А світ шырокій
Еп. 06

А світ шырокій

•

Опис епізоду

W szóstym odcinku lekcji języka łemkowskiego omawiany jest temat „świata szerokiego“, czyli nazw państw po łemkowsku i słownictwa przydatnego w podróży. Audycję uzupełnia fragment opowiadania „W Ameryce“, w którym pojawia się przyjazd do Nowego Jorku, spotkanie z przyjacielem i obraz życia w USA w czasie bezrobocia.

Лекциі лемківского языка #6 - 13 VII 2011

Автоматычна транскрипция

Лемківскій язык здає ся быти легкій Прецін бесідуєте говарите ци радите ополенково Сучасный світ влинул на лемківскій язык до Днітни Аже в лемківскым радию Радит ся очывидно по лемківскы то будеме дбати жебы сте і вы і мы бесідували як за діда прадіда Тот проґрам будете творити разом зо мном Зато же все будут для Вас домашні задачы а найліпшы ученикы останут выріжнены на антені нашого радия Підеме тіж з ґадалом до шкіл і підслугаме як ся вчат нашы діти і молоді Запрашам на лекциі лемківского языка каждий понедільок о годині вечером Моіка Тилявской Добриден Тоша шеста лекция На початку хтіла бы м повісти же барз єм рада бо знам же сут такы котры слухают і корыстают лекций В остатнім проґрамі по боіску Богдан одчытувал майля од нашой слухачкы з далекой державы бо аж з Франциі котра барз позитивні скоментувала медже інчыма лекциі лемківского языка Зо свойой стороны очывидно барз пребарз дякую і на основі того листу Впала мі до головы Думка Вказує ся же маме гідні заграничных слухачів Адже моі дорогы ученикы Пересылайте на майля темы якых хтіли бы сте жебы были представлены з якого простору лексику хочете ліпше познати Аже сме уж в такым заграничным климаті То тема гнеснійшых занять буде звучала а світ шырокій Бесідували сме уж про літо і вакациі познали сме народны і сучасне облечыня Так же знаме што можеме спакувати до валізкы а гнеска познаме назвы держав по лемківскы поможе дахто ся хоче в заграничну подорож выбрати Найперше очывидно в тему введе нас зміст а буде то урывок оповіданя ваня гунянкы під наголовком В Америці приігал я з краю до Америці в саму депресию Доставили мя на Депо в Ню Йорку Там мал ждати мя мій приятель І ждал мя Познал мя по гунці в якій я приіхал і уж хтіл вылнути ся но і я го познал і зімал за рукав Почекай то я рад не рад мусял ся признати до мя Добрі же сту Та лем тримай ся мене жебы с не пропал Не говарит а сам приспішат штобы выглядало што мы оба собі чужы люде Лем раз підскочыл ґу мі чловек в червеній шапці і рова мі торбу яку я нюс коло себе Як ричу но не помагат нич бо він был міцнійший од мене і выдер мі торбу Тай несе усміхат ся до мене Як ту свою торбу того Американца назад достати Вышли сме на улицю А він іщы несе мою торбу за мном Я хочу брати а він не дає Дай му кводра шепнул мі мій приятель Вынял я водра дал тому Американь в червеній шапці тай він одраз вшымарил мою торбу до болота і видно полетіл другому дакому вырвати торбу Маш <unk> центів звідує ся мій приятен мам говарил то ідеме Закликал він жолте авто і приіхали ме в тоту част де жыют нашы краяны Ледво єм вышол на <unk> поверх вошли сме до апартаменту Темно хоц на дворі сонце ясно світит гев покоі мого приятеля єден лем фронтовий з вікнами а два без Долго я постоял покыле ся не розізрил То моя жена Кейда діточок маме пятеро повідат мій приятель Найстарший бойс десят років Вшытко было бы добрі але уж два рокы не роблю Безроботя тепер в Америці Планного президента сме выбрали В Америці добрі як выберут доброго президента а як планного таніт роботы Та чом выберати планного Та враз хознає котрий добрий а котрий планний все аж по выборах ся вкаже Видиш тоту машынку А на што она тота машынка звідую Палюнку варит Коли приде безроботя то ціла Америка крутит ся коло такых машынок Сут великы і малы Кого на яку стати і на яку має пляц Тратунок для безроботных Тоты што не роблят варят а тоты што роблят пют І так разом біду пхают Лем в послідній час зачали уж варити тоты што роблят муж робит а же не варит Почали уж і компаніі варити по крийому А што то прогібіция звідую То так як бы дайме на то в краю заприсягли ціле село од палюнкы У нас тепер заприсягли цілу Америку А ты маш грошы Штоси із чымам та дай мі Я ти куплю американьску одежу Так не можеш выходити на улицю Пішол купити мі одежу а я остал єм ся з Кыйдом Желя собі дост підстріжена підмалювана Вшытко было бы добрі лем мужо мам до ничого пиє робити не хоче в карты грає за другыма ходит Не жыть я місним а покута Як бы не тота машынка то треба бы было свого воду померти принесла наляла Выпийте честує мя і на мене смотрит принюс мій приятель американьску одежу для мене зношена з когоси другого в когоси в сусідстві отримал Сут як бы на тебе шытий наміру Тепер уж можеме на Бродвей іти Маш грошы іщы штоси мам та ідеме на місто Табы сте шли обід буде Дай стары центы до бучера Я не мам центов Я мам говарил вышла жена до бучера подрапал ся по голові Вшытко было бы мене добрі лем жену мам недобру Іст моє жытя ой істваню іст сварит ся поневерат за другыма позерат А уж тепер одколи муншайн вариме Но переружний народ ту сноровал же на уж не дбат ани о мене ани о діти уж тижден нич не варила уж ся мі нич не хоче Не можу я сідити в тых румах Вышли сме ни жены од Бучера ни обіду не ждали Гел в Ню Йорку говарит не можеш сідити гев мусиш ходити і сдитити Ци треба ци не треба Бо коли бы сідил то бы сдуріл Ту каждий ходит каждий іде або летит за доляром Як маш доляры коло себе тотай мі сховати бо ти видрут гел мают барз добрий нюх Так ті вырвут што ани не будеш снал коли і як Уж по долярах Як уж не маш Ніт Підеш просто том улицьом і зайдеш до Парку Чудний Парк Такого парку як Сентраль Парк Ню Йорку ніт на цілым світі Ід просто Там так гарді голубы птахы співают квіткы червены пахнячы Я з тобом іти не можу бо мам апойтмент в єдній компаніі Обіцюют добру роботу Остал єм ся сам на рогу улиці коло руско польской аптекы Смотрю на противну сторону улиці а тамтіж руско польска аптека Дбают о руско польскє здравля в Ню Йорку не дают пропадати без лікарств всяди рускопольскы аптекы і руско польскы дохторы хоц гевы в Америці цінят єднако Русинів і Поляків думам собі В Ню Йорку не лем люде іздят і літают Здає ся же ціле місто летит Вшытко іде вшытко летит выгорі на земли під земльом Придомном ідут за мном ідут по боках ідут над головом ідут під ногами ідут просто на чловеку ідут Бо асперни ся не оберне А там Погребник стоіт перед своім погребовым офісом на другой стороні од руско польской аптекы лем позерат Коли зударят ся авта переіхают такого Жде на свій бізнес на погребникове щестя Смотрит на мене Видно оцінює на око як долго я можу іщы жыти Повільний то чловек думат недолго пожыє в Ню Йорку напевно попаде під авто лем ци має інсуренс на выпадок смерти Тот має бо рукы выроблены і не пяний Так выглядала Америка Очаме Лемка пару гардых років тому В змісті інтересуючы сут вводжены до лемківского языка анґлицизм про котры гнизка не будеме бесідувати Але може поведе ся мі запросити до нашого радия мою приятельку зо студиі котра написала барз інтересуючу працу на тоту тему Але закля до того діде то найперше дознаме ся як называют ся полемківскы континенты І так маме сім континентів Африка Полудньова Америка Пілнічна Америка Антарктыда Австралия Азия і Европа То были континенты Закля познаме назвы держав зробме си перерву як то в правдивій школі послухайме оркєстры святого Миколая котра нам заспіват як то добрі на чужыні в співанці добрі в Америці раз і ся раз і сам сале вол ти самыс Вартаме поперві і тепер слухайте барз уважні назв держав Альбанія Австрия Австрия писана през букву В <unk> Бельґія Білорусь Боснія герцеґовина Болгария Хіне або інакше Кытай Хорвация Чехы Дания Єґыпет Естонія Фінляндия Франция Галичына Греция Ішпанія Індия Ірляндия Японія Югославія Литва Латвія Люксембурґ Македонія Мексик Німці Норвеґія Польща Португалия Росия Румунія підкарпатска Закарпатска Русь Сербія Чорногора Словация Словенія ЗША Ци барже м так на штоден і часто стрічана назва в літературі ци співанках просто Гамерика Швайцария Швеция Украіна Угры ци інакше Мадяры Велика Британія Італия Додатковы слова з той темы то вітчызна Вітчызна то значыт місце народжыня ци замешкуваня през більшу част жытя місце походжыня предків родины Спільна нацийональна територия Інакше можна тіж повісти рідный край Мойом вітчызном є Польща Нацийональніст Є то походжыня окрисляне в культуровым кругу єдиници чловека згідні з походжыньом його предка Держава є то політычна суверенна територияльна орґанізация суспільности державан окрисліня єдиници чловека в державі Державанство правна вяз котра учыт єдиницу то значыт чловека з державом на мочы котрой чловек ма окрислены права і обовязкы в однесіню до державы І аналоґічні держава ма обовязкы і права в однесіню до єдиници Простійше бесідуючы повім так Лемкы котры мешкают і вродили ся в Польщы мают лемківску нацийональніст Але сут польскыма державанами і мают польскє державанство Мам надію же повело ся мі пояснити тоты лексикальны новости нагнеска то буде уж тілько Але закля іщы повториме то зробме собі перерву А жебы было так медженародні то послухайме дачого може з Австралиі анкаля і кафе і змір Цікаве як мі вышло тото чытаня тых обчоязычных назв Лем ся з мене прошу не сміяти Бо вкінци Чу лемківского Ани інчых языків Но запрашам уж на співанку Вертаме по перві Послухайме іщы раз новы лексикы зачнеме од континентів Африка Полудньова Америка Пілнічна Америка Антарктида Австралия Азия і Европа державы Альбанія Ангелия Австрия Бельґія Білорусь Боснія Герцеґовина Болгария Хіны інакше Кытай Хорвация Чехы Дания Єґыпет Естонія Фінляндия Франция Галичына Греция Ішпанія Голляндия Індия Ірляндия Японія Югославія Литва Латвія Люксембурґ Македонія Мексик Німці Норвеґія Польща Португалия Росия Румунія Підкарпатска Закарпатска Русь Сербія Чорно Гора Словация Словенія Зєднаны Штаты Америкы або Америка Швайцария Швеция Украіна Улгры інакше Мадяры Велика Британія Італия Вітчызна рідний край Нацийональніст держава державан державанство То были уж вшыткы новы слова нагнеска закля задам домашню задачу перенесеме ся тепер до Мадаґаскару І ансамбль Лем дрема і співанка Махалео Як бы ня на Мадаґаскарі чули то певно бы ся Сміяли же го Але хто знат може і там нас чуют мадита лем дева мадита помальва лем на ємаденым онокам камом сукаро яв айв яй ай авы самотистві ял ял яй яй ял дену дерека Мароз Лемта ріву де люде леґа Маляз Лемо было переведе за Маділя ґуласу ледема ле веризеросу ле дема тумасу лем ґереды рота нульно наказу роботика буде в денкуры а нульно на ґазо Маля зорема а та лем ден варо ґумати леде моделя ум ґеска муси лема ци десля За лем кату маму дала цума цумака Зумата Амириды полей офінай та ти ідеме ідема видеме гідемо Ани Даве мати Вади давницю цовицю цивыцю цялицю та мати варитам про А за комудина веляндема терава запатанє цима катумака цувар за нопе давци мати удиа за медика витацеля дума за напучы мож фунден на парі маґаматка Дзюмака Домака Дзумака Занад де мо Томака <unk>a<unk>enti Нованом за Нофуна <unk>o<unk>ee<unk> Занаґемо Зана Казана Калітя Занаджума Калітя фатума царам дерава рамда лаґали тамтали да Дзіти тульы дема цити тульдема і дума рдасни Домашня задача Подумай же маш можливіст выіхати на вакациі своіх мрий яку державу бы с выбрал і чом Очывидно жду на вашы оповіданя під настка Малпа Lemko<unk> крапка фм Тепер ся уж з вами пращам дякую за увагу Я лишам уж ґадало А вы перенесете ся іщы на хвилю в далекы краі завдякы співанці тепер рушаме на Крету Спрібую ся підняти повісти Вам хто буде грал і што але упереджам язык си можна поламати І так специяльні для вас <unk> і <unk>лавраpo тавлавракя Хыбаль так ой вчыйте вчыйте ся языків дорогы Я уж дякую добра ніч Моніка Тылявска хворістра канітаманя тепляці то руляця Цєплиці то крулятя ці стара вєниско хорийо пане гім де маритяс форазу монеси таку оку припомны пюст діявлоскєст діявло свіст діявло сум міне псе все з таклю ясну Рюрисю Рюрису на камос і Гапсы толятят зізділю пісны і лем і ґакопля