Łemkowie są #7 - Strój
Еп. 07

Łemkowie są #7 - Strój

•

Опис епізоду

Odcinek poświęcono tradycyjnemu strojowi Łemków, zwłaszcza kobiecym elementom ubioru i ich regionalnym odmianom. Z fragmentu wynika, że omawiane są m.in. fryzury, nakrycia głowy, bluzki, spódnice, gorsety, okrycia wierzchnie i ozdoby oraz to, jak ten strój utrzymywał się na Łemkowszczyźnie przez długi czas.

Автоматычна транскрипция

Лемкове сон <unk>or<unk> Єдном з узнаных в Польсце мнійшости етнічных обок Караімів
Татарів і Ромів Лемкове сон і мают свой язык культуре традиция СтверджыняТатарів і Ромів Лемкове сон і мают свой язык культуре традиция Стверджыня
ты взяты зостали з тексту уставы з дня <unk> стичня <unk> рты взяты зостали з тексту уставы з дня <unk> стичня <unk> р
о мнійшостях народовых і етнічных ораз о языку реґіональным Струй Лемку Авторо мнійшостях народовых і етнічных ораз о языку реґіональным Струй Лемку Автор
тексту Олена Дуць Струй Людови заховал ся в Лемку дос длуго ботексту Олена Дуць Струй Людови заховал ся в Лемку дос длуго бо
аж до Мендзвойня Мало на то вплыв кілька чынніків ґловні самовыстарчальност оразаж до Мендзвойня Мало на то вплыв кілька чынніків ґловні самовыстарчальност ораз
почутя етнічной і культуровой одремности Лемків кры хтіли ся одрнят од сонсядувпочутя етнічной і культуровой одремности Лемків кры хтіли ся одрнят од сонсядув
Ляхуф Поґужан Лемковскій Струй Людови подобні як у Поляків был ружнородный іЛяхуф Поґужан Лемковскій Струй Людови подобні як у Поляків был ружнородный і
залежны од реґіону але міял вспільне цехы котре позваляют выодрембніть го якозалежны од реґіону але міял вспільне цехы котре позваляют выодрембніть го яко
цалост женьскій Лемковскій струй людови Найчый кажда кобіта мала єден одсвятны струйцалост женьскій Лемковскій струй людови Найчый кажда кобіта мала єден одсвятны струй
Людови котрый мал для ней вельку вартост Молоды дівчата з Лемковины запляталиЛюдови котрый мал для ней вельку вартост Молоды дівчата з Лемковины заплятали
варкоче котре на концу звязували встонжками басамонками Малы дівчынкы могли ходіти безваркоче котре на концу звязували встонжками басамонками Малы дівчынкы могли ходіти без
накрытя ґловы але старшы дівчата і заменжны кобіты мусяли міть накрытя ґловынакрытя ґловы але старшы дівчата і заменжны кобіты мусяли міть накрытя ґловы
Панны найчастій вязали з тилу ґловы фабричном кольоровом хусткы Менжаткы упінали влосыПанны найчастій вязали з тилу ґловы фабричном кольоровом хусткы Менжаткы упінали влосы
на лещыновым або друцяным окринґу Гімлі На таком фризуры накладали чепєц котрена лещыновым або друцяным окринґу Гімлі На таком фризуры накладали чепєц котре
выгльол як мала обцісла чапечка ушыта найчый з білого плутна Чепєц былвыгльол як мала обцісла чапечка ушыта найчый з білого плутна Чепєц был
з тонжечком привязываный до гімлі На то єщы завязывано хусткы Фризура робльоназ тонжечком привязываный до гімлі На то єщы завязывано хусткы Фризура робльона
на гімлі заховала ся на Лемковині до лят <unk> віку Пізній чепєцна гімлі заховала ся на Лемковині до лят <unk> віку Пізній чепєц
і хусткым закладано безпосередньо на сплецьоны і упєнте влоси Кобіты носіли блюскіі хусткым закладано безпосередньо на сплецьоны і упєнте влоси Кобіты носіли блюскі
обліча были онешыте зляного материялу і мали шырокє ренкавы стісняте в надгарсткахобліча были онешыте зляного материялу і мали шырокє ренкавы стісняте в надгарстках
манкєтами блюскі были круткє а єдиным іх запєнцьом была стонжечка вязана подманкєтами блюскі были круткє а єдиным іх запєнцьом была стонжечка вязана под
шыйом Здобіня были рачей скромны Коло шыі і на манкєтах нашывано законченышыйом Здобіня были рачей скромны Коло шыі і на манкєтах нашывано закончены
шыделковыма зомбками крезы оздобєны гафтем Гафт Крижыкови появил ся на Лемковині доперошыделковыма зомбками крезы оздобєны гафтем Гафт Крижыкови появил ся на Лемковині доперо
перед другом войном святовом і не мал збыт вельо спільного з лемковскымперед другом войном святовом і не мал збыт вельо спільного з лемковскым
традицийным стройом Кабаты через спудніцы были шыте з фабричного люб ренчі робіньоноготрадицийным стройом Кабаты через спудніцы были шыте з фабричного люб ренчі робіньоного
фарбованого методом батіковом плутна Спудниця мусяла быти ґенсто марщона в пасі іфарбованого методом батіковом плутна Спудниця мусяла быти ґенсто марщона в пасі і
сягать снаймні до половы литкі Кабаты найченсті были цімны але бывали такжесягать снаймні до половы литкі Кабаты найченсті были цімны але бывали также
кольорове Спудніце шыты з купного материялу были найчесті в дробны взоры любкольорове Спудніце шыты з купного материялу были найчесті в дробны взоры люб
квяткі Поц пут убєрано тзв поділок чылі роджей галькі з самодялового плутнаквяткі Поц пут убєрано тзв поділок чылі роджей галькі з самодялового плутна
Ченсто для ощенности материялу вшывано кавалек робленого в дому материялу котры засланяноЧенсто для ощенности материялу вшывано кавалек робленого в дому материялу котры засланяно
за паском Была она оздобляна коронком ставкам і гафтем альбо встожками Ґорсетыза паском Была она оздобляна коронком ставкам і гафтем альбо встожками Ґорсеты
убірали зарны як і мыжаткы шыто є найчый з купного материялу оздобныубірали зарны як і мыжаткы шыто є найчый з купного материялу оздобны
были нашывками з стонжек люб пласкым гафтем а на самым доле пришыванобыли нашывками з стонжек люб пласкым гафтем а на самым доле пришывано
клапты В мінзивонів популярны стали ся аксамітовы ґорсеты вышываны кораліками в квятовыклапты В мінзивонів популярны стали ся аксамітовы ґорсеты вышываны кораліками в квятовы
взоры На всході Лемковины заміст ґорсету ношено дамскы камізелькы робны з нібільковзоры На всході Лемковины заміст ґорсету ношено дамскы камізелькы робны з нібілько
сукна оздабяны Хтаршы кобы носіли теж катанкы і візиткі роцай жакєту шытысукна оздабяны Хтаршы кобы носіли теж катанкы і візиткі роцай жакєту шыты
з бавевняного плутна сігаючого до Біодер і оздобнятого з пшоду закладками Вз бавевняного плутна сігаючого до Біодер і оздобнятого з пшоду закладками В
зімны дні кобєты закладали гунькі роцай курткы шыты з сукна люб круткєзімны дні кобєты закладали гунькі роцай курткы шыты з сукна люб круткє
кожушкі купуваны найчастій по полудньовой строні Карпат Богаты господинє носіли часом ментыкожушкі купуваны найчастій по полудньовой строні Карпат Богаты господинє носіли часом менты
Было то другє футро пошыте футрем з ліса або баранкєм з зевнотБыло то другє футро пошыте футрем з ліса або баранкєм з зевнот
обшыте зеленым або небескым плутнем Розаєм верхнього окрытя была теж плахта райтухобшыте зеленым або небескым плутнем Розаєм верхнього окрытя была теж плахта райтух
Был то подвуйны плат самоділового материялу зшыты вздж дужшого конця шеф найчіБыл то подвуйны плат самоділового материялу зшыты вздж дужшого конця шеф найчі
был оздобны плахты ношоно нажуцоны на рамяна Рольом оздобы полніли корале найчыстійбыл оздобны плахты ношоно нажуцоны на рамяна Рольом оздобы полніли корале найчыстій
шкляне называны пацюрками а боґаты господині котры могли собі на то позволітьшкляне называны пацюрками а боґаты господині котры могли собі на то позволіть
носіли корали справдівого корольов справдівого коральовця люб навет правдіве перлы На всходнійносіли корали справдівого корольов справдівого коральовця люб навет правдіве перлы На всходній
Лемковині ношено крывулькі шырокє колєже выконаны з дробных коралікув На ноґах ношеноЛемковині ношено крывулькі шырокє колєже выконаны з дробных коралікув На ноґах ношено
найчыстій скужане кєрбце лятем убєрано до ніх ліняне онуце а зімом вылнянынайчыстій скужане кєрбце лятем убєрано до ніх ліняне онуце а зімом вылняны
скарпеткі Боґаты кобєты обували высокє тшевікі з холевками або купуваны на венжыхскарпеткі Боґаты кобєты обували высокє тшевікі з холевками або купуваны на венжых
шнурованы тшевікі званы скірні або сафяны Менскій Лемкій Людови Менщызні на Лемковинішнурованы тшевікі званы скірні або сафяны Менскій Лемкій Людови Менщызні на Лемковині
носіли найчыстій фільцове чарны капелюше з вывінітыми до ґуры крезами Называно єносіли найчыстій фільцове чарны капелюше з вывінітыми до ґуры крезами Называно є
угерскыма калапами Капелюшы оздобєны были чорном або червоном встожком зімом ґловы окрываноугерскыма калапами Капелюшы оздобєны были чорном або червоном встожком зімом ґловы окрывано
ріжного родаю чапками оціпляными кожушкєм Лемковскы кошуле были длуґє Запасувано є доріжного родаю чапками оціпляными кожушкєм Лемковскы кошуле были длуґє Запасувано є до
сподні шыто єст самодялового плутна В старых кошулях в бжек высінця насподні шыто єст самодялового плутна В старых кошулях в бжек высінця на
шыє вшывано округлом обшывкы пшесто кошуля была моцно намарщона Лемками не мілишыє вшывано округлом обшывкы пшесто кошуля была моцно намарщона Лемками не міли
манкєту З пшоду было простер з сєнцє котре по шыйом вязано найчастійманкєту З пшоду было простер з сєнцє котре по шыйом вязано найчастій
червоном встожком В пізнійшых часах до кошуль зачато дошывать нізкє стуйкі абочервоном встожком В пізнійшых часах до кошуль зачато дошывать нізкє стуйкі або
вывяны колнєж ораз манкєты кошуле были убоко приоздабяны Вышывано делікатні манкєты івывяны колнєж ораз манкєты кошуле были убоко приоздабяны Вышывано делікатні манкєты і
обрамувані вокушыі Лемкове носіли три родає сподні ґачы ногавкы і холошні Ґачыобрамувані вокушыі Лемкове носіли три родає сподні ґачы ногавкы і холошні Ґачы
были родаєм білізны то просте споднє з самодялового плутна Ногавкы ношено лятембыли родаєм білізны то просте споднє з самодялового плутна Ногавкы ношено лятем
Были то просте споднє шыте з білого часом тємного самодялу а холошнєБыли то просте споднє шыте з білого часом тємного самодялу а холошнє
зімове споднє роблено з ясного або бронзового сукна Сподні не мали збытзімове споднє роблено з ясного або бронзового сукна Сподні не мали збыт
велю оздуб Ноґавкі обшывано часом вонскым паскым материялу вшытым в зевнентны шефвелю оздуб Ноґавкі обшывано часом вонскым паскым материялу вшытым в зевнентны шеф
сподні Голошне так же при розпорках мяли дошыте кавалкы кольорового сукна высєнтеґосподні Голошне так же при розпорках мяли дошыте кавалкы кольорового сукна высєнтеґо
в зомкі На кошуле Лемкові накладали Лайбык брушляк роцай камізелькій шытий зв зомкі На кошуле Лемкові накладали Лайбык брушляк роцай камізелькій шытий з
нібєльского ґранатового або чарного сукна оздобєний ґузіками або нашевками звывняний в сонжечкійнібєльского ґранатового або чарного сукна оздобєний ґузіками або нашевками звывняний в сонжечкій
найчый червоний Яко верхнє окрытя ужывано курткы гуні зробльой з бронзового алюбнайчый червоний Яко верхнє окрытя ужывано курткы гуні зробльой з бронзового алюб
білого сукна Мала она простый круй і сяґала найчыньскій до половы удабілого сукна Мала она простый круй і сяґала найчыньскій до половы уда
Обшывано єй вылняным шнуркєм о контрастовым кольори з того шнурка робіно тежОбшывано єй вылняным шнуркєм о контрастовым кольори з того шнурка робіно теж
шпентелькі до запінаня гуні Шеґульным елементом лемковского строю была чуга Был тошпентелькі до запінаня гуні Шеґульным елементом лемковского строю была чуга Был то
родзай плаща шыты з бронзового сукна зо спадаючым на плеци велькым колєжемродзай плаща шыты з бронзового сукна зо спадаючым на плеци велькым колєжем
Ремкавы зазвычай сшывано і пелніло оне роля кєшені В залежности од честиРемкавы зазвычай сшывано і пелніло оне роля кєшені В залежности од чести
Лемковины чуга оздобяна была трошкы іначый Могли то быти ясны пасы зыґзакіЛемковины чуга оздобяна была трошкы іначый Могли то быти ясны пасы зыґзакі
або дошываны до колєжа трочкі ружной другости кшталту Зімом ношено тиж кожухыабо дошываны до колєжа трочкі ружной другости кшталту Зімом ношено тиж кожухы
капоты сердакі ораз вылняны ремкавіци Дополніньом строю был скужаны вонскій пасек Ремікапоты сердакі ораз вылняны ремкавіци Дополніньом строю был скужаны вонскій пасек Ремі
ораз скужаны Шырокій пас запінаны на кілька спшончек На хшест німовле убераноораз скужаны Шырокій пас запінаны на кілька спшончек На хшест німовле уберано
в білом шаткы называном Крижмем котре справили Хрестнякові родіци Хрестні На шлюбв білом шаткы называном Крижмем котре справили Хрестнякові родіци Хрестні На шлюб
млоді убєрали ся засадничо так само як од свята але в міримлоді убєрали ся засадничо так само як од свята але в міри
можливости старано ся жебы струй был ясны найлепі бялы Млодый в днюможливости старано ся жебы струй был ясны найлепі бялы Млодый в дню
шлюбу доставал од модий барвінкови Вєнец Весельні гості убєрали ся в своєшлюбу доставал од модий барвінкови Вєнец Весельні гості убєрали ся в своє
найлепше одсвятне строє Небощыку ховано в іх одсвятных строях без верхній одєжынайлепше одсвятне строє Небощыку ховано в іх одсвятных строях без верхній одєжы
а жалобніци в міри можливости убералі ся на Чарно <unk>NE<unk>r ґрупом обывателіа жалобніци в міри можливости убералі ся на Чарно <unk>NE<unk>r ґрупом обывателі
польскых ні лічебном од позосталой чести людности Жепосполітой Польскій Єдном з узнаныхпольскых ні лічебном од позосталой чести людности Жепосполітой Польскій Єдном з узнаных
в Польсце мнійшости етнічных обок Караімів Татарів і Ромів Лемкове сон ів Польсце мнійшости етнічных обок Караімів Татарів і Ромів Лемкове сон і
мают свой янзык культуры традиция Стверджыня те взяты зостали з тексту уставымают свой янзык культуры традиция Стверджыня те взяты зостали з тексту уставы
з дня <unk> стичня <unk> р о мнійшостях народовых і етнічных оразз дня <unk> стичня <unk> р о мнійшостях народовых і етнічных ораз
о языку реґіональным Проґрам зреализуваный был в рамах кампаніі інформацийной проваджений якоо языку реґіональным Проґрам зреализуваный был в рамах кампаніі інформацийной проваджений яко
реалізация заданя публичного о лемках цоємы познайме ся фінансуваного зо сродків дотацийреалізация заданя публичного о лемках цоємы познайме ся фінансуваного зо сродків дотаций
Міністра Справ Вевнетшных і АдміністрациіМіністра Справ Вевнетшных і Адміністрациі