Лісом, лісом - Odtynok 16 Na Szto Chłorije Lis 25'32 Roman Ciuryk

Лісом, лісом - Odtynok 16 Na Szto Chłorije Lis 25'32 Roman Ciuryk

•

Опис епізоду

Odcinek opowiada o zagrożeniach dla lasu, zwłaszcza o silnym wietrze i pożarach, które coraz częściej niszczą duże powierzchnie drzewostanu. Autor wspomina też skutki wielkiej nawałnicy w północnej Polsce oraz to, że monokultury sosnowe są mniej odporne na takie zjawiska.

Автоматычна транскрипция

На што хворє ліс Добретам вшыткым слухачам з той страны радит до
вас Роман Цюрик внешні од диций котра ся зове Лісом лісом хтіл
бым повісти з якыма проблемами мусит зміряти ся не єдно дерево але
і цілый ліс жебы міг рыснути здорово і высоко Ци лем вітер
і прак той чут ускверат деревом А може єда што веценіш огень
котрый часто травит великы гектары лісаі лишат за собом вшытко в руіні
Слухайте уважні а вшыткого ся довідате Запрашам Думам же на сам початок
вартат повісти о тых загорожынях котры сут звязаны безпосередньо з кліматом і
його аномалиями котры в остатніх роках старают ся штораз частійше Кєд ходит
о поводі в нас не єст тым аж такого проблему але і
для самого ліса велика вода не є так небезпечна як два інчы
катаклізмы кліматичны Єдным з них є оген а другым вітер І думам
же єдно і другє є рівні небезпечне <unk> серпня <unk> р мала
місце велика траґедия на пілночы Польщы Пришла навалниця вітру і звалила переражыючо
великы фалаты ліса Названу тоту віхуру катастрофом столітя в лісах в Польщы
В єдным з Надлесніств в дирекциі Ґданьскій вітер повалил <unk> кілометрів квадратовых
ліса <unk> кілометрів квадратовых ліса жебы сте собі могли даяк тото выобразити
то так як бы двітретиґданьска зметло і не лишыло ся нич лем
по бойовиску Долгы рокы праці лісничых іх попередників пішло як то радят
з вітром в єдну ніч Лісничы котры займували ся тыма лісами кєд
стали рано <unk> серпня заляли ся лзами Невідомо было кілько ліса знищыл
вітер і што тепер з тым вшыткым робити Але взяли ся до
роботы Усуваня скутків такого гураґану заявило в єдным лесництві понад <unk> місяцив
В тым часі з вшыткых поламаных дерев вдало ся выробити около мілийон
<unk> тис метрів шыстєнных дерева котре вывезено з того терену в приближыню
тисячами тягарілок Повторют то іщы раз <unk> тисячы тягарівок дерева вывезено з
терену котре был здевастуваны через вітер Кєд взяти під увагу нормальну працу
лісничого і даного надлісництва так дуже дерева вывезло бы ся в перетягу
пятнадцетых років Єдна ніч єден барз міцный вітер і тілько праці тілько
старань пішло як радят гет Треба ті звернути увагу же хпал ліс
зложене практичні в <unk> процентах сосны Такы монокультуры мают значні меньшу одпорніст
на вітер Але як добрі знате на пілночы Польщы тяжко одобры варункы
для інчых дерев не є забраз можливости жебы ліс был гын мішаны
зато сядит ся переважні лем сосну котра то єст знову выятково одпорна
і пристосувана до тяжкых варунків глебовых котры пануют на пілночы Але ци
лем вітер был вітер а тепер наступны жывіл оген Лісы в Польщы
і на світі горят засаді што рока Выстарчыт Єдна шкляна бутелька лише
наперезгребярат ци інчого туристу і перезню може дійти до самозаплуну сцюлкы што
буде допрявало до того же оген раз два розійде ся на вельку
скалю Знаме же шторока горит штоси в Польщы горит в Австралиі і
в інчых рейонах світа Але не знам ци сте чули о найвекшым
пожарі в істориі польскых лісів Рудыра Ціборскє Был єм там на занятях
тереновых з мой учельні кєд студиювала єм Лісництво штоправда был єм там
жебы зобачыти і оцінити як по тридцетох роках од той траґедиі выглядат
новий Ліс Але не о тым нескеуту радил Вернул до того што
діяло ся тридцет років тому і повім як барз небезпечний є оген
в лісі Але заним о тым то зробме коротку перерву на музику
Послухайме тепер Беркута з пісничком Манит а пізнійше вертаме до темы огня
в лісі мамы а подорога ме Дай ся насділяєм ми тявре мі
ой твоі глади Дай ся нас розділяєм ми тявре мі очей твоі
глади Або різумно іде домедыкає бо A медіновскє анзыка привітає ніжо до
Лезка америзино ся привіта еліно до Ресай тофами кабо і сумно іде
домекаємо америномжека придає ніжно дорекы Карамеринця джерен придає ніжно до ре мади
Ана Борі привітає лізмо Фльоре даля марезі <unk>eo<unk> придає лізмом дворе на
дворі іде американ ліамеринска в привітає ніжно <unk> америнска в ривідає ніжном
веска По короткій перерыві вертаме до темы катастроф в польскых лісах і
тепер оповім о тым што стало ся в <unk> році в серпни
власні в рудахраці Борскых на захід од Кракова Выдарила ся там авария
потягу докладні то авария гамульців котры ся забльокували і потяг кєд гамувал
розсівал спід себе іскры Не было іх барз дуже але што было
іщы гірше то факт же в тым часі на тым терені панувала
тіж єдна з найвекшых служ остатніх часів Як можете ся самы додумувати
іскры плюс сушы і сухыіглы листочкы надают оген котре моментальні розышло ся
на вельт скалю <unk> тисячів гектарів і три надлісництва зостали стравлены през
оген котрого не спосіб было затримати О годині <unk> до стражы дотерло
зголошыня о пожарі а уж по трьох годинах горіло <unk> хектарів ліса
а по <unk> годинах горіло <unk> тисячы гектарів ліса Што цікаве але
і заразунку страшне то конец догашаня части терену предовшыткым торфовиск закінчыл ся
праві місяц по тому як пожар ся зачал Торховиска сут барз тяжкы
до угашыня зато так барз долго тото вшытко трвало понад місяц часу
догашану скуткы того пожару Підчас той траґедиі згынули три особы а <unk>
возів стражацків згоріло в огни На щастя был то до той поры
єдины такій припадок так великой траґедиі і о бы ся не повторил
На місце де згоріл ліс росне уж новый част посіяло ся само
част поседил лісничы Але для же так повім жолтедзьоба котрый не зна
што діяло ся в тамтым місци тридцет років тому Думам же є
то звычайный ліс зато шапкы з головы за тоту працу котру ввоз
лісничы в одбудуваня тых теренів по так тяжкій кленсці Кінчыме темат катастроф
кліматичных же так повім і перейдеме до тых о котрых Може дуже
люди неє свідомых а котры нищат дерева або і навет цілы лісы
на штоден Певні коярите корника Было о ним часто голосно такій гробачок
котрый любит втинати дерево Корників є дуже Є остроземный друкаш розвіртик закорек
і іщы пару інчых і то з нима переважніє утожсамлена тота свинна
ґрадация Челі такє масове появляня ся даного о вада в лісі в
даным окресі Іфакты корникы сут небезпечны але не лем на корника хворіют
дерева є маса інчых овадів котры нищат гектары гектары лісів і барз
тяжко часно єст до того панувати Думам ся щыґлово темат корників і
інчых овадів котры атакуют дерева омовлю в інчым одтинку бо єст то
тіж барз цікавий темат В каждым разі як уж радиме о корнику
то най буде о корнику В перетязі рока єден корник зо свойом
партнерком Можут же так повім выпродукувати <unk> тис інчых корників Кєд корникы
заатакуют єдно дерево знесут там яйця і повстане нове поколіня то з
такого єдного дерева повстає наступна родина корників котры засідают наступне <unk> здоровых
дерев і так дальше і так дальше Як выобразите собі кілько такых
родин може нараз ся появити в єдным лісі і кєд мают добры
варункы то выходит барз барз велика лічба І каждый єден корник уж
качат дерево помаленькы помаленькы єден другу другій десяты і так дальше аж
вкінци дерево пому усихат Як то виглядат в практиці доприкладом може быти
пуща Біловіска в котрій то масово замерают смерекы вшытко власні перескорникы До
гнескы перез того овада замерло там понад <unk> тисячів гектарів ліса Барз
великій проблем над котрым думам побесідуєме в осібній авдициі А з чым
іщы боркают ся дерева што іх кусат Уж знаме же з єдной
страны сут то ріжны хробакы але напевно не подумали сте о бобрах
Заним єднак перейдеме до бобрів то короткій перерывник як то радят і
почуєте тепер Пірко од Серенчы а зараз по ним вертаме до авдициі
Дала бы м Тыбірком ан хоцовити адзя лем вам барзяку лювете Цо
вымятно віла зобрили земли выжезнали заяз да Налисом міст новлец на ноі
на оні лем на землі на ноі котрого попало котрого попаруваный <unk>XТ
Вертаме по короткій перерві і оповім Вам ме дале о тых шкутниках
в лісі Перед перервом зачыєм о бобрах та і континууім Бобры были
ґатунком загорожены але тепер єст іх штораз то веце Неє практичні ліса
де бобры не мали бы свойого локум Але з чогоси тото локум
треба збудувати правда Бобры не сут выбредны Тнут каждий ґатунок од буків
пососны мудрені тополі Вшытко Штоправда не сут так експансивны як хробакы і
тнут лем тото што мают близко свого локум в воді але міму
вшытко потрафлят наробити біды Кєд сме уж при звірятках то не спосіб
тіж не спомнути о єленях і сернах котры любуют перекусити свіжы пучкы
яличкы Пенд віжгулкови котры одповідают зато же дерево росне вгору Кєд такій
єлень зізд пендвішхолкове дерево вытварят штоправда новий але уж в інчым місци
обок Як такє дерево веросне то буде попросту криве з двома чупками
або з єдным але барз кривым Кєд в лісі маме великы і
лічных мариєленів ци сарен або пару лосів То як нам впаруют в
таку управу свіжо посадженых деревок не выросне в тым місци нич затого
треба такы малы деревка хоронити Як такы деревка ся хоронит довідате ся
в наступных авдициях зато слухайте уважні каждого одтинка Што іщы докучат або
і забият дерева в лісі Такым ворогом лісничых сут грибы але не
правдивкы ци меслячкы тоты грибкы любит кажде Ходит о грибы пасужыты котры
атакуют предовшыткым коріня дерев Такы гребів котры забияют дерева є барз дуже
Але думам же тоты два найбарже посполіты то опєнька і хуба коріня
В великым скруті оповім як то ся діє же они забияют дерева
Роснут в землі і своіма в цудислові мацками причепляют ся до коріня
дерев Як гуж ся хватят то покус заберают з коріня воду і
інчы складникы оджывчы покус берут і роснут штораз барже аж до моменту
в котрым сут так великы і заберай до того дерева так дуже
тых соків же попросту такє дерево усихат Коритаж тых такых мацок того
гриба може быти барз великій і сігати навет пару кілометрів квадратовых під
земльом Тако пєнка атакує дерево а на верхы появляют ся воцнікы Чили
такы типовы грибкы котры справный гребяр розпознат яко пєнькы Тяжко єст з
нима воювати але можна такого атаку опєнкы уникнути Треба лем мати вєдзу
і знати як а лісничы мают таку вєдзу Веце о грибах і
шкодниках оповім в осібній авдициі бо то єст тіж темат ріка о
котрым мож бы было оповідати і оповідати Як самы видите но дерева
мают дуже ворогів але завдякы помочы лісничых і іх досвідчыню дают собі
якоси раду а кєд придарит ся даяка траґедия то прудко старат ся
єй ратувати ци одновити тоту природу Дякую Вам за внескы будуч помаленькы
кінчыл слухали сте авдициі котра ся зове Лісом лісом а радил до
вас Роман Цюрик Мам надію же чуєме ся уж в наступній авдициі
Тримайте ся здорово і наконец іщы почуєме Ролянда і пісничку За Дунай
Майте ся добрі і до стрічы Єс Маричку Еміля найка ся дівчіну
Маричку Геміля найка ся дівчіну забу най Набера рі до затри рокы
забу най <unk>n<unk> зайня три за рокы ліканку гемі лей гасю гайку
міта Емі леганышы гайку заду най наша Любов Горі єпес дале кого
седенко заболі заду найсаду най наша Люборі єдеш дале кого седенко заболі
Марічко голубку твоі оці плачут Марічко голубку твоі оці плачут за доставодешко
З системи ні не буде плаканя Ліде саму голову Сану ле слуханя
Зо смарі є буде плакана мітал Гей моі слова серце коню міталку
Ей тоі слова серце колют Я другого заайті не буду Кєдне будут
мого Я та себе заубіл Я другого та ювіті не буду кєдне
будут мого Я та себе забуду