З лемківского архіву #21 - 27 IX 2012 Бесiда з Михалом Романяком (1 част)
•
Опис епізоду
Odcinek to rozmowa z Michałem Romaniakiem, mieszkańcem Florynki, nagrana 27 IX 2012. Gość wspomina swoją biografię i opisuje dawną Florynkę: układ wsi, podziały na role, przysiółki, gospodarstwa, studnie oraz zróżnicowaną społeczność przed wojną.
Автоматычна транскрипция
В лемківскым архіву довідате ся того чого де інде не почуєте ани
не прочытате Слухайте лемківского архіву в радию Руской Бурсы лем фм проситне прочытате Слухайте лемківского архіву в радию Руской Бурсы лем фм просит
Павло Ханас нескы в радию Лем фм бесіда знаным мешканцьом Михалоба паномПавло Ханас нескы в радию Лем фм бесіда знаным мешканцьом Михалоба паном
Михалом Роб Маняком то може пали лихале на початок оповідсте кусособі ОМихалом Роб Маняком то може пали лихале на початок оповідсте кусособі О
як уж сте вспомнули называ м ся Михал Романяк вродил єм сяяк уж сте вспомнули называ м ся Михал Романяк вродил єм ся
в <unk> році во Фльоринці аджек тераз мам уж <unk> рік Фльоринкув <unk> році во Фльоринці аджек тераз мам уж <unk> рік Фльоринку
опустил єм товды як мал єм десят років і нашол єм сяопустил єм товды як мал єм десят років і нашол єм ся
в селі Михалів в повіті Любін Ліґницкых товды а тераз Польковиці Нов селі Михалів в повіті Любін Ліґницкых товды а тераз Польковиці Но
як што ходит о Фльоринку то в документах можна прочытати же Фльоринкаяк што ходит о Фльоринку то в документах можна прочытати же Фльоринка
ульокувана уж была в <unk> році в одлеглости <unk> кілометрів од Ґрибоваульокувана уж была в <unk> році в одлеглости <unk> кілометрів од Ґрибова
село ульокуване было в здобричкы Мостиша по лівій єй стороні на должынісело ульокуване было в здобричкы Мостиша по лівій єй стороні на должыні
<unk> кілометрів давнійше хыжы были барз близко себе Вздолж річкы бо люде<unk> кілометрів давнійше хыжы были барз близко себе Вздолж річкы бо люде
брали воду з рікы для худобы Но і до такых господарскых потребівбрали воду з рікы для худобы Но і до такых господарскых потребів
натоміст А воду допитят обрали з так званых гучків альбо зо студнінатоміст А воду допитят обрали з так званых гучків альбо зо студні
Кілька студни в селі было а гучок то такє джерелко што выплывалоКілька студни в селі было а гучок то такє джерелко што выплывало
і давали корытко жебы тым корытком вода не выплывала чыстичка і зимнаі давали корытко жебы тым корытком вода не выплывала чыстичка і зимна
Село было поділене на так званы ріли Назва рилі походила од назвискаСело было поділене на так званы ріли Назва рилі походила од назвиска
господаря або господарів котры замешкували в даным місци напр Я памятам жегосподаря або господарів котры замешкували в даным місци напр Я памятам же
наша риля де тато маленьо малехыжу называла ся учківка бо были тринаша риля де тато маленьо малехыжу называла ся учківка бо были три
родины што ся называли Лучковец Были в селі іщы інчы такы якродины што ся называли Лучковец Были в селі іщы інчы такы як
Похнивка Смальцивка Кошыківка Куреівка Коханивка но і но і дост дуже інчыхПохнивка Смальцивка Кошыківка Куреівка Коханивка но і но і дост дуже інчых
не памятам вшыткых Господары мали землю в цетюх кузках А чого Бонне памятам вшыткых Господары мали землю в цетюх кузках А чого Бон
якы ся женил іх сын то дали му там кавальчык поля Зоякы ся женил іх сын то дали му там кавальчык поля Зо
свойой рилі а він ся оженил на інчу рилю то потім сясвойой рилі а він ся оженил на інчу рилю то потім ся
так стало же м дайме на то єден з ґаздів зараз потак стало же м дайме на то єден з ґаздів зараз по
першыбіні світовій малнадцетьох кавальчыках поли подібны справы были і з інчыма господарямипершыбіні світовій малнадцетьох кавальчыках поли подібны справы были і з інчыма господарями
І зато в <unk> р препроваджано тзв комасацию то значыт ціліня тыхІ зато в <unk> р препроваджано тзв комасацию то значыт ціліня тых
ґрунтів А Люде достали господары достали землю юж таку скомасувану же найвышеґрунтів А Люде достали господары достали землю юж таку скомасувану же найвыше
в трьох альбо в двох кусках і могли уж ся будувати позав трьох альбо в двох кусках і могли уж ся будувати поза
селом поза тым головным селом Зато был повстало барз дуже так званыхселом поза тым головным селом Зато был повстало барз дуже так званых
Пребудів Пребудова то по польскы і колонія Має знаны сут такы колонііПребудів Пребудова то по польскы і колонія Має знаны сут такы колоніі
такы перебудовы во Фльоринці як Держкола Кут ступы а чершля підкічырком млакытакы перебудовы во Фльоринці як Держкола Кут ступы а чершля підкічырком млакы
а шклярка якы ж там іщы болцаркы свинарка Ван І і іщыа шклярка якы ж там іщы болцаркы свинарка Ван І і іщы
інчы але я вшы в тых хвили так вшыткых не памятам Фльоринкаінчы але я вшы в тых хвили так вшыткых не памятам Фльоринка
то дост велькє село было пред віном было хыжы <unk> нумеры Єденто дост велькє село было пред віном было хыжы <unk> нумеры Єден
громадскій дим то значыт же в <unk> хыжах номешкали люде то былогромадскій дим то значыт же в <unk> хыжах номешкали люде то было
домів замешкалых З тым же в <unk> треба іщы ту зачыслити лісничівкудомів замешкалых З тым же в <unk> треба іщы ту зачыслити лісничівку
школу і дві плебані православну і грекокатолицку Але родин было куз вецешколу і дві плебані православну і грекокатолицку Але родин было куз веце
як <unk> бо в кількох домах было часом і по дві родиныяк <unk> бо в кількох домах было часом і по дві родины
А той акуратні єм нашол а в документах же нумер хыжы тоА той акуратні єм нашол а в документах же нумер хыжы то
хыжа профірия вільчатского Предвіном во Фльоринці была векшіст Лемків але были тежхыжа профірия вільчатского Предвіном во Фльоринці была векшіст Лемків але были теж
іж і інчы народовости Было осмох Поляків учытель в школі мешка віж і інчы народовости Было осмох Поляків учытель в школі мешка в
Лісничы на Лісничывці Корчмар куцап Мал корчму то і пят рольників тоЛісничы на Лісничывці Корчмар куцап Мал корчму то і пят рольників то
было іх било штырьох Жыдів Мосько Корчмар Нуско мал тартак шляма малбыло іх било штырьох Жыдів Мосько Корчмар Нуско мал тартак шляма мал
склеп гысірка тіж склеп штырьох Украінців Янцур учытельом ключничка акушерком священник православныйсклеп гысірка тіж склеп штырьох Украінців Янцур учытельом ключничка акушерком священник православный
і священник грекокатолицкій штырьох циґанів баток коваль баток червеняк і фриштак музыкантыі священник грекокатолицкій штырьох циґанів баток коваль баток червеняк і фриштак музыканты
но і тіж помагали тому ковальови Была іщы руска пані Лютерман Грицайно і тіж помагали тому ковальови Была іщы руска пані Лютерман Грицай
то была жена по офіцері росийскым під час І війны Світовой десито была жена по офіцері росийскым під час І війны Світовой деси
там зостала ранна а муж гынул ной якоси ся затримала во Фльоринцітам зостала ранна а муж гынул ной якоси ся затримала во Фльоринці
і там тіж хыжку маленьку мала Но з того выходит а іщыі там тіж хыжку маленьку мала Но з того выходит а іщы
єден Словак котрий мешкал в Тартаку што належал до Нуска так жеєден Словак котрий мешкал в Тартаку што належал до Нуска так же
ту нумер акуратні такій сам як і нум того н того Нускату нумер акуратні такій сам як і нум того н того Нуска
То значыт ся же вышло же Лемків было <unk> Не родинты коТо значыт ся же вышло же Лемків было <unk> Не родинты ко
Лемкы мешкали в <unk> хыжах оповіді в кусцьох ся там змінило былоЛемкы мешкали в <unk> хыжах оповіді в кусцьох ся там змінило было
<unk> Поляків Школа была пуста Семо в Поляків зостало Жыдів не зостало<unk> Поляків Школа была пуста Семо в Поляків зостало Жыдів не зостало
нич бо згынули вшыткы в Освінцімю єден ся урятувал што ся называлнич бо згынули вшыткы в Освінцімю єден ся урятувал што ся называл
Салько або втюк товды як іх арештували деси деси ся му удалоСалько або втюк товды як іх арештували деси деси ся му удало
втечы і ся преховал В родині Дубеців на Лані в Оліярів онивтечы і ся преховал В родині Дубеців на Лані в Оліярів они
му помагали Але потым нашол ся УС Не подякувал ім за тому помагали Але потым нашол ся УС Не подякувал ім за то
не одозвал ся до них А также же дим не было Зосталне одозвал ся до них А также же дим не было Зостал
єден циґан не значыт в єдных же мешкал Циґан бо решту забралиєден циґан не значыт в єдных же мешкал Циґан бо решту забрали
тіж до Освинцімя лишыли його бы был добрым ковальом і маленькы дітитіж до Освинцімя лишыли його бы был добрым ковальом і маленькы діти
лишыли Но штырьох Украінців в дальшым дальше было но і руска панілишыли Но штырьох Украінців в дальшым дальше было но і руска пані
так же <unk> Лемків за рідка повіні в дальше было но яктак же <unk> Лемків за рідка повіні в дальше было но як
што ходит до Віроісповіданя но то грекокатоликы было В хыжах были грекокатоликышто ходит до Віроісповіданя но то грекокатоликы было В хыжах были грекокатоликы
а в <unk> хыжах были православны З тым же циґан тіж была в <unk> хыжах были православны З тым же циґан тіж был
православным Но потім відомо же был выіз на Украіну А то сяправославным Но потім відомо же был выіз на Украіну А то ся
змінило так же в <unk> хыжах остали ся грекокатоликы а в <unk>змінило так же в <unk> хыжах остали ся грекокатоликы а в <unk>
остали ся православны В но і наступил процес розбераня опущенных хыж абоостали ся православны В но і наступил процес розбераня опущенных хыж або
засідляня Кільканадцет розобрано кільканадцет дано осадникам Полякам лем кілька хыж дано молодымзасідляня Кільканадцет розобрано кільканадцет дано осадникам Полякам лем кілька хыж дано молодым
родинам лемківскым Но в книжці метрыкальни нашол єм таку записку котру спорядилродинам лемківскым Но в книжці метрыкальни нашол єм таку записку котру спорядил
священник же зостало ся але тотыко о православне ходит зостало ся <unk>священник же зостало ся але тотыко о православне ходит зостало ся <unk>
осіб а выіхало на Украіну <unk> осіб то значыт ся же заразосіб а выіхало на Украіну <unk> осіб то значыт ся же зараз
по віні было <unk> православных Як што бы тераз а не злемпо віні было <unk> православных Як што бы тераз а не злем
кілько грекокатоликы докладніяле Як бычыслити вшытко так як треба то мі вышлокілько грекокатоликы докладніяле Як бычыслити вшытко так як треба то мі вышло
же около <unk> міста Нито сумовий не выґуч Выбра ся тым палеже около <unk> міста Нито сумовий не выґуч Выбра ся тым пале
і пойде Люкі здає і найлемку выжебы з тогат моє я хтілі пойде Люкі здає і найлемку выжебы з тогат моє я хтіл
тоту сами <unk> было значыт в тых <unk> родинах грекокатоликів мітах выходиттоту сами <unk> было значыт в тых <unk> родинах грекокатоликів мітах выходит
же около <unk> осіб То як бы тераз додати тото вшытко доже около <unk> осіб То як бы тераз додати тото вшытко до
купкы то бы было же <unk> Осип дме мешкало зараз повіні вокупкы то бы было же <unk> Осип дме мешкало зараз повіні во
Фльоринці а Пан Своліньскій Ярослав деси там вычытал же было <unk> предФльоринці а Пан Своліньскій Ярослав деси там вычытал же было <unk> пред
войном То значыт могли бы сме тераз на тото Кілько мешканців мешкаловойном То значыт могли бы сме тераз на тото Кілько мешканців мешкало
во Фльоринці пред двіном но то мож нам было повісти же більшево Фльоринці пред двіном но то мож нам было повісти же більше
як <unk> Но я повіджте мі бы як сте бесідували то повістияк <unk> Но я повіджте мі бы як сте бесідували то повісти
же по вывіні была школа пуста то не было занят в школіже по вывіні была школа пуста то не было занят в школі
во Фльоринці Нєт Зараз по війні школа была пуста бо не вынюсво Фльоринці Нєт Зараз по війні школа была пуста бо не вынюс
бо не мешкал там нихто в часі війны зараз по не замешкалабо не мешкал там нихто в часі війны зараз по не замешкала
то школа і зато не осмох Поляків лем семох Поляків было неодповіто школа і зато не осмох Поляків лем семох Поляків было неодпові
в тым во Фльоринці Зойду ойди ло видиско ейты світи свого велів тым во Фльоринці Зойду ойди ло видиско ейты світи свого велі
помісти ци Йо ірут си то Божосимо Русили Боже знимот ся зпомісти ци Йо ірут си то Божосимо Русили Боже знимот ся з
люди вос писом А повідште бо бесідували сте же Жыды занімали сялюди вос писом А повідште бо бесідували сте же Жыды занімали ся
трачом мали корчму а чым Лемкы ся занімали цілем ґаздівком ци тіжтрачом мали корчму а чым Лемкы ся занімали цілем ґаздівком ци тіж
малі лем даякы інчы не лем ґаздівком Хто ґаздивком то ґаздивком хтомалі лем даякы інчы не лем ґаздівком Хто ґаздивком то ґаздивком хто
мал коні то і ходил на заробок возил дерево з лісів домал коні то і ходил на заробок возил дерево з лісів до
Ґрибова альбо невидіт о тотой Е до того трачу што был воҐрибова альбо невидіт о тотой Е до того трачу што был во
Фльоринці для е Жыда Нуска а окрем того то были шевці кравціФльоринці для е Жыда Нуска а окрем того то были шевці кравці
были такы што будували хыжы ціслі были кнапы што робили полотно ружныбыли такы што будували хыжы ціслі были кнапы што робили полотно ружны
фахы там мали А в тым громадскым дони во Фльоринці што сяфахы там мали А в тым громадскым дони во Фльоринці што ся
там якы подіі там ся одбывали Но він не был выкінчений былтам якы подіі там ся одбывали Но він не был выкінчений был
вумуруваний щы не был не мал ани вікен ани двери Але підлогавумуруваний щы не был не мал ани вікен ани двери Але підлога
была добра но то часом тама робили си такы потанцивкы альбо забавыбыла добра но то часом тама робили си такы потанцивкы альбо забавы
молодіж робила а зобраня то преважні то ся одбывали в школі Амолодіж робила а зобраня то преважні то ся одбывали в школі А
хто был шолтисом В тотчас значыт шолтысы то ся зміняли в часіхто был шолтисом В тотчас значыт шолтысы то ся зміняли в часі
війны шолтысом был а пан Ваньо Козяр але мешкал далеко од селавійны шолтысом был а пан Ваньо Козяр але мешкал далеко од села
то преважні отыма такыма справами Шолтыскыма то ся займувал заступця Степан Стефанто преважні отыма такыма справами Шолтыскыма то ся займувал заступця Степан Стефан
Мерена бо был близше А ци были в селі чытали Чытаня былаМерена бо был близше А ци были в селі чытали Чытаня была
предвіном іменем Качковского там Ям докладні о тім не Значе не знампредвіном іменем Качковского там Ям докладні о тім не Значе не знам
бо єм там не был але наш сусід то він любил чытатибо єм там не был але наш сусід то він любил чытати
він Знал ружны і байкы приповідкы і неружны тоты книжкы Вчытал івін Знал ружны і байкы приповідкы і неружны тоты книжкы Вчытал і
святы книжкы кіж там міг бы пожычати так в каждым разі Яксвяты книжкы кіж там міг бы пожычати так в каждым разі Як
знам то люде там ходили і чытали А хто єй проводил тотознам то люде там ходили і чытали А хто єй проводил тото
я уж не знал але находила находила ся в домі отця владыкыя уж не знал але находила находила ся в домі отця владыкы
Дама удубця од Димы Початково то было служыл яко яко капличка якДама удубця од Димы Початково то было служыл яко яко капличка як
повстало тото православія в році то там ся одбывали м а тотыповстало тото православія в році то там ся одбывали м а тоты
Злужбы і вечырні ютні а до того моменту аж збудувано нову церквуЗлужбы і вечырні ютні а до того моменту аж збудувано нову церкву
А то може Васлі повісте як дошло до того же село поділилоА то може Васлі повісте як дошло до того же село поділило
ся реліґіі А я тото докладні значыт бы м не хтіл Яся реліґіі А я тото докладні значыт бы м не хтіл Я
докладні не знам і не хтіл бы м тот тема порушати вдокладні не знам і не хтіл бы м тот тема порушати в
каждым разі же в <unk> о змін році поділило ся я лемкаждым разі же в <unk> о змін році поділило ся я лем
знам О тім же праві вшыткы перешли а потім зас ся высофувализнам О тім же праві вшыткы перешли а потім зас ся высофували
до старой церкви як тотам повідали а докладні не знам але реляциідо старой церкви як тотам повідали а докладні не знам але реляциі
медже православныма а грекотоликами были такы добры Бо як знам То отецмедже православныма а грекотоликами были такы добры Бо як знам То отец
стараности православний священник то він все так ся односил в стосунку достараности православний священник то він все так ся односил в стосунку до
грекокатоликів но так як так як належыт бо то претіж родина єднагрекокатоликів но так як так як належыт бо то претіж родина єдна
родина а та фародина а та фа