Архів
лемківского радия

Добрий вечер Видам барз сердечны лекциі лемківского языка Вертаме до тем до лекций в котрых будеме бесідувати про культуру звычаі так же Запрашам гнеска на цикль під наголовком Родинны звычаі Лемків гнеска част перша напевно розтягнеме тоту тему На пару лекций запрашам Родинны звычаі і обряды вяжут ся головні з прибытьом на світ дітины вінчаньом і смертю На Лемковині бабу в тяжы обовязували чысленны заказы Тото само тычыт ся народжыня і першой купели дітин Денакотры звычаі звязаны сут з купельом дітины в данекотрых селах напримір в Кунхові і бортным не стосували іх в часі народжыня лем власні при першій купели по хрестинах В Ґункові при тій купели зануряли доводы сокыру подля днешньой інтерпретациі про то жебы дітина в будучности знала вшытко робити Повысше значыня выглядат єднако на втурне бо сокыра як і інчы остры предметы ма в народній маґіі Апотропеічне значыня Пару дни по вроджыню найчастійше до тыжня робили хрестины Переважні одбывали ся в неділю На хрестины родиче просили або особисті або за посередництвом бабкы так было напримір в Кумкові Просили найблизшых приятелів родину або знаємых в так званы кумы Часто оставали нима дружкы і дружбанты з весіля Просьбі не мож было одмовити уважали тото за негарде поведіня а в денекотрых селах напр в Ганчовій е Уважали тото за гріх Подля інформаций з Лося перед Іном был звычай запрашаня на хрестины хлопчыска од <unk> до <unk> кумів пополовині были то мужчыны і жены а на хрестины дівкы <unk> до <unk> осіб Пак чысло тото вырівнало ся і для дівок і для хлопчысків Дві найбарже знаны найбарже честны особы з товариства просили на монашків Обовязком онашків было утримуваня схоросвятом контактів мусили памятати про імяннины про ден народжыня ци при нагоді ріжного рода свят обдарувати якысыма подарками але тіж в припадку коли напримір вмерли родиче Обовязком нонашків было выховуваня той дітины Награст ішло ся рано Перед вистьом з хыжы мати цілувала дітину і оддавала юнонажкам а они одбераючує і бесідували Береме вам зле а оддаме добре Як в якысий в родині діти злі ся ховали в дітину оддавали донажкам презвыгляд Повсякті приняте было же дітину до грещыня несла нонашка так было в бортным віщынах в Кункові Лем в ганчові хлопця тримала жена а дівку хлоп Я натоміст іщы знам інчий примір котрый є стосуваный Догнеска напримір в розділю єм ся з тым стрітила Же іщы тепер тосуют Е На одворотні як то было в ганчові то в розділю напримір догнеска є так же дівку тримат нонашка а хлопчыска нонашко так же видно што село то інчы тоты звычаі По повороті з церкви нонашково оддавали дітину родичам і бесідували Зле сме вам забрали добро оддаєме А в Мукові напримір мали таку специяльну приспільку кота так звучала За кумову хыжу зродило ся просо штобы наше гресня не ходило босо На почастунок по Грещыню кумы зносили дарункы для гресняка жены Крижмо значыт полотно і пшеничны булкы Так было в ганчові А кумовы грошы як тіж палюнку Жены прошены в кумы пильні стерегли того звычаю даваня крижма бо вірили же в припадку смерти дітины його дух буде страшыл тоту бабу од котрой недостал того подарка То был такій такє віріня котре походит зло ся А тепер може запрошу вас на коротці сю музичну перерву Е а пак доповіме собі іщы пару інформаций смо рецкогор торцмо топ топ топи топ топемай то глупы ру што ся желит при ойцові олицові природа цьо Сарца розвасы Олицові премода чом Сарце розвасыт Бобри то му парокови што ся желит при ой тому валь тобі до ся дусусі тому валь тобі што сьыри дусусі Сут сме поперві запрашам на дальшу част Недолго по хрестинах найчастійше тыжден по зазробили учту в чест дітины были то так званы родовины Особливо вяджали іх при першым хлопчыску Народовины приходили очывидно школа і вшыткы остальны кумове Приносячы подаркы і для материі для дітины З той нагодырі были ріжного рода співы богатшых ґаздів тіж грали специяльні вынаняты будакы Тото не тяжко ся додумати же і гуляня было Пару тыжни по вроджыню баба ішла до Выводу Заклягоне позыскала не могла робити денекотрых річы особливо поза свойом ґаздівком прото же была уважана за нечысту Подля інформаций з Ганчови вірили же коли така баба вошла на управляне поле горозило тото ґрадобытьом в цілым сері Період дітинства і вчасной молодости нового члена родины не мал якысых особливых моментів з котрыма вязали бы ся якійсы інтересуючы обряды Молодий чловек ставал ся обєктом заінтересуваня аж коли міг уж ся женити Але про тото повіме собі На наступній лекциі так же запрашам барз сердечні В понедільок за тыжден да оповіме собі як в лемківскій родині рыхтували ся Ци обходили власні тот Момент того вінчаня што было перед што было по як лемківска родина тото свято празднувала Днеска дякую Вам барз сердечні за увагу до наступного почутя бесідувала для вас Моніка Тылявска