Odcinek archiwalny opowiada o powojennych ucieczkach Łemków z Polski na Ruś Preszowską do Czechosłowacji, gdzie szukali schronienia przed prześladowaniami i przymusowym wysiedleniem przez wojsko polskie. Z fragmentu wynika, że audycja opiera się na raportach o nielegalnych przekroczeniach granicy, reakcjach straży granicznej i próbach uzyskania pomocy przez tych uchodźców.