Слухайте сим <unk> процент лем Нескрокого а зо Станиславова Для вас будут глядати ріжного цікавого шылеякого Анна Кырпан і Наталия Асатурян Слухайте сем <unk> процент а будете мати цілых <unk> Ви том вас мили моі слухаче при мікрофоні Анна Кырпан гнеска Підеме до Торнополя бо власне там мешкат чловек з котрым уж давно єм хтіла побесідувати Ігор Дуда з Ганчови Не долгу оглядали сме місця де ся стріти і де бесідувати Бо як то де Тас нажыл музею в Тырнопільскым Областнім Художнім Музею де Ігор Дуда єст директором І не лем рядит од самого початку але він властиві і зачынал тот музей в <unk> році Музей новий в Новім Дому І тото незвыкле бо переважнічовисти музеі сут в старых каменицях домох котры мают тиж свою історию а ту несподіванка новий высокій мешкальний дім а в нім музей Музей невеликій але цікавий Сут ту достцінны мистецкы річы Єст зашто і з того што Лемкы створили наприкердака пістичны творы Ропецкого і Миска Ту часто ся одбывают і лемківскы культурны імпрезы і не лем зато же музейом рядит Лемку але і зато же в Тырнопільской области Лемків єст найбільшій процент То і не дивне же в Тернопільской области більшый єст лемківскых фестівалів концертів лемківскых фольклорных колективів єст лемківскій музей монастыры ску і сут такы меншы музеі де єст дашто лемківскє Лемкы сут тепер тиж частьом того краю они ту може кус смільше більше пелны себе В Тернопільской области дуже єст сел де Лемкы жыют компактні і не так міцно засимілюваны як в інчых реґіонах Украіны Але вертаме до музею і до його директора бо тон директор то не просто директор то фаховий мистецтвознавец котрий видал неєдну книжку о мицях того краю Друга річ котрого все цікавила істория тернопільской земли цікавы місця цікавы люде Тернопільщыны зато назберал горы при ріжных материялів і видал популярны книжкы про давны міста Буцяць Борстів но і сам Тернопіль Директор музею єст тиж і журналістом і написал уж тисячы статий Але для нас найважнійше же єст лемківскым діячом редактором ґазеты Дзвоны Лемківщыны І автором прошо в Украіні украіньско лемківского словника Бо лемківско украіньскы уж мали сме але украіньско лемківскій уклал в <unk> році власні Ігор Дуда Властиві другого такого чловека мы не маме Зато при початку нашой бесіды бывілам жартом не жартом кєд бы так дашто ся стало напр заваруй Боже яка хвороба ци інча причына то не знать якого мож надати на його місце Вера не знам хто бы гнеска міг быти редактором ґазеты Дзвоны Лемківщыны Тоты три сторінкы украіньскы дахто іщы якоси бы зредаґувал Але четверту лемківску не знам хто бы потрафил тото робити А што на тото повіл сам пан Ігор Дуда Слухайте будете чути Тых што ся вродили Лемківщыны єст мало Я належу до другого поколіня Лемків якє приіхал бы Рахуй же моі відсове то были перше поколіня а я до другого поколі якє ся вродил єм там мал єм кілько пяты рік і сме приіхали ту я уж тіж немолоды бо уж в Украіні буде марахувати є третє поколіня і ты уж поісти <unk> поколінь Бесідую зныма Лемками але такых як вы єст мало такых люди же не просто лемківска інтеліґенция бы так суд Сут математикы сут вчены сут лікаре сут ріжны Але така інтеліґенция лемківска котра направду лемківска то такых єст мало і такых єст же ся ганьблят свого Же ся не гайблят по свому убесідувати такых єст мало Вы автор лемківского словника і редактор лемківской ґазеты то но повім так но так як бы як бы так надай Боже дашто ся стало і треба бы было кого другого то не знам кого Я никло другого не то не знатя кым замінити Бо не знам такого другого чловека котрий бы пришол і добрі редаґувал лемківску ґазету Бо тоты Лемкы што жыют ты теры тепер в Украіні то уж позабывали лемківскы мовы А інчы ся не навчыли Не навчыли іщы не было такого такого чловека жебы ся навчыл Я повідам тото молодше поколіня навет то уж якє третє поколіня може може з <unk> поколіня іщы знают по лемківскы а старє поколіня уж суржыком бесідуют Не знає а неє такого чловека жебы ся навчыл бы Нераз сме бесідували о тым же при товаристві лемківскы в Торнополю зробиме недільны школы по науці лемківского языка ци лемківской бесіды Нокому взяти ся за то то Ни Повідаєт мі влосє зато Оо Но то я мам і так без того купу роботы іщы жебы м ся взял за научаня не мам просто часу Но але я думам же вы зробили найважнійшу справу бо выдали лемківскій словник І то єст перша річ для того жебы зачати нормально вчыня лемківского языка Мова єст представлена в тотім словнику Прошу дуже то перекладний словник значыт єст тлумачыня украіньскє слово і сут лемківскы ріжны вариянты і даєте дост дуже вариянтів І тото цінны власні Але гварю тото уж єст Але вертаме я нераз бесідувала н з ріжныма діячами Товариства Лемківского і нераз якоси ся чуло повідало жебы зробити якысы такы школы ци такы княсы ци факультативы І не виділи єм того чули єм же штоси такє прібували во Львові же і діти прібували учыти чули єм же в колюшы тиж прібували для того ансамблю діти Жебы они добрі співали деклямували лемківскы вершы же іх кус треба то так наголосы навет жебы вряді ставити бы та бо то співают зо сцены ну то знаны співачкы співакы і мали наголосы не тоты Та і тото вшытко попордане такє Да взяти навет друкуваны лемківскы пісні ріжным авторами не буду назыло іх Но та Боже мій як єм бы выпрацувал над тым словником том ю том так є пресмотрил пересмотрувал єм то там тілько было блюдів Боже мій же думам собі но тото треба было редагувати але я перше тіж напевно не зміг бы м радувати як гнескы коли м опрацувал тот словник і якій налічує <unk> тисяч слів я ся сам здівувал же то тілько вышло слі навет веце бо там іщы в додатку з <unk> плонат тисячі слів Родили Сатеркі за гороми підеме минами з кошыками будеме іх будеме тарґоти з коноры Будеме іхрати Будеме тарґоти з конорами Пришол бы я дома з каждый веці Кєд бы сте відали што мияце то годі чыславне што ногочка чорне то миясцеславне што ногочы чорне то вимяце Пришла бы м я до Васкы Бенкіля акевісте мі дали што бенкіла того шугаєчка што на біле лиску злото бенкіла того шугаєчка што на біле лисо бемкіла Пришоли до Вас Кождиваці Пето Масеможе невідомо чого правосмило друскій прецемпомалюскій Кожываці правосмило друзкы прецемпомалюскій Вертаме зас до нашой бесіды а чули сте пікардійску терців зо Львова є редактором Ґазеты Дзвоны Лемківщыны і редактор мусит не лем редаґувати але і коректувати коректу робити і єст якасы писовня проволопис Єст якаси мовна норма же од той нормы мы выходиме коли треба правити якысы блуды ци до єдной нормы приводити ріжны тексты Яку мате писуню яка мовна норма будают такы звіданя бо в Украіні о тым ани ся не бесідує Прислали вам Лемкы якысы вершы ци якысы оповідкы видите же якысы слова не атакци літеры яку мате норму же вытой писоні ви знате уж як редакувашу Мушу мушу вычытувати і мушу приводити до єдной системы Ґазета Звону Лемкішыны выдає ся з <unk> р і пис ред Петро Сорока штоси два рокы решту Ягну до нишнього дня і три стороны там украіньскы Три стороны украіньскы но правопис украіньскій є загалья То проблем ниякых неє значы але проблем єст в тым же коли пишут ли пишут якысы дописы напр ци материялы но то треба приводити до єдной системы зо власні одной украіньской громатикы Певі же то Но а часто приходит ся тлумачыти з польской тлумачыти з росийской продавати украіньском мовом но а четверта сторона лемківска вічне то нич нового в лемківскій языці в лемківскій мові ним не зробиме Тоту зробили люде але просто треба ся поцікавити было тым што они зробили Я ся цікавил тым І яж вытримал тоты тот тиск зтісненя тото з горы з блоків і вшыткы наприклад літеры ы А да тота гвора одкай тоту тисмуносы да тото гвора Новы де то гвалкы Йоі ні давто Лемкы Лемкы деснуя же Лемкы тернополю Лемкы во Львові Ламкы і сули хтіли літеру бріхами не хіли Не хтіли не хтіли навет навет подавали таку ідею абы створити якысу нове позначыня літере бріхаты нове позначыня товты Высмоктати з пальця і зробити нову літеру А пошту Єдна літера и котра котру вжлают скажоповісти в Росиі Але Росия вжыла том <unk> року і іскрапком Жывала го І то не є Росийска правопис єст створеный Украінцями выпусниками Кыєв Могиляндской Академіі і то Украінці створют тоту росийску мову і росийску правопис і одмовляти ся од літеры ы твердой не можеме бо в лемківскій мові є і є и є тверде ы І маме тоту літеру і уж ся вшыткы погодили і ґазету друкую на ы і словник так написаны тиж Я о словнику там в передмові написал Єсм Е написано о тым і є написал єм о тым же зробил єм спробу вызначыти лемківскій правопис Я не выдумую штоси бо нич не треба думати выдумувати ровер уж выдуманий а треба просто тото што уж колиси корыстували ся Лемкы треба обжывати гнескы і розвивати далі Але в нас неє літературы навыд на лемківскій мові но неєк окрем ґазеты неє фактичні і тот словник наприке написаны не лемківску украіньскій а украіньску лемківс допцу з украіньского на лемківскій Я там пишу о тым же не барз маме книжок лемківском молом жебы тлумачыти значыты звы з лемківского на украіньскій докраіньского та на украіньскы веце розуміют люде Але цітайте тепер мам такі звіданя і то не лем до вас а то до вшыткых Кєд вышла яка цікава книжка наприк в Прєшлові А може вышла яка книжка в міджілебірцях Ци навет вышла книжка в Ужгороді то я Івану Франківску не можу єй купити ани не знам же таке вышло А може в Ліґниці вышла книжка Лемкы написали а може в Варшаві а може іщы деси а може в Новім Саді а може в міріть газі Але не знам же такє вышло І не знам же сут такы книжкы і не знам як іх достати вчас інтернета І тоты книжкы котры вышли в Украіні хотіли бы мати Лемкы в Польщы хотіли бы мати Лемкы в Словациі хотіли бы мати Лемкы в Закарпатской области і вони іх не мают А што то за система Лемківскы книжкы сут То уж два рокы же пришол ансамбль Кічера то привєз зубом книжкы тоты лемківскы казкы іщы штоси і там де си поставили і продавали Но слухайте то аж они мали прити і продавати то неє системо На заході выдали буквары выдали граматику выдали словникы і не тілько значыти лемківскы польскы лемківско анґєльскы лемківскы польскы лемківскы і ясеныма корствуй і они передали нам і маме тоту літературу в товаристві Бо наша літературы навет ґазета не мож єй купити в кіоску як якы інчы ґазеты Она передає ся тілько по лемківскых каналах по поленьского товариствах осередках вшыткых так само і словник Словник был фінансово забезпечены товариствами Тернополя Львова і Франківска і на тоты кошты на тоты пінязі Яєм одповідно і передал тоты книжкы рапорт Раз єм виділа раз єм виділа Але так же бы подавало ся Но Але тепер мы будеме мати церкву то в церкви якуси таку ладу поставиме і певне і там так вельбо робит град наприятам літературу Но але треба в службі Божой Лівце пропалити до лемківской церкви І мож найти такій чуды фестіваль Дорогы слухаче кєд дахто лем тепер влучыл сой радийо і не зна што ся діє то підповім же сідиме в худозі музею в Торнополю і мило бесідуєме з його директором то пан Ігор Дуда Вродил ся в сороковім році селі Ганьчова был депуртуваний з родичами в Тырнопільску област мешкал в місточку монастыриску а тепер мешкат в Тырнополі В Ленінґраді колиси студиювал мистецтвознавство але ся цікавит не лем мистецтвом а і шырше культуром історийом літературом а і Лемками і вшыткым лемківскым Выдал книжочку спомниш моє слово лемківскы приповідкы а тиж украіньско лемківскій словник котрий єст редактором ґазеты Дзвоны Лемківщыны котра выходит шіст раз до рока в Тырнополю і котру выдає Товариство Лемківщына Ігор Дуда єст активным членом того товариства а тиж активным членом Світовой Федерациі Украіньскых Лемківскых Обєднань А тепер зробиме своі перерву Най нам заспіват Леся Ґорлицка тиж з Тернопільщыны з Місточка Буциць ешто ся основу што ся основало же неє повони же не або вони Ябык мав же неє бывони же нея пони Ябык мало ци не было ци оли не было ци опыли Ей ци хлопці Ей ци тлобрывали хлопти Ей ты хлопци побрывали Были были не офали Были не охвали І ной хлопти ной хлопти пообрывали І ной хлопти пообрывали были были але класны Были были леґываты побрывали побрывали іх лопці кросны побрывали покрывали глопці кросны што мі з того Буже буже што мі єсного Ейже я пішло ей же а пішло за строго ей же я пішло ей же я пішло за старому Будивдоня ціву зиму Будиня зиво зиву ей пуща вам го гей пустя мам го підпер Ей пустя мам го гей пустя мам во підпер Написал єм єдну книжку дотаперше было при повіткы <unk> написал лемківскій словник і іщы єдну книжку Тую ся так признам то лемківскій гумор о і вшытко тиж на лемківскій мові буде гумор то якій То народний ци то буде тиж <unk> варшы якысы Ні ну ні то народны то лем народ то народны так то народны то без усякых вершів без усякых выповідівы як то фиґліі анеґдоты о такы Лем почытаня Легкы чытаны для Лемків памята лемківскій язык Я думам же гумор лемківскій мал од того жебы то выдати Але власні ж бы то был гумор лемківскій бо Лемко кус іначе жартує і ма своє спіфічне цю ті інакшый лемківскій гумор єст інакший чым За не украіньскій наприкат ци польскій Рускує на четверті сторон мене все прихлодіткы Ям та зміт ся кусло все што си там ставлям Но або такы де нас берам тамтакы стары нупы тлумачыт лемківскы уж такы бо часто дає лендернізу з Львова ну то служыт там Але не є там редактора Но тото уж не до мене запитаня Но так але Але не роб бо єден раз мі дали редаґувати тот лемківскій скалендар дали мі но тагувал єм але мі ся здає же ниц з того редагуваня не поправили Ачо не знам не зну але календар лемківскій а написану вшытку по украіньскы хыбыль даколи єдно статя А може тот про пару жартів то лемківскє а календар ся зрове Лемківсківскій А по лемківскы не мало Видите то є правда Я ся застановлям на тым тиж лемківскій календар а там правдиво же Можару там де якыс дописів суд дописів і може там якій гумор пару там одє штоси вставленой то суржы ґмі Слухайте але може бы то інакше назвати може бы то ся звало Календар о Лемках Циж нашто у Лемкых не лем єдля чого ровер вынаходити лемківскій календар най буде лемківскій календар Ґазета Звон Лемківщыны най буде але я одразу запровадил тоту сторінку і я тиж не выходил в ровера бо то наше слово в Варшаві выдавало ся так сторінко лемківскє Я го чытал Дроків сімдесяты рокы приходил присылали мі бо то што тисня мож было на підпису а пересылали мі з Польщы родина і чытал єм і я о тым знал і памятал єм О то мі ся здає же то цілком нормальна сторінка Лемків але я має проблем з лемківскыма материялами проблем бо нихто не пише по лемківскы Но правда мам єдного кореспондента тот з Тернопільщыны то він пише і то добре пише по лемківскій гарны такы гумористичны оповідкы Вундер і з підсєнока то є такій цикль новель От і я ся дивую навет єм якоси потелефоново спытал ся одкли то правдиво упомянул А я ся корыстую Вашым словником А хато мі было приємно то раз а по другє Но чую же то єм правдиво я там міням може єдно два три слова може там штоси Навет абзац не роблю так як він пише вшытко єдно підряд так я і лишам тото цікаво тоє давнійше то было друкуване такє тыж з продолжыньом Цвіт портины Анны Воробель то навет ся зацікавил влоткы Максимович Повідат одклис тото взял та кажу та ні давал рукопис о а може без рукопису перезнати той рукопис такій же треба было редагувати го як кождый рукопис фактично переписувал єм гом правил язык правил єм граматику мову але Але той тото я был задоволеный тым же я мам материялом якым мож порцювати І ся зацікавил тым я повідам треба бы найти вшыткы підшылк ґазеты і вшытко тото перезнати він повіт же бы пустит до інтернету єст найбільш сайт Він робит колосальну справу і я тут дето в передмові ци дето де сут Словникувачы я подякуваня му написал О прошу щыро вдячний Владиславу Максимови чугамрицкому Лемкови за електронны вариянты Працверхрадско Ріґера Кольберґа Колесы Сібра Лежка та інчы о і вдячнимавропецкому львівскому Лемкови за усны парады і працы Павлишына завадкы попы якы зглатили моє знаня лемківской мовы та і сам слоник то я такє мусіл поісти бо справді в гладкым максимазмі електронны вариянты дал о ним до того часу сут в компютери і Я выкористал іх Ей я ся выдал до звідувал як уж приіхал з Америкы звідує ся по телефону з ним а лемківскій словник юж бы мож было опустити на Анґли яж пустил го Єст він да інтернету уж пустил діє бо з самого початку не вартало оддавати в інтернет можливе і покупувансты Але не шклода фай ся люде з нимы корыстуют і є інтернет в лемку повідал же уж так є запустил інтернет є Але то робота робота зробити словник але робота і поскалювати Знате єден сум мусіл шыти Але як тепер зробиме своі перерву для того жебы почути як лемківску співанку зно заспівати пікардійска терція зо Львова я быго зілля Янґ сьоди мілийоны релійоны мыйона ся єйоны Йоды милийона ся мілийоны хы но ємо але того обоже є древкові Валерия Мамекіньского амя Йон ся оде Йон Йоне яде сяде Йоне А Ману Кіржа Йоде Йодай Йоде Йон Йоде періоды періоды Йода ода собі періоды Йом <unk> зі гос Бо я тишным не є філолоґ фоховец Я містецтву знавец Ну але я ся нихто не брал з фоховців А робит тішы з лемківском мово села Гылич є такє Бо Євгеня Турчів зробила Ях знам і да она вышла книжка тота пізнійше Я уж не міг ніч зробити бо я бым є включыл бібліоґрафію і посмотыл м ся в слова якє ям зробил бы і шкізко был народу Так же там мене не вказано навіт той книжкы Але то добрі же сут ріжны словникы і барз ся тішу не было Но та добрі же є штоси же можна Зюдати ся там в той книжкы што там єт там а як не было ніч то што з роботы Не было нич перше Мынагальна потреба з ґазетом Злом Лемківшыны я бы ся і не взял на лем може засловник бы а інчу мам книжків маму про книжку Котермопіль єнтум написал а тепер друга лежыт на своі та сіджю вычытую єй Я ся такы книжкы пишло То перша частина друга В роботі в од верстка ілюстрациі вшыткы а і в стрим написал од дві щы може в тну третю та і дозбыл на часу вельшеку пома інчых тем фоховы чысто Але тото што бо тут написано по лемківскы та і тамы теж словнику написано Бо в Львові бібліотека Лемківщыны выдают тоты книжкы выдают выдают тоты книжкы Ну бо тото же в бібліотеці Лемківщына Но то я уж хтіл так жебы то вышло в бібліотеці Лемківшына от хоц я іх сам редагувал то ся нихто не втруціл тотого самректу роблю сам редагую тоту книжкы но бо лемківскых правдивых книжок не выходит выдвоі Про лемківщыну про села пишут про ну так про про край свій пишут про про якысых люди лемківскых пишут то добры Але правдиву лемківскых никт не пише А чом Табо не знают Дворі тисіж не знаєт по лемківскы Не зна мій сыданий старий колеґа Іван Красовскій якому я може вдячний тым же м ся зацікавил лемківском темом бо він писал дуже барз дуже іщы товды іщы іщы боже <unk> років тому назад еф писал до нашого слова І його найвекша праца енциклопедиі Лемківщыны іщы не выдана ну то Він пише по украіньскы але про Лемківщыну Він уж не памятат но хоц він старшы од ня Мі ся здає же В Украіні то моя така думка лем моє в Украіні найбільше про брема Лемків то брак інформациі Коли бесідую з Лемками досрідку передумном єст Чловек котрий може оповісти і о своій родині і о тотім селі ци селах одкль вывезены і кус зна історию лемківску і кус більше інтересує ся Переважні Лемкы не знают де си бабци діды де си з Польщы а одкаль не знают де з Польщы Котры знают же то Лемкы часто ся милят доколи думают же Лемкы а они наприклад знатсяня ци то західні Бойкы часто не знают як коли взили кадль часто тото так перемішане часто не знают хто тото такы Лемкы І наприклад знат же барце з такого а такого села Але де тото село Не зна чловек Догнишнього дня навет нашы Лемкы не розрізняют выселіня <unk> рік а <unk> рік о І акцию Віславо называют акцию выселіня Лемків на радяньску крі на схід тото то в Радянску ґрыня а не на захід А я тепер дам чымого року Высени Вересню пришле м до Львола Вім вченых была конференция до Акциі Вісла а там о Акциі Вісла хыбай двоє люди могли оповісти Арешта Бесідуваня ся не стосувало нас бо арешта бесідували про депортацию в радяньску Украіну Што люде называют в народі в народі же то была акция Візла І зато так голові перемішано так вымішано страшні вшыткы факты дати і вшытко І то не лем тото але Дуже такови єст же коли я з людми зачынам бесідувати же виджу же та Буляраза і Лемкы Стид і ганьба але не знают засадничых річ і не знают часто навет о своій бабі дідови такы родинны же то бы мали ся знати такы неґлобальны але такы І барз мало мают понятя навет тото высіліня барз мало мают понятя як то было Навет діда бабу не хтіли ци свого тата маму не хтіли бы порядні ся звідати ци може записати а такы же записуют од своіх родиців спомины то барз мало змінкы І я так тепер кєд є уж як бы є уж журналістка ци як то іщы більшім тоня разит же Лемкы такы непоінформуваны і друга річ котра іщы была дзяня дивна же наприклад тут наприклад Лемкы луганьской донецкой области І товариство было во Львові створене в <unk> році а протых луганьскых Лемків наприк ся дознали дост пізно там был такій гузор в тотій областній І він тотым повіл же о не там Лемкы і так дальше же сут Лемківскы товариства значыт координациі не є інформациі не іде Оно як бы єсно того як бы і неє Чом я о тім тепер повідам Не зато жебы когоси критикувати Так я виджу же то найбільше проблема же неє інформациі же Лемкы не мают о собі такой найважнійшой інформациі Деси в Львові вышла книжовацка Фундация Досліджыня Лемківщыни видала Хтоси купил коло церкви хто си на фестівалі купил і на тім конец якоси так шыршыниє Єст девят лемківскых фестівалів І можна ся забавити і послухати лемківскы співанкы і якысы навит танці можут быти і можна было выбити іщы штоси і навет купити лемківскы календари Але фестівалі сут а Лемкы о собі не знают Власні тота ґазета Дзвони Лемківщыны то може я бы повіла капля в морі Но єст але того барз мало Але місяц здає же найбільше проблема то же Лемкы так мало о собі знают або нич не знают А лемківскы товариства власні на тоту не звертают увагу а звертают увагу жебы было девят фестівалів і іщы Далеко ходити не треба Ци можна повісти спытати ся пересічного чловека в Украіні Ци він зна нову історию Украіну правдиву історию Украіны не тоту яку давали зо совітской влады Не тото ци він зна правдиву історию Голодомору репресий войны навет навет войны повоєдну Голодоморци він знає тото Не зна І так же говорити про Лемків же они не знают свойой істориі Украіны не зна свойой істориі до того часу І покле він не буде знати свойой істориі то буде єй повторювати і буде ставати дварзы наградні Та гевно же інформациі дез длітературы неє прес неє А спытайте пересічного чловека Лемка чы не Лемка Ничы він знає выпамятат чын та не зна діда прадіда хто был де ся родили одкіль знає то треба ся цікавити тым Я коли ся вродили мій сын потым ся коли вродили в Нуцькі я уж почал робити родовиц свій і диш єм до прапра Ґіда і нашо пят поколій роздал єм по своій родині і повідам тото што я міг зобрати то є зобрал решту пиште самы І іщы як бы мы мали можніст таку поіхати до дето бы поіхат до Ґорлиц наприклад ци до Мушынкы ци до Мушыны ци до Кракова жебы метрічны книгы нашых сіл одкли наприклад моя родина походит Бо то мама тілько з Ганчовы а тато зо сквітного А та сквіртне фатично тиж не было родинным селом нашой родины а Смерековиц был родинным сельом і зо Смереківця вшыткы дуды походили о то як бы м знал то я бы м ся довідал барс веце о о своіх предках Але я зараз іщы вернеме ся до предків але Така річ же мі выглядат тото коли може меньше я ся цікавила або я на такый може кут зору я інакше може вшытко сприймала А тепер мі выглядат коли я по ріжных фестівалях лемківскых поіхала Тадиль сядиль з ріжныма Лемками бесідую і бесідувалом з тым же жыют на Полтовщыні луганьской области на Закарпатю Словациі ту в львівской области Манофранківской ну і так дальше в Кыйові і постає такый образ той цілости якє можна так повісти і виджу же такы найбільше проблемы же люде не мают дост той інформациі Радяньска влада ся скінчыла коли было тобу А тепер незалежно Украіны як бы выглядало же мала бы тота інформация быти і люди мали бы ся ціковити тиж і в інтернеті буде глядати Міс здає же роль Товариства Лемківского мало бы быти може не так вшытко дати людям Але за ціковити заціковити жебы люди самы глядали хтіли самы ся зберали жебы самы штоси хтіли робити а од власніз за зничы запустити тоту машыну як бы а ходит о тім же роблят фестіваль коли самы люде тото дабут робити Все є люде якы сут полодрями Но і якы подают ідеі і тоту ідею спримают нарід і іде за том чловеком Так было і так буде напевно все Но так то природне Але мі выгляд так то воє думка то я повіла змі выглят же то найбільш о проблемах люде не поінформували І я не виджу такых діяльности товариства власні в тотім Рузлі а виджу більше такє жебы было як бы лемківска культура представлена яко свято свято фестіваль концерт в такій формі от як бы в такій формі жебы якійси спосіб шыроко інформувати не там вдати книжочку пак другу портрету А як бы шырока інформация навет лекциі штоси такє тото гниє А яка Ваша думка може ви цалком інакше видите цілу проблему Мож выдити же цалком інакше тепер проблемы сут же то бо я чую даякы люди мі гварят так же найважнійшы для Лемків жебы скомпенсували вшытко што Лишыли в Польщы ємотрите материялистичный підхід до проблема Інчы гварят же неє жадных проблім Та Питаня лемківскє было зрушене з місця з проголошыньом незалежности Украіны в <unk> році фактично навіт в <unk> а скорше в <unk> році во Львові постало товариство Лемківщына Бо змінила ся соспільно політичны ситуация і питаня Лемків повстало актуально і мы могли зробити тото громадскє товариство Но Але то уж прошло прошло прошу я вас то уж прошу сорк кілько по депортациі <unk> а тепер іщы іщы веце пришло Ни і певна річ же інформациі інформацийный простір барз бідний Та доднешнього дня він бідний Але мы з вами днескы як раз пополнюєме тот простір Я свойом ґазетом Дзвони Лемківщыны вырадийом О одыхраз бы запомнуєме тот тоту пустку яка істнує в нашых головах нашых краянів і в залі в інформацийным простори І теже то правда же робота товариства якоси так видно веце по фестівалях по чым іщы по якых конференциях по якых забавах Но та добрі же ся Лемкы зберают но та як раз на тых забавах хоц сходят ся і они познают єден з другым і признают ся же то сут Лемкы бо до того часу ся не признавали ж Я знам по переселіню якы сме жы мешкал єм в монастыріску то вшыткы Лемкы дома на улици і в школі вшыткы сме бесідували по лемківскы а Тепер тяжко познати Лемка хыбаль по фамілиі мож бы было познати його а смотрит ся а фамілия така то мусит быти Лемко Мусит Але тот Лемко сам ся не признає же він Лемко Але як копнути ся то він тото певні жебы а дідо може тама якій сий прадід уж бый жы молодшы поколіня был переселенец із Лемківщыны Но Але вымагати штоси од того чловека жебы він конкретні робил для Лемківщыны та то нереальні Нереальні Значыт каждий мусит прити до понятя я і Лемківщыны своім З своім путьом бо не можна наказати так от ты є Лемко значыт ты маш штоси робити ты маш перше думати за Лемківщыну а потым уж за штоси інче Ниж так не можна ставити питаня Но Але другє питаня іщы якє стоіт перед проблема якє стоят перед Лемкы в Украіні асиміляция То є закономірне такє понятя якє мы маме гнескы Старшы люде ну та уж старшых од мене уж барз мало Уж не знают бесідувати по лемківскы Они уж не бесідуют они уж не споминают Молодше поколіня хто хце Тот зна цікавит ся і шанує край своіх предків а переважно вешшіст вшыткых тых люди они байдуже ци по польскы оповісти обоєнтны до питаня до проблем лемківскы в Украіні <unk> піде гором другій підеолом третій обуцьоми Єден піде гором другій піде долом третій обі Якій госи зо спів на тіло борикы поцює мі ами пооцює мі омили оч до Гымы а оцює мі омили боцює мі омили оч до Гымы і Віє вітер віє зеленім бескій діі Ой давном не было ой давном неби лаздмили мны ті а ой давном не было ой давном неби лаздмили м наби і ни на беті діі ани на шептоню Принес мі го Боже принес мі го Боже на солодкій ім спиню Принес мі гыбы же пригинет мі гыбы же на столоткій Но а тепер вертаме зас до бесіды для вас заспівала Леся Ґорлицка з Буця Тернопільской области Наприклад молоды люде ци наветi укуліньо Лемків може і не Лемків были низмішаны Хотят більше знати о Лемках хотят більше якыси ся зорієнтувати што то єст такє ясне же можут глядати інформациі в інтернеті Але кєд бесідуєме Не о інтернеті Де можут прити жебы ци де можут глядати інформациі і де можут якыси більше пізнати што то єст лемківска культура што то єст історию лемківску якыси в цілости што то єст Лемківщына Кажды Лемкы То в Украіні бы ним повідати ци в Галичыні конкретнійше мож найти таку інформацию в товаристві Лемківщына областным районовым ни місцевым механом реґіональным бо в кожных з них є певный обсяг літературы сут ґазеты лемківскы двоны принаймні Та в Кызыкарпаті выдає ся Лемкы Карпат напр література і з Польщы поступат бесіда ватра поступают календары поступают і можна хто хце тот ся може довідати і прочытати Але другє питаня же він не хце того бо то бо то ді труд то є праця жебы сісти почытати тото вникнути в ту історию тоту цінчой справы легше пересмотрити ся по інтернету ілюстрациі там штоси такє поверхово прочытати бо Я є прихыльник того же каждий чловек повинен інформацию здобывати з книжкы а не з інтернету Хоц користуй ся інтернетом зараз бо він спрощат барз дуже нам часу было сідити в літературі бібліотеці то є трата часу о ад А в інтернеті то скорійше тот зрозуміло же же то є похвально і то є якоси скорійше Але мы втратили праніня дійти до основы до сутности нашой істориі нашой культуры і і тото приймаме так поверхово по Кєд дахто бы ся зацікавил історийом Лемків то мі ся здає же єст лем двотомна книжка Збірник Лемківщына же в даны у Львові там єст єден вызділ історичний ну може і ниєден там был там ріжны І мі ся здає же лем тото репрентне выданя істориі лемківской стру на історию Юлияну Торновичу Дак де чловека котрий бы хотіл глубше знати то она як на теперішны часы она не єст гідна книжка Така добре добре повім я о прото Прото бо я уж долгы рокы был член президиі Світовой Федерациі Лемків тепер головак Контрольной Комісиі і мы на своіх засіданях тото питаня часто піднимали і зготуй ся до друку нове выданя В істориі Лемківщыны не до <unk> року а до нашого часу редактором єст Мирослав Сополига директор з Музею Свиднику о др Сопилига професор і ту в Украіні каждий голова областной орґанізациі мал написати історию свойого свого товариства І я знам же Александ Вернович готує тиж інформацию про діяльніст про роботу з Украіньского Товариства Лемківщына І тото має выйти товды буде Новітня істория Лемківщыны фактично Новітна істория Лемків якы были выселены ту на схід Барз добре было часто сут такы дивны ситуациі ж бесідую наприкляд з Лемками з Польщы котры были выселены на захід і они часто понятя не мают як ту мают ся Лемкы в Украіні і як іх высиляли як з нима было і наприкляд єст такій міф же вшыткы в Украіну пішли по своій воі А то не такы вшыткы То яка Е Там з початку В <unk> році было там кілька родин а были іщы за Німці іщы за Німцім <unk> році іщы было за Німців так Быого добровільно переселяю там ґзаком добрі є су так І році тиж іщы з початця На початку <unk> были тижы Добровольці якых хтіли выіжати іхто них не примушувал Але такых добровольці все было меншы меншы а котры выіхали то іщы втікали та і тоты што выіхали в IV сороков році втікали за Німці вшыткы донзад до Лемківщыны бо признали той совітскій рай од і повіділи же том жытя в неє і втікали назад Милы слухаці на тім мусиме скінчыти нашу бесіду жебы іщы раз ся стріти з паном Ігором за тыжден Бы то не лем директор Тырнепільского Областного Художнього Музея і єст не лем мистецтвознавцьом і краєзнавцьом і мытцем графійком і журналістом і навет не лем лемківскым діячом і автором украіньско лемківского словника але і барз цікавым спілбесідником Малам велику приємніст з ним поґадати І пару годин минули як пару минут Красні дякую пану Ігорю бы то чловек поважний і барз занятий але щыро ділил перядний кавалец свого часу для нашого радия Но і будеме ся прощати До Тарнополя до музею і до пана Ігоря Дуды вас допроводила Анна Кырпан Оставайте здравы Слухайте <unk> процент лем Не Скропова а зо Станиславова Для вас будут глядати ріжного цікавого шылеякого Анна Кырпан і Наталя Асатурян Слухайте сем <unk> процент а будете мати цілых <unk>