Гіст в ЛЕМ.ФМ #32 - П. Сокул, М. Вшолек o лісах
Еп. 32

Гіст в ЛЕМ.ФМ #32 - П. Сокул, М. Вшолек o лісах

•

Опис епізоду

Запрашаме на інтервю з юристами Павлом Соколом і Мареком Вшолком, котры ведут правну канцелярию в Ґорлицях. Оповідят нам они про нелегку дорогу до доходжыня звороту втраченых в рамках акциі «Вісла» лемківскых маєтків.

Зосередиме ся головно на темі звороту лемківскых лісів, бо як раз про того рода власности іщы доднес годны бороти ся выселены Лемкы, а в більшости уж іх потомны.

Єдным з наслідств выгнаня Русинів в 1947 р. было беззаконне позбавліня правильных маітелів іх прав до ґаздівок, землі і як раз лісів. Як іде про ґаздівкы, лукы і орны поля, то внет по выселінях были они приділены товдышньом польском дежравом до рук другых приватных осіб. Зас лісны парцелі, котры до 1947 р. находили ся в руках сельскых ґаздів, рішыньом власти были переданы на Державный Скарб, стаючы ся уж не приватном, а державном власністю.

Правны радці Павел Сокіл і Марек Вшолек сут першыма правниками, котры шырше заняли ся допомаганьом привертати людям іх маітельскы права. На основі выборотых перед Найвысшым Судом розвязань довели до того, што жаданя про зворот лісных ґрунтів Лемкы годны складати сут аж до кінця 2019 р. Прото бесіда буде підсумуваньом дотеперішніх дій.

В інтервю звідали сме меценасів про процедуры, статистикы выборотых і фурт веденых справ, церковны маєткы, котры так само сут правуваны перед польскыма судами, як тіж про моральны одчутя іх клієнтів по успішно одзысканых маєтках.

Інтервю проведене было 11. листопада/новембра тр. в канцеляриі в Ґорлицях. Бесіда ведена была в польскым языку.

Автоматычна транскрипция

Витайты доры сухатся радия ЛЕМ фм за мікрофоном Севериян Косовскій Бнизко хочу представити бым барз важну тему темы лемківского маєтку котрий беззаконно был забраний в наслідстві Акциі Вісла Провюл єм інтервю з юристами Павлом Соколом і Мариком Шолком котры ведут радцовску канцелярию в Ґорлицях Радці правны оповідат нам про нелегку дорогу до доходжыня звороту втраченых маєтків Зосередиме ся головно на темі звороту лемківскых лісів буд як раз про того рода власности іщы до гнескы годны бороти ся выселены Лемкы а в більшости уж іх потомны Єдным з наслідств выгнаня Русинів в <unk> році было беззаконне позбавліня правильных маітелів іх правдок зділок роли і яґраз лісів Як іде проказ дівкы лукы і Орны Поля то гнет по переселінях были они приділены товдышньом польском державом до рук другых приватных осіб За злісны парцелі котры до <unk> р находили ся в руках сельскых ґаздів рішыня о власти были переданы на державний скарб стаючы ся уж не приватном а державном власністю Радця правный Павел Сокіл і радця правный Марек Шовек сут першыма правниками котры на векшу віру заняли ся допомаганьом привертати правильным особам іх маітельскы права На основі выборотых перед найвысшым судом розвязань довели до того што жаданя про зворот лісных ґрунтів Лемкы годны складати суд аж до кінця ткучого рока В інтерю звідали сме мецнацию про процедуры статистикы выборотых і фурт веденых справ церковны маєткы котры так само сут правуваны перед польскыма судами як тіж про моральны одчутя іх клієнтів поуспішно одзысканых маєтках Інтервю провели сме в польскым языку так запрашам стіны ґорлицкой канцеляриі На перше пытан Чого выґошло ся парства зводовы заінтересуваня Росня справом одысківаня лемковскых манотків лемковскій расів повім тутай може так я бо то звязане безпосередньо теж з Як бы соньт матем котрый теж доткнул безпосередньо мойой родіны бо зарвно і тато як і мама минут іщы дзєтьмі были вразойми родінами пересідлені в рамах акциі Вісла на зімі заходньом ді маєткы му сємі зоставиє паньство так же удало ся родіцо вруціть взял ся тутай в ґурах уроджі лем і Ци в потворцю канцелярий в <unk> р Тен темат же так повім выплыл на тій засаді же ус ся зглашат поєдны особы котры уж моцно зрезиґнуване Маюц дост дужо документів но просили о помоч бо ся то поєм чысловово одбялы од стяны Не было то ґувне споводуване тым же темат єст барзо тяжкій а по другій страні єдно маме скарб паньства котре диспонує нагды вякшыми можливостями односні обслугі правной відомо фінансув так же ты особы по просту Іх справы полегали на тым одповного моменту дізме першом справы пана Стефана Хладика і тых кілька звротів фактичні наступіло і така мала евория ся зачала так же вшытко тутай Наскарпаньскы мусял зареаґуват і зареаґувал начол што пи постемкуваня притімгаты жебы ся точі споры котры орґан адміністрацийны єст властивы до свєджаня неважності оречыня очынцю міня ци воєвода ци саможове колеґіум одволавче ци Міністеры рольництва Карпатска кошыста з вшыткых можливости же так повім одволаня ся до каждой інстанциі Так же двока сама адміністрацийна то было кільканаст лят може так повен старань туре доперо мусяло ся закончыт жебы можна было зачыньсютай властиве діяня зміжаючы до звроту так то ся по крутце зачало а потем скаля была цораз війкша с раз Вінкша не укрываме теж же ся удало што так повін певны справы закончыть так же тіж пошла ж інформация в свят же єднак можна Но і так єстесме тераз практичні около дісят дуго бенде як ся параме з тым з тым проблемом Но і цо позостай ся тыко тішыт же же сом сукцесы Несте справы дуготрваюм але Але сом дост дужо тых справ з надій дісійшых неініюваня вшыткых поступувань веннірумости Можна так єст конкретизувати чытас ґенеральні тіжкє бо з прецизуваня оґеґнаторчым выкретый <unk>наст добрых рад Так тутай як уставодавця повіл вільокротных декляраций і кільку проєктув устав Реприватизацийны і вдрожыл іх в жытє Тотай желі хоці безпосередньо о квестию лемковском то само <unk> року Потемпіл акциі Вісла натоміст не пошли затым жадны жадны діяня правны не зостали ухвальоны жадны акты котры Том квестию бы реґулювали В звязку з тым єдином дроґом до узысканя нерухомости боньс рекомпенсаты за нействажыня скутечності того вывлащыня котре доконало ся враз з фактичным перепровадзыньом Акциі Вісла Ты самы засады дотича ом особ переседнох на всход чы чы на заход Так же тутай нема розружніня З увагі на тото же же же же же же васи нема як бы подставы правной доініциюваня обецні тых тых утраценых нерухомости то треба прубува підважыть том децизиє як тутай вымага баданя кажда індивідуальна справа ци особа котра зостала позбавена того маєтку чы была обєнта в огли таком децизийом Евентуальні чы чы том децизию можна скутечні подважыть чы была она згодна з участні обовязуючым переписами і права І тутай власні те квести звязаны з звротом нерухомости лемковскій не єст тутай Трудна як бы до збаданя з ґуры натомяст но треба треба в тым спосіб пробувать подермувати діяня Чісній в такым разі можливе звыту інных нерухомости ніж нерухомості лес манту новскы рольне будинкы мішканой господарці звісти выґом так і цо евентуально з квестийом одшкодуваня за опрацункы фудростороны по просто в формі такоже зобрали Жедаю мі назіме заходніх то поутрым так чепцуєс яка може біч оновити такы справы цю проводні Ґенеральні нема тутай розружніня зо взгляду на родай нерухомости істотна натомяст єст постава правна пшеєнця І то як бы станови пункт пункт вейстя до дальшых розважань Цо до засады особом котры утраціли власност нерухомости і є обецні вда ся взрушыт таком децийом о приєнцю і єли обецні сон они дале власностьом скарбу панства то ты особы банці іх настемци мог старат ся о одзыскані іх в натуже натоміст єли тай нерухомості зостали уж роздиспонуваны то тутай В припадку обянця децизийом прислугує рощыня од шкодовавце вец вобец скарбу панства Затым но тута як бы родай нерухомости Нєма і ма ріжници по взглядом правным натомяст цо до засад нерухомости Лесне дале со власностю скарбу паньства лясу в паньсовых на товлеснірухомості роль ци нерухомосці котры были забудуваны будинками в вільшості зостали роздиспонуваны през Карпаньства безпосередньо по припровадженю Акциі Вісла Чи в тых разі всєдлині в Акциі Вісла люб ліса і <unk>onto могла овыступит о з дослічніє за кшыды страти моральне розкарпупанства чомкарпаньства сусіды Позвать чы Якакольвік справа была до той поры того типу заложена припроваджена єй гістьом сукцесом Нє ні Не провадили сме такых справ Єднакже узысканя задосвідчыніня за шкодні маєтковом выдає ся обецне неможливе по перше з увагі на уплыв Часу рущыня такє з дужым правдоподобіньством є уж передавньо бо лем тутай належы всказать же огульны термін предавніня то до задосючычыня за закривды власні маєткове выносіт три лята з того ж поводу Носіб сой выобразіт ситуациі в котрій удало бы ся такій зажут одепшыть Другом пшекодом єст єщы арт <unk> параґ кодексу Цы згодні з котрым рощыня о за дус учыняєнє приході на спадкобірцу тыкль втеди ґде зостало узнане на писмє альбо ґде зостало выточоне за жытя пошкодуваного З увагі на факт іж од перепровадыня акциі Вісла минуло <unk> лят выдає ся же тутай нема можливости узысканя кожыстного розщыгнінця в предметі за досючыніня за закривды моральны ци в оґуле за шкодны маєтковы Чыти враз Можна всказати на якій сомовы пункты в паньства практици од тотого не можеме ствердіти же ты стараня о злю лясу в маютку в Полемковскій стало ся дуже лотвійше ци власня ні бым покрислі паство в свойой практици з якым сомововым оличыньом на прикота як з якым деклярациями вынеными чез орґаны паньства котре то ожычыня документы деклярация допомогло як бы уж дале тін процес провалит же то ся з толо повесме єст тораз в Скаля Масова так сме уж по інчы припадків жебы мож выружні рачыто просто залежны оджен Шлякпірли пузнь то Цо до засады повім же то вшытко залежы Напевно софаєм ся вчасє кєдно мы тутай доперожы сме же так повім Мысли о каряже правніче і студиювали чы іщы ходілі до шкул но то то была то перша справа пана Стефана Гладыка з Білянкі котры но дзякі свойому упорови і передошыт упорови силе допровил до того же такє приумове очыня ся появило в сенсі ожечыня начельного сонду адміністрацийного в року першы раз як бы потримал кожыстне розшыгненсє воєводы Малопольского міністра Рольництва котры тот деция стверджали важност жычыня конкретні обнятю міня в стосунку там до його Пшодку і ніяко наказывали зврот той нерухомости лесній По тым уж як мы хоче сме ты справы провадіт то Но латвій не єст латвій напевно єст Єст ты же маме же так повім же спознане стіжкі правне і залежности можеме шыбко од даного стану фактичного справы видіть як зареаґувать і ґє так повім даякых інституций складат стосовны внюскы і підмувать діяня правны тутай з Зєдочыньом Лемків теж подили сме такій трудон был вчесній континууване же міло вшытко поприз повім спотканя в Міністерстві Рольництва порушаня це участ в тій квестиі леґомліня лемковского тых лясу в Лемковскій но допровит до якого розвязаня котре бы може так барже системово теж позволіло вреґулювать квестиє Цо уж в припадку як одзыскам мій рухомостняк Бо то єст квестия така єст в посяданю скарбу паньства то сон квестиі розграничынь удало ся тута выпрацувати такє порозумліня в <unk> ры в Пазірніку котре зостало підписане през представітель міністра Рольництва в сусіді Дирекциі Ґнеральной Натупаньсвох І представителі Зєдночыня Лемків котре застригам же єст добровольне для стосуваня тутай през през ты особы стараючы ся бо то не єст жаден ани доґмат а ній ани вымук котрий бы наказувал ім до того стосувати Ем є натвор ом барзо цікаве такє розвязаня бо в припадку одзысканя рухомости Лесних м і вшыткє особы же так повім Зваґі на Росяні по світі по Польсце были бы в стані скутечні господарувати і зажондать таком нерухомостю Татуж в тым порозумліню єст привзяна можливост же конкретне Надлісництва одзыскуют сродкы з Фундушу Леснього попросту одкупую од Правовітых властиця літньой рухомости лес не <unk>em люб теж можливір є стосуваня процедуры замян чы мам одыскала лем післяктарів лясу але представлянів то был чісту зялка кємсеразєт можливіст доґадуваня ся і же так повім жебы достат зялкы єдным лечном в інным місцю так же то єст на певно улатвяня очы то теж єст простел тос процедура час і то вшытко трам мі єднак якось то позволіло усистематизувать То то як бы тамтох ділань уж по правомоцным выроку Єдна іщы тыко така реч бо очыві оно віме же по другій страні є скарпаньства котры ма Цо до засады бороніт інтересу скарбу паньства і он теж подимувал лятами пришлымі закусы відомо жебы прубувать допрвать до того же поновне набыл том нерухомост лечтом в дрози засіджаня Тутай мышто міли сме такы дві найже три глосны справы котры скончыли ся як бы ту в сондахнісні інстанциі як бы некорыным розчыніньом для особ стараюнцых ся бо сонды зачали ствердат же то засіданя єст можливе в окресе Владзы комуністичной інонізмі стало на Пешкоді жебы Лемкові поймували ты діяня і дыбє поділі скутечні то бы то нерухомос одзыскали вдав нам ся сом найвысше переконати во такых постановлінях представлюс барз обшырном документация лічом <unk> строн же зобрали сме Том документация котра потверджат же та Люднос Лемковска дзялала і подыймувала ты діяня правне помимо обав Тото з того може выникнуть і тута єднозначні сом найвысшы в <unk> р в постановліню дьодаліл скарґы касацийном скарбу паньства но катеґоричні стверджюже Тута і треба спойже на проблем шырей же Акция Вісла обяла <unk> тисяци особносходжыня лемковского украіньского німяту навет одсіданю самых на всход ді зостали розпрошені і міял то на целю же так повім іх розбітє приянці маєтків розбітє культуральне реліґійне так же В тым контексті тре на то спойже і тутай сом найвыше дош до вн стосувана та повшехна практика Права Но не допры не допровижала до можливости якоголь звроту по вшытко кончыло ся на засаді обнято згодні з декретом Розумєм Чы клієнці канцеляриі то єдині бывателі Польсы ци сут справы власні бывателі діжых бывтелів Украіны Стану Зєдно так быти може іных паст де потумковы ты бым так в В остатніх можно двох лятах заобсервувать дуже взроз і заінтересуваня той людности одраз уж народовости украіньскій кора но зачала же так повім тещу поділа діяня такє ідентифікуюце жебы допровиня бонь узысканя якогось Одшкодуваня но в тей хвилі то уж єст пем около кысет клієнтів родін з Украіны котре туд поділи так же но то єст То ціно бы на такій самой засаді зостали позбавені Тебы маєтку ноле теж маме клієнту в Феодному Рыкункові Русияні по цалым світі маме клієнту і із Австралиі і зо Стану Зєдночых і з Канады Зазербайджану остатиме ся паньом з Баку і з Молдавіі Так же но вшытко залежы од того якы документы ся заховали і хто подаймує якій труд Але так єст тораз цераз віней особлико тых стріте же зостают сіроны на землі заходньой ле так же тых Лемковив зросєных по Цалым світі процедура ну так сме тута єст Єст туж сама докладня рім буде якій такій рунім же тот єст обывателем Украіны а якій по просту може выступит передпольскій орґан Так єже мусімім єст тут полочник чы мусі выказати удоводніч же был власти ремту нерупомости ноцо со тутай вшытко те документы єст сом захованы і то без проблему показуєме удоводня Полетіл бы м на край світа а дештох полетат герицкій кра лем жальмицьом моя хыж лем жальмицьом моя хыж Лам жальом моя хыж лам жаль миж офіцовы Войныс привекли кати не мож народит хлибат жальны лан жальне вас сой што о вас плакал без три землы маскы Поіжай мітом моє страны де жыют мами нас бідон коц нас не поід спіл з нас видон Так разі питаня о статистикі Іля теготипу справ в пану Меценасі до тій пори припроваділи іде єст в току і одразу то єщы додам бо то єст тіж квестия до сліда інтересуюна чы єст можливост припрови справы одзысківаня маєтків церквевных парафіі церквих так конкретных вся уж повім пожадуня односні од статистик Но тых е справ бо відомо маме тій термін гранічний котрый сам сон найвысше тутай вызначыл же Пепамято єст на концу в Кароку і по тем уж єкресі столетні Самостного посяданя Прикарпаньства Біялту то направды тоты справ прибывано десятками так В току маме певні около тися справы Закончыло ся уж напевно жно коло мы ся сту двусту справ позитивні ґєґдже ты особы в натуже як бы одзыскали мож мі ся тот мож наконец повіт около <unk> хектарів Нерухомости Лесних очывісти ченст осудовова діго же зыстала выданя тых нерухумости леснів кожыма ченьскостало з тейм з той процедуры спорозумліня і здецидувала ся то на доконуваня же так повім од спредажы тых нерухомости Лесних Маме тіж кілька В току монь приготовуваных фікток же одшкодуваня о тым чоже сме му винічыли за забудуваня і ґрунты те котры не становим обєцня восносільска ґлупаньства зостали роздиспонуваны на жеж осуд фізычных Бо єст жбар дужо справ однос ся такых осуд же не вшыткє доставали мі незамінне на землях заходніх І втеди ситуация єст така же тутай подаймуєме труд тым жебы узыскати одшкодуваня за цалу маєтку в рот натуре забудуваня але маме теж такє справы діс достал на заході так было і втеди по просту шасує ся так Вартост того ґміня позоставлено ту і вартост і вартост як бы там того ґміня котре ся зомінно одзыскало нов А вшыто выході ту на кожно повідому там зысківані ци были льоковані по кілька родін в єдным будинку знищены проти діваня воєнне земля яка была така была в такым достовалі Любчынь в Ґуляніцбы В спудзенях ци в пєрах были уміщані так же тотеж єст варте тутай покрислиня Булщек скончыло ся нам теж право одшкодуваня же уж уславы чех четвер мілийонів злотых ґлобальні одзыскали нуд Я памятаю Найвянше до той поры о остатю нам ся скончыно достала около тис злотых за такє забудуваня но то мысль же же єст то не тыко такі моральны власне та рекомпенсатажну фінансова даче не єжели Так повім такы можливості правны маме односні маєтку Поцеркєв них то так проваджіме три справы дотичы парафіі грекокатолицкой в Лосю в Новіці в Чысупію Они осом трохи іначей уреґулюване быти з поклосє закінчыня діяльности Комісиі маєнтковой і скєруваня тых справ на дроґы постемпуваня Сундового ді штораз домішы дошли і не парафібы в Клиници і в розділю і в Беднарце прем так удало нам ся узыскат в першых трех справах кожыстне розщыгнінтє сонду станциі <unk>r<unk>e<unk> но засонділ яко зворот тых нерухомости лесных тераз справа єст бадана през сон Апаляцины в Кракові Те скєрувал певне питаня правне бо стверділ же значыда жем скомпликувана Ленова жебы ж сон най най най най найбыше ся похыділ но і зобачыме цо з того бесіду мі Пам конкретні на то пытаня повід власне як з том квестийом штовміня рощынь ци то є є є є є єж направду так же до конця того року тыкль мож оініциювати постемуваня і пізній як тіж і хто ся буді так і повежено це там зо пол року звіз робіт што чы ся попроститу не удал і ґеральне в звязку з бракєм уставового уреґулюваня квестиі одзыскуваня тых нерухомости не має бы уставового граничного терміну туры Никбы поводувал бы іщ такє діяня під дій бускутечны Єднакже належы зауважыт же з цом певносом орґаны репрезентуючы Карпаньска буду підмували діланя зміжаюче до засіданя безправні перенятых нерухомости ст уплыв часу бел некожыстны скуткі для особ пересідленых чы іх настемц правных Тутай належы зауважы же не ма такій даты граничной як было на приклад в припадку імя забуженьского то уставово зостало уреґулюване докєди мож такє рішыня зглашат і справа была як бы пересондвана през уставодавце Но тутай стоіме на становиску же датом таком істотном котра міла значыні зглушыня рощынь до <unk> грудня обецного року Єст то дата припадкова бовім вяже ся она з ухваленьом тзвелі ґрудньой і зміном конституциі обовязуючой в Польсце Та зміна допроваджіла до знесіня примату власности Паньствовой над власностьом приватном і тутай з том датом зар Сонд Найвысшый як і но тутай репрезентуючы клієнту вважаме же же та дата беде менше незвыкле істотна Ту очывісте розщыгненця выдане през сод найвысше запало в індивідуальній справі а чловек з самом певностьом беновіло істотну вказувкы для сондув розщыгрянцых справы пізній ініциюваны О іль хоці Дата та бевно барзначо для справ о одзыскані нерухомости в натужы натоміст єли хоці о одшкодуваня то тутай квестия та єст одрымбне уреґулювана Одшыдуваня може ся домагат на підставі необовязуючых уж обецні ухыльоных приписів кодексу поступуваня Адміністрацийного куры вызначали термін тылетні од дня стверджыня неважности такій децизіі Стод теж тутайно Те справы одшкодуваня могло м як бы іначей ся точыт натоміст єжели хоці о сам зврот неругомости в натуже но то тутай выдає ся же та дата власні <unk> грудня того року на зглушыню тых грошынь єст барзо істотна і узасадньоне тутай єст зглашыня тых рощынь власні до того моменту діж пізній поняте діяня могло бказат ся фінальні Нескутечным Навец на ся пришли ся допрецизуват зглушыня рощынь попросу знісваня постемкуваня перед воєводом так і тым першым орґаном В такым триґє можна поділіла ся на тентри адміністрацийны так і цивільно правы Хоці по тым першы етапак то жебы наші слухаче тот добрі то зрозуміли в нім пілості Тутай теж шык Як бы єст то барз індивідуальна справа бо вім і в каждым припадку потребный єст в огле триб адміністрацийны Хоці о то а а бы перервать бєк засіданя Но то тутай належы поднять чынност безпосередньо перед сондом б інным управньоным до тего орґаном Затым но тутай то вымага по перше згромадженя документациі власностьовой такы бы можна было доконати аналізы конкретной справы Ост тот сонтежно не єстесме в стані як бы єднозначні одповіді на так задане питаня якє конкретне діяня належе піднят кєди што єст залежне од індивідуального припадку Тай допер аналіза може допровити до внюску в як належе зареаґувать жебы Чут ся безпечні пізній в дальшым дальшым етапі і підчас провадыня дальшой справы така быте ты зажуты скарбопаньства скутечні му муц одперат На конец в такій разы питаня уж може доканци важні отрум сям процедуру правну і так дале тылько барзі з пункту видзеня мно такій моральности так Вентры тых особре Зачынаєм то постемпуваня ім ся вдає Чы власне оприш того самого факту то же ім ся вдає одзыскат даны маєток чы серед паньства клієнтів можна зауваж як ульгы власне в форме морального збычыня за то же Мімо то же зостало нам ци зобране моє родіє та як мимо то же так як памятна вспомнял Акциі Проводжого до Культурового Реліґійного і іных форм як бы выкончыня мішости народови так до того тошло хва ся мож зауваж же ну ці люде маю почутя справедливости так же в певным менці тосі вдало і і в екічным сенсі такция Вісла зостала в тым спосутым На певно на певно бо тута і но щеґульніх старшых особ котры єщы єщы жыют пережывало пережывала ты справы іх проводзыніє неповодзеня на котрых Повім так нам ся здержало кончут справы котры трафіли до канцеляриі было по пятнадсту лят проводжоны Він треба собі тутай на стоспоже з той стрыны яка тож была ульго для тых особ же вконцю ся дало же можна барзы дужо осуп емоцийональні по поході ді віме же як одзыскуючні румот рольому од аґенды Таткы спорт Сварця Рольніства тіжу з Лесном направды то сом перше іх діяла і дом кшыж ставян там на той своій дзявце котра належала до пшотку Міли сме теж пана котрый был высідляный мают шестнасте лят е І здонжыл тыко як і вывозілі подєц поцувать криж котрый был на наіхзявце ся знайдувал і тераз по тылю лятах хто одзыскал тым кыщам дале і стоі он одшел до того крижа знову цаловал нотосом то сом такє направды Е Одчутя же же было варто і ці люде Е То доценяюм же мови тут як бый тон єден аспект фінансовий але другій но по чысто власне моральне задосвідчініня же є дало ся на дродзе уставо вый Так в іных краях бльоку всходнього уреґулювать той квестиі то же можна так індивідуальні допровить до якогось кожыстного розщыгнінця і то тіж <unk> Ту лемківскы радийо Лем фм Лем фм Лем фм гей