жыли А дуже
добрі Еы зо них ыы рішыли іх родиче жебы іх звести жебы
они побрали ся ци они такой самы хтіли бо колиси было давно
так было так было Мама моя каже там єй было шестнадцет років
ся вышла заміс А моя жынка нибіжка ся питала Ну як вышти
тато был меньший а мамы більше Як вышли замуж як ваш муж
нібы тато был меньший за вас ріст ну да ни А мама
каже мені дящы было тоді молоде мені привели сказали вот то буде
твоім чловіком і я вышла за низ А любов то такє вже
приходит по тім Бо така любов яка Є на початку ся сходят
Ну дружыт там ходит ходит ходит поженит ся ся потім Не зішли
ся характером зо відповіды не зышли ся характером тре ся припису при
Як то кажут прижывати ся треба єдно другого єдно до другого придивляти
ся і ірити ся з тыма поладками якій має людины Ідеальных людей
нема Є всяко жаны Евят Еваш отец семого року а мам мався
го То медже нима до сволика ріжны <unk> років так Я бы
повіла молода така дівко там і і ту як бы приводят такого
но Сторшого кавалерового кавалера так А ны чом власні так ы вышли
чом власні так рішыли Чым тот дашый кавалер был такій атракцийний пові
хе хе тато мі співал дуже Добрий был такій забавний на весілях
його всі там його знали Ну а дідо мій татю тато і
мамин тато они ся добрі знали Но і повіли я мам сына
татка Ямку є он доньку тише добрі маш і я ся добрі
мам І давайте поберему іх І так зробили так єх побрали І
мамо вышла заміж і всю же і так они знате Давала присягу
давала присягу на шлюбі і того ся дотримували обоі люд родичы были
дуже побожны і Тошо Бох послал тото світ так і має быти
От я ся женул то мені нихто не выбрал я собі сам
найшол Але моі баткы моі батькы приняли то што я привюл до
хаты Я сказал а моя мама вже мою жену віділа на вес
на весілю і знаю ся Познайоміл На весіллю Вы співали она співала
і я співал мені ся вона сподобала бы добрі співала Гм а
я тоже співал добрі І мы так так звы співали што найвы
скажу шыт ні одеден концерт в різвях не проходил бы з нас
Чысіючы хтось приізджає ту до клубу яка перевірка абушота То всюди мышли
наперед <unk> нас выселили в Кіроградску област Хад де то было в
Кіроградской области Ой тото не знам того не знам Кіровоградскій област си
там нас обікрали Ай тато сказал єдил домів ну то мам в
Новывазі до Польщы назад ся вернути В тым леді в цілый час
жыл бо лишыли там Вшытко шомали то лишыли Нас голыма руками голиме
циму пустили Без нічого Нас троє діточок на возі везли в Товарняках
аж на Кєровогращыну там обыкрали нас і так звідти переіхали сме З
початку сме жыли в Ковалівскы коло Монастирскы Тернопольска Туда приіхали а потім
звідти близше на старосамбірскій район до Скєлівкы то старосамбрскій район Там сме
в Землянці жыли З початку Потім нам дали хату таку при дорозі
была ліпша та моє дитинство пройшло А потім дали там велику току
хату Тепер там лікарня на тым місці над забрали тоту хату нас
переселили в другє село глибока то по сусідству недалеко Але я был
задоволений тым бо то было дуже співуче село І там я ся
навчыл співати з Малку Я спро старшыма хлопцями мене брали до компаніі
моя родина вся співучы было браты співали тоты в мого тото было
десят братів і сестер Десят дешетеро было Іх было десятеро ци він
єднодзатий я не зрозуміла в тото было дешетеро дітей Были сестры і
братя м брат Степан загынул на війні десь такы не знают де
забрали його іщы там здає ся Шубил забраний в Освєнцю і там
пропал А решта молод старший брат был Петро то пустіну всі ся
сходили ся родины Мі няню мол три братя з якыма мы ся
сходили вся родины ся сходили з іхньом і они з нашом мы
з іхнім іщы памятам я до школы ходил Стрико Петро татіл брат
жыл в Надибах А мы жыли в Глыбоці коли Скєлівкы і то
девят кілометрів было до того села на Дип мы з татом ходили
пішкы бу тодийшы транспорту такого не были тоды <unk> рокы то гым
як ін <unk> клас А до того я іщы ходил десмоси <unk>
клас або <unk> і пішкым з татом ходили туда до того села
до Анжыла тета Ганя она выіхала на Херсон і Стрыку Петро Ско
Петро потім таківнотивых был мітато йому побудувал хоту міняньо знал добрі будівельну
справу выбудувал іщы теті Стефці то же невіжкы вый холодо Америкы бо
там єй чловік жыл в Америці і в десятых роках Сталін помер
в <unk> році То Вуйку то же вже обоє померли они днос
приізджали разів двадцет напевно Через рік о може каждого року в вісімдесятых
роках на початку іщы в сімдесятых В кінці мдесятых років на початку
вісдесятых они по стіну днос прижыли зіжыла ся вся родина Мынотата жыло
нібы тотовы рідны сестры жыло в Ходорві а потім в Руздолі єч
помер на мало троє дітей І до ней ся сходили такы Як
коли приізджали цілы родины сы сходили стрыку Я Іван приіжол з Луганьской
области Ого так тета Гелько приіздала з Хірсуны тето Маря з Миколаєвской
области Всі помроли ся родином же ся померли Мы ся лишыли я
іш тоже на схылі літ же <unk> мні по кінці липня я
<unk> липня ся народил в <unk> році Ну Я кажу пройшли рокали
было цікаво бо родины было дуже дружелюбно і мы ся всі любили
дотепер котры ся полишали яз ти поколіням одходит помирали моі бративо і
рідні же богатых нема Одхварит тоты поколіня Але што ся лышат Я
вам скажу так мова рахуйте пропала Тоты традициі іщы тошы спамятам я
З молодых літ як моі батькы были ходили по коляді ходили до
церкви Ходили на весіля на забавы всякы бо родина ся сходила родина
была дуже співуча Основа была така поменьше горілкы побільше бесіды співы лісні
Співали пісні лемківскы співали всякы Я знам дост лемківскых пісенях горы ношы
горы ношы горыкор Нихто не знал ой хто не зна што вылносворты
Нихто не зна вий нихто не зна што вылносвор то Горы ношы
горы ношы горы безкыды Довних давно жыли ношы діды проді весільни такы
при приспіванкы як то на весіллях як завязували муду приспівували а было
в вас весіля лемківскє як вы памятате дітинство В сусідстві вы в
родині робили весіля в лемківскым стилі мы брат женил свою доню То
мы з жінкою сторствували мы всю родину єй і мою лемківску женили
Лемківскє весіля в Врудкох Лудков брата мого Я зошыкожу в церкви у
Львові в Шывшканківскому Гою Был шлюб І мы там співали То Він
врудко жыє А він такі Лемкой молодшый на десят років за мене
Він родил ся тут Але з Лемківщыною він повязали по стіну был
він з Лемком і том і з священником в Швченківскым гою там
церква є і лемківска церков Я там был в тій церкви Ігор
то брат мій двойрідний Булдавно мене він вуликы привід старенькы правда я
іх зрубил перерубил і вулика вже уджолиє Брат в Лемкували він не
співає так Я з ним не можу зоспівати ніхто а тепер у
стіну ходит ду лем єзд до Львовы а він там він собі
зрубил покажє як він собі кутом зрубил стародавній Покаже стріл три фоі
то і дійсно Лемкы От він собі куточок зробили Ого лемківскій А
уізд родяньскій совісты стал же зусім інакшым Мы співали з жінкою і
обоє Ой пониже ондрівкы Ой пониже ондрівкы Дівкы ся купоют но зеленых
вербонькох но зеленых вербонькых фортушкы вішоют Як бы тоты фортушкы Як бы
тоты фортушкы в Кромах продололи То і я бы м купило то
і я бы м купило свому фроєрови Ніщы бы му купило іщы
бы м му купило Перст де то трошкы молодя на чуюш о
друга пісня Е то про о о о о о очка кєд
бы очка тоты чорны о чорно очка тото інша пісня продавала єй
шортушкы мі ся подабало а і дівкы Як бы то як бы
тоты фортушкы Як бы тоты фортушкы в кро мох продавали в кро
мох продавали То і я бы м купило то і я бы
м купила свому фроєрови Свому фроєрови Іщы бы му купило іщы бы
му купило Перстеньокнополис Перстеньокнополис Жебы ся мумі готов жебы ся мумі ґотол
Як піде нотонес як під нотонес Іщы бы му купило іщы бы
му купило скірні з острогами Скірди зо строгами Жебы собі зочаркол жебы
собі зочырков Йок піденотос Як піднотос Така жартівлива кругів вызычали прудів з
Андрівкы а доліпили до якыхси другых там Ей ой ой ой полиже
ондривкы ой полижеондривкы дівкы ся купою Дівкы ся купою банмо зеленых вербонькох
о зеленых вербоньках фортушкы вішают фортушкы вішою Як бы такє фортушкы Як
бы тоты фортушкы кромох продавали Кромох продавали То ія бы м купило
то і я бы м купило свому фроєрови Свому фроєрови Добре А
тепер не можу зрозуміти чом так бо в інчых піснях подібных купуют
не фартушкы і кысы інчі річы а ту а ту ся ідрує
Іщы бы м му купило іщы бы м му купило перстеньокнополис перстенюк
нополес жебы собі мі готов жебы ся му мі готов Як піде
нотонес Як піде нотонес Іщы бы м м м м м му
купило іщы бы м му купило скірні з острогами Скірні зо строгоми
Жебы собі зачеркол жебы собі зачеркол Як піде нотонес Як піде до
тонес тоту ця знам тоту ця знам тото знам але чом дівкы
купали ся і фортушкы чом ы свозеленых вербоньках Вішают фортушкы своє є
Але чом бы они мали купувати тото фреєром О тото мі якоси
низде сводине хлодит ся зато же подібна пісня єст і дівка хоче
купити для свого фреєра перстен на палец Там може істи кєс наприклад
перку і може істи там наприклад файку істі штоси там скірні з
острогами і істі штоси але з фортушком того не знам бо на
Пряшівщыні было лем здає ся єдно село ци два де такий был
народний зрізє хлопы носили фартух То было чыстохлопскє чыстохлопскє же носили чухлопы
носили такы фартухы Ясны же были якысы то голосны были та голосні
так ло што было іщы част того но костюму того села повіме
того струю народного Было єдно якєси село ци мож гуля было тако
А было єдно село ци два де ся на Пряшівщыні де хлопы
носили фортухы чорной то было хлопскє глопскє небабскє Зато вашій співанці дівкы
хотят купыти своім фриєром фортухы але они они купали ся зо себе
познимали а они хотят то Бо я чула тоту пісню в такым
выконаню же дівка співат же єй ся подабают чорны очы чорны очы
І она бы купила такы чорны очка жебы они кєд бы в
крамах ся продавали такы чорны оцька она бы купила свому фреєрови оцько
Значы є така пісня так Але я ріжны вариянты ну просто чытала
то і той цікаве же она бы хтіла купити учка жебы мал
такы чорны буры спілпадало з єй ідеалом як оно сой представляла барз
ня заінтриґувало як дівкы в Андрівці пішли ся купати і вшытко з
себе злавили і як знима істория там штоси такє підозріле з тыма
дівками быловы як они пішли ся купати нам штоси вам ряду себе
такто Но што з дале Ту є багато такых такых слів Шу
трохы ся не вєже Леве так І чужы отясто єст так же
єдна част пісні як бы на єдну тему а друга до ліпля
на другє штоси другє ну то было жыве Єден співал так другій
гізд на вісноты шєдно соло то інша мельодиі вызнали бы то так
по різному спіледя Я жыл в селі де дуже богато співало хлопців
я ш маленькым был як мы жыли в Скєлівці там як курову
пас ігнал додому а так дес за кілометер бо же більше трошкы
хлопці гнали пастухы молоды хлопців Гнали худобу і співали І я собі
так тоді поставил єй як дай Бог я бы моі батькы там
жыли в тым селі абы єщы навчыл так співати І знаєте мі
ся стало так што так мы попали в то село і я
з тым хлопцями співалщы Я был такым лохых патаном мы ся кулярів
мал такых іми они селоми дут пубрали ся тако за зацивло за
рамены ідут шрангою такою і співают а мы ззаду і підспівуєм А
они ся прислухували і ядиш куди може в сем клас а они
вже Почали мене послухали шо я трохы співаю і брали мене до
свойой компаніі то я такій гоноровый быв шоти я з хлопців співаю
зо старшыми хлопцями ани з пасанами своіми навет несвоіми ровесниками О што
іщы з того было такє што вам З дітячых років знане од
што з того было такє же з дому што в родині ся
співали што рос співали мы з татом навет не вішком мы співали
самбірску пісню А гей гый обсаджыны Біли выно грыдо підрыкруты готовы рекрутонькы
ідуй мов золонькы гудуй гы гы залили Молоді дівчого то дрібны сенкы
сльозы ллют Гей гы зо ними мулодів чого то дрібны синькы сльозы
ллют рекрутонькы моі заспівайте мені гый гый і оця вошы хороша я
пісня Спу ло сьомей гый оршы пісня спубы ломе ото місцева там
пісы але а то хлопці як ішли З Спасовиска гнали худобу ту
пісню співали то я єй запамятало все жытя А тепер она актуальна
Тепер тиж ідут хлопці на війну Та ну то так і давне
Зробило ся актуальне і то аж дивне же Мы не думали же
так буде тота війна же так буде якысы річы зроблят ся актуальны
О якых мы не думали звязаны з війном звязаны з фронтом Сам
першыни я жыл до нас приходили до вікна дребину і вікно біли
вікно і залазили ястребкы тоті В Обловці Так так облав рікі ниба
так ден проходили Обловці зроне а на вечер ночы приходили бандеривці От
попробуй між тых двох вогнів выжыти Я то вшы на своі очы
виділ І такы тым ж і тым треба брехати і тым треба
брехати Бо я памятам як мій тато поіхал до ліса а я
аж ся молим был уж гнал корову а тато так в ліс
поіхал з сусідом там а потім вертає ся тато сам з фуром
А я ся питам а де сусіды А він каже його там
хлопці зобрали Хлоґезуюч чымус повязаний з радяньскою вловы хлопці як бы знаті
хлопци з ліса в Бандерівці тат не рецлавовці тата пустили бы тоту
булу Не задієли в тых справах Ну зав займал ся кота бралин
раз я памятам і зосіли рады там Кресали як тока на напічкували
його абы но на нейкій лат циґідували і такых між тых влаґників
тотой і выжы бо не займал ся ніг ні тых не продувал
ні тых не продувал Но але Што робил просто в Кулоспі ци
што голоспи по тым працювали ся Голоспи працювал цілый час І тут
тут звьонох твожы То бы то нам дали тоту охоту то было
велькохото такому рувано в скєлівці Там бандерівці приходили до нас є помятом
як облавці шукали біґами били бо там бы підволтыкы і тыка были
драґаретыкы зверху а выше было стіну наложене было звыкоровы А там был
хід під низом Пивницю то не пивниця то підтымтыка то дошками такыма
пап пап пап пап папатиками было накрыте і там сіно наложено а
під низом там там ся бандерів ціхували І совєте як пришли там
біґами били шукали Шыця они не знали што там є вхід туда
бо то мы замаскуваны были все Знате Но я памят Я сам
сам сам сам сам сам сам сам сам сам сам лазил в
пацономіщым памятам я там ходил попід тото сіну Путым А якы то
были тоты бандерівці Но то ун то так але висы все там
казают лісы хлоп А еас а тоты як іхы Тодиси якы рокы
были Коли выі <unk> рокы Пі <unk> рокы я ходил в першый
клас <unk> році пшол першу класу <unk> я закінчыл <unk> клас м
Но лия сте дитиною вутам я там лазил попід нис питы Але
знал тыкі з розказы што там бы розміл в той час што
хто бандерив ци хто облав ці хто такій ястрибкы та ястрибкы были
з села нашого Том Ну та власні же то наберали і зоберали
то завыхде жебы помагали і в десятах роках іх розстрілювали там бандерівці
розстріляли те я памятам за рідского такого зостріли бы єстрипком Лось Лось
был тоже єстрибком його тоже в гыбоці він жыл його тоже бандерів
ся застрелили і до цетері они были похованы там і тоты были
полхрастик і така глудка такій такій пєдестал нібы З ззіркою наций А
што люде так місцевы радо ішли долучали ся до тотых іст то
як я там раду то іх заставляли г Або так або так
Ну я каже де знал Ятони николи был пацаном маленькым што я
там розуміл што я там розуміл в той час Але вже поладіл
я знал шу тоты хлопці были єст трибками униз карабіном і ходили
і все літом я знаючым чым ся занімали ци здавали когосьо там
понятя не маєм тоты часы я памятам то были дуже недобры часы
Я памятам Тоты часы як весобом кусы пласли штверта Ката співа Е
пром лем ем забрала водом лем Еге нема лем нимы лем не
ме лем не ме забрали они водом лигіт Забрыли штыри кулы і
повезли до сомбуры Южми лем Южмелем Южме лем южме принесломи водом лин
Е ти ся дома співала то є то словацка пісня Ніч мі
ся не поче нич смі ся не поче рем выждівскє ремысловы Домі
татор дуже любіл співати тоту пісню Добре Як было тотым лемківскым родинам
якы трафили в таку ситуацию Може там были не лем родина вашого
тата і мамы а може і другы Лемкы там жыли но в
той місцевости бо я знам же же так было І як ім
было они трафили такє І в тоты совітскы реалиі і ту іщы
знат дуже трудно было привыкнути моі мі тото привык працювати Мы як
нас перевели привезли до ту том были замужны люди Карфурт такій был
памятом його фамілию Він был заможний і якось не вывезли А він
там ґаздувал сам Ноты часы як то был кус в селі Богачій
то одраз до Сибіру і зыберали зоборонно Сибір вывозил то вывозло Сибірку
ся они вывезли і мі тото нераз в нього там што зробил
помагал іму по господорці тото вміл сьо робити Треба было поруша зарізати
то сталиньскы часы были <unk> рокы што козу треба ся здавати свинівы
трашкіры здавати ся треба было здавати люде ся ховали Мі тото был
такій майстер шысвидів різал навед не пікнул мта кликали і то нам
помагало выжывати бы все тото привезе принесе якис кусок мясо Ну той
же мы маєм уж єсти а той карфут даз ік сіструшкы зерна
тото зробил ужурно і на тых журнах муловы пихли маме хліб коржы
пекла Такы смочне все было Мамо єздило до Львовы трохи том брат
жыл рідний і до нього Якол мамин мамин брат жыл Львові І
ноцихліня якжыл та тому по тым ся як родину приізджала ношы З
Америкы тета Стефка з своім чловеком з Вуйком Янком то мы ся
сходили все в брата маминого Коли це гліняєк там коло самой желізной
дорогы хата была Тай є оно там Але вже іх звідтам забрали
же вуйку помер І Уянка померла то были дуже хорошы люди ткысти
приємны Я вчыл ся в Львові то я жыл в нях тоже
Такій і мій Шлаґер Вчыл ся то же у Львові то жыл
в ніх і сестра і там родина Одным словом дзяд на другым
помагали чымгы І то ротувало То ротувало дуже ротувало маме єхало до
Львово привезла в Вуйкові тамы сыры сметали тамтыкєло бы корово було своє
а з Львова дадут штос іншого привезути кызі Бубликів там маме накупит
тикєль Ну што <unk>кє для дітей Я тото то памятам ся та
ратували ся як могли А родиці што робили там в кугоспілос робили
тото робило фербы і мамо гм І маму робило нас в Новогородній
бригаді є памятам што я ходил на помидоре Неде в нас ма
была сила плянтация там в селі Но то жыли так Давали си
рады Бо было такє як робиш штос а шы знаєш добріше зробити
то і люди покличут і поможут так шу мого тата то ратувало
што він знал все бо На Лемківщыні мал свою цивонлю тяжко працювал
власні я хтіла звідати тоту цивойню яка то была цивойня то яка
си невелика Лусівый нотария Я не памятам мате цервлю ну то ви
не можете памятати но Але што то властиві за цивойня Ну ци
вони выпалювали цаглу І будували хоту хату будували То та хота іщы
стоіт А я был там мы з братом моім дворідным стрикопетро сыном
Мы поіхали до Польщы і я был в своій хаті том хотока
з сутырином є так вило высоко Двохповерхова ВА і так стоі добре
трима там Лемканя жыє зо своім невістком Не знаю яка іх там
доля не выпитувал там де де чловік той жінкы молодий Але Лемканя
тота жыє тримают тоту хату порядку гарна хата вшы они ся дуже
бояли як першый раз там моя мама поіхала І сестра Бєшково якы
они ся бояли абы мы си не вернули том бы не ставили
претензиі на рахунок хаты той гмнате Хотіли же думали думали же може
мы єм одбереме тоты Я кажут де біти ся куда я поіду
што зараз до стары рокы є поіду є тут мом сю я
вже не поєду як бы то были іщы на початку десі молодых
рухів ну то може інакше бы было А тераз кажу сю Я
обже ся тудмі ношу зіхы да але поіхал там буціковы А в
якых роках то вы там были в двохтичным роціл же Украіно своя
Я ся посмотрил на то вшохата добра написано в котрым році побудувано
Нічого того там є тереґарі Є написано так в <unk> році побудуваносю
Ну і они тото навітни Не затерли тото цьоє Збережене Русиньок Антон
тото будувал єздил до Америкы на заробіткы Ну прижыл де четверо дітей
было ваш дідо дідо мі як Антон то о дідо тато моа
тато мого тото Мі тото Полюк о той дідо дідо был Я
дідо памятом я ходил до школы уж як дідо помер в році
Дідо то з вами пришу виджу же Вас діду з <unk> р
так як <unk> рока Ваш діду Но ту документах Дідо Антон так
З якого року <unk> Може быти то Но так записано в документах
то пересыляньскій листі О я посмотріла як вас в пересыленьскым листі то
так было написано же пішли до Радяньского Союзу Русиня Павло то ґазда
з <unk> року його жена Анна з ты зас діти Ярослава Ірины
<unk> женебішкы Ірина Ерила жыт в русині ток II Нестор <unk> І
ту написано з нима іщы были Антон тво тато і Юлия А
Антонівна сестра вашого рідождо жылы Дуля од Дюля і діду Дідо Анто
так то на єдній картці они вписаны а другай то може на
інчых картках окремой Єкрудины а тоты были вписаны автовозиі за Леаны то
та І тота Юлия з <unk> р тоты оту уу ту нужыло
в роздукы том До то цілый час сме з нею мали звязок
бы дай хлопчыткы якы тепер тамы жыют і брат ніби двойрідний полло
то же зватий го копач фаміли так было копач по чловіку чловіко
пуховало в раннім віці лишыли ся троє діточок сама давала ім роду
напрацювала го в гостиниці Од вдолі всі три сины закінчыли высшу світу
м бо оповідают же Лемкы юж не мали землі ду хапали ся
і мали ся до наукы Было уж немале як першы то мали
цініст была земля поле а як не было уж полоя не было
можливости ґаздувати на своім то єшли хто лем міг іжли ся вчыти
вчыти і ріжного фаху і вчыти і высшу школу тишы за то
такыту Але я кус вас перебила а я зачали сме бесідувати як
вышли перший раз вы село де сте ся вродили лем же того
не памятали села ниц і вы перший раз пришли і виділи вкінце
тоту хыжу о якій оповідало ся вдома не раз якій язы городил
так Ег і вы посмотріли нам тоту хыжу высмотріли на яку поставил
вас дідо Бой коли привюз грошы з Америкы так так А дідо
Ропила Шахтік Вронали бо в коліну нь нього было уж хожны там
і а в часі роботы же такы ім тяжко было Iсетеро дітей
дома І штоси зробил і привюз і выповіли же він в селі
рахувал ся як бугач же ваш дідо ы ци то оня то
мамин мамо ами мамин мама аджато маля тото тадєньскій десґійскій а тота
тату тото был укус не такий бочле так скруті такє середняк бо
мале полове та мале полове молит циволлю Ой тато мій робил нот
цивойни А татде аж поробил бо дідо не міг так робити дуже
бол ранений з ного было калічены А циглайня Е робила ям биякого
хто Йо то напевно были купціны на тоту алегы з того жыли
А як же А дідо Мєньскій Автон Думал Тартах свій гісмол Ну
тай він был богач бо памятам такій бугуцкій вуйку віж што же
небіжык давно давно што з Ямолодий был як він помер то все
казал я так твого діда любіл вести з корчмы домів Был він
злотых губіл а я зберу ма што дідо Дукорш ме як ішол
то такы заможны люди сили любили позволити такє те дідо Смиткє позволял
трошкы Ну не такыпі як был але але любил забавити ся трошкы
Што такє дідо помер дія был на похороні я все Я памятам
добры дідо єдного і другого О Влахі І як тым дідам было
ту проти значыт люде іщы Той старой дати повіме і іщы наприклад
тот дідо іщы знал як в Америці а пришли гал Выслали гал
Якім то было тыж тота реальніст яку трафили Од дідила ся А
бабы были диж баба моя маміна мама померла єщы молоды в Польщы
дідо ся женил на другій і з другом іщы мал того вуйко
о Львовій шыл Улько Антон з тым другом бабом Я іх обоіх
памятам бы в ніх была черешня коло дому і я все відлазил
на тоту черешню є вол ім черешні і сам І сам до
дому приносил тоты черешні Мо дідо ся дуже тішы мном як я
приходил А тот дідо татів тато Я памята єм маленькы щы были
дідо здеся в <unk> році помер я пішол першый клас <unk> так
Е то я се єм зберал грушкы тыкє там грушка была така
файна Я дідові си принесли рушкы такы мягкы і дідо ся так
тішыл нове казал Я памятам як він помрал а я сиділ так
з мамом на напєцу бо то така кухня была Я там мы
ся гріли бы то Не памятам ка пору року были Нопевне дукаже
до мене Дом думаме так іщы на ліжку щы жви не стор
ся сидит так як пташок над надывцю Так я тоты слова запамятал
І так діда поховали Яда дуже любил Дідо мной ся тішыл дуже
тоже Дідо мені скрипку зробил хтіл бы я был музыкантом ся хтіл
бы я был священником Діду хтіл Але Не стало ся те градяньскы
часы післо школа те Як поступов інститут не поступил а кажут моі
хлопці нашу тобі інституту ты маєш добру роботу зарплату маєш велику мы
інжынеры того не мают шыты маєш І так є ся успокоіл женил
ся все казал до хлопців не поступлю Женю ся і так стало
ся Я не шкодувал бы жінком мене была дуже добре Мы прожыли
прекрасне жытя з нею што зробити бо забрал мене єй Тераз мом
другу Морусю є тоже задоволений най дуже хорошы жінкы І господиня і
руботящы м да всюди де я піду одниді кошу насразу зо мну
приберає і носит Я рубаючы другы назразу складає на робил му хожды
дальше си робил м некє жытя в селі Мы єдного дня не
сідиме дурно Трохы порубил яж так тераз не можу дах дуже робити
Я то побризву си дерева попер рублял я горош побудувал на тракторы
дривутнє попер рублял всє я том попер рублял І кошеня од найгірше
мене кошеня то замужньовы і якы косите просто косом так косом кошу
мамі бензо косу м імо мы таку акумулятурну косу бы ся мыли
Гы то такє жы шолкосиш такту є Новы тепер кусили ту таком
звыклом куз звыклюм ковалку гай люде мушу южли кіти на автобус бо
як приґаплю тот автобус то юж другого не буде Як гострачу то
чім ся доберу до Івана Франківска Звыдали ся мі тых різбянах аж
не хоці ся домів но то очывидні приду гев іщы а на
разі Дякую Ґаздам і дякую пані Світляній Янів яка дала мі тоту
добру ідею прийти до Лемків Різдряны Нашым Густьом гнеска был пан Нестар
Русиняк вроджений на заході Лемковины в Андріівці в <unk> р А за
рік несторко был выселений з родином і цілежытя прожыл в Східній Галичыні
львівской пак і ванФранківской области Но і радили сме фокус о вшыткым
ґадали сме навіт о зопатах ци то фартухах якы носили бабы о
хлопы Не знам чом тоты фортушкы трафили до співанкы з Андриюкы бо
носили іх так як чытали єм колиси лем на Пряшівщыні в селі
Гацява і тот фартух звал ся Шурц Но і на тім пращам
ся выцеріздяну недалеку Буршына і Голиця запровадила вас Анна Кырпан Оставайте травы
і до стрічы за тыжден