Як липняне сонце доміга імали баі байкы і оповіданкы Лемків під редакцийом Юрка Стариньского і Анны Рызанич Золоте яблочко Давны давно тому на кінци села в деревяній невеликій гыжці жыл бідний ґазда Не вело му ся за добрі од пару років тяжко говоріла його жена А він сам ледво міг з невеликой ґаздівкы выкормити величезну родину єдного разу выбрал ся в Поле Ораты Няню піду з вами рекла найстарша Олена По тому каждый ден помагала вітцю обрабяти поле Єдного дня орали загін а на Меджы зявил ся король котрий іхал зо свойом дружыном на полюваня Люде повідали же іх пан часто для розеровкы не лем полювал але і выдумувал дивачны конкурсы для підданых дай Боже щестя добры люде поздравил трудящых ся на поли дай Боже Ваша достойніст одрекли кланяючы ся низко отец з дівком Виджу же маш добру дівку повідат король Посмотрил на іх тяжку роботу і подумал же так ім вшытко в жытю приходит тяжко Жаль зробило ся корольови старого ґазды і його красдівкы Цикаваци дівка тіж так мудра якда і робітна подумал і голосно Рюк Ґаздо Най твоя дівка приде до мойого замку ани не гола ани не облечена ани не на возі а выграт золоте яблочко і одігал Отец з дівком барз здвен Лишыли ся на меджы бо по правді бесідувало ся о ріжных збытках на замк але о так выдуманым іщы нихто не чул Няню спрібую выполнити королівскє заданя то може і мене наша біда взрушыла роменами Овен Тото што повіл Король то нич доброго но бо як можна быти ани неголым ани необлеченым уцтивіст все буде уцтивостьом а неутвіст неуцтивостьом рюк отец Не трапте ся нянюсю обіцюю по цтиві Здобыти золоты єбочкы повіла Олена і отец веце ся не одзозвал На вечер обоє вернули до хыжы Рано Олена заміст в поле яла ся рыхтувати в дорогу свій кабат і блюзку лишыла в комірці бо там тіж нашла стару рыбацку сід котру на себе вділа а пак выпровадила зо стаєнкы козу Лем вертай скоро на порозі деревяной гешкы жегнало сестру котра поіхала задбати о ліпшу долю для родины <unk> дрібных діти Ішла дівка гірскыма стежками по части на козі а по части піше до королівского замку Пред вечером задуркала до замковой брамы Хто там звідуют ся Вартовникы з вежы Олена ґаздова дівка одповіла А чого глядаш на королівскым замку Згідні з розказом Короля приіхала єм по золоты яблочко Вартовникы посмотрили єден по другым барз здивены пожаден з них такого чудака єщы не витіл і скоро повідомили маршалка двору Великой уроды дівча облечене лем в вербацку сіт приігало до нашого пана на козі по золоте яблочко Даєй впусте розказал бо будучы попереднього дня з корольом на полюваню на своі уха чул дивачний розказ І подібні як вартовникы не міг ся надивувати бо додатково особливе облечыня вкрывали темны долгы поколіня волосы дівчат А коли в труновій сали Олена станула уж пред королівскым маєстатом маючы при собі козу По мармуровых стінах розносил ся щырий сміх самого короля га дівче направду заслужыло єс на нагороду ґрюк і заляпкал в долони а сухы уж насли пудевечко зружаного дерева коли отворили віко в середині на червеным гадвабів лежало велькє як пястук золотой ямлучкы На другій ден королівскы слугы привезли Олену Домів облечену в крас сухні з выграном нагородом і цінныма дарунками І так завдякы мудрости скромного і бідного дівчата поправила ся доля єй великой родины співаючы квіткы на самым краю світа розпостарат ся по а на тым поле росне дерево На дереви не роснут ябкы грушкы сливкы ани помаранчы не роснут на ним ани фіды але співаючы квіткы Тоты квіткы чудні пахнут але іщы чуднійшу мают форму бо сут дакус такы як туліпане Фарбу мают на лем червону ружову жолту ци Помаранчову але грают вшыткыма фарбами світа од рудой білявой зеленой аж по злату Все коли рано выходит сонце квіткы отверают своі кєліхы Зачынают ривалізувати котра з них заспіват найкрашшу співанку Раз в кінци світа там де росли тоты чудесны квіткы розпадал ся міцний і густий дощ Так міцно ляло же співаючы квіткы мусіли своі кінигы стулити до середины жебы іх тяжкы дощовы кроплі цілком не знищыл Лем же єден квіток того не здолял зробити і прудкій дощ го знищыл Коли інчы квіткы взріли што ся стало кажда з них міцно ся страпила і зо жалю над том стратом выпустила кольорову сызу Бо коли вмре співаючий квіток його місце на все остане порожнє І ниякій другій квіток не заступит голи вшыткы кольоровы сызы співаючых квітків зышли ся до єдного малого потічка і всякли недалеко дерева до землі Тота ся так тішыла же іщы в тот сам ден на тым місце зродила прекрасну дугову русалку Потішыли ся ньом не лем земля і дерево зо співаючыма квітками але і сонце і місяц на небі Така была прекрасна А зато же і самому небу ся наша русалка барз сподабала взяло оно ножыці і одстрогло кабальчык з єй волося Пак завісило она небазны ворота жебы ся том красотом могли радувати і выткыну деразе А ви Ци виділи сте по дощы одстрижений кавальчык волося з дуговой русалкы Єст барз гардий правда А тепер запрашам на коротку перерву А то што голот не заєд тіце парити Ласимот рецертальы пари тіце пар пари ти Ласимот село і село семо на праву різ семо на праву тырпари на симот Ерпаль пари ти церпаро пари ти на симот Іван Русенко Ґазда і бандита На ярмаку продал быка ґазда грец молтыка грошы сховал за пазуху шапку втяг на уха і голову втулил в плечы Хотіл ся стеречы жебы тахто го не познал І не взял пінязе Бото знате днеска хоц хто по дорогах лазит А уж пізно ішол з міста і нюс злотых то ся боял же бандиты можут го забити І не ішол уж по пути лем на стежкы скруты Але планно му выпало бы ся уж змеркало правда мал уж піл дорогы ле ослаб си уж го барз боліл ногы А ту треба пильно Трах стрілило споза жыта наш горец ся озерат а пред ним стоіт бандита на грица позерат Дай пиньондзе ты Русіня Бо тя смерть не мі Як ні оддаш по добре му забіє як свіня Видит бідак наш хрицискоже сперт уж так близко думат Ліпше грошы дати як марно вмерати І бандиті так пойдат Видиш же я бідак Смерти не хцу восы грошы Лем тя єдно прошу Повім ят до свойой жаны же м был підстреляний а не буде в гунці тіры же на ненас ты вірит Стріляй в гуньку аж ся курит жебы были дзюры Гунька лежыт анти но левоз до рукы пістолет Добже говарит старий бандит і букнул з фузиі Аж пас здіря з унькы летит при тій оказиі Планно говарит грицмотыка то за мала діра моя стара герот баба іщы не повірит Стріляй іщы раз А ліпше Стріляй без пардону Уж не моґе говарит бандит Бо дімам патронув Што Ты не маш уж патронів Ты кривый покрахкы і давай же окладати бандиту бучаком А ты фразе козістив уж не маш набоіл Гей ты мыслиш же я Руснак буду ся тя боял Оддай моі грошы дораз старий гырляку бо як ні то раз буджаком забю як собаку а бандита зблід зо страху І о нич не питат Шмарил грошы а сам в ногы втюк назад до жыта ґазда і малпа Рок роботу Як хцеш брата лем не прагний зараз зато ани платы ани славы Кєд в тым труді дайме на то ни корысты ни забавы Вышол ґазда з плугом в поля Під лем землю заората Гей сы Моі сывы волы треба уж лем засіяти Хлоп был скорий до роботы Сусіды го добрі Знали хто лем мимо него крочыт за роботу го похвалит завист заздріст малпу мучыт же в ґазды така хвала Нашла сой кривы штырпак І тіж орати зачала То тягне штырбак поза собом того на плечы бере А кєд ся не даст тым способом того катулят наперед себе Зопріла мал бы кажы Кыгат рукы од труду і опали сіла на землю Леды Дихот Але же нихто єй не хвалит І то не диво же так ся стало хоц працы дуже корысты мало деревце засадил Лемко деревц почал підлывати жебы скорше му выросло жебы овочы мати А сусіда Завыстливы завистливы люде Повідали же овочу З деревця не буде бото земля до ничого пістна камениста і деревце не даст плодів ани за літреста А дарал це собі роз і квітя пустило Пришло літо пришло Спаса овочы зародило А злых люди тото гриды Бо злы людя такы як ведите під деревцьом Шкідник Хробак Пан секреташ ґміны Давно іщы якы жыл цисар в каждым селі был лем писар а тепер сут секретажы Бо так нове право каже Давно писар не мал школы лем звычайний был хлопина А тепер уж Мостерзєю мусит мати еґзаміны Давно нарік мал десятку но і пару центів збоку Днес што місяц пятдесятку і підвышка штопіл рока Секреташ Пан першой сорты Як не вириш смотрит чловеку курит дамскы або шпорты і під пагом носит теку Пиво пє пастеризуване або вино Ейф маляґу на собі ма плащ ґумовы в руках носит бамбус ляґу Лем му дашто надтыркните не тра два раз му повісти В моменті вам пише пашпорт або довуд особисті
