Языковий Гокус Покус #71 - 25 XI 2012 - Zwracanie się po łemkowsku
Еп. 71

Языковий Гокус Покус #71 - 25 XI 2012 - Zwracanie się po łemkowsku

Опис епізоду

Odcinek „Językowy Hokus Pokus“ nr 71 poświęcony jest lemkowskiemu językowi i sposobom zwracania się do drugiej osoby, zwłaszcza formie „вы“ oraz jej użyciu wobec osób starszych i nieznajomych. W transkrypcji pojawia się też wpływ polszczyzny, porównanie z innymi językami słowiańskimi oraz przykład liczby mnogiej majestatycznej używanej do podkreślenia godności.

Автоматычна транскрипция

Языковий гокус выкус Ци бандуристы скрипчут бандуры А може компері Чом мож
медити існами Што мают спільне теля і дівча Ци можеме вылічыти грошы
чом Кыів был колиси східньославяньскій а днес уж чысто лемківскій Одколи нашы
предкы мали ладу вымовы што ся находит на швецкым столі Чом дотеперішніх
вібруючых мобільюк інсталюют мт файлі доступ до фейсбука та майля і інчого
сітьового софтвару і аплікаций Кєд хочеш ся дашто о тым дознати сухай
авдициі языковий гокус покус значыт знай язык і вчы ся гокус покус
Видайте дорогы радийо слухачы з той страны Демко Трохановскій в нашій авдициі
Языковий гос покусне буде кус о лемківскым языку кус о інчых языках
але дійдеме тіж до Границі до пограниця Савo<unk>ie Доброго выхованя і етикєты
Подумате сой же здурю єм до чыста і же то не місце
певно А я Вам зараз вкажу же то найліпше місце жебы получыти
тых пару справ Чом звідате здурідучыста тот Демко хоче якысы своі думкы
зас перенести в ефір і жебы было смішні іщы в інтернетовий ефір
Отже уж Пояснюл о што іде Пару років тому хыбаль чуєм таку
дискусию ци може історию о тым як єдна старша особа бесідує бодай
до сестренця ци до Братанка та не выкай мі Я лем єдна
особа я лем єдна штука же так речу вар мі на ты
же выж така архаічна форма стара форма того ся уж не бесідує
того ся уж не хоснує Можут быти того зо дві причыны Може
то знак часів же уж За взором інчых інчых языків ци тіж
даяком модом переходиме на Ты Але може тіж през близкіст з польскым
языком плібуєме тлумачыти же тото старе архаічне вы уж в нас не
ходит Кєд даме такій арґумент та одраз сповім же то злий арґумент
зато же такый во вшыткых славяньскых языках вы єст том формом пошаны
для м старшой особы ци для незнаємого а лем в польскым языку
мо ой може не лем але в польскым языку єст то выняток
же тото вы уж заникло Але гей тото тым влияня польского языка
на лемківскій русиньскій з пілнічной стороны Карпат є натуральні великє але памятайме
о єдній справі Выканя в лемківскым языку є попросту ґраматичном формом звертаня
ся до чужой незнайомой особы або старшой так лем загальні поімбо попере
хыбаль іщы до того верну Відате евно з чого ся тото могло
взяти Отже Є такєм така дефініция як плюраліз маєстатіс што можна переложыти
на хоснуваня множыны заміст єднины і має тото ціль підкрислити значыня достойніст
гідніст і колиси было хоснуване было скєруване на власти на короля на
царя ци тіж єпископа ректора інтеліґента так речу Што цікаве плюралізм маістатіс
хоснували самы царі королі єпископы жебы підкрислити свою гідніст напримір цар Миколай
ІІ імператор звал ся імператором писал Божом милостю мы Миколай Другій імператор
і самодержец все росийскій і так дальшый і так дальше мы Миколай
ІІ Плюралізм і статіс хоснували римскы папы тіж особі бесідували пер мы
папа римскій в росийскым языку напримір в науковій літературі в науковых статях
автор коли выповідат своє свою опінію тіж бесідує о собі перемы мы
автор того той статіі мы думаме о тым так так так так
так так так так так так так або сяк Но добрі Але
як уж єм бесідувал до того Савор вів <unk> перейдеме іщы по
перві а тепер перешлідме як тота гречна форма выканя тзв I має
ся в інчых языках Як уж єм бесідувал пер высідує ся в
такой вшыткых славяньскых языках напримір в чешскым ци словацкым напримір во вшыткых
східньо славяньскых языках в тым і в русиньскым языку польскым языку форма
в уж є трактувана як архаічна остатній єй приміры то комуністичний звыйме
го період коли Партийны активісты бесідували до себе пер в Товаришу і
так дальше і так дальше правдоподібні з той причыны же был то
язык хоснуваний непопулярном комуністичном партийом зато тіж Серед нормальных люди серед соспільства
тота форма в заникла Інтересуюче же форма Выканя єст тіж во французскым
языку місце назывник В напр В значыт друга особа множыны хоснує ся
як найбарже як тота грецна офіцийна форма Што ліпше можливе же то
власні з французского языка якій Франция і французскій язык культура мали великє
влияня даде од столітя і правдоподібні тото в словяньскых языках пришло власні
з французского языка в анґлийскым языку зато форма ты і форма в
є така сама є то Й Анґлийскій язык є ту інтересуючым приміром
зато же колиси в староанґлийскым Ю было другом особом множыны бо вєднині
было дав З часом тото дав было выперте множыновым Й так зато
маюты гомонімічны тепер формы Єст ту така анеґдотка Така смішка же в
Анґліі навет до свойого пса бесідуют на в Ю О маме іщы
німецкій язык де тота гречна форма то є третя особа множыны З
так як од той подіі же так повім нас можеме тыкати і
выкати такы часу слова Маме то в німецкым є Дуцин і зіцин
од Зі якє єм рюк і од Ду місценазывника другой особы єднины
Ага маме іщы польскій язык о котрым єм кус призабыл В тым
примірі хоснувана єст єднина третя особа єдинины пан пані паньство зробі прийде
пуйде і так дальше Но добрі Знаме плюс мінус так речу в
якых языках Хто як бесідує жебы было гречні офіцийні і з пошаном
послухайме сой тепер кус музыкы чуєме ся о хвильку Да коля осе
стояло сте стояло Леспало ледба сла мы лицько моє вернеє вернеє за
дуже задуже о І витайте поперві лемкотрохановскій языковий гокус покус днеска Занимаме
ся так скорочыню мож повісти выканьом і тыканьом Перед перервом повіл єм
як тото выглядат в інчых языках же в словяньскых языках в більшости
маме тото выканя і тыканя жебы розріжнити в способі бесідуваня до до
старшых осіб не знаємы хосіб в тым офіцийным гречным стилю Но добрі
То коли і до кого в якых ситуациях бесідувати Пер ты в
якых пер в Напевно пер т повіме до діти ци до близкого
приятеля сердечного приятеля такой до колеґів в роботі і ту неє нич
злого в тым же бесідуєме на ты Зато же ани кус не
поменьшаме іх чести гідности Маме тіж для них пошану Але тото Ты
тыканя має ту вымір той великой близкости Ну добрі бы мі зідате
та чом до родиців до близкых до родины тіж звертаме ся чом
не звертаме ся пер ты ты мамо Ты діду здає ся быти
такым натуральным же тота пошана до близкых є власні найбільша Я очывидні
дал бы м ту іщы як арґумент за хоснуваньом выканя же є
то тіж елемент нашой традициі выникат з того же окрем той пошаны
для старшых єст іщы іх жытьове досвідчыня ліпше може долше знаня того
жытя і світа і зато тото підкрисліня Пошаны для них через выканя
має ту тіж тот свій вымір І кєд уж є бесіда о
тій старій народній традициі та здає ся мі же тыканя до близкых
до мамы няня діда теты было бы кус нарушыньом той традициі Але
бесідуваня тыканя До діти до близкого приятеля тіж має свій вымір зато
што не можеме зменьшыти бо через тото выражаме якы су ступін довіря
і то тіж єст тота Пошана Возме напримір війну в окопах єден
жолнір єден вояк бесідує до другого як он нияк не зна і
бесідує через Ты то тіж може быти выражыньом того довіря і пошаны
і спільной ціли З другой страны тото Ты може тіж звучати дост
злі коли чуєме го з уст напримір нашого начальника нашого шефа якій
бесідує пер Ты а йому треба звертати ся пер вы ту уж
єст неє захованой той границі пошаны Товды і тото ты в єдну
страну і вы в другу страну нема нич зо свойой натуральной специфікы
лем так тото Ты і Вы тыканя і выканя в днешнім світі
напотыкат на пару проблемів Штораз Частійше так повім одраз стає ся натуральным
жебы бесідувати до себе на Ты Така мода Але є то дост
небезпечне бо то уж з огранича социйотехнікы бо такє повіджыня одраз на
ты може так кус ненатуральні зближыти двох спілбесідників Ту іщы єдна справа
тото зближыня спілбесідників ненатуральне через перехід одраз на ты затерат тоты принципы
довіря не знаме спілібесідника не знаме з кым бесідуєме доцят не знаме
што собом репрезентує З другой страны тото выканя має тіж свою задачу
в тым примірі Бо окрем той автоматичной пошаны може створити буфор до
приближыня ся єдно другого до познаня ся ліпше окрем того потім уж
повіджыня же Я З тым чловеком на ты може свідчыти о тым
же о но тоту велика ст Справа великє щестя быти з тым
а тым чловеком на Ты Гей маме кусто Савоар Вівру тото што
мґюлок той вшытко етикєта вычутя смаку такту і так дальше Але так
сой тіж подумайме уж перекладаючы на лемківскій язык Ци фактычні хочеме быти
аж такы модерны жебы вшыткы до себе єден до другого бесідували на
ты ци єту сенс Мій ани тото добрі не звучыт мамо зроб
істы Так ци священнику отче одслуж службу єпископе дай мі благословліня тото
не звучыт в нашым языку добрі Пане Андрию буд мі донашком для
дівкы гей і тото вшытко ся мі здає м єст завершене в
нашій культурі в нашій традициі передовшыткым в языковій культурі в языковій традициі
Гей можеме ся домовити же однеска єдиным обовязуючым буде Як в аґлийскым
языку Ты Мі ся здає же же хыба тото долго не перейде
Зрештом маме вельо примірів в творчости О няню моі няню зробте таку
волю ідте замя служыц на ту войну Дали з тым ю мамко
за гору долину жебы м не ходила до вас на гостину Но
добрі но то тепер кусідка музичной перервы папано па папа дано пам
такє тана єдана єдана ты авея то пабай памо міс де тане
теринайда Едыма єдана тирапея королеба бомбаба ані моди айма алі моди райдай
rani І витайте поперейде мотрохановскій языковий якус покус наска бесідуєме о выканю
і о тыканю выканя тыканя значыт бесіда пер вы або пер Ты
Кус сме ту сой повіли о Сав Віврі взяли сме сой з
доброго такту смаку выхованя і так дальше але головном причыном же неска
занял єм ся том темом є такій здає м ся модерний такій
модерний підхід жебы вшыткы до себе єдно до другого бесідували пер ты
тыкали Гей можеме признати такы арґументы же жебы ся дітям не путало
же подібна ґраматична форма є ф же мама і тета Ідут дорогом
і мама ідут дорогом так як бы тых мам мало быти більше
Міся здає же тота акуратні дорога не тади іде кєд вшытко будеме
з выгоды приближати до того модерного світа до той сучасности та деси
стратит нам ся тота прошліст Тота наша культура традиция язык і ціла
ціла істория І не знам як вы Я покляжыл буду буду хоснувал
тіж выканя як форму пошаны для старшых родиців і інчых якы на
тото заслужыли Кєд ся зо мном згодите пиште на демко YО Лем
крапка фм окрем того слухайте Лем фм І то тілько нагнеска Доброго
вечера доброй ночы а кєд слухате повторіня Та доброго дня бесідувал Дамко
Трохановскій Языковий гокус выкус Ци бандуристы скриптут бандуры А може компери Чом
мож мети існами Што мают спільне теля і дівча Ци можеме вылічыти
грошы чом Кыів был колиси східньославяньскій а днес уж чысто лемківскій Одколи
нашы предкы мали ладу вымовы што ся находит на швецкым столі Чом
дотеперішніх вібруючых мобілюк інсталюют мт файлі доступ до фейсбука та майля і
інчого сітьового соферу і аплікаций Кєд хочеш ся дашто о тым дознати
сухай авдициі языковий гокус покус значыт знай язык і вчы ся гокус
покус