Архів
лемківского радия

Іван Русенко Треба нам наукы Хоц маме кріпкы рукы Хоц маме до обрездравя без школы Без наукы Мудрійшы нас задавят Бо хоц голову маме і мозоґ в тій голові То мы не понимаме што о нас дахто повіст Бо хоц і очы маме як сонце світит лем вшыткого як другы не можеме видіти Мы лем горе чуєме бо серце маме выгоруды Лем того горя нихто николи чути не буде Хто нам другом Хто врагом Мы каждому вірили На мотузку нас вели свойой не мали мы ціли І мы все бідны голы Хоц маме крипкы рукы бо ніт в нас свойой школы і свойой Ніт наукы Добрий ден витам на лекциі лемківского языка Нижнійша тема занять то птахы Познаме назвы птахів по лемківскы Найперше до темы выведе нас верш Петра Мурянкы під наголовком Сова і сонце Слухайте уважні і спрібуйте выписати собі в тым часі назвы птахів Якы будут появляти ся в тым вершы Сова і сонце Сова по ночы гукала Спати не давала сусідам в ніч єдну в ніч другу все гу тай гу гукало все тото як біда соколы зозулі злы были кєд чули глупого тупого гуканя Не спали ластілкы шпак дрозд Перепілкы без сну ся мучыла і каня маціці сыныці і драбы астрябы Не годны тиж нияк заснути вороблі і плышкы під беріг під стріжку втули голову та чут Дотынал уж собі шпец співак Соловій Омерза двінути лем знає молиґал Юсоків Не гукай дай спокій Просили і з поля і з гаю уж чаплі боцаны вороны гавраны і крукы з найбільшом пасийом на гонор ся кляли на чест присігали же сову роздзьобут як смея Был тиж голос орла Я сову роззорву іх гет єй по скалах розсію Таш тож серед ночы лем сова ма очы Зо вшыткых і зорла ся сміє Зас ден коли прийде і сонце кєд зыйде уж совы не видно Не чути Як хрущ хоховак підклікал ся сховат в найдальший зашыє ся кутик О честніст не стоіт і тулости ся боіт найбільший єй ворог то сонце Што ж мож і так жыти Лем знати мус конче же другы тиж жыют на світі гардий верш і дуже фактичні нас птахів ся там появило Я тепер м просто представлю вам лемцику значыт вшытко оцнов вшыткы но не вшыткы напевно на світі назвы пітахів але тоты найбарже такы Знаны і стрічаны На Лемковині хоц може і не лем Но мам лем такій клопіт Бо фактичні де никотры назвы нияк ся нем Не куярят з птахом даным Як хтоси знає же тот птах то так ся называт на тоне буде мал проблемів лем гірше з тыма котры м Першый раз стрічат ся влажні з такыма назвами І не знам тото мсеєму не переводила єм лем лем єм описову ноле якы описати птаха Но тяжко Як бы то была лекция в школі в клясі то могла бы м вказувати Вам рисункы но а так вказати не можу і подумала м собі так же я гнеска буду переводила Переведу на польскій язык І з тым же як бы дахто споза Польщы мал звітаня і не знал якій То пдах То я просто товды прошу о контакт майльови і будеме старати ся перевести тіж Ен Язык в котрым м буде вам ліпше зрозуміти про якого птага нам ходит Ци то то то то то то то то то то товды на английскій но ци на якысий інчий навет не може ся там поведе Буду представляла назвы птахів але тиж пташат Пташат значыт маціцкіх пташків як бесідуєме на маціцькій пташкы сковронек Шковранок жолтого рудка і малый птах шковраня жолтого рудя Яскулка Ластівка Мала Ластівка Ластівча мала не в значыню мала же невыроснена лем ходит як бы про дітину Дрозд Дрозд мале Дроздя Кос Кос мале кося Словік Соловій мале Соловя Сікорка Синиця Мале Синича Ґаврон Гавран Мале Гавраня Кафка Кафка Мале кавча Ци може подля вымовы Бо то ріжні бесіют калка і мале кавча круґ Ворон Вороня срока ска мале сороча Суйка сійка мале сійча Ворона Ворона мале вороня Шпак Шпак мале шпача Врубель воробель мале воробля чыж Циж мале цижя Боцян Боцан мале боцаня Дудек глупок або Дудок мале глупча або дудча Кукулка Зозуля мале зозульча Дзєньов жолна Або інакше тіж можна повісти клювач мале жолня Пугач пугач і мале пуачя сова Сова і Мале Совя Семп Стервятник Мале Стервятня Ожел Орел Мале Орля Сокул Сокіл мале соколя Ястшом Астряп Мале Астрябя Бажант Бажант Мале бажантя куропатва куропатва Куропатвя шепюрка Перепелиця мале Перепелича чапля чапля мале чапля Жураве Журавель мале журавля лабень Лебець мале лебедя кура кура мале куря коґут когут качка качка мале кача качур качур ґенсь гус мале луся Ґонсьор гусак індичка пулька мале пульча індик пуляш і тепер може Повім як од назв птаха утворити назву пташата од темы од днаме кінцилку значыт напримір маме Маме соловій од днаме кінцилку і до темы солове додаєме букву Ячы маме соловя Як маме в назві в кінцивці букву К напримір кавка товды буква К вымінят ся на букву чначыт возникат нам кавча кавка кавча Ци напримір сіка і тіжка заміняме на Чы і маме сііча Значыт як одтнаме кінцилку додаєме букву Я на кінцитком єст козде нич не одтынаме лем додаєме просто букву я і єст кося В припадку коли єст выміна буквы К на на кінци додаєме Во стві не додаєме лем лишат ся а хыбаль же в припадку так як є маме напр шпак треба додати шпача В припадку коли назва птага кінчыт ся на букву я тіж наступує гев выміна на букву чы Значыт може іщы раз од темы од динами кінцилку І додаєме букву Я В припадку коли Маме в кінцивці букву К вміняме єй на букву ч або коли маме букву Я тіж вміня выміняме єй на три приміры то напримір соловій однаме і маме солов Тему то даєме букву Яме мале Соловя Зозуля на кінци маме я так же Я выміняме начы і маме малы зозульча і напримір сорока ка вміняме тіж на чы і маме сороча од мужскых Нас птахів не твориме Тых як бы з дрібні Не бесідує ся же єст мале качуря просто сут самы малы качата і іх ся уж не ділит на качкы чы качурів Но слухайте но кус того было може зробиме собі маленьку парарву я повторю іщы Е Поперві раз вшыткы ы назвы птахів і мам для вас на задачу файны м Такы згадыванкы Там на гулках На вартшырокых там же мі горит Перновий огник Коло ґнях ховодит шырокі танет А в танци ходит Княґня Іван Стам мого цей стам молодекій на коничей ґу ей сам молот на холо оболиці сокола носит в правій ручеці коничка голодит в лівій ручейці хуселькы носит в лівій ручейці бузель Сам малого тай сам молодекій на коречай куей сам молоды Нихто не виділ лемпандскы слузі Скоро видили пану того повіли ой тейт і Іван Касвя ажде Іван Казвяште ту го приведте стокова пусте до стокільниці хустелькы шмарте До хустельниці Колич капсталде до кінничеґы Іван капсталтемкы Соколи квыли Коло войкы хоче хусалькы грают Іванка Споминаю коничо греба поля хоче Іванко плаче до Мелейкой Самого тай само декій на конечей ґу ей самолот Хопа самого дей сам мо само декій на конечей ку ей сам молот І тепер повторю іщы раз вшыткы назвы птахів птахів і пташат уж без польскых одповідників Шковранок жолтогрудка шковраня жолтогрудя Ластівка Ластівча Дрозд Дроздя Кос кося Соловій Соловя Синиця синича Гавран Гавраня Кавка Кавча Ворон Вороня <unk> сороча Сійка сійча Ворона вороня Шпак шпача Воробель воробля Циж цижя боцан боцаня гупок дудок гупча Дудча Зозуля Зозульча Жолна Клювач Жолня Пугач Пугача Сова Совя Стервятник Стервятня Орел Орля Соків Соколя Астряп Астрябя Бажант Бажантя куропатва куропатвя Перепелиця Перепелича чапля чапля Журавель журавля Лебедь Лебедя кура куря когут качка кача качур Гус гуся гусак Пулька пульча пуляш і тепер сегады ванкы для вас мам не діже Же не будут такы тяжкы Співуй розвязати загадкы Хто першым стає ден сповідає што то за птах Зверха <unk> шаблі вдолы <unk> щаблі на хыжы ночує за морьом зимує А тепер прочытам Вам короткы характеристикы птахів і По тым такым описі тіж постарайте ся загаднути про якого птаха я бесідую середньой велькости Был піжний птах з дост короткыма крылами і долгым хвостом зверха має Сіро буры барбы Під сподом біле з густыма темныма пругами хвіст пругуваний Самец значучо меньший од самыці веде скрытый спосіб жытя рідко кружыт Полює найчастійше з засідкы є Звинний і потрафит зімати офіру медже голузями Та то был перший опис і другій всяди Знаны птах стисло звязаны з осадництвом люди убарвіня самця характеризує ся каштановым карком сіром шапком і чорным горлом Має бурий верх тіла і хвіст сірий купер На крылі можна достеречы білий пасок самиця зверху сіро бура а зпід споду цілком сіра Нагнеска то вшытко Мам надію же згадиванкы ся подабали жду очывидно на одповіди на майлю Наст малпа крапка Лем фм До почутя за тыжден монікаты Лавскы