Лекциі лемківского языка #134 - 31 ІIІ 2014 - Практыкы і віріня звязаны зо смертю на Лемковині в XIX і на початку XX столітя в с
Еп. 134

Лекциі лемківского языка #134 - 31 ІIІ 2014 - Практыкы і віріня звязаны зо смертю на Лемковині в XIX і на початку XX столітя в с

•

Опис епізоду

To 134. lekcja języka łemkowskiego poświęcona praktykom i wierzeniom związanym ze śmiercią na Łemkowszczyźnie w XIX i na początku XX wieku, omawianym na podstawie źródeł etnograficznych. W odcinku opisano m.in. oczyszczające zwyczaje po pogrzebie, stypę oraz wierzenie, że dusza zmarłego wraca nocą do domu, a na końcu wyjaśniono kilka łemkowskich słów z tego fragmentu.

Лекциі лемківского языка # 134 - 31 ІIІ 2014 - Практыкы і віріня звязаны зо смертю на Лемковині в XIX і на початку XX столітя в світлі етноґрафічных джерел ч. 13

Автоматычна транскрипция

Добрий вечер витам на лекциі лемківского языка і перед нами Уж i
предостатня част темы практикы і віріня звязаны зо смертю на Лемковині впредостатня част темы практикы і віріня звязаны зо смертю на Лемковині в
i на початку ХХ столітя в світі етноґрафічных джерел Припоминам же тоi на початку ХХ столітя в світі етноґрафічных джерел Припоминам же то
статя Томаша Косєка котру можеме найти в книжці Лемкові вчора і дізістатя Томаша Косєка котру можеме найти в книжці Лемкові вчора і дізі
ютро під выдавництвом Кычеры і редакцийом Юрка Стариньского і Боґумілы Тарасєвич Аютро під выдавництвом Кычеры і редакцийом Юрка Стариньского і Боґумілы Тарасєвич А
тепер запрашам на осму част По закінчыню похорону подля етноґрафічных реляций малитепер запрашам на осму част По закінчыню похорону подля етноґрафічных реляций мали
місце практыкы очыщаючы особы якы брали участ в припохоронных практиках звыкли зачыналимісце практыкы очыщаючы особы якы брали участ в припохоронных практиках звыкли зачынали
од мытя рук в потоці З єдной стороны подля реляций мало тоод мытя рук в потоці З єдной стороны подля реляций мало то
быти Поведіня о гіґієнічний приметі вмытя рук перед похоронным полуденком а збыти Поведіня о гіґієнічний приметі вмытя рук перед похоронным полуденком а з
другой стороны мали в тот спосіб змыти вшелеякы осталости по вмерлым якыдругой стороны мали в тот спосіб змыти вшелеякы осталости по вмерлым якы
могли остати на руках Штовеце в хыжы вмерлого або в своій хыжымогли остати на руках Штовеце в хыжы вмерлого або в своій хыжы
участникы похорону повинны были приставити рукы до пеца прото жебы охоронити себеучастникы похорону повинны были приставити рукы до пеца прото жебы охоронити себе
перед смертю В околицях Ґорлиц по повороті з цмонтеря Одвертали догоры колеперед смертю В околицях Ґорлиц по повороті з цмонтеря Одвертали догоры коле
саме віз котрым везли труну Мало тото одвернути в обисцю вшытко штосаме віз котрым везли труну Мало тото одвернути в обисцю вшытко што
зле на вшелеякє добро што більше аж по такым діяню мож былозле на вшелеякє добро што більше аж по такым діяню мож было
наново і безпечні выкорыстувати віз Родина вмерлого просила вшыткых участників похорону нананово і безпечні выкорыстувати віз Родина вмерлого просила вшыткых участників похорону на
гарячку або іщы інакше звану тризму то значыт по польскы на популярнугарячку або іщы інакше звану тризму то значыт по польскы на популярну
стипу стипен з горячым полуденком Подавали на ній штоденны стравы а найбіднійшыстипу стипен з горячым полуденком Подавали на ній штоденны стравы а найбіднійшы
ґаздове частували присутных лем хлібом і палюнком Страву іли без співів іґаздове частували присутных лем хлібом і палюнком Страву іли без співів і
сміхів натоміст в данекотрых селах полудньовой Лемковины перед приступліньом до полуденка ілисміхів натоміст в данекотрых селах полудньовой Лемковины перед приступліньом до полуденка іли
честнок В часі похоронного полуденка споминали вмерлого молили ся а на кінцичестнок В часі похоронного полуденка споминали вмерлого молили ся а на кінци
співали вічная Памят Спомнений полденок был єдным з елементів так званых споминокспівали вічная Памят Спомнений полденок был єдным з елементів так званых споминок
Вывірінях Лемків появило ся тіж переконаня же в ніч по похороні душаВывірінях Лемків появило ся тіж переконаня же в ніч по похороні душа
вмерлого є в хыжы в котрій жыла жебы по раз остатній попращативмерлого є в хыжы в котрій жыла жебы по раз остатній попращати
ся з родином З той причыны лишали на столі прикрыте ідло ася з родином З той причыны лишали на столі прикрыте ідло а
тіж палюнку кєд вмерлий был мужчыном Додатково часто м той ночы мешканцітіж палюнку кєд вмерлий был мужчыном Додатково часто м той ночы мешканці
не клали ся спати і не гасили свічок в хыжы На століне клали ся спати і не гасили свічок в хыжы На столі
або на выгляді лишали тіж мыску з водон і ручник жебы душаабо на выгляді лишали тіж мыску з водон і ручник жебы душа
вмерлого могла мала можніст обмыти ся зо своіх гріхів І нагнеска товмерлого могла мала можніст обмыти ся зо своіх гріхів І нагнеска то
вшытко Остатня част буде в понедільок а тепер мам іщы для васвшытко Остатня част буде в понедільок а тепер мам іщы для вас
маціцькій словничок бо хоц зміст был короткій то нашло ся пару слівмаціцькій словничок бо хоц зміст был короткій то нашло ся пару слів
на котры вартат звернути увагу перше слово осталости По польскы переведеме позосталостіна котры вартат звернути увагу перше слово осталости По польскы переведеме позосталості
Дальше маме такє слово як діяня што мож навести як чынност абоДальше маме такє слово як діяня што мож навести як чынност або
дяланє Інакше можна по лемківскы повісти тіж діло а діло буде малодяланє Інакше можна по лемківскы повісти тіж діло а діло буде мало
тіж значыня чынност діяланіє або просто жело Примета появило ся такє словотіж значыня чынност діяланіє або просто жело Примета появило ся такє слово
оно ся уж появляло скоше але припомнемеме є тото цеха І тепероно ся уж появляло скоше але припомнемеме є тото цеха І тепер
два такы слова поведіня поведіня Два Єдно слово по польскы натоміст подва такы слова поведіня поведіня Два Єдно слово по польскы натоміст по
лемківскы два значыт маме так по лемківскы поведіня захованє вести ся заховиватлемківскы два значыт маме так по лемківскы поведіня захованє вести ся заховиват
ся заховат ся і Того слова ужываме власні в однесіню до окрисліняся заховат ся і Того слова ужываме власні в однесіню до окрисліня
поведіня когоси Він ма добре поведіня зле поведіня тото є гречний гречнеповедіня когоси Він ма добре поведіня зле поведіня тото є гречний гречне
хлопчыско ма добре поведіня добрі ся веде Е І тото само словохлопчыско ма добре поведіня добрі ся веде Е І тото само слово
в польскым языку але в інчым контексті захованє заховат але в значынюв польскым языку але в інчым контексті захованє заховат але в значыню
заховал ся в добрым стані заховал дотыхчасову формель значыт заховат ся сохранитизаховал ся в добрым стані заховал дотыхчасову формель значыт заховат ся сохранити
ся І в тых речынях ужыєме то в тот спосіб Сохранил сяся І в тых речынях ужыєме то в тот спосіб Сохранил ся
в добрым стані сохранил дотеперішню форму просто ужываме в однесіню до обєктув добрым стані сохранил дотеперішню форму просто ужываме в однесіню до обєкту
до будинку якы сохол напримір Переважні до якысых памятників так же подо будинку якы сохол напримір Переважні до якысых памятників так же по
польскы маме єдно слово і в однесіню власні до примет характеру іпольскы маме єдно слово і в однесіню власні до примет характеру і
до окрисліня стану будинків памятників а в лемківскым маме два слова поведінядо окрисліня стану будинків памятників а в лемківскым маме два слова поведіня
Вести ся і сохранити запамятайме Но і хыбаль тілько річына коты моглаВести ся і сохранити запамятайме Но і хыбаль тілько річына коты могла
єм в тым одтинку лекциі лемківского языка звернути увагу На остатній одтинокєм в тым одтинку лекциі лемківского языка звернути увагу На остатній одтинок
той темы запрашам за тыжден натоміст уж тепер можу повісти же натой темы запрашам за тыжден натоміст уж тепер можу повісти же на
тым хыбаль закінчыме цикль лекций лемківского языка А што появит ся втым хыбаль закінчыме цикль лекций лемківского языка А што появит ся в
іх місце Думам же повім за тыжден На разі дякую Вам заіх місце Думам же повім за тыжден На разі дякую Вам за
увагу бесідувала Моника Тулявскаувагу бесідувала Моника Тулявска