Архів
лемківского радия

Добрий ден витам на лекциі лемківского языка Од того тыжня зачынаме такій цикли тіж культурово історичний тота ним повіла тема в церкви і прицеркви Што буде меджепільше Вам по ним поділиме напевно тоту лекцию на пару як бы секвенций де буду Вам подавала помаленькы інформациі очывидно подам як бы на кого ся покликую інформациі тоты сут <unk> подля книжкы слядами Лемків Райнфуса также м То є моє джерело з котрого корыстам в тій хвили мно і тема в церкви при церкви буде гевкус істориі як церков возникла думам же очывидно Історию знате я єй представлю гев тіж так барз загальні але Як бы сама лекция ма на ціли Не лем м сам факт Як бы історичний же ся того ци того дознаєме але мам тіж головной єй цілю ма быти як бы такє освоіня ся з тіж церковном лексиком бо уж вельо разів переконала єм ся же хоц так направду Лемкы Но но жыют тым функцийонуют бо перед находят до церкви і так дальше то єднакы церковна лексика на штоден но вправлят такій клопіт і і тяжко собім просты річы очывидны річы м припомнути Як ся тото бесідує по нашому Ноты інформациі котры будувати но то сут такым припомніньом До того вшыткого окрем ім самой церкви обрядів тіж такых головных буде тіж про віріня міякы Лемкы Мали колиси може такы тіж не до кінця церковны лем они такы барже были звязаны з якысом там природом з такыма річами надприродныма Але до того дойдеме по мацітькы на разі перша част вступна Так же послухайте Мам вам до оповіджыня а на кінци скупиме ся уж лем на выбраной біолексиці Но то зачынаме В часі великой еміґрациі в Карпаты з полудня і сходу такы волоскы пастырі як і Русины были православного віроісповіданя Хоц небарз скланяли ся ґу з хізматиком приняли іх з отвореныма руками потреба было заполнити гірску пустоту в локацийных актах Сел закладаных на суровым корі признавано <unk>Аколо <unk> морґів на будову церкви і утриманя священника Была то так звана Попілщына Коли прибывшы уж ся оселили товды зачали на них натискати жебы змінили обряд на грекокатолицкій Влияня на тото мали власти мушыньского ключа котрий был власністю краківскых єпископів і Ясєльского ключа котрий належал до римокатолицкого єпископства в Перемышльы Коротко тепер припомнена ріжницю медже віроісповіданями Православна церков одділила ся од Риму в <unk> році Ріжниці возникли одталь же православна церков не узнає доґматів принятых в римокатолицкым костелі по першых семох соборах Подля доктрины православной церкви Святый Дуд походит лем од отця і сына як принимат тото римокатолицкій костел Православіє не узнає тіж примату святого Петра над апостолами а тым самым верховництва папы римского одшмарят тіж доґмат о непорочным зачатю і успіня пресвятой богородиці як тіж науку О чысти лища і одпустах Хрещыня в православній церкви одбыват ся през трикратне зануріня в воді миро помазаня є получене з хрещыньом і выконуване през священника а не през владыку В причасты ужываный є квасний хліб званий просфором а незаквашений як в римокатолицкым костелі Причастя для вірных подаване є в формі хліба і вина Службы Божы правлены сут в народных языках а для славян Сароцерковнославяньскым Свята обходжены сут подля юлияньского календаря То значыт подля старого стилю в котрым початок рока выпадат онадцет дн пізнійше як стосуваным през католиків календарів нового стилю то значыт григоряньскы Целибат в православній церкви обовязує лем монахів посеред котрого покликує ся владыків Найвысшу власт полнит в ним повсядний собір з уділом єпископату і представників низшого священничества як тіж вірных В <unk> році на Собори во Фльоренциі остала завязана унія медже частю Православной Церкви а римскым костелом в результаті того возник грекоуніятскій костел Узнал він верховництво папы римского і принял доґматы римокатолицкого костела о походжыня Святого Духа од отця і сына непорочным зачацю і успіню Пресвятой Богородиці і науку о одпустах Захоронил натоміст окреміст Літургіі як тіж зызволіня на супружество світскых священників Фьоренцка уміня початково не приняла ся в Польщы Остала она принята аж в роках <unk> і <unk> на синоді в Бересті над Буґом оддаль власні походит назва Берестецка унія Товды возникла в Польщы грекокатолицка церков котра была підпорядкувана власти папы римского Як ходит про факты на магітівко што діяло ся по принятю Берестицкой уніі Дознаме ся в наступных частях елекциі і тепер хтіла бы м Вам представити лексику Церковну но і не лем бо потрафляют ся тіжебы Слова такі за слова загальны Але закля перейдеме до той лексикы то зробме собі коротку музычну перерву на котру вас вшыткых барз сердечні запрашам ху Но і знесут м зас Тепер зачынаме тематичный словничок котрий будеме очывидно пошыряти в темі котру сме зачали в церковній темі през наступны тыжны Но то зачынаме Віроісповіданя вызнанє священник або тіж інакше мож оповісти отец ксондз єпископ або інакше тіж владыка то біскоп Ключ мушыньскій така назва гел остала ужыта в тлумачыню на польскій язык буде ходило тзваний крес мушыньскій но і тепер сама назва Православіє гел єй як бы подаю бо ходит ні Прой характеристичний запис і вымову кінцилка і є православі є бо часто ся трафлят же скорочами выходит нам якысе православія чы штоси такє натоміст є то така форма власні чыстаро церков на котрой ся повинно ужывати в однесіню власні до віроісповіданя Также правидлове названя то православія верховництво Звєшхніцтво Верховник Звешнік Папа Римскій папіж Гел тіж мусила памятати же не можеме окрисляти єдным лем словом напримір не можем поісти само папа В однесіню власні до попольскы папєжа папєж в твоманю на лемківскій язык функцийонує лем як власні папа римскій Дальше маме два чысто такы церковны терміны непорочне зачатя Е то непокаляне поченця І другій то успіня Пресвятой Богородиці І переводиме як Небо в Зєнця мари Маткі Боскій Я переводжу на польскій язык нобоміє так просто легше выго выгіднійше Знам же слухате нас в ріжных державах з чого барз сме рады натоміст Но тяжко было бы переводити на вшелеякы ріжны языкы мам надію же Хоц тот переклад є як бы власні на язык польскій зроблений часом было колися Можна того тото оминути то старам ся то же якоси і так дате собі раду з Новом Лексиком Добрі але летиме Очывидно дальше Чысты лыща но оно так як сме ся дознали яко понятє оно не выступує в православній реліґіі Але но декоси тра переводити так же чысты лыжча то є чыстяци і одпуст Но то попросту одпуст Я може поясню о што ходит з тыма одпустами як ходит про римокатолицку реліґію одпусты то єк бы Такій момент коли напримір просто то же підеме на службу окрислену скорше священных запудат таку службу напримір де там буде напримір якыса тіж специяльна молитва і як през участництво в самой такой службі ім і молитву м товды м маме автоматичні як бы одпущены якысы там вины Но так тото функцийонує то ся не трафлят очывидно Часто то сут там так як бесідую окрислены лем службы заповіджены през священника такє штоси в римокатолицкой реліґіі функцийонує Такє одпущыня екысых гріхів вин през самоучастництво в літурґіі Но і тото тіж як бы не ма однесіня як хоц про Православіє прото власні одпуст буде ся переводило тіж як одпуст миропомазаня біжмуванє При част Сакрамент евхаристіт си тіж інакше барже поторні комуня Не заквашений хліб Переводиме яко пшань хлеб Но а є то як ходит в однесіню до римокатолицкой реліґіі і костела тзв оплатек Незахвашений повторил іщы раз жебы тото ся не стратило пшасни Служба божа набоженство ци тіж можна поісти як же мыша свята Набоженство то служба божа Такє слово подля подля чого си там ведуґ целибат но то попросту целибат целібат такє понятє Монах законник ци монашество напримір тіж так могло бы тото выглядати в однесіню до нашого змісту законне духовєньство Штоси такого так бы то выглядало покликує ся поволує ся кликати воладз повсядний собір собур повшехны єпископат епископат представникы представник представітеле представітель супружество малженьство Но і думам же з той лекциі такой лексикы было бы тілько То была лексика котра была выбрана зо змізду Ага хтіла єщы іщы єм повісти про млумачыня польского слова костю в однесіню на язык лемківскій В польскых змістах функцийонує все Окрисліня Жемскокатолицкій костюл грецкокатолицкій костюл православный костюл Щыро повісти не стрітила єм ся Ні може не же не стрітила єм ся не стрітила єм ся в загалі барз рідко стрічат ся в польскых змістах Окрисліня Церкєв Православна Церкв жымскокатолицкій Костюл Православна Церквів грекокатолицка Церкв все є то окрислене власні єдным словом костел натоміст мусиме памятати вы коли переводиме на лемківскій напр язык же тото костюл православны мусиме переводити як церков або тіж трафлят ся як бы З такого призвычаіня тлумачыме так дослівно значыт костюл як Костел і товды тлумачыме костел Грекокатолицкій костел Православный Ато но то є блуд но бо мусиме памятати же же В римокатолицкым є костел а в грекой православі є церков І так тото власні ове костел Православный переводиме як церков православна Така увага на конец жебы про тото памятати а не автоматичні власні з польского Переводити костюл як костел Но добрі Думам же такых інформаций типово історичных нагнеска выстарчыт і лексикальных тіж бо так як бесідую церковна лексика є направду барз тяжка і я єм ся переконала же Коли я єм ся з ньом стрічала і відувала єм ся просила єм про поміч власні родовитых Лемків котры очывидно в церковным жытю як найбарже участничат но то мали барз вельо проблемів жебы собі припомнути Даме окрисліня чы назвы Хоцы очывидно они ся дес там трафляют ужывают іх в тракті службы і так дальше нале на штоден ся просто про тото не бесідуєм так же думам же такє штоси буде нам потрібне жебы собі припомнути і хоц ся може знавати то легкє то Но то так направду в такым неє Зато я тот материял буду ділила на меньшы части Жебы собі тото так гарді Повин нати на такы мацітькы кавальчыкы жебы собі было легко тото вшытко запамятати Но а Ана Гнеска то буде уж вшытко я Вам дякую за увагу до почутя За тыжден дякуюка Лавско