В кажду пятницю о годині <unk> вечером запрашам на слуховиско Літературный проґрам в котрым я і моі гості будеме презентувати свій акторскій талант То власні гев будете могли послухати мало доступной але тіж барже популярной лемківской літературы Почуєте драму сатиру повіст але і поезию Стрітите гев такы назвиска як Хыляк Гануляк ци Русенко І о очывидно Петра Мурянку Олен Дуць Файфер Крапана або Кузяка Каждий найде дашто для себе Так діти як тіж молоді і старшы Запрашам Моніка Цилавска як липняне сонце доміха імали ба і байкы і оповіданкы Лемків під редакцийом Юрка Стариньского і Анны Ридзанич Кресанчык жыло двоє старшых люди а не малы діти Барз ся молили жебы дал ім Бог діточкы жебы могли зайти до фамилиі Та проходили рокы а іх надіі ся не зіщали Аж єдной неспаной ночы рача жена Мужови Не маш тераз великой роботы іщы не яруєш та залбызмі здровна деякого кресанчыка Тавид жено ніт під руком суцого мігого дровна Тай нарядя порядного не мам Одрук ґазда Але такой подумал Та уж даяк треба буде тото зробити Рано встану піду до ліса найду вербу або вільгу ліс прібую дашто вытисати Встал рано покормил статок якій мал коника Бо іконика мал Землі не дуже мал такій был ани цілком бідний ани ґул богачам Не мож го зарахувати Опорядил стайны вступил до хыжы штоси прикусил та зас ся до двора зберат Та што будеш днес робил звідує ґаздыня А та треба буде рыхтувати ся ґу яры здало бы ся колічка поправити зубці в боронах поглубити та і пугуж тупавий гварит ґазда Піду до возовні Взял пилку сокыру до отця обіручний ніж і вышол до ліса Нашол гладку відгу зрізал і выбрал сой кавалет такій як на кобычку зачал тисати стругати дубати Зробил голову выдобал і ямкы очы лишыл сучок ніс пак рукы ногы вытесал взял нарядя під єдно рамено крисанчока під друге і пішол домів Глошол дохыж тай говарит Но натіла з Кресанчыка то маш Кресанчыка Сподабал ся ґаздыны Кресанчык ходит по хыжы і позерат на него Варит істи позерат І хоц піде ґазда з хыжы хоц сама остане уж ся і не цне Пришол ярній час пришло тепло выпыхал ґазда віз з возовны і клада пух колічка бороны мішок з озерном вышол на свій загєнчок тай ора А ґаздыня при обыстю Дудре думат треба бы ґаздове полудено ґварити рыхтувати зварити до зварити але і занести Самій треба Хоц мам Кресанчыка хоц він мі такій милый Але деревяны Ні Ей Боже Боже жебы с мі был дал хоц лем тако як тот Кресанчык але же вы жебы смі был дал Боже дітинчо Мамо вы лем рыхтуйте полуденок а я уж го понесу няньови повіл хтоси Ґаздня ся озерат Стоіт крисальчык стоіт дорогну а хтоси бесідує Взяла двінята наклала капусты перогів та уж бы лем нести треба было І тукы Санчык промовил Мамо облечте мя облечте най вызерам так як інчы діти Понесу пол до Рупняньови Зачудувала ся ґаздыня дакус втішыла але і кус зострашыла Та як же понесеш та ани не знаш де няньо о раты пішли Чом бы м не знал чом та я Виджу няня оддале Спеца іх виджу де орют Лем мі облечте мамо понесу полудинок няньови понесу Зышол Кресанчык з пеца на землю Ґаздыня недовірюючы облекла го дала до рук дзвінята Іни Кресанчык як бы кулял кус бо недост же малого няньо вытисали та іщы множкы за короткым зробили Іде Кресанчык помалы хоц ся то нагляд А ґаздыня зачотувана позерат за ним Веде го очами Кєд ся і стратил за горбком пішла за ним Ци він доправды піде тамто отец ора Думат сой А Крисанчык іде ступат просто ґу Відцьови Уж недалеко лем Яругу перейте І заправду голошол Крисанчык до Яругы але выйти з ней нияк не годен Спрібувал раз другій раз іщы тай кричыт Няню Няню Зопруйте коня а подыгнути бы м на одын выйти Чує ґазда спер коничо Деси хтоси радит але го не видно Приднати є руху А то коресанчык Няню принюс єм вам іздо знам же сте голодны пополуднуйте одпочнийте сой накормиме коня а пак буду орал Я Так як ты будеш орал гварит ґазда Кєд чепігы векшы як ты Не старайте ся буду орал знам кін мы робити Дале коньови вілса і сіли няньо пополуднували Товды Крисанчык гварит Коня напоіти бы треба І такой знимат вагы кричыт віо і поганят коня ґу воді Ани ся ґазда добрі не отряс а кресанчык уж увертат ставлят коня до борозды Хватил ґазда за чепігы а Кресанчык Ні Высой спочынийте я буду орал І пішол за чепігами Оре Оре уж Загін доорює а ту пан карытом ігат дорогом Недалеко было од бытой дорогы ґу загінцьови Пан і фурман позерают Кін ходит плу видно а плуг вит Тай пан говарит Олежен там далі піду попозерати што то гын за чудо вышол стал на горбок позерат віз там єст хлоп лежыт коло воза а кіт сам ора Пришол пан ґу хлопо тай му гварит Што за диво де ту лежыш а кін сам оре А ґазда му повідат Неправда Там єст сын Кресанчык Та де кєд там за плугом никого не видно Діждий пане Діде ґу про кінчату наверне при де ту будеш виділ За правду і аж ойкнул пан кєд конича зрівнало ся з нима а за чепігами взрів кресанчыка Но позерай гварит гордо ґазда єст там хлоп ци ніт Знаш ты што хлопе Повідат товды пан Продай мі того крисанчыка О ніт Хоц я виджу богатий тыпан в кароті ся возиш але тыльо пінязи не маш жебы с ся выплатил Лем його єдного по долгых роках чеканя мам Та і ярокы прерокы діждати ся сина не годен Та знаш сам як і то старунок і смуток і в штури руку до кышені вытягнул полну жменю злотых дукатів І гварит дале Позерай вшыткы пінязі тым лем мі го продай Ні пане ні Мене бы же нас обыся выгнала кєд бы м го вечер пришол бы з Крисанчыка Тай пішол пан без ничого ґукорыті озераючы ся заєдно Товды Крисанчык говорит Яню не будте лупы продайте мя будете богаты поставити ся на доброго ґазду А пан мя і так ниґда домів не довезе будете видіти як я од нього красну втечу ани не буде знал коли Мал ґазда дост стару уж хыжы поля як знаме невельо Поставил сой нову хыжу думат роздумує землі то куплю коня другого і фундуш выкуплю і грошы мі може іщы остане Гей пане скричал казда Но та кілько даш закресанчыка Вшыткы дукоти дам до єдного кілько при собі мам повідат пан вертаючы буздо А по мі не барз буде видно помалющы дома дост Та давай пінязь бер собі кресанчы Вытряс пан вшыткы дукаты высыпал хлопови до шапкы Взял кресанчыка посадил при собі Жен прудко варит до фурмана буде ся моя пані радувала Ігают іхают а треба ім мі през тото село одкыль Кресанчык был І позерат Кресанчык на пана як тот подримкує бо карета ся колыше а была така што ся таком стрыхом вкрывала А тота стріга была спущена Заснул пана Клясанчык помалы помалы потихы потих тай спустил ся низше і жолгнул на дорогу Скочыл до фосы при дорозі як уж коні пішли долов дора як уж виділ же пан баз далеко та давай до між єст ту говарит тішена мама а уж ся мі збередило ходити якоси єм ослаб да лишыл єм відся жебы докінчыл ораня ай жебы заборонил і пішол єм дом Нота добрі зробил тішыла ся на тіжыти не могла мама а отец Япушы Кризанчыка пан взял барз ся застарал што повіст жены Повіст Перший раз єм го выправила і єс го продал Буде ся зо мном вадила Недобрі ґаздови Іде на вечер довіл Смутний През смутний Пінязі сут але дід нит Іде домів приходит до села уж не далеко хыжы а ту на пути хлопя такє як Крисанчок Няню нянюсю постам я на Віз Звеселіл ґазда цілый вечер на перемін з Кресанчыком а оповідали повтаряли якє ся ім чудо в поли причудило Ноа навернула коси бесіду мамамамамамамамамамама Обдурили сте людину Не старайте ся нич Остатню кошелю мы му не взяли правда няню Адже сам пан гварил же по ним ани видно не буде бо моє дома пінязі дост Затом Ниньови сам казал продайти мя А пан кєд бы уцтивый был додал ґазда то бы од мене дітинча не торгувал лем зато же єм бідний же єм хлоп І так ся ґазда споміг Крисанчыком Крисанчыком што го з вільгового дровно вытисал і ани ся не споділ же враз зо жывым а і златым серцьом Жыли долго і щастливо А може і доднес жыют кєд не погмерали А тепер запрашам на коротку перерву Дістичыли добры люди ЯС Маоє будучы за обасают через питвы боє помає совізе ты Біриздриці Море і таків самобіриздричы молоденти молитвонь буда поможыні полемо заяцаже буде далем тридцет будьонів по року силу та не трафим язаяця через сину зиму Поможы мі полеможе помож мідному Кі не трафлю язаяця як іду того будеме леже роти буде може пити боят тя с костричынові матінциті жыти Будемен женова ді буде може вити то як кажкові матім ситі жыти При дострицикнові звіз же мала чытає А што номін на пож меня вліняє Ой не вайте же о мене ани мою пушку і созай заріжеме нашу білу усту Пойжде ми добры люди што з іма думами чы се не мали є выбрані Жыно моєме варбати сатогальбагуты О як бы нас высміяли на мама і дуды Жы мойоме она кєба по гарба О як бы нас высвіяли на мала і дуды Діяло ся тото в барз давных часах Єдны повідают же за пятьома інчы за семома орами В невеликым селі жыл в собі небогатий Казка мал він лем єдного сына Вася якого барз губил Вынес місиночку полуденок повіл єдного разу ідучы на полонину Ораты Вась сьо набрал маренті і пішол ґу Вітцю Коли ішол през ліс попутали ся му дорогы тай забуды Не знаючы як увыйти барз долгу году по лісі лемч темном ночом трафил до невеличкой хыжкы де ховали ся з буі Приночуйте ніх добры люде попросил змучений хлопчыско Ішол єм вітцю занести іст вошол до ліса і не знам як з него выйти Та предотуй одповіли з буй Але памятай як ся в нас лишыш не вільно ти нияк входити до остатньой Ізбы наказували сурово Кєд не послухаш будеме мусіли Тя забити Так пришло Ласьови жыти медже з буями бо жаден з них не хтіл выпровадити з ліса жебы потім припадком не вказал іх крыівкы През якійсий час хлопчуско призерігал збуєцкого наказу але вкінци цікавіст взяла угору Што они там ховают думал собі Коли ґазове пішли зас збуювати Лася отворил двері остатньой Ізбы його очам вказали ся три прекрасны коні каждой інчой масты привязаны рядом до золотого жолоба Хлопец хтіл уж втікати боячи ся же зараз увернут з буі коли одозвал ся чаруваний кін Не бій ся мыты поможеме гы Васів шыроко отворил ґамбу бо о ґадаючых звірятах чул лем в байках Напий ся того промовил потрясаючы сивом гырвом другій кін На березі жолоба стоял золотый пухарик червеного вина воз тоты яблука што лежат в куті попросил ІІ каштановой серст За дверями на соломіі блищали ся три яблочкы золоте рібне і мідян Хлопец послужні выпил вино і взял цінны овочы до кышені нич почул червеного румака А тепер сідай на дакотрого з нас а вырваме ся з той вязниці В єдній хвилі Васьо нашол ся на його хырбеті і вшыткы погынали вітрами Коли сбуі вернули вечером взріли што ся стало з близком Перуна на своіх конях погынали за втікаючыма і уж мали іх праві оддолон пред собом колорумак на котрым сідил Ласьо підповіл Шмар за себе мідяне яблуко Як лем шмарил взріл велику стіну огня котру збою мусіли барз шырокым колом обігати В тым часі румакы понесли лася далеко Єднак за якысий час засмал переслідовців за плечами Шмар срібне ябко почул з боку сивого робака і тым разом сягнул до кышані а за хвилю пред очами выріс му барз густий ліс Пробытя другой прошкоды за нього з буйом дуже весе часу адже вкінци зас вытігали рукы по чародійскы коні Ласьови не треба уж было підповідати же повинен шмарити золоты ябко В єдній секунді за нима розляло ся величазне море котрого злочынці не могли переплынути Высвободжены румакы завезли лася до зеленіцкого гаю То наше місце і Ел остане А ты коли лем будеш в потребі пред ізасвистай Бракли коні жагнаючы свого освободителя Хлопческо пішол в далекій світ щестя глядати Трафил до королівского замку де пришло му палити в пецях Добрі было му на тій службі бо все мал диско короля і знал вшыткы новины Міг тіж часом посмотрити на три красны королівны Настала война і наш король мусит іти ся быти з другым корольом крухнула відоміст в замку Володар скоро посперал своі войской пішом войны Наш король зостал побитый Почул занедолго Петсу гласьо коли королівскій посланец принюс відоміст на замок Жаль му ся зробило доброго пана і подумал собі о кониках з зеленого гаю Они могли бы помочы втішыл ся хлопчыской погнал поратунок Коли нашол ся выгаю лем засвыстал очаруваный кін станул перед ним Ратуй мого пана Івасьо оповіл о пригнаній битві Коли скінчыл не минула єдна хвиля очаруваный кін вертал з желізном збройом За собом провадил добрі узброєне желізне войско Облікай ся розказал Раптом з почерненого пецуга ласьо перемінил ся воли царя На червеным кони погнал на переді войска бити ся з ворожым кором Гура хырра кричали воякы короля з радости же приходит поміч Ведучы желізне войско Ласьо скоро побил ворога В нагороду Дам Тобі за жену найстаршу дівку і на власніст три міста в моій державі обіцял король якій не познал свойого пецуха Дайте мі тото на писмі резолютні попросила ся і за хвилю ховал за пацуху підбитый королевском печатьом документ Жегнаючый ся з володарьом пішол одпровадити желізне войско до гаю а сам вернул до замку як опецух Положыл ся при пец і ждал поверніня короля Поміг мі якоси рыталь з желізным войском котрому обіцял єм руку нашой найстаршой дівкы почул занедолго як король оповідал своій жені І так минул рік Покій не тырвал долго зас настала война помедже тыма самыма державами і певно скінчыла бы ся з приграном короля кєд бы не Ласьом Борониме ся остатком силы приграна зрадном в очы Хлопчиско почул як слухы чытают королевы лест од мужа і погнал до гаів Як лем засвистал зявил ся сивый кін зо срібрном збройом і срібрным войском Васьо сіл на нього і з припровадженыма вояками зас побыл вражы войскы Дам тобі руку мою середньой дівкы і пілмойой державы грівку король Примінений в рыцаря Пецух і тым разом ховал за пазухом потверджене королевском печатьом писмо а пак запровадил серібне войско до гаів Коли вернул лежачый при пецу чул як король оповідати Жені Знаш моя пані як бы на поміч рыцары а в срібній зброі і його войска то преграли писме тоту войну Внагороду приобіцял єм му руку нашой середньой дівкы і піл Королівства Добріз зробил мужу одрекла втішена королева За рік пришло володарьови третій раз іти на войну Од самого початку не мал щестя в бытці о чым написал в листі до жены Підкладаючы до Пеца Лас мал оказию вшытко чути скоро тіж полетіл до гаю фю фю Лем засхыстал а Кари кін з золотом збройом припровадил золоте войско Третій раз вышола ся напротив свого короля бити ся з ворогом а кєд того побил його пан підписал з володарьом ворожой державы мір на вічніст Мыр мир загучало в каждым кутыку королівства а третій єй раз выратуваний король на писмі обіцювал Васьови руку наймолодшой королівны і другє пілкоролівства На додаток для припечатуваня умовы дал золотому рыцарьови хусточку при речаной дівкы Васьо пішол одпровадити Золоте войско і каштана до аю і якопецук зас вернул на королівскы комнаты ждати поверніня свойого володаря Пані Жено дал єм руку IV Ношывкы і піл королівства Рюк король до свойой жены кінчучы оповіданя о заслугах Золотого рыцаря в остатній войні Пане мужу пар своє серце ся радує же в нашым королівстві буде тепер мир і будеме мати аж три весілья повіла королева і зо щестя обняла мужа за шыю і поцілувала Коли король взріл же пецух єст свідком так типлого подякуваня куц ся завстыдал і хтіл обернути набік В тым моменті взріл в руках Вася гадвабну густочку свойой наймолодшой дівкы Одкаль то Томаш звідал ся пецуха А од вас щырий володарю одрюк хлопец із за пазухы вытягнул три королівскы записы Оо Лем тільови повіла королева і шыроко отворену ґамбу закрыла уперстіном руком Єй муж здавало ся што замінил ся в стоп соли а Бася одважні зачал оповідати вшытко од початку як на службу до замку трафил о своіх участях в трьох войнах і помочы чародійскых коників з зеленого гаю Но што ж дал єм словом тайбер мой три дівкы зажальний цілу державу освідчыл цілий чарований зо встиду Король Королю в християньскым світі мож мати лем єдну жену та аж якы пануючий не міг бы м мати три жены На тоты слова Король іщы барже почервеніл але і задумал ся Розумна одповід барз сподобала ся немолодому володарьови кєд так выбер єдну з моіх дівок і буд мі зятьом Оженю ся з наймолодшом королівном одповіла ся і в замку зачали рыхтувати ся до королівского весіля Такто ґаздівскому сынови і королівскому пецухови одвага і добре серце помогли стати ся мудрым і шануваным волотарьом кажды рызом зойцьо мой Просиро Мосвы ци рів світры Ніґно Боґы Сонзы Ниґдоно носы
