70% #2023 - 70% #471 LemЕТНОмандры (3 част), 12 ХI 2023
Еп. 2023

70% #2023 - 70% #471 LemЕТНОмандры (3 част), 12 ХI 2023

•

Опис епізоду

Odcinek opisuje spotkanie młodzieży „Lem etno mandry“ w kompleksie muzealnym Łemkowska Sioło w Monasterzu, zorganizowane we współpracy z organizacjami łemkowskimi i muzeum. W rozmowie poruszono temat turystyki, działalności Młodej Łemkowszczyzny oraz potrzeby angażowania młodych w poznawanie kultury i historii Łemków.

Видам вазму моі слухайці при мікрофоні Анна Кырпан Такыма ци подібныма словами звертам ся до Вас од початку <unk> року Кілька разів юж мі выглядало же проґраму <unk> процент буде закрыто Коли зачала ся пандемія пак коли зачали ся полномасштабны русийско украіньскы війны але продолжували єм дале глядала єм ріжных способів і форм жебы продолжувати Хоц было то легко але не заперли єм проґраму Назву проґрамы <unk> процент выдумал Богдан Ґамбаль якого уж неє знал <unk> процент то мала быти оповід о Лемках в Украіні был приблизно <unk> процент Лемків выгнано з рідной землі на схід В проґрамі <unk> процент мают звучати все голосы нашых респондентів Мают промовляти жывы люде од самы передачы гыдут не на жыво Налетят до вас в прямім ефірі а прирыхтуваны наперед І леж не тоту особливіст в проґрамі <unk> процент бесіды жывыма людми для ній єст важна Не хтіли ся бы того формату зміняти але змінили ся обставины Зато не годны єм далей тримати ся вызначаных од початку принципів Єден з них лемківска бесіда процент то проґрама в якій окрем даякых манятків ма звучати лемківска мова При тій самій єм зачала робити тоту проґраму по части задля того жебы научыти ся в такый спосіб лемківской бесіды І тепер мі барз трудно тримати ся того принципу якій запроваджано од початку был респондентів штораз то меньше і меньче Зато тоту проґраму очывидні час заперти Може не навікы може до ліпшых часів а може і на все В каждым разі кєд буде колонять словис достойний трафите до ефіру нашого радия цут буде ся даяка подія і о якой кунця знате нашым слухам то зас пуцюєте <unk> процент А тепер послухаме другу част бесіды яка зачала ся тыжден тому Припоминам же з Івано Франківском пішла єм на полудньовый захід до Придгіря Ґорґанів а конкретні в селище Солотвин Нараз оповідали сме де Украіні особливо в Голичыні Компаті замешкали по выселіню Лемкы Но власніщысо Лотвин не належыт до такых місц Цілком не належыт цілком не належыт Бо не было в той околиці сел перше заселеных Німцями ци Поляками якых переважні і Росиян выгнаных з Польщы Но то можна было ту Лемків стріти хыбай припадкову то власній был такий рафунок Пані Мария Дямба з є покєба замешкала ту бо мала ту роботу І она і єй муж выбрала свой єден фах геолоґію Лем же по технікумі пан Миколай Золочно вчыл ся пак і в Інституті Марияніт бы вродила ся єдна дівоцька Ґалина а пак друга Світляна то власні она Світляна стріля ня в Солотвині Но але о той роботі ното власні в Солотвині і в околицях было дос роботы для ахеолоґів бо як і всядит в придвірю Карпат так і в той околиці вядали і знаходили долу Ґаз і інчы підземны богатства якы залігали в ту посісідство Нагтова ропа ґаз є добивают іх і з них скорыстают ту і днес Нові для люди якы при тім робили поставленых дім і власні ту родина Миколи і Мариі достала скромны мешканя В нім власні і Бесідуєме а і обзераме стары знимкы тоты іщы з Вышоваткы власні з того невеликого села з Вышовадкы в Ясельскым Повіті походят родиче пані Мариі а і она тиж в ним ся вродила в <unk> році дзямбы родина Війця і Маслеі родина єй мамы то гейбы модий Лемковины Іх доля то направду доля пересічной лемківской родины Єдных біда гнола в Пілнічну Америку другых Полудньову хтоси втікал од депортациі іщы През чехословацку границю хтоси іщы скорше перед <unk> віхал на захід Польщы а інчы такой не могли уникнути выселіня выселіня і на схід і на захід Розлетіли ся на вшыткы стороны світа як тоты пташкы Але не вшыткы пак ся стріли Но то послухайте кус нашу бесіду Вы ся писали з дому Дзямба таку Мама была з Маслейк Так Так уж знам Вашы родиче то мама тату з якого року мама з <unk> року <unk> І тато і мама з Вышеваткы Вы повіли же тотого родина была більше як ту наз ним пак Ту видиме трьох братів І двох бісестры А были іщы Діти як был Йосиф де поіхал на заробіткы в Америку вернул ци ніт а Василь і сестра Вулька в Арґентину Тыж на все Нє Василь потім ся приіхал сюди на Украіну сюди Власті Так зовсім А Улько што лишыла ся так го вне дітей не мали на тят вшыткых было вісем Так плокнул А ту мамени родиче а ту Ту Моменос сестро і Марина єй доцівка О дві сестры было дві сестры і хлопец браты было іх четверо было мама дві сестры і і брат Мыслеі Кус родина менша то я так розумію же зато же тотова родина была дос великой мусіли давати сой рады і дітям повіли же мусити яклоси думати де іхати зробляти так де муси де Йосиф же поіхал што был старший і так Він был з <unk> р Але найстаршый найстаршый Як листы писали якоси екосы переписували сякы з язнам я знамши як уже він приізджал сюди з Марякы до Львова бо дальше ниде му не можно было іхати дотоды приізджали моі і з Чехів Тета отого тета наймолодця тотаж в середині Ту она в Чехах то же приізжала з дітьми до Львова Новідзеня Как родила ся тіла в якым то могло быти році в шістдесятых роках Але якій самый рік я не памятам А тата жыла деси близ буду границі ци Но она як сказати Як же хотіли нас на східляти выганяти то стрик Дмитро він тік і жонатий был дітей не малы і він і тота з малым і з чоловіком деси поіхали дальше близю до німецкой граници в Польці А тота тата Словаків Чехословакію там через ліс близо близко том близку були тре студа поіхал пішла І ся аресла якоси грони а мы ся лишыли тату переходили бо то як Добре тото шыткали дома в хаті тото болотно тото такє грубы то все тоткє для роботы тото все было а якше ліпше штре было то ітишли собі ту до Словаків ти скупували та уж ли том свобідны собі ходили і там купували а дома шыли опіця та якысы капаты ґорсеты запаскы осім такєвы так Е то з той родины як бы тот брат і сестра зо своіма родинами они не Но тота оли ся повіми таку тота а Ганна тота наіщы дівкы была як пішла зо грани туда до Словаків Ога она дівком пішля та самы ну сама перешла ну сама може істи колиси там мала яєчку затримал там і перешла і уж там зо мишко там вышли завіша ся тоже за нашо Ти там же сме туда єздили го а дато Жатец Чехословачына Жатец был такє місто Жатец она там добрі ся мала двоє діти мала там хату куквартиха І то власні была така стріча родины коли і она пришла до Львова і пришолнак брат старший Юасиф Ей приіхал приіхал зо Маєкы а там уже приіхал Андрий Андрий на Тропольщыні бу і там так Е ушыткы ся стріли де маєте ой до кольоровы додому із кольоровой знимкы не было так Осип то мама то бато угм а тото Татеха з Чехів тота м ой а видно праці хто з заграницю Василь той Андрий О то сын з Чехів тоне і Мілюшка тоже з Чехів ма то Андрийовий Сынти наш наштут В самым центрі Куломінскєвиця памятникы Но то історична історична знимка же так вшюткы ся стрілим Але не знам ци Мали можливіст спокійні побесідувати бо знам же слідили так ма коли хтоси пришол напр з Америкы то Хыба деси по парку бы ходили то може та ходили были ся по місті бо так дослідили Із приіду є провезу машыну дак комуси лешыт машыну ти так більше і не приізджал Ну та він уж тиж был кустарший той жолтал малыс як то тепер кажут бар а як тото было там якто ся называл нехтам такє осусвємал быжы лам продавали ден Піл ресторан Дай бы то кажут маленькє тикє ресторана Но штоси та вы в <unk> выіхали так з Вышоваткы Ного Осифа то іщы долше не виділи Таз я зовсім не гм іх мама напевно не виділа Тото не знате уж кільку років Ай то він уж давно помер уж давно помер Но я гварю же він мі іхал до Америкы і іщы давно так так то не знате уж кільку років выіхал молодым а уж старшым был повісти в повалі до сві повісти уж макыі то та так То то была історична сільця ціле жытя там прожыл што оповідали тоты заграничны заграничны руды дале добрі ім ся жыли там тир Выповіли же брат метро выіхал на захід Польщы Мы сут до німецкых граници абы не єхати сюда до Украі з родином родином тай бы сам себе вигнал бо пак выганяли тади а він єса сам себе выгнал там і сам собі Господар і то же ме туди єздили з чловіком Лем там господарку мал то же так само як і вдома ґзурал бур тантосину сіял кысадил кормил ся гом три доцькы мал три дочкы дві щыли ся всюдистом а молодця в школу ходила казала Я тіж хочу ся іти вчєти я не хы быт здугноів Вы підтримуєте тепер родина тото тепер медже собом діти тых повіны так выґа слабо контактуют як тепер Мили слухаче припомином ся днас бесідуєме з Марийом Кєбом з домом Дзябом родом з Выселадкы Запроводила ня до ней єй дівкы Світляны яка з родином на початку полномасштабной війны выіхала якоси чудом выіхала з Марию Поля і пришла до Іванофранківской области де з родином жыє в безпеці Зас другє дівка голины мешкат небарз далеко і тиж близко гір в Селиці Розняків Думам сий же тепер зробиме кус музичну перерву в минулой передачы чули сте якій співат пані Мария Але повім Вам же не лем она а ціла родина Дзямбів любили співати напр дівка пані Мариі Галина уж богато років певні іщы з тых часів коли постала соспільна орґанізация Бескєдскє Зиблядство яка входит вытовариство Лемківщына співат в ансамблі Бескєдянка Як милют ся то тот ансамбль діє власні в Селисті Рознятів Чули єм іх выступы но то може і Вам дам тото послухати же за к сво што такой моє рі завжды завжди є гынівыше чок Останя сызло Лезго свойы c лем дружы гый сой То мекусть побесідували про родину няня про родину мамы да В мене брат той на два рокы швид мене молодший то він принімал участ в калості в тій капелі співал Мушыте бы што там є пелай єздів скму та Хоріта так ольківскы тавий ся студенко та І він выни єздили в Ждыню ци де там ватру єздили То віншыватку іщы вдивити ся то што не машы дивити ся бо то же нема погоріло чышло томже понестянок згорено згоріло І він там зустрічал ся бывстыма Сестрыме темешу в Польщі там не одна приіздила сюда до нас було а так тепер Но они по якому бесідуют Но по драгу Бо недва може може і спольщыли ся може як де але они по польскы самособы а лежы они іщы і міли говорити по свому говорити то там стрічали ся а Бо то як бы рідні медже собом контактували а тепер як бы двою рідны То якы ци товды кыз дулепер з інтернатом то можна през цілый світ бесідувати Та як єст інтернет то можна бесідувати та з Чехів таку фотоґрафію тета Веслава О там єй шыкы середина се бесідят чышвятом Ціло того тє показати тутого брата свого такого теперішній Коли видіш політаштеперішній гінже Помер в <unk> році а наймолодші браты будівельникы были Вціли ся майті вціли ся там ґде будівельникым стали цінне тото вшытко цінне было то ціле жытя ту не так як тепер знимкы робили кажду секунду Ога гото як бы в Чехах были оту брат Як бы всяках были ты сфотоґрафували єй чловикы і я і моі дівчата І то якій рік песю тут ніт О єс свята як выходила заміж о ся Бо не там маліу Я кажу не было бы щастя але нещастя помогло было Тепер то війна під час війны в той морілу воє взяли москальота і у ней ледве звідти ся вырвали І тепер ту Чекают по перемогы До то мы кус побесідували про родину тата мамы мы кус побесідували але я хочу знати то вашы родиче такой з того были села така той кыта і они поженили си поженили ся коли В <unk> році <unk> році І шлюб брали такой вышывальці Вышыватці але брали шлюб у грабі Гротам грекокатолицка а в нас же том переходили на Православі ну і там не хотіли навіт шлюб дати вян роду Кілько годины вышываці не перешли на православну конфесию і в грабі была церков рекоменту лезка же ходили тадне хрестили тоже в грабі Гм гмм ту церков ту ходили в граб є они істі ходили такой вышываці Але вышува ішли там уж православна ци равы Але они до печатках іщы там змовляли ся бы том свічку якыси татові не дати А мамо моя батькє мамені були православніж православні о Ти а мама ся татови передавала істи як забыла замужня Овшы о том протів тебе там в церкви хочуты з тамы якыси світскы давали тішо о тато собі взял якуси свічку тику шыбісю зрубил то мі дес і взял і тут коли світскы позасвічыли а він собі а йому не дают він собі свою одягу найбільш світску зосвітил то было так же колиси давно в церкві Были такы напереді стояли же тримали такы великы свідскы было так тепер може так неє тримали такы великы і то Лем такы могли но не знам поважны ґазды тоты великы свіджкы тримати напереді Штоси такє было буд хто не міг тото може хлодит о тоты може ходил зопозы так гм врадиме лоці на подругій світ а я єзджы жыют Вы найстаршы Вы народили ся в <unk> земі і по вас хто брат <unk> Ваню Тах і Мизьо Михальо <unk> мали сте двох молодшых братів так гейбы вас троє так троє не слісті была сестра <unk> році Але то Померла ся маленька о тот ся слобувало на тиф То сестра вродила ся уж ту сестра то <unk> році І померла цілком маленько Та муленька то тато захворіл на тиф сусідовичых лежал на тиф лікарні потім мама Потім я і потім брат а бабця лишыла ся сама в хаті Маме нам а това мама Она з нами приіхала на Украіну Но і потім мамо в лікарні народили Но і там яку наслобати там дитину не тримали чого Сиддали додому Ти бабце коло того ходила ти Я знам як она там ходило тяжко Та ти померла дитина Потім тату як же выздоровю ти пішыл вєдати сой роб роботу дес Ти нашол там сусіднім селі Букова называло ся был колгосний млин О і там два коні мали і тоту же конюхому як казали струіл ся Де добрі мы не голодували бураз при млині тато робил было нашый дахто і приходившый кому здавали там мукы ото <unk> рік то тяжкый был О так Но <unk> вродил ся іщы Ну то його Дак <unk> ся жадил він Я ходила то <unk> клясы Ду вели Так А потім уж тато найшли Овців мали звязок і з калушом бы тому же в калушы жыли е сестры мамени бо і тудаме переіхали Но і там по квартирах Ходили ту до сюда бо то купити хотіли ус хыжы то не было як за што дуже по квартирах а потім же з двоюриного брата од того барни жінка робила госпі до Ярку єй дали пляц казали пла і тоді мы хату будували на двох Вы мі вкус оповідьте што вы памятате такой з дітячых років што вы памятате яка тото вышыватка якє оно было невеликє но але є великє село было З Хаты близко стояли і были од навіт другый так што до сусідів з зими навіть бусіком по снігу могла перебігти Нема в Высокы Гори Ны ни та ну але там ґаздувати тяжко было бы то землі была тяжко камяниста таково От але робили ліяздували сте што мали мали мали в ся мале худобу коровы коні вівці свині гусин общым птицю Но і так робили но то не бідны бы єсти бушы файну бы Но земля не была аж така добра але выкусмали той землі То бы землі землі была Ліз был мали бы потім якы уже нас выселяли нібы то нам давали таку кубатуру і там писало кілько там морґів поля кілько морґів лісу Шо було Ну то люде робили ти Тым ти мали От Тепер каже ліпше альбом бо тепер дуже робит фотоґрафіі дале а ту може видіти в телефонах а тами пропасти можент Оду моє видіну товту можно видітка добры пукату праправду кісує показати Мама богата на правды О го тоті два браты старшы і молодці Вас ся так моі Ті подівальникі той артист співал в Польщы єст рік Вы повіли же вашы братя єден і другій так В <unk> році помер і <unk> Ой так біда Зас пришол час на музичну перерву Тым разом подаю фраґменты з нашой передачы о ансамблі Студенка з Калуша з <unk> року Бо братя пані Мариі Кєбы з дому Дзямбы з яком днес бесідуєме тыж мают стосунок до студенткы Іваню і Михал і дівка Михала Світляна Петрустяк яка на початках діяльности студенкы была музичным кєрівником ансамблю Видите то як бы фраґмент той передачы выдостали сме з нашого архіву Най же тот фраґмент з концерту якій зараз прозвучыт буде красным спомином о них Тепер вышли на сцену лем двоє сам кєрівник Беяну Ган Магловскій і Іван Дзямба жебыли співати туетом світ місячку світ A выходы A ЛАПІ A Пон Іван Дянба добрий майтер ціле жытя будувал тоту місто коли Але гнецто бесідуєме неуйтім о студенті і о лемківскій співанці Дзямба Іван Михайловіч Мітати моя мама і вся моя родина із Польщы переселиці Одпадємо гышываткы ястлечку оповіду бо ти так пішло породу Я то люблю співати Мы іш тенцюєме але так не змогли сме зробити кус прову А і як фестівал куте найбільше Тот уж умы зводяно ловскым співами світ місяцку світ є купы такы Берти ся рекруты тіж люблю І выновино червененькых тотя буде пити і тако я люблю Не были торочыкля знаєте сумнавды такє знатсити богатых та єку дуже богаты співанукє знам темкільку руків ансамблі <unk>ene Яка вісіна Джы жытя прошло хоче лем Вам іщы так само Бодай іщы А то я Вар дякую абы вашы слова до Бога дошли Але мі та доповідал што в нього было <unk> років для народжыня темым одповідаль на дня роджыня тат ми той бажаме іщы прожыти <unk> років А він повідал а Бог тя не послухат Але так помер на девнос на <unk> рыці Святливою Вам тіж дякує А тепер буду просити іщы суденю сівати Іщы наро буде сівали Іван Дзамба а на сі протиме треба о A не Анля права нары роды Длявого І вы повіли іщы же што ваш брат же выступал єздил до Ждынівату Ваню был такій вышыванці А вы не были для дея не была Не охіли ся на тото треба было вык выробляти ты документы заграничны паспорт Отдея якыс такше не приш не могла О а брат дуже там як бы было в колусі жыло весь час Я бы тоже том принімала участ так бы я любила співати любила Но так пропало свойом роботом І што тот Ваню повіл як він пришол до Вышоваткы што йому дам Та што він том виділ бы нич не виділ былоку бо нич не было уж Не было мич такого што він бы міг іщы з давных часів торошто дихатниякых ся погы погоріло том понесю нове А што він більше міг видіти Але был был на тым місци тих Вы може памятали дашто а він шато може запамяташ як ічого не лапусте будуш памятати А вым памятате дасти Йовал тарку Намятам Я знам што брали мене до церкви єщы є в дитинстві дуже мліла надвір ментили Церкве церкви того диалеку то лез лестє од нас низдє Нижнім кінци Знате я посмотріла на тоты знимкы но цікаво видіти наприклад якы люди ся зберали Виджу же хлопы уж такы гоноровы же они уж по тых костюмах А я виджу наприклад ваша мама навет ту уж як пришла она не зрікала ся свого струю з дому она так позберана ну неділю повіме так позберано такєм домам ну то барз згарді выглядат ба згарді выгляда Іщы хоцю знати хлопы вшыткы были уж так по европейскы Ци были може старшы люде то такє на свята так о так А на каждий дан якы президенте такы собі кєсе на гавеці том было такє з такого полотна тканого сло о такы А той же іх ралих скупляли такы і а лишыли дома шыли там были кравцені шышыли опільцяте ґурсаты лыже часто купували по словацкым блоті та словака на тоты кабаты а на материю на на тото вшытко дак так Тотами быше рішыли же то м собі самы шыли Нота на приклад гуртате што каж всешыло суйци был краве Ні то кравец был Кравец бы може кравцені были Цішыли шыко то може кус тяжко горцит добрывшыну тото прав є кравцені А вышывали самы острыту то вышывали запаску а тото є там зуму тым басунанка баса базункы прашы дракы декоративны удас може і высиде то гы Ну а Тю памятит ся то ден коли юж высиляли Тот дес так же може травень так што уж тепліше тепліше з толгу де місяц напевно в дорозі были То іще добрі же іщы на <unk> році шо нам дозволили істє брати Што хочеш берати з субом Вы ме взяли машынку швейну єс ся вино оно мене є ножану жых в Словаках обміняли на дві вівці о машынка І мамино придане было такє вада Жы маю тоже тоту скриню ваду єст єдла ту та о Це основне шымаю Ну так переєны брали тоты заголовкы ну є так в тым товарняках можна было взяти корову Ґарову так і корову брали Там разом в товарняках там от застелено том видно соломом было атакувати собі застеляле там перенимали тото ся єй корова том Овсю долвы єхали люде по дорозі вмерали вот багато было ся помрали Ти так веслек жому вмерали по дорозі Чом вмерали по дорозі то я знуса но ци то были просто хворы ци стары Цо были маленькы діды Яколя за діти не казали з за дорослых того дорослых тар Може може страс того всяку было так достанці Сталиньска областя по моім карань ци якусь том карань называєте чыя тотну си так Но сонцедіньсконасконатко так ну то є видно мнетам місцеві ті головы кул голоспут ци тото мало видно завданя такє Абы ішли собі брати кого хочут то не вязно шом бы выберали робоцю силу давно што Кого лишыли тамты поіхали решту дальше дальше Водвуйку мій Лишыл ся в чуріні його лишыли там то там село великє было і школа і церква то все там было А нас уже вкінецы пару хат был може стріти таде кє там третіє пару хыжі было і то ми тата з дочкою і бабою мамою ніби ну і мы і татова мама бо то татова мама была з нами а мамина мама з сестром о А потім уже приіхал з Німечыны боєі іщі в Польці были то сын тен поіхал в Німеччыну абы шробити гыдно А потім як мы вже были там в Климушы він нас найшол і туда же і туда приіхал з Німечны От він собі том Він ходил там з якою з дівчыною місцевою ходил а потім же сестра померла Така привидска была ужы вночы На двір выходили І вітер єй обдутал ж напри зашля до хаты і голова заболіла ти голова быти головати головати пару днів голова шолже і не вставала з ліжка там казали або взятим якій з них такы дідо Видно жебы с покликати покликали а він подивил ся каже Як жыє до девяты днів То буде жыти А она вмерла дожыла Ну і товды уже на похорон то приізджали приходили такы родину якы знайомы на похорон от і там Ванял мі то брат мідвіний собі там єдну сподобал гаврилячку от і потім ся на ній женил А він собі з дівчыном якысимтом хладил Ты Ты і ясно ся напевнує так дале а така файна дівчына была оно продавало маґазині Дикы су як казали манку зробила так не достачыт шо манкы ні судили єй Боже даколи судили ні за што Но він тоді женил ся і так поіхал а потім уже узнали то же полатім його дочко оця што така кучеряла Надя Тоже кілько років мала сиже ту в кавушы і узнала якоси бы там вашы лемкы є якосивно узнала же є братний Значыт тойде ледіти так што была в тюрмі тота в маґазині продава Такій красин казала він приіздил туда вкаус денаді тосіма але яне бы я так все спочатку хтіл з домя женити Но і што быти і так она она была што єй заарештували оно было в тюрмі і товды вродило таю напевно Одкал такы красы він батька вдал вся често батька і тимадя батька а ті двоє же є на маму Бона четверо дітей мала мал Іван Братко овдалс Певну маму видите якє то в жытю і не треба і кіно якє то в жытю было і то імятам племусі мы жыли там Той нам добрі было єсти мали што корова было то ся І тато мыслобойкы том навчыл ся робити людям Бо коли сы вас бы дели бо такы мыслобойкы так ну ти до школы далеко быловати тато каже Я тут не буду жыти тут не ма чым наіт полити Єден до брата брат Андрий был в іншым реґіоні там уже і угльом полили А тым ту поіхали туде до брата Андрия до брата Андрия І там в нього были троха а потім пришли такы флейкы ктепер кажут брыкє зробили што будут назад домів до пості пустяти такы зродустил паст татарку ва І давай хто хто хотіл і давай доберати близче до границі Те мы так люди повірили так і мы так попали До гірова До коли грани самонито Ну і там на тоту лісницівку попали бо дуде підеш скрил хто над даленом там жытных там святу Далем Да хату нам дале хату таку на штырі кімнаты і там по каждій хаті по одній сібі каждій квартирі по кімнаті были А там похворіли ся Батькы мылів і меді обыдвоє зла званьом похворіли диф От і тату думали шуже все шымре так тяжко хворий был хворий был мама там народила шытину то а потім же і баба померла ти мы же батькы і нас двоє з Іваном же тотато нашол собі роботу там в Букові ото Яючка зала конюхом там робил ти нас єст було шо потім же там сестры мамы і сестры то дві были в калушы і мы давай туда до них поіхали Близю бы там никого де не были там никого не были з нашых З Лемків николи в місце витамо та і поіхали туда І там бы м же оселили ся Декяту бы Я Вам дякую Моі наймилейшы слухайці На тім завершыєме нашу бесіду у нас в гостях уж другій раз была Мария Дзямба помужю Кєба яка вродила ся в <unk> році в селі Вышоватка Запровадило вас до ней селистє солодын Івано Франківской области Анна Кырпан І на тім пращам ся з вами і не знам коли іщы ся стріли тримайте ся оставайте травы жыцю Вам вшыткого найліпшого З вами была Анна Кырпан вывано Франківскы Майте ся красні

Автоматычна транскрипция

Видам вас мали моі слухайці при мікрофоні Анны Кырпан зас корыстом до
своіх літніх запасів і за свертом до кінця серпня Днес продолжыєме оповід
про стрічу молодежы в монастырыскых яка ся звала лем етно мандри Хоц
яюч не барз молода а і єднак задоволены єм же в тот
ден <unk> серпня пришли єм вымостыриско Витряне поле музейный комплекс лемківскє село
І там єст єдна більша хыжа пред яком з рана вшыткы ся
зобрали на тоту стрічу на тоту стрічу і молодіж розмісця перважні дівчата
з огляду на воєнны часы але кус пришло і старшых люди а
дакотры навет В поважнім війці і каждий мал свою ролю Во всеукраньской
громадской орґанізациі Товариство Лемківщына не раз уж бесідувано же старше ґенерациі одходит
но і то природне А молода не приходит неєй місце так чысленно
як мала бы гей бы прити І зато тота соспільна орґанізация фурт
одчуват брак молодежы Думам же подібны проблемы мают і інчы орґанізациі може
тоты орґанізациі до якых Вы належыте дорогы слухайці і зато такси і
думом тота тема буде цікава не лем для нашых слухаців в Украіні
а і для інчых Но і в Товаристві Лемківщына так Думали о
тым як бы то притягнути молодіж і в своій структурі створили окреме
одділіня молодежы якє назвали молода Лемківщына Прібувано осередкы той молодой Лемківщыны творити
в ріжных місцях але найбільше активныма вказали ся члены Молодой Лемківщыны во
Львові Околушы місті Ванофранківской области в Тырнополю в інчых місцях тыж зберали
ся молодіж тиж гейбы творили тоты осередкы але были торат ся окремы
епізоды а не постійна діяльніст Але вернеме до членів львівской орґанізациі Молода
Лемківщына но тоты львівскы молоды Лемкы по проминулых роках зробили ся но
іщы молоды але уж цілком старшы і мудрійшы Зато они зохтіли зорґанізувати
якєс зобраня для молодежы де бы уповіли о свойой дільности і вшыткых
бы запросили до спілпраці Ізагалі в такой неформальной атмосфері запросили бы знакомити
ся ближе і познавати історию культуру Лемків А му можете звідати ня
Є і мува єст іх проґрамі але не на першым ани на
другым ани навет на третым місці на котрым си там деси дальше
Што повісти найстарше поколіня одходит а середнє молодсє наймолодсє Переважні уж не
зна лемківской бесіды тым більше же гнешні молоды якы в якысій міі
уціляют же мают стосунок до чогоси лемківского Переважні лем по части Лемкы
значыт хтоси з родины был Лемко ґідо баба а може преґідо прабабаба
ци прапра Но і зато барз трудно найти молодых якы поправні бесідуют
а тым більше знают писати по лемківскы Але вертам до самой подіі
подіі яка одбыла ся при кінци серпня Стрічу тоту орґанізувано спілпраці з
музейным комплексом Лемківскє Село зато проґраму той стрічы сформували з єдной стороны
Лемкы з монастыриск з музею і Лемкы зо Львова з молодой Лемківщыны
А пришли гев молоды більше дівчата переважні з Галичыны але не лем
На тотій карці Проґрама Туристичного Молодіжного Лемківского Форуму ЛЕМ <unk> написано тиж
же орґанізаторы то всеукраіньскє ітернопільскє Товариства Лемківщына всеукраіньскє Товариство Молода Лемківщына і
музейный Комплекс Лемківскє Село но і Департамент Культуры і Туризму Тернопільской областной
Адміністрациі Гварю же звало ся тото Форум ЛЕМ <unk> і в першой
части бесідувано власні о туризмі діячы молодой Лемківщыны оповіли як они зорґанізували
подорожы на Лемковину і не лем на фестівалі і не лем так
бы повісти родинны гнізда а і по цікавых місцях істориі культуры а
представникы музею оповіли што можут запропонувати вандрівникам якы бы пришли до монастырск
І цікавлят ся лемківском культуром а тыж рецепты як молоды самы могли
бы стрічати ся і самы для себе орґанізувати маленькы стрічы з лемківском
культуром Сходити ся робити ріжны варштаты напр лемківской кухні досліджувати припоминати познавати
обряды традициі зорґанізувати суй вицюркы собідку Висіля по лемківскы Така то была
перша част прирыхтуваной проґрамы яке ся звала там де ходили преґідове Друга
же звала ся Молодіжный Рух як основа майбутньо Лемківщыны Потім уж як
памятате зачали сме оповідати тыжден тому Правда я не до кінця розумію
што мали на увазі люде якы писали тоту проґраму ци ходит лем
о будучности орґанізациі з назвом Лемківщына Ци повіли ту о рідной земли
Лемків Певне такой мали на увазі лем тоту соспільну орґанізацию бо выступало
то як тепер повідают панелі пані Оксана Данилів голова всеукраіньского Товариства Лемківщына
і оповіла присутным бо даякы цілком можы быти не мали дотепер в
тім понятя што то за орґанізация і чым она ся занимат што
уж зреалізуване і што лем ся плянує Того долгого выступу ту не
подаю бо думам сой же вы моій дорогы слухаче вшытко тото знате
а цікавше такой послухати выступы молодых Минулой передачы скінчыли сме на тім
як Миколий Крупий оповіл о досвідчыню членів молодой Лемківщыны зо Львова о
принципах якы они для себе приняли а тиж о практичній роботі Наприклад
коли они зрозуміли оповідал Миколай Крупий же о Лемках люде небогато знают
Зачали глядати способів як шырити інформацию і єдным зо способів были стрічы
з дітьми в школах де за якых <unk> минут члены молодой Лемківщыны
давали школярям понятя о лемківской культурі Таку сой зрыхтували лекцию і з
ньом ходили по школах Не лем они пришли до того ідея тота
як ся вказало явила ся і в інчых вариянтах присутны участникы медже
нима были учітелі зауважыли же тыж прібували робити штоси такє Єдноразовы такы
лекциі де оповідали о Лемках і о лемківской культурі напр в музичных
школах А інча тема яку зачепил пан Миколай взял кінце Лемкам вартат
ся научыти добрі писати проєкты жебы выгравати ґранты бо Лемкы тепер без
такой помочы ґрантовой Не дают сой рады Вказало ся і умузею лемківскє
село прібували писати проєкты Лем же чогоси не мают на разі в
тім серинці то власні добесідувано вшыткым ся лучыти і так спілпрацувати спілдіяти
в тім кєрунку Но і тіж спрібувати прирыхтувати якысы такы універсальны жебы
вшыткым пасували лекциі для шкільных діти з якых бы вшыткы могли скорыстати
Но вернеме на тото місце де скінчыли сме тыжден тому і з
того місця зачнеме зас оповідати про Форум молодежы лем етномандры провадит проґраму
директорка музею Лемківскє село Віра Дудар а при мікрофоні тепер Миколай Крупий
Просиме слухати так так власка власкы Вашій школи школа А вы маєте
методичны уписаня як проводит той рокы Ніце Боєцю музыю нас Львові Єдкій
Методичный Центр в Світній І там ся Вас прыбую тужкы дополню тоту
оце і мы коли до них пішли кажем давай зробимо любу Яш
розумію здоровя невысти ціт і часу обійти всі школы Украіны розказати дітям
цену докто мытом Шутом роз в тыжд годин вырват сиди з роботы
быту роботі час Так а цей А є метудишній центр ни роблят
методичкы не робит методичкы книжкы для тых хто найзнул вчытелька барана при
котом знає Жытомирі відкрыває Іло Том се про Лемків тотту може передати
інформацию як кажды Ну у Львові є та ну є в суды
ми тотушні центр світі выни розрубляют нібы пляны напекат гійкас там захыс
вітчызны там ци не розробляют нові тім план і тотто мы пл
плянували не схотили часу і здоровя дотиснути іх тоту ниж нібы згодили
си ника і то дайте нам ті материялы Я не знам ни
бы же там порадили куди вно підходит блис я так не розуміючно
спе тото хто бы допомігут глусисе бос же почали цо робити Оту
кму то цікаво актуально там не єж так багато роботы там просто
зато треба певний материял і його спростити знайте камінь обписати для діток
бы це може быти і початкова школа тото це не конця там
із <unk> класы і зробити методичку току для це і мы розішламе
ту сімп Плюз додумуєм якус фляшку ці там заархівуємо на ґу диску
ідемо посыланя і там будут пісня там буде лемківска страва там наші
друзє Лемкі з Польсі не звучуют мультикы не роблят мультикы і там
у них тамті продаткы а польскій трох акцент бо як Лемкыня жыве
там в Польщы на кожыня мыто включаєме на руці дітикай тото Полякє
то плекір то не Полякє то просто акцент польскій Розміти і то
дати ім то мово і такій комплекс робити не мам <unk> хвилин
то розповідно <unk> хвилин Сер Но відкладециі В Ним відкладециі про нас
будут знати і трудно фестівалю буде <unk> тис Може можливо в нас
є серед молодых Лемків є люди ведомай буді імскавы і ци там
уж може быти якій спевный Проєк курсові диплом то це ну ци
бо того материялу є ту моя літературы а то треба выбрати для
дитины пояснити не дорозлі а дитинці Маленькій Звідкіл Лемків ішу Вропотім коли
побачіту фотоґрафію шлемского Лемку Лем Ядисю Ядисю што бы дес том трошка
Выпімал руку буд ласка Шановне Лемківскє Товариство рада вас світати справді я
з Інституту Нацийональной Памяті тому раптом дєкіс побожані і до нашой роботы
і до взагалі роботы орґанівла мы завжды працуємо примані Я особисто працюю
для Вас і зокрема зосвітянами Од пані віром была на нашому семінарі
в фірму коли мы давно спілпрацуємо але пане Миколо хотіла сказати як
раз кусовно освіти Вы говорите про те што в школах вывчаєт ся
депортация і все побіжно Пу біг паст через вас ту ім том
выднавуху влетіло він шло депу Хто дестам оно такє што дитині не
акцентує томчы в девяности кровах Ні в програмах ниґтых дручниках не было
Не теж у сгладкє депортациі не было ні гнісли ні переселеня ні
зусі В кінці єдино з тых почали і початок двохтисячных писати Акция
Вісло Чому я маю право про це говорити бо я сама в
цітель істориі методистка і потім брала участ в міністерскых написах Вас запамятаю
В <unk> році Леше оця Ливку якос ми проштуховали питаня в шкільных
програмах а згодом підручника в чут підручникы пишут ся за програмом треба
спершу зробити програму до є написати до другє Жы о програмы пишут
за акция Вісла я одкрыю Акция Вісла А там наша выбачте депортация
під акцию Віслав мене отыківоці як кажу на робоці груді Шановным історикам
професорам кажу не може ци бурозуміте шуцері Греці выбрешете выне даєте правды
І мы выгризли зубами і завдякы зокрема тому што мы там напрацували
альтернативні програмы з <unk> року окрему Вони пішли на компроміс ми не
буде мені ся так вони зовсім не хотіли цуват Давайте мы даму
переселеня війт не депортация ми даму переселеня не вісят же му да
Тому што юридично не вызнано никым на той момент было Шо це
депурбация што це примушено примушено людей змушували діхати мы знаємо про тій
чотири етапы і так дале і так дале Розуміте і лиш ся
в <unk> році мы дотисли тому ж аж згодом выйшла постанова Верховной
Рады про Встановленя дня депортациі шануваня і так І мы дотисли што
в програмах зявила ся Окрамов Перед акциі Ювісла тому што Вісла была
пізнійше она была в <unk> році а наша депортация року <unk> друг
рікже тышы іншы істориє зявили ся в шкільных програмах Але знайте же
дивно Коли по по цых програмах почали списати підручникы чом батімо Мы
бачмо знову іти з невігластву Під глабою переселеня депортация будшо переважно пишут
а будкіс шматкіз вікіпедиі высловом Воно достатньо на жаль ненаукове невывірне і
так Слава Богу вже зараз з тією постановой Верховной Рады з усім
з усім рухайму ся вперед зопай завдікі в вашій і нашій спільній
роботі роботі шановных громадскых ініциятив в роботі Вчытелів тому што богато вчытелів
єст переселенців они зацікавлені в тому штобы розказати дітям правду Я сіро
Вам дякую за те што мы з вами тут сьогодні маєме таку
унікальну можливіст і на солоду спілкувати ся тому што такє спілкуваня в
умовы воєнного часу Ци справді рідкіст є на суму Дейдя поправду серед
нас є люди унікальні які моют мати свію місию в популяризациі нашых
лемківскых надбань Але розміти чому справу што це не было такє Тут
шарт пам шарт має быти пляномірно зпрази системы і розміри тото є
є прук Є його пучаток реалізациі але треба спустворити проєкт цю візладків
тобто мы маємо запропонувати головні тезы щы потрібні якій потрібні знати і
подати правильно світові про Лемків Зміт я Вас дуже прошу Анну двіце
щебы мы собі сьогодні выслухавшы уговорившы нас є діти студенты юній історикы
єм нас наш выступ віка Ренєф на майбутньому етноґраф історик то розумі
може вынид дуд якусь певну ще пропозицию што гім цікаву в лемківств
Мы берему класичный підхід ту о такы лемкы Iде єм на шыруваня
те што потрібну молоді для ту шбы успішну якы кажут ґуфнути і
ци буду спасні освіта це оснува што дітю хоц хотя бы в
школи не Трото такы Лемкы шобули Декарпаці Скількє тых Лемків Ну не
лише Лемків але в цілому тій Декарпаці майже <unk> тис передселен і
люди добрі Я кажу Мышановым украіньскых тотар дійсно велика краглиня Мышанову ємо
зацільскє операциі Вісла велика траґедия але майже <unk> тис чловека шукат <unk>
мілийона усіх о такій оці бо лю лю лю лю лю люди
не знают цифры і не знают фраты Іреці пане Миколо стосовно Вашой
тезы про оцю програму знаю власнишу Мы хотіли ту методичку зробити для
позыкла тото позыкласы нев нау в програму пхати ся тото страшна зусиль
не треба Ту колис то коли бы там напр нас приватну школу
Львотя дакілька приватных шкіль Яс запрошы не бы мали такі етно тижні
Спершу про Лемків потім по Гуцулів кожын тижден інчы тематикы Ну ні
бый то посукласны то абсолютно то іхня фунтака ініциятива Хто на себе
міг бы зараз взяти цю ініциятиву написаня Ябру бы ка одразу за
руправильну Мені не вдосили Буд бы власне хто Давайте тыху Чыстину на
серему Але це чыстина Тоді давайте можливу але ци я просу свою
пропозицию пропозицию <unk>ra клясичного підходу до Лемків може створити інститут фан а
мыкінци специялизация єташыковы мати механізмы нам хто ес такы одласне Може бы
може мы собі просто поговорим што в трьох наприкоті але я хоцю
ся дати слово інчым людям інчым людям якє текож роблят роботу Спершу
я хочу запросити сюди Наталию Кухар Она розкаже вам трохо про наші
сувніры бо то цікаво і можете жый придбати тотка реклама троха А
даліце мы просто вісятли в Товари швидити першыкавити молоды і поядум вес
вікрофаный шцікавити молид мушым та пісня вона дуже несправді людям відгукує ся
і до нас на Лемкы співы приходило дужвати людей Але завжди хоціт
це піти шымос Ну шос собі купуйти што собі взяти і так
дале Тому мы вырішыли як раз ме в тій стратеґічній сесиі де
мы говорили про візию місиі мы подумали што теж добре цілис зробляти
на товариство бо шыб шос робити треба мати завшто робити Лат і
мы зробили деякі речі суверенірні Я не же з собою дуже мало
взяли бы я проце подумала в стані момент Але ос наприклад Ци
така насправді была долга і а мы хотіли зробити што воно было
якісне штобы воно было такє знаєте стильне круте на долго ненадто дорогали
вновс рівно полицяли снадто дешевы тому шмы не робили тисяцями штук выно
так не выходи Напр мы взяли в Ворголя і зробили його такого
якым він робил в людей так Ворхоль робил там не знаю Мерлін
Монроє єло такого пляну так а мы зробили такого Варголя і підписали
украіньской мовы іщы він Андрий Варголо Шоб про цетам напр сюди памятали
а другє ци ос ця торба нубо кривулька на разі напевно ся
найвпізнавальнійшый лемківскій елемент в Седекы тому мы тай мы специяльно зробили гід
шоб добре было видно што добре было видно не такі якій роблят
зараз трохи жолтували ци быває так торба а шуб добре видно Ось
такых єщы пару штукы така доречі в нас і тілько одна така
коштує <unk> гривен така коштує <unk> гривен Наступна партия буде на багато
дорожця тому за ся свини Насовна різ при яку мы думали Ну
дуж багато лемківскых фестівалів так як де ми жывемо в наметах де
ми гутуємо діжы на вогні т не мож єхати на фестіваль без
згорнями та левого тому мы зробили горня Ватре зо ва шыб завжды
памятати внос стояли в нас на полиці і мыгутуєм ся до Ватры
Такє внезуме тот дале наше лого молодлям так такы горнятко мене тоді
од некше бы хто схотіл придбати такє <unk> гривен І ци теж
дуже дуже дуже державе сина От і што мысця маєм оце не
кляйкы тому што не клейкы зараз серед молоді дуже млодні знов повернула
з боляця мода такій можна на телефон кляити мож на нову кляити
там собі куди хоціте і ме теж хотіли зробити шыб шыз было
досит дешаве бо торбити собі ну не завжди підеш за <unk> гривень
купиш так а на кляйкы наприклад <unk> гривень Так то тут є
тому шы Я розробляли ці ті штукы нидля мене дуже важливі я
хоцю вам розказати і Яві зараз о так русицькы дамшы вывыдевали ся
Ясно ми додале дровняка мы додали дровняка ми хотіли бы зробити такым
теж трохи стильным в кольорах а дале антуонит ся і отут в
нього такый А знацьок Хрус Ну бо Антонич асоциює Антонич быв Хрся
Іде сме його зробили в такых коміксовых тонах такых модных тонах шы
было теж поєднане І з Ворхолом на студиє До палюнкы після палюнкы
Ламко в свому традицийному бо як бы з того а теж орнамент
лемківскій і Лемкыня Імы хотіли теж додавати смыткы на прикляд спісань тому
біли Лемкыні тут на Спишы на прикна ясы гарна В нас є
звістно кривулька ну це часно кривулька ци така найпродаванша лемківска отральна річ
хто збаціт кривульку зразу все вал вал Бренд так теж тут в
нас є Ворхол ты мож шыб якось поєднати ци і з світовым
мистецтвом на ся Лемкыня і з вином выновино Червонені як хтосця буде
пойти теж такій сметок з пісні а сєме додали Федора Ґоця і
з Зындрановой бы нам хотілось додати кус поважного поважного Лемка тай нас
тут пише все си слухай діда бо він знат жытя Но і
ватре зыве і ой верше мі верше шлідям нагадати што це не
про вірш а щы про горе та тому в нас тут така
верхівка ужеш показати А та мы стробили зницькы але зничкы ми вці
продали зничкы особливо дровня ка дуже сильно розлітали ся От можливо мы
іх доробимо але то треба святкувати в нас на сторінци Ос і
ну я насправді уже тіжу ми што тоді ме як зустріли ся
знайте часто бывай на зустрічах што здає ся та поворем поговорем ничо
з того не выйде А то якыс выйшло мы так зердили з
той ідеіж што нам треба наприклад Хтось приході кажм я хвоцю так
люблю Вас Лемків вы такі файні то підтримайте нас Я не кажу
Вам дати нам так пару гривінь а купі наприклад што зі з
нашой сувеніркы і мы зробим потім більше так тому што ну на
ентузиязмі вынопрацює ся навіт долго працюєт ся але але не дуже долго
Насправді не дуже долго Хоціт ся все такы мати і сцьову якій
ну якій бенефіт хотцябы хоцябы дуже трошычкє Японіце все выкажу Дякую Музей
тіж мы розрубили до нашой стрічы актуальну річ Можете тото си по
тым придбати што в часі войны Москалю хце ся побожати жебы він
кудайшол рускій корабль Оту по лемківскы Мускальскы шыфы іду фраса І оно
ся топит гад в лемківскым калапі То єст то єст е мы
маме так што можете попудайци Такы самы такы самы маме нашы Унікальны
лемківскы припові Вы брендмы музею мы започыткували Лемку Тварик натишоте Лемку Тварик
Ту єст смайликвар тво є злице Видите і тіж з лемківскым калапів
лемківскій постолюнці О єт му наприклад буртаків лісіют они ся самы родят
а то єст тіжна клейка То є ружни вшыткы мате котры пиш
Впиш сонці тол будеша а тіж при повідка лемківска має сновазі ну
і лемківскє єдло они ся дозиват лем єдло О і тіж ме
взяли найдоголовнійші стравы лемківскы прошу предати присутве посмотрити ся Зачали ся вшытко
з невеликого концерту послухаме кавальчык того і зробиме сой таку музичну перерву
Выступат ансамбль Ґречны Фригіркы з монастыриск они і співали і танцювали но
можете чути хыбой співанкы а потім вертаме зас до серйозной бесіды на
туристичнім молодіжным Лемківскым Форумі лем Етно <unk>em Ей має та мамы што
пешна деся ви явисты до <unk>n<unk> Мож шыта <unk> хочу Вам представил
в хоці це богато сло сказати не годен в програмух тиснути хочу
представити Вам марічку Марічкы єст зі Львова вынавці в Католицкым Університеті і
вчыла ся выпустила си Вітаймо Марічкы Кавопискниця І Вона дослідж жела он
трохо розкаже про своє досліджыня так дуже коротко бо она працувала долго
над ним дуже близкій пловна до нас дзвонила приходила інтервю мы давали
розказували ци се шми там думаємо про ну Як бы наші пережываня
і вна ци се згрупували написала роботу і успішно захыстила ся Іднов
на розкаже ту роботу я навітка долга назва Можливо найд зацікавит Вас
тошкы як што після обіду когось буде цікавити детальнійше в нам розкаже
буде <unk> <unk> хвилин то ренний ми вірну скій захід рево <unk>
хвилин та тота та Тому мы дайме річци слово десят минут і
в нам розкаже Буд ласка Так дякуюже за тыкарны представліня насправді дуже
сильно хвилюю ся тому чопрезентувати свою покалярску роботу перед кафедрою перед людми
якы мают сут науковый інтересы це одна справа а презентувати циє напрацуваня
Перед людьми якым це справді важливо і якій зану якых це лемківска
культура займає в гомочастину жытя це хвилювала більнійше В тому маю дуже
велику част і сподіваю сноші посмішкы на вашу якусь інтерактивніст о потім
могли ци дальніше проговорити Темом моєй дипломной роботы звичала травтична памят ідентичніст
та стратеґіі спільнототворень напр молодых спільнот Лемків та Крымскых Татар у Львові
Взагалі Лемків досліджуют же третій рік тому особисты зацікавліня через своє коріня
і од цього року додали ся Крымскых Татар для перетну травматичных дослідів
Тому што насправді ці дві етнічні спільноты мают значно більше спільного ніж
мы всі з вами можемо думати І насправді вартувало бы це справді
в публичний простір выносити більше і більше сшывати нашу краіну так бы
мовити тому што тому што зараз як ніколи це важливо зараз як
ніколи час коли мы можем пропрацувати своі колишні колективні травы Трошкє є
дуже радиш це такій формат деме в коаліі і де ми можеме
оци все обговарювати але трошкы сумну што не мам єй презентациі вытом
буду дожывату ся І я хотіла також богатой про теорию трошкы розказати
але насправді ся сумало тому мы передамо одразу до практичной складвоімого досліджынь
І про кримскых Татаря спино говорити не буду але як ся Вам
здійсні цікаво то я можу потім поділити з цій роботой або потім
мож спільно стрітити з на обговоріня Я буду дуже родом Отож в
рамках свого досліджыня мане было десят глыбинных інтерювань з молодыма представниками лемківской
спільноты Іхній вік веріцювал ся від <unk> до <unk> років тобто выбірка
доволі велика і насправді богато стю мож не дізнати ся з тых
упытувань І зразу наголошу што територияльні мазі досліджыня цесу місты Львів тобто
не знаю ся не дішла до всієй Украіны але пляную Тому можливы
ци рамкы досліджыня під ідели інчых міст а можливо все така унікальна
яка частинка Львова Має практичне досліджынь о будувану і в подальшым уміа
на лісу пытника він складає ся з трьох бльоків Першый бльок ци
культурна памят яклювал знакы спільноты як одбывали ся або не відбывала ся
передаця памят Що розуміти краще культурна памят си є частинка такой колективной
памяті Культурна памят мы всі в ній задіі та як передає ся
придає ся спогади як придає ся спаст нас поколіня в поколіня та
як наш навіт найша зустріч наш одяг то всекультурна памят в самокорінні
дуже великє символы і тому закорінне наше минуле і богато з того
мы можем потерпнути Ілас мето першого блоку питань слугували отриманя інформациі вчто
процесів передачі культурной памяті про депортицийну траву Ваш варто наголосити з чмій
фокус циткы колективна травы депортицийна трав як Лемків так і крымскых Татар
І відповідно трошкы том было є анализу причын певных тыдаций Цьому передавали
ся бы ці му не передавали ся І што до лемківского контексту
то у цитатак з інтервюваня єст правовидностю інформация про вымушыны переселиня Лемків
была в доволі обмеженому доступі в лемківскых гродинах для молодшого поколіня і
насправді мы же тыкали ся Підчас сьогоднішньой розмови ци єй таме протест
недостатньо інформациі про депортацию і це дуже вплыває насправді на наше спільнототвореню
майбутньому тому ниц процепотрібно говорити процепотрібно кричати і процепотрібно наголошувати особливо молодому
поколіню особливо такым як мы і нашым дітя Також штодо прицін такого
провалю в передаці памяті більшіст респондентів вказує што власны після депортациі Симі
Ламкы Жывыці в Радяньскому Союзі намагали ся собуде попрохувати свою ідентичніст задля
звережыня свойой безпекы та безпакы своіх дітай Ну і також через теше
тут был фактор інчости вони не хотіли вырізняти сесийну з оточінь якому
опинили си зновештє з рады безпекы свойой та безпекы своіх дідай Мане
тут богато насправді підтверджінь по цитатах і по тому што люде говорили
і по науковій якій базі але як часно зобмажений мож вам представити
ци згодом Другій блок стосувал ся вже ідентичности і приналежности до спільноты
особливо серед молодшого поколіня яка загалом тенденция серед молодісти до приналежности і
чому І власне зєдно з моімя в теоретичній частині підвязувала підтверджувала свою
теорию протесю Пристів культурна памят тісно повязано з ідентичністю та спільнотой оскілько
спільна істория та культурна спаст ново не допомагают створити від чытя звязку
приналежніст і членами ґрупы і тому навіт власны я переконали ся вы
свому друглоці протестю про приналежніст што власне серед моледваля низка приналежніст лемківской
спільноты власні через се провалят то це підтверджує тесцю Культурну памят потрібно
продукувати надалі потрібно Віляти нас о сили ся ас потрібно проце говорити
потрібно робити все теші мы зараз насправді з вами робимо і це
дуже цінно тому зараз ци моменті цінувати і продолжувати а не робити
це раз не рік або річы Але щы цікаве од нас відкрытя
такого было теж в цьому влойци што Я можу стверджувати стре незалежне
од рівня приналежности У Лемків присвідковує ци такє наскрізне лісітя близкости та
родинностя до устих інчых Лемків навіт якых вони вперше бачат Істнує якась
я не до кінця ци можу проартикулювати але істнує якась мовцясна єдніст
між лемківской спільноты Вна не потребує слів ци теж ся закорінно десь
глибоко в Середні І знаєте я ци деш дес відсуваю томусти Як
штоде з просторі я зустрічаю людину і нам і каже Так є
Лемкы єд капеже тиш мій брат мал буд якыйс том томустю Думали
сте так ліциває ся не так часто мы зустрічаєме десь в великых
спільнотах нашых рідных і це дужецінно бо це прислідковий ци не лешауман
ци прислідковий ци і респондентів і це для мене будут кым важливым
одкрытям І власне коли ішла суды ме запрошыли це презентувати так блажытиш
хвилю скількы людей буде те я не готова єж лише розпочнаю свою
дослідницку діяльніст в Німи колодкій каже Так там всі своі будут Но
всі своі єдка думаю справді вє своі Тому це так цікава ткацькава
заувага про яку мож натеж думати долго і якыс аналізувати звідкім нас
оцей звязок Іше цікаво про запытаня про майбутнє лемківской етнічной меншыны то
частины Лемків такы Важає што частина Лемків важає што Лемків цікає полна
асиміляция з украіньскым народом та консервация на явной культуры яку мы маєм
зараз тому ту дуже важливо наголосити стю консервациі це не выхід і
такый ме говорили про це дополниня культуры воно дуже важливы о це
Осучасниню культуры лемківской ани не консервувати є так само в музеях і
не закрывати є абсолютну полніст знай потрібно працувати і для молоді потрібно
пропрацувати особливо в тіс вариянты так самок ций марч молодой Лемківсти за
як особливо дуже вдячно поманыє в самой жывню Тому ци дуже важливый
момент і на цым потрібно теж постійно працувати і думати Ну але
також єй відповіди протестю є відчутя Відроджінь лемківской культуры ле як же
ме згодили швидци не відроджінь од мы же відродили тобто такого тако
є активізациі більшой скажемо цієй культуры І то також мож напосвяткувати цікавы
тенденциі жы чым старшый Цікаву але сумну тенденцию тому Чым старші вік
респондентів тым вони ну топтоцьому там чы до сорока років більше підходило
вневсідкы так буде відроджыня так буде працувати лемківска культура віджыває все супер
а цім молоці поколіня вноткы каже но мы не баймо цього мы
Не асимілюєм ся І ци теж проблема Я не хоцю Ніє Подівы
то доповід Думы што я не хочу Вас дизмотивувати цим я не
хоцю Вам показати тількі сумну картинку але коли як не зараз нам
потрібно говорити Окрем приємных моментів і про проблемніст що мы знали над
чым маєм працувати і як мы маємо невідродцювати так тых звати ци
лемківску культуру тому слухайте ІІакция не маркеры ідентичности постпамят та реліґіі і
на чому тримаєт ся бо не а тримає ся спільнувати молоді зараз
Це найважливійший бльок моіх питань тому і плоты самого досліджыня звычало так
што ласнымаркерами ідентичности власны З цім люди себе ідентифікуют як Лемкы або
як крымскє татары то я ставила собі гмплоты сопротистю це є травма
Колективна травма постпамять рад ся то передайці цієй памяти з поколіня поколіня
тых хто пережыли цю траву і до тых хто зараз єй артикулює
тегда або не артикулює і реліґія така аж але це же же
же же жебы більше до Кримскых татарт моє проце пут скажу вам
собісту Ну і власна так я можу стверджувати стю колективна траума Ямаркы
ром ідентичности як Лемків так як кымскых татар Але що цікаве є
підмітила серед Лемків што сей драматичный вплыв в основны чытає це дуже
дуже поміч рядків Насправді лише оден респондант цітко артикулювал траву як важливу
знаку його приналежністи типан Микул так был моім респондантом трохи неодонімнос Томущы
люди це несправді зрозуміло тому ще нихто прямо не скаже што так
Ямку томусти я зазнал драматично досвід Ні це одбуває ся не так
але це також свідціня того што про цю траву і не говорили
Але ци теж дуже важливо Я не кажу што це потрібно што
буде потрібно нещадкам переселяти І так само так што вони были такы
травмовыні і такі недовірливі до світу Ні Але про найпотрібно правильно говорити
тому щы ця памят вона дуже важлива Ішты чому наша лемківска культура
є унікальна Також через цей вплыв травтисічной істориі тому што мы хотіли
Тому што це гартувало наш дух і гартувало нашу силу і про
це теж потрібно говорити а не леше про інчы частины культуры І
власна Ци травы як маркы ідентичніст вона в дослідці ні вона Помічали
си поміч рідків справді тому што спершы людины відповідали Ні я не
баю так штоб на мене якыс моіх траму Міх прадків вона вплынула
на мене бо бо ніяк Але коли наступне мене питаня было з
човы відсуваєте чодо свого дому ці почуваєте свы зараз в дома нецій
землі або цього вам бракує зараз для того што быти щестливым ці
лемківскій культуры то люди з такым жалямом говорят про те што єм
бракує од цього ядра Од цієй рідной землі оцього культурного ядра де
ты ніби приізджаєш туди і насицюєш ся што і там були такі
така нелегка заздріст середом до бойків бойківской спільноты тому ся внимає ци
землю тут поблизу до Ґуцульской вынимає де носити снаю Тусі ци теж
дуже важливо І коли людина говорит з такым желем в оцях і
з такым болем про цю втрату землі то я розумію так ци
травма теж мала вплыв і має по сьогодній і його не мож
нивелювати І ци земля можливе Але мы знаєте зараз што розумію што
мы твориме зараз ци ядро ту тому што я приіхала сюди Куди
я приізджала своім діду сам в років што літо на лемківскы дзвоны
я розумію што так же дес для мене це ядро тут і
я бацю зараз высіх вас ябацю яківы сієно справді як выгоритай ци
справы є бачу ций вогны ласох І це так приємно тому щы
дес свому Львові я того не так висіва А тоды власти бачю
і само буд можливо нам вдає ци потрошкы відроджювати це культурне ядро
і ци дуже приємно і дуже приємно што я маю простір проце
зарос тут говорити іщы мы всі маєм о простір говорити процітами А
в загалом шы хотіло сказати про тестю Лемкы такы зуміли відмеджувати себе
вітром своіх простірів І цитаж насправді заслуговой повагы тому што так на
хвилину чормары прокримскых Татар внесе відмежувати не зуміли і цитаж на них
погону ци іх обєднує дуже сильно але ци також і погобну вплыває
на те як вони зараз пучувают тому Ци Ци добре што мы
відмыжували світ цієй травы але мы відішли занадто далеко тому чолоде поколіня
вносиме байці серед цієй спільноты тому потрібно зараз це на цьому трошкы
всеудно наголошувати але правильно подат ся обрати зновы штыкы з тым зєднат
це є дослідж І останес доказ з результатів мого досліджынь одсостало на
мене абсолютным відкрытям Тому што Я ставил гіпотезы ся до колективной травы
ся до культурной памяти А тут я не ставил гіпотезы і вну
выявили з просто абсолютно неоцікуваным То місци коли є питали ся про
маркы ідентичности од за допомогого чого Вы собе ідентифікуєте клямку топто одшо
Вас простір вырісня што робит Вас особливым од што робит Вас інчым
то абсолютно кожен респондент сказал што пісня І це насправді дуже і
дуже цікаве Бо бо бо бо бо богато хто писал свєд з
досліджыня свого родовладу з пісні Пічула лемківску пісню відчули наскількє вона унікальна
і зрозуміло гм це не схваже є на што інче і так
само богато з якыма елементами культуры лемківской і в не так пічали
це з A ланцюжком досліджувати все глибше і глибше себе але пічали
це з пісні Ідоа ці пісні є такым обєднаньом фактором і пропрацуваня
ційой колективной травы і здобутку ційой культурной памяті і цих історичных спогядів
власны з піснь І Я влас не хотіла бы Вас закликати до
того штоб мы плекали цю пісню як плекаємо все інче І ценували
тому што пісня це не просты пісня як выявили з пісня ци
маркы ідентичности і як выявили ся дуже дуже сильний Тому це потрібно
берегти ци потрібно Розвивати і не забывати николи Так богато можу Вам
ся говорити Але це такы Ні на такій ноті закінцию плекаймо цю
культуру не забываймо про нашу історию тому што це дуже важливо про
нашу траву також не закрывайме ся в собі Говоримо про це і
говоримо не лешы між Лемками а горімо з інчыма етнічны меншынами тому
сю внес теж зрозуміют особливо в контексті сучасной війны І з крымскыми
тотами теж што уж уце теж было Моя дослідницка робота Седякую Вым
тыже тікає на розмовы І я дуже Вражена Буде влована Захоплена Вашом
дослідницкою діяльністю Вперше чую з уст молудого покуліня такє глибоке досліджыня Ну
по перше студентка Укут сам тым біль ся выпускниця по другє дуже
глибоку дуже змістовну Правды Просто плескай му тоноправду Е дуже дякую іщы
мурошкы пушкірі від слів єш серед своіх Діти то правда Вы серед
сви Най о той маркер кожен вызнатсі для себе Дякую дуже Нораз
там вас чекат Киселиця Но спрібувати бо зробили нам нашы Лемкы з
Новой Гуты Оля Крестинич десят літрів Киселиці покус покус выпєме си Пірогы
нашыткых Мастилка нашого лемківского нашыт Вшытко єст чысе пилюєте і іщы єст
борщ Квиси моя баба ґадала польскій борщ без ничого ґрує заляти борщ
Тот мы файно си зіме а дале іщы маме кус поґадати з
молодом лемківщыном Ци може по тым уж за огном си поґадаме як
працює франківска орґанізация як молодиш каждий повіст што він хце од нас
для того жебы они были в лемківстві О але то будеме видіти
коли бо по тым уж одкрываме другу туру нашого спотканя нашу выставку
Лемківскій цвіт в Обороні Украіны оповіме як мы жыєме Лемкы жыют в
Украіні в часі войны што маме робити жебы ся втримати в лемківстві
Так вшыткы не лем молодеж О і оповіст наша молода Лемкыня майбутній
етноґраф тіж своє досліджыня і своє найперше виджыня лемківства наш єст вояка
Сергій Гомез котрый тіж ту єст і тіж ме його ма приіхати
іщы наш Мышко або Адамчак Є уж мишку Фронтман гурту Куралі котрий
єст доброволец Баталийонс <unk>earatrer котрий має пузывны на войні Лемко Ябарсктіля жебы
сте хлопці вы приіхали жебы наша молодис знала кращых своіх представників То
найкраще Але ідеме і ідеме там де кус погостиме ся Моі дорогы
на тім мусиме завершыти гнешну передачу третій раз оповідали сме Вам про
туристичний молодіжний лемківскій Фурум лем етно мандры Бесідувано не лем безпосередньо о
туризмі але о вандрівках в лемківску культуру в лемківску історию і в
якій спосіб молоды Мали бы могли бы хтіли бы тото зреалізувати Бесідувано
о тім як молодіж може долучати ся до вшыткого лемківского як може
вчыти ся як може одкрывати для себе лемківскій світ долучати ся до
дільности на славу Лемків Но і што і на тым іщы не
конец Іщы не оповіли сме о остатній але і барз цікавій части
той стрічы але о тім оповіме Вам другій раз А наразі трасям
ся на ветряны поли Музейный комплекс лемківскє село же коло міста монастыриска
Тырнопільской Области запровадила вас Анна Кырпан Оставайте справы до стрічы за тыжден