З лемківского архіву #111 - 17 IX 2015 Федір Лабик
Еп. 111

З лемківского архіву #111 - 17 IX 2015 Федір Лабик

•

Опис епізоду

Odcinek to rozmowa z Fiodorem Labikiem z Kałusza, nagrana podczas Łemkowskiej Watry w Michałowie, poświęcona historii Łemków. Gość opowiada o przymusowych przesiedleniach Łemków na Ukrainę po wojnie, życiu w nowym miejscu, swojej rodzinnej Świątkowej Wielkiej oraz działalności Towarzystwa Łemkowszczyzna.

Автоматычна транскрипция

З Лемківско архіву то місце в якым довідате ся про історию Лемків
річы котрых де інде не почуєте ани не прочытате Слайте проґраму з
лемківского архіву в радию Руской Бурсы Лем фм просит Павло Ханас Днескы
в лемківскым архіві буде бесіда з паном Федором Лабиком з міста Кауш
на Украіні приіхал він разом з ансамбльом Студенка з Кауша на <unk>
Лемківску Ватру на Чужыні до Міхалова де сме ся стрітили і мали
нагоду кус побесідувати Оповіст він нам про переселіня Лемків на Украіні в
роках <unk> але тіж оповіст про жытя Лемків на Украіну про його
рідне село Святкова Велика і про Товариство Лемківщына Запрашам до выслуханя бесіды
Добри ден Дай бы здоровля добріде Днеска стрічаме ся на Лемківскій Ватрі
в Міхалові представте ся пойдте одколь походите і кым высте Я походжу
з Лемківщыны і ся народил в селі Святкого Велика Повід Ясло краківскє
воєвудство так было довіны тепер жбы другому выробили теритарильный адміністративный поділ та
даль Жыю тепер в Калушы на Украіні Прикарпатя Єм голова лемківского товариства
в місці якє аповіл тоє кауш Давной жем головы так орієнтую ся
в тых лемківскых справах Но як мате дакы питаня то ям одповім
з радістю бо мі приємно же сут такы Лемкы тут на заході
і то є дуже втішне і приємно Моє Імено Федір Лабик Лабик
Федір істориі В тым році Вершыцю Лемків до Совітского Союзу Я не
знам ци ся записували нуж направду то пописали люди вшыткых ну Як
было Ну сме жыли ту горах Бескідах Люди не были освічены мали
великых шкіл бо жыли довкола Полякы а в нас в селах хто
был ну ксвонз священник нас была грекокатолицка віра по тєм перед війном
Багато люди Преш на Православіі І так было шы деякы люде нашы
навід на моя стрена колиси в <unk> році была аж в цариці
єст потім він был стенжат тепер Волгоград і была на Украіні виділа
тоту Украіну богату Земльом Чорноземом і так далі Но а в нас
в Карпатах не знате было лісы поля то більше воно было не
для рольництва не з сільсгосподарской роботы а дар як пасовиска ной лісы
так далі Но і так люди дешто было буде рахуйте же в
школі всю вшытко на польскій мові єдна украіньска мова была Другє такє
віра ся кінчыла тота радяньска ідеолоґія вы знате як тото было тай
догвір між Тым урядом Звільня і Урядом Радяньской Украіны ХР <unk> верса
был підписаний Ну і ры рускы тоторадяньска армія офіцеры агітували што Вас
там чекают братя бо прийдете на Украіну вас там поселите так дехты
люди так нібы і хотіли бы бы може так як вшыткы село
буде єнь місце так далі може буде добрі но то были одиниці
што так думали же попадут той рай Арешту было же потім примусу
бо было так задумано же Украінців одтель з тых земель якы тепер
підгают під Польщом выселити на Украіну а Поляків о тамаль ту бы
то было державна справа держава рішала Не то люде в жей не
могли повісти лисяме ся і не ідеме і што нам зробити Не
было так было примусово притом дозволяли забрати дальшу худобу і так вывезе
нас кого на Донбас кого на східню Украіну в Харківску област Ну
і інчы там і в Еску і в Херсоні навіт є люди
І луганьску тіж Ну і потім ям поюм же я першу клясу
кінчал в Донецкій а те товды называли Сталіньскій облесті Потім так якоси
люди думали же ся вернут на Лемківщыну і зачали втікати од тамаль
ту на західны терены бо попали сме в степы рахуйте якы горы
і там степ полин і люди пвакали при тым лишыли деревяны новы
хаты бы том побудували і мі тато побудує ся і в народі
в новій хаті А там землянкы палити неє бо лісы неє палят
кізяком якы сусят розумити той гній коровяця і так но етка з
єдного боку богатий край был грудний родили ся іх калуны дыні тото
на Лемківсині не было Але то пісевенны розрухы хлопів не было і
дешто ходил мі тато навіт дістал медаль за роботу в когоспі Але
на таме дале бовизково ся нашы дялы правый ми побіділи писало што
боку был Сталін на медалі а з робоку тоты слова Ну так
так ся стало при коли нас вывозили в вагонах пілва была худоба
пілвагона была люди плакро было воды не было де сина приходят на
стацию шукайде бы воды де бы напоіти корову тоту зо собом везли
потім дайде нахкосити сіна якы сой трава абы корову покормити бы то
так як трактор поставил бы в поізд ти неє нафты неєка жюдю
Пального ді стоіт а корова хоче істи бы то жела істота прихы
то долго можна о тото оповідати Але як было так было так
шо то не было добровинне хоц дехто собі так і думал Не
так звычано єм было наруку они хотіли бы польска была дальской і
так ся стало ни хто як уж тот <unk> рік наступил уж
ничого не наговаряль бо они виділи же Робит же влада сама та
радяньска влада війскова влада якы были тоты представникы уряду під Підгорну і
тоді він очылю ту президию Верховной Рады Украіны і был одповідальний за
переселіня до того він был просто відповідальный а потім же стал высшым
урядовци Та же тут так уж Полякы ся в тото не місяни
собі жыли в містах мы в селах Так така справа Але товди
бы перед ним была бідасі тото коли та партизанка была то армія
крайова а наша полу орґанізация Украіньскы Нацийові і нашых общыскы де загынули
бы в тій буйній війні будув ворити між тым мали Я пом
же на Дорбасинах называли Поляками і я бы не пою же злі
было же до нас ся відносили так неполюдск не другы але виділи
же мы збідуваны люде Не робили потя сме ся вернули ту близче
до граници то тоты люде бісе ся выкривляли бо наша бесіда є
лемківска а они тут як бойкы так говорили бы там говорили по
рускы на Дурбасі то бы руска мова украіньской там не было і
дотепер так є іма Было дещы і правды же так был ну
зрозумійте як было Від Поляків з захысту не было так далі мнілы
Русины Політыка так была колиси же то мы маме своіх братів там
русиіти люди думально як мы Русинам є братяну те такє післо то
є правды але абы так люде тото свідому аж сприняли бы своя
політыка то жедещы інтеліґенция было было такє бы Ну я не думам
я так не знам і не памятам тоты люде якы уж помарали
ся бы вам більше оповіли Справу тым же нихто не співам нихто
ся не тішыл же єде то правда і вшыткы люди повідали каждий
прийде же нам ліпше не буде як нам є дома і то
є правда істина прав Дотепер ностальгія видя ся народу я малый был
віл <unk> ріг я мал уж <unk> рігы Місо тримає мы перше
были так реґіональны тобто найбільше Лемків ходили То была Львівска област Франківска
і тернопільска осередок Суна Маса Лемків і орґанізаторы і голова Тернополі Потім
іщы ся створили по Украіні товариства в <unk> области тото більше <unk>
процентів і мы створили всеукраіньскє товариство На цілу Украіну то вже в
<unk> мы маме тепер назву як што так офіцийно на документі шокальска
місска громадска орґанізация Всеукраіньско Товариства Лемківщыны О так онучыт мым мы проводиме
зізды недавно был <unk> зізду в Львові Лемківы выбрали нове кєрівництво але
я не был на тім хотя бым делеґатом плянувал ся не был
мым єхал до свого села до Святкого там одзначали <unk> років Згадка
про село Святкого Великы деремонтували тоту церкву хото є Костюль розумієте і
так дале за вам я з єбы знате же і не знам
тілько є бо то трудно бы так найти бо як ся чловіше
будем в назвиску тота ґа адже жінкы вышли за украіньскю за рускы
вырускы і там там є всякы і росийскы назвы то не самым
хотіли тото взнати і мы так є не взнали тілько є Бо
я думам же так был може до пілтора тисяча было так бы
той діти так дале а тепер найте тіж пішла асиміляция женя челю
яка длюбов перемагає Як то приізджаме на Лемковину Ну наприклад до Ждыні
кажде рік приізджаме так то троха близше і так далі Ту сме
давно не были як што правда ту сме не были вісем років
Были сме в <unk> Коли было <unk> років депортация тепер змяну іх
на <unk> років даль топтоль дал З охотом З охотом Я помжу
з хото б я ся тішу же є такыйс люди і орґанізатор
подякувати хлопці Андрию і інчым Я не знам так хто помагат як
воно тото є але так Мучено тяжко долга дорога і ся так
погода нам тото зробила кореґуваня в тому Да так як не повісти
як моя ту пуповина Вырозумієте я приведу не своє слова а слова
поета Павловича якій повіл так і написал же Ту мене мати породила
солодкым молоком кормила ту хочу жыти вмирати де жыл мі отец і
мати І ты є такы словона в Дзындранові але тоты Пер другых
ряду бєшыту хоцю же ти вмерати де жыл мі отец мати музеі
з канцентам підкрытым небом Федір Ґлоцтам тіжя Федір і він Федір Вы
так на Украіні цьоскы якы был на росийскій войны такє однойменціты І
зас єм виділ спи де сніжно білил верх могучых надприродных пречудесных Гыт
Як стражы вчені ні світаньом і озмы геге Геркуле до Вышні не
безурдо зря Ґіґантів нас стра Воснієм чудным выгидів і радіст незбагнену слухай
вітер ню Затвердий ґрані ді Отхімер злых загідній стерезе вірно наслугу руу
Оту Те рідний край од татер недалегыку Засперебывал ємі кормил серце ду
в раменах моіхі Споминал як мале гегенькы Сным ригієм голубил тул є
селецкы малюваны Потічок Черкітливій і віціівскій Тігій при ним цві різблений приним
до го яблуни в саді Маті На світ єм пришол ту рокы
молодого гості невинной прожыл ємі персий рускій звусол з моіху ту серце
мі загостий народу мого вільний ду Ні то єдины ку богатій споминами
среблисто пелехатых одсумілых лішасты Продустий до ных з ногобы і серце чте
та і гушні Ту моя дусажды Родусти головных знов мы І серце
жды і серце жды і серце жде ге ге Та гі угу
Ґімате якы Лемкы мают перспектывы іщы на Украіні Ци хорозим ціковитасим і
лясерци єст шанса на то жебы сме утримали свою Перспектыва єдносит примарна
Бы так шоп будеме повідати Натепер на світовій мапі Лемківщыны неє уж
николи не буде Мы ся николи не вернем ту Я вам повім
же нас такє мож Ягнецка на сцені тото повім написал так же
Злізнам і зробили же нашыткы Лемків з Карпат высели з Карпат выселили
та по цілим світі Тепер ся нам трудні з каждым видіти Розышли
сме ся як пташечкы з гнізда юж ся не зыдеме до купочкы
ниґда Наша Лемківщына лісом заростає нихто о тім не зна єден памбів
зна нихто о тім не зна і не хоче знати докли Лемківщына
буде заросла Заросла лам стежкы густыма лісами кади сме ходили русима ногами
Кади сме ходили більше не будеме дотя Лемківщыны мы ся не верне
пой мы ся не верне і правды напис Він не мал великой
школы але мал великє серце Юрко Барна його было назвиской звали лемком
в Польщы Ну пожевате найперше здоровля єбы мали здоровля здоровля і іщы
раз здоровля так повідам Жебы іщы тото тримали Я розумію же то
є трудно то є проблемно але я ся тішу і ам помю
же выранула гарше розмовляте а каждо бесідуєте якшы по лемківскы тут ніж
наприк тоты Лемкы якы жыют в Ґорлицкым на Юждыні Одколи я цілый
час коли тоты Лемкы приізджают та з заходу одвіници тутато нечысту Племків
сму заіздя дома Як мі отец імати в бесіду Нам є трудні
од вами Бесідую може было мі легше по украіньска але хоц уж
сам так бы єм приіхал на ватру то де буду мате нагоду
по лемківскы схід бесідувати як не на ватрі тым більше з вами
в тій бесіді ку тепер прує Дякую я Вам же сте ня
запросили Дякую де бы здоровлял Вам многы діти Слали сте проґраму з
лемківского архіву в радию Руской Бурсы Лем фм Павло Ханас