Обзерач Природы #58 – Cerkiew w Mieńkiszach
Еп. 58

Обзерач Природы #58 – Cerkiew w Mieńkiszach

•

Опис епізоду

Odcinek prowadzi do Mieńkisz Stary na pograniczu polsko-ukraińskim i zapowiada zwiedzanie tamtejszej cerkwi pod wezwaniem Przenajświętszej Bogurodzicy. W tle pojawia się też krótki rys historyczny miejscowości i jej okolic, z naciskiem na związki z regionem Radymna i dawną przynależność tych terenów.

Бескіднік #58

Автоматычна транскрипция

Кольбы леж тва новем ям яйте ня спадайте є за нього дайте
за нього гора ле дайте геня Мамко моя ге го ге ге
гора ледайте геня Мамко моя на минулі погляд то я зомлію олію
зомлію гой геро чекала з дармію вказати не міру е гора лейде
геня Маґлымоя генайде генымоя Бо є собі рома быле нього лем Віддавайте
ся дівчата якысловця прося Допрося дапрося нарозли язык высталі залі дай пишадів
оспадывай пиша дівчата Маскова Pычат наше дівчата Ітам сердечні на антені радия
Лем фмі до вас Якуб Зиґмунта то означат же зачынаме Бескіднік і
зачынаме з такым моцным притупем выконаню зосполу хрза а Пьосенка носіла титул
Штефан Но і те такы знайомы нашы карпатскє ритмы ніх нас нільом
понімаж в дісійшым проґрамі єдеме не так далеко єдеме до Мєнькіша старого
на пограниче польско украіньскє мы зобачыме пше дівном пшецікавом і пше Цікавом
інтересуюцом не вім єщы якій іни слово могли в тым моменті вымыслять
церквив под вызвань Пресвятей Богородіци власні в Мєнкішу Старе Бекспльороват то барзо
нетипове опущоне єст дісяй місце так він не утікаме в Бескіднику збыт
далеко єдне <unk>сет кілометрів од Кракова на всход так він рушаме а
добре рушыт зо старым добрым малженьством послухайме затым іх кліматичного кавалку подкомпресия
тішы ся з Леваляю зі халас і вевко навет компресоры врадию Сон
так скалібруваны Жы за німа жадных шанс Стає ся брудным шумем взглядне
шумным бруде А пше тылько ціл може оліть в нас вольом в
воля і ру в невольны выбу Пвынонци знаіли вір з еґзальтациі захвиту
увальняюч од рику хамув і піску ідіотек Ото цирк в котрым навет
клял ні вже што зараз розсмішат ґавець ульотном пантом чылі выскотлівым скрутен
мысі Суте лостьом метафоры ораз вспурностьом до абстракциі і поньчту чловіку высокє
квап Сят усніваляют діть Халас і пилко Навет компресоры враділ Псу так
скаліпро тіша нім жадных шанс Стала брудным шумен взглядне шумным брудем і
<unk> Ґорлиці <unk> і <unk> Польковиці Лемківскій голос в твоій хыжы Лем
фм І слухалиме старого Доброго малженства в Пьосенце Компресия тішы котре забрало
нас власні в кліматичном подруж трохы сентиментально гісторично на всход польскій домі
Єнкіша старого менчеме дісяй шукат в церкві під вызваньом Пресвятей Боґарадіци в
тій же місцевости Аж дісійшы Бескідник єст наґрыване з Кракова і удаєме
ся на полудньовый сход так ся выдає же як бы в Бєщады
і та дроґа в Бєщады найчысті проваділа бы нас автострадом до Тарнова
шосамі през Яслу і ужыхаюци Кросно Єднак дісяй єсли одкрыєме Том припадкєм
одкрыєме то церквєв в Мєнькішу Старым то не бедеме могли собі одмувіть
приємности і можливости єй зобачыня і те <unk> кілометрів додатковой дрогі по
дроце до Бєщад то не бес жадна щыґульна ріжница так він дісяй
удаєме ся до Радимна а докладне до Сімєнкіш Стары недалеко граници украіньскій
і найперш може познайме єй гісторию бо чонток гісториі обшару на котрым
обецні злокалізувана єст вісь єст трудне до усталеня Невонтпливі звязкы осадніче сігайом
часу вчестного середньовеча Выдає ся же домінуюцьом місцевостю на тым терені был
Мєнкіш Терены те належали до воєвудства Беускє Першы інформациі писемне походзун уж
з <unk> року В пшемискых записках сондовых змянкуваны єст Марцін з Мєнкіша
так він Мєнкіш враз з околицьом належал до парафікатолицкій в Радимє аж
до <unk> року Перші властітеле Марцін і Анджей з Мєнкіша пєчентували ся
гербем Три тромбы З часом зачали ся послугівать назвиском Мєнкіскій бонь мєнкіцкій
а до найвякшых годности дошел Анджей з Мєнкіша Мєнкіскій В <unk> року
хотяж бы был змянкуваный яко писаж же Зємібелскій а в <unk> р
отримал уж войского Любачовск В <unk> віку руд Мєнківскій был барз лічны
його представітеле выстемпували на Русі на Подлясю і на Земі Краковскій так
він Мєнкіш старый фактычні єст старый і был важном місцевостьом в тамтых
околицях Остатні Мєнкіскій то Ян бєронци учал в елекциі Міхала Корибута Бісньовєцкого
в <unk> віку і Яна Собєцкого З концем віку обок Мєнькіша появила
ся Воля Мєнкіска котра діся єст обецні называна Мєнькішем новым Ведук списув
з віку з <unk> р докладне властітелями Мєнкіша Стар билі Владислав Йонґа
і Стефан Замойскій обшар лічыл понад <unk> морґу австрияцкій был замешканы през
<unk> мешканців в Чылі цалкєм споро як на тамты часы а обшар
в цалости в понад двох третіх Заміш замішківало особы обжонтку грецко католицкого
істняла уж парафія і церквєв а од половы <unk> віку в Мєнкішу
діяла ружкола Філияльна На початку <unk> віку Юж так зближаме ся бліжой
спілчестности То Мєнкіш старый был власностьом Зофіі Зайончковскій і та структура притрвала
до ІІ Св В часі кампаніі в Жесньовой в <unk> р над
полями Мєнкіша і Ляшек дошло до валькы повітшной в вынику котрой згынели
згынелі польскы Лотніци Залоґа бомбовця Лось В лятах <unk> мєнькіш враз з
цалом ґміном состав вчаразє послухайме музыкы з Естоніі такій новочесны фольк чы
такій повід сме Електрофольк Сандер Мильдер з Естоніі в пьосенци Міна Елян
Муху Сарес дідеме слушыт стары традицийны голосы людове пєсе співаюце власні Пісні
а до того акомпаніямент такій електронічны новочесны Так послухайме тій фузі Дзвінку
Два рокы для <unk> І слухали сме по естоньску такій мешанкі фузі
Дзвенку в естоньского традицийного фольку і такій електонічной музыкі Выконаню Сандера Мильдера
а Пьосенка носіла титу Міна Елян Муху Сарис Врацаме уж з той
Естоніі тутай наше свойскє польско украіньскє поґраниче в дісійшым проґрамі єдєме до
Мінкіша Стар т він зачынаме зачынаме а єсли рушаме там найлепій самогодем
очывісти То но з самого рана моцне проміні сонця буду нам умілят
выцічкы найліп там доєхати ґєсмєнций В транкці дня в тя може быти
кілька мінут поєднасти двунасти Втеди єст найвякша тіша і спокій на всі
поніма вшысты сем в працы і можеме тішыт ся тым такым блаґім
спокойом в єйскій Е і хоц приєдєме певно до Мєнькіша в істивакацийных
настроях як на каждий витєчце то по пшестю подвіковым каштановце в центру
в Сі замількнеме і певно то бе такє мільченя аж до часу
повороту до нашого самоходу понімаж церквєв од першой хвилі кєд єн зобачыме
вывже на нас біорунуюце вражыня Святиня знайдує ся на невеликым взгужу в
побліжю Шырокого Школьного паркінґу оточона єст віковыма джевами і іх розроснятыми ґаланцями
котры скшентє старают ся укрыть сєд <unk> лят занедбань єй дісійшы оплаканы
стан Як подаю сь рудлам святыня в тісійшій формі повстала правдоподобні в
року <unk> кєди до істнуючого од около <unk> року древняного санктуарюм добудувано
Навел і бальбінец в ефекті отримали сме древняну церквєв котра як єдна
з нерічных в полудньово сходній Польсце посядат цехы муруваного будовництва бароку іначей
муц лончы она елементы типовы для украіньскых церкви грецкокатоліцкых єдночысні навязуюч своі
бриле до архітектуры жымскокатоліцкых костьолов бароковых так Така фузия але в архітектужы
власні для того та церквев в мінкішу старень єст така выньонткова поніва
вчесній полнюла інны функциі і потем з біґєм лят декат премянувано єм
на церкви в грекокатолицкым і трошычкє змінюно стиль єдночасні зоставляюч якій цехы
бароку А як єст в сродку тій церкви єсли можна там в
оґуля вейст то поколейний круткій перерві музычний ся Довєме тераз послухайме з
роси росийского фольку выконаню зо сполу Отавайо а Пьосенка называ ся Сумєцка
Хто там єден хто там єде то нам єден по свади на
крамой на ґавиі та маже скалеі Скалеі народ пажный є о ся
варє ой тораз єден тора зводит ослабіной головой Но высыґрайте мєдавого Рыскываря
высіжного што в рівкы Ліва єж насыґрайте мєдавого кєд Райдалі што выся
єсоплоси на орый далі полова за памо за панова за належы язым
ся не здоров я по У падружы русикосы ні же пус ліс
Бозає русикозы выставали ся на ліс бойдава ріжла рыо мінярьона язы Нивал
желотва сей цине І то был зо спутавайонсы з Росиі в Пєсенци
Сумєцкая а мы дісяй в Бескідніку єстесме в Мєнкішу Старым і перед
перервом музичном як бы уж приєхали сме до Ті всі зналезлі сме
том істето опущоном циркєв і довіділи сме ся нецо о єй архітектужы
Варто тіж припомнеть предешыткым же по ІІ войні свєди в рамах акциі
Вісла украіньска людност зостала высвідлена Церкєв нестете зостала позбавона опікі В лятах
<unk> віку єй выпосажыня вывезяно до Музеум Замку в Лайнцуці а помідзы
стінами навы зачал гулят віятр В лятах осідсятых ублого віку нестеты розебрано
стоянцом обок церкви Дзвоніце так він входзіме до церкви Пусте внентре тій
святыні бес моцно побудзат до рефлексий Само перекрочені проґу церкви не належы
до латвых понімаж ниґде не знайдеме таблічкі з заказом вейстя єднак остреґам
же в сродку може быти барз небезпечне Конструкция церкви єст моцно надшарпнята
през час през забіте дисками окна падают вонскє смугі святла освітляюч святых
без тважы і ронґ Поліхромє могло достловні сыпат ся нам на ґлове
под остатньом лавком недалеко хуру знайдеме увіты ґняздо быт може А каждый
крок бендеме стебят в тішы поніваж в такій клімат впровад нас то
місце же не бетіли розсмарять ту дзєж глосно кричет і ділит ся
зо своіми товаришами Выцічкі вражынями певно може доперо пізній не спосіб описать
запаху якій запевне бесі уносіт в повітрю вевнот церкви мішанка древна з
земльом котрий пелно ту помідзы зербаными дисками подво Звыкле підчас звєдзаня ружных
святынь стараме ся розпознават візерункі святых по іх атрибутах Быт може нектужы
з нас провал з свого родзаю ґрев котрій выґрыват тен котрому удаднуть
іх вікшом ільост Тым разом бынсєме порушені тым ци зобачыме в тій
церкві почуєме ся трошечка якій інтрузі ктры приєхали єдині заспокоіт свойом цікавіст
І запевне выйдеме до внентша заледві на дві т минуты а о
жадней ґже не бека єст та церквєв в Мінкішу Старем подвезваньом Пресвятий
Боґародіци А цо робіт з том церкв чы сом якысь пляны ремонту
одновліня тій будовлі То такій інформациі здрады слухачам по колейній шырві музычній
послухайме може чыґос по французску думсі і <unk>em вєсенце ЛАМ так колейна
така трошечкы спокойнійша баляда пошукайме діс в інтернеті тераз помысль о тій
церкві в Мєнкішу Старым і послухайме добренуты Дону д Амуру кі баєра
ле <unk>ра Лє флоу Кі будра кі сора Лем Кіфас Лакры дру
і кроі волку ся де пунвізі амрундра сыш <unk>Ú с дбаш сла
скылькы претекстом <unk>э сора премiків секрет <unk>n<unk> камар ельмienti Кыйов ты Кыйов
тоты кракра омє Кі сора амбецільо свордити Покляти кі кракра Лесора Ламнезик
Кі о філ де порат тут зовля Кі пладоны Епінж пасе апры
кількы амісти кі драж ас <unk>э І то был Бен Мазю і
Lin<unk> такій французскоязычный дует котры нас впровил в такій спокойный клімат балядови
Пєсенко ЛАСКАльм Мы дісій в Бескідніку Ниґде не єстесме во Франциі тылько
на поґраничю польско украіньскым в Мєнькішу Старым і одвидзаме цікавом опущоном але
незвыкле кліматичном церкви в грецко католицком власні в тей місцевости Ід прервом
трошечкы уж описували сме собі як то єст вейст такого внентша і
певно знайдеме ся там на дві три минуты поніваж Як бы наше
почутє такє Наше почутє цікавости запевне зостане уж заспокойоне барзы шыбко а
тіж бедеме з почутьом може трошечкы такє бытя інтрузем і не бедеме
хтіли забужать того спокою тішы і медитациі того місця Але з певностю
ніцо дужей удало ся перебывать вевнентшу тій святыні Марцінови Поляньскому авторові фільму
з <unk> ры можеме зналез на Ю під назвом Мінкіш Старе древняна
церкв ґрецкокатолицка І там можеме ся прижыть з церкві з близка Місцева
парафія жымскокатолицка не посяда нестеты выстарчаньсых сродків фінансовых на реновациі святині В
<unk> року пані Анна Янік з порталю новины <unk> Liтулом Никт не
хцы старій церкві в Мінкішу Старым Описала становиско Подкарпатского Консерватора Забитку котры
два лята вчесній застанавлял ся над вывлащыньом парафіі в Мєнкішу Старым і
переказаню церкви Ґмінє Ляшкі Розважане было ружніж переказанє забитку Скарбові паньства Як
выглядат ситуация діс чы повстало якєс нове стоваришыня опікуюце ся церкв з
теґоцо мі відомо як наразі ніц О цалій ситуациі оповіда фільм зреализуваный
в <unk> року през Жешу зобачыть в нім можеме выповіді мешканців Мєнькіша
Старого вывят з воєвудскій консерватором забитку ораз очывісти уєнця з терену церкви
Так він єслі хцеме зобачы з церквєв на власны очы в Мєнкішу
Старым остатній оцінек дрогі єс єй поконуєме хотяж бы з Кракова то
полем выбра том трасы през Лазы і Вєтлін <unk> Єст теж версия
крутша од лометры єст дорога през хаританы котра провадит бетоновыма плутами діправда
поєдеме през приємны ляс єднак <unk> кілометрів на годі Так він полецам
і запрашам Домінкі Шастарого до церкви под везваньом Пресвятий Богородіци і зобачыт
то цудоархітектуры том фузиє бароку і тых украіньскых церкві грецкокатолицкій в єдной
цалости Але проґрам єщы нам ся не кончыт він послухайме знову трошечкы
музикі в Бескіднику тераз по ческу Давід Колер в пєсенци Ґ Шы
чылі трошечкы бы <unk>eaх в языку чешскій ловемо шыдны писем сте выграва
Небезпечні гры цикаланска Ласкі Орґій Ґрвенама Ґзи тота глядал і ґмі што
ленес правни ей то напиті зід ґти си протьбі вставал якости Я
буй спадак і комотам лем пустил што мі зыкнес куди сте бы
Буду сте вшытє люд під то было чы псила на роґі і
для ни наробіл і лял се єл жыну ядности Віда муй спад
никого до єй не вхостил Летіж не лем яко я Суставал Лепа
Рихляс ґаснат і плісто опузят ци ні веко блязе Як дулеци здат
Муй смутер Де разе ни кєбріско напудат і кєбріско напудат Хєл семєн
зіл се бы зді Без тебе садной є осін ліда ту і
спанек никого до ней не усліл маляч і митут барес ґамы Лем
фм <unk> і <unk> ґорлиці <unk> і <unk> польковиці Буд полно турно
ту соляц щестли Солет чого для солец же сво А праз ґ
ы пан арид з чарта Всораз же су пан арид зро І
то был зес пуч Австралиі в пєсенци Тайда трошечкы такого вакацийного ритму
слухали сме на Антенє Бескідніка а єщы вчесній была чешска баляда выконаню
Давіда Колера под титулом Джіпсі ля хоц титул по анґєльску але пєсенка
была по чешску і о циґанах а мы в дісійшым проґрамі єстесме
чы были сме уж рачей в Мєнкішу старым і позволь собі припомнеть
ґє докладні дісяй вентрували сме чы рачей цо експльорували сме Бо понімаж
Мєнькіш стары хоц невеликом ся недалеко радимна на поґраничу польско украіньскій то
свыня чы єст цікаве з увагі на церквив котра там ся знайдує
під вызваньом Пресвятей Боґародіци А церквєв єст положена на невелькым взгю і
єст скрывана під розроснятыми ґалензями котре старают ся укрыть <unk> лят заєдбань
і єй тісійшы оплаканы стан а єст нестети в дост кєпскій якости
будовляний та церквєв хотяж кєдись блищала і была нже то не значыт
же не треба там єхат і не зобачыт тоґо місця не заінтересуват
ся такыми малыми переуками поніва святыня єст найєдном з нелічных полудньово сходній
Польсы котра посядат цехы муруваного будовництва бароку чылі іначей муц она лончыт
в собі елементы типове для украіньскій церкви грецкокатолицкій і навязує в своі
бриле до архітектуры жымскокатолицкых костьолів бароковых Така фузия в архітектуже так може
підсумуват тон церквив і хоц діся єст она опущена трошечкє занідбана і
Несте не выґлда може збыт атракцийня єсли хтось любит єднак такє трошечкы
за помняне місце мінкіш старый єст як найбарді для такых люді А
мы уж поволі кончыме Бескіднінґ дінкує єщы раз слухачым за обецніст за
вспільне слуханя музыкі і оповісти зо сходу Польскій слухайцы колейных бескідніків о
тій самій поже А на пожегнанє трашечкы моцнійшого бжміня такій фольк змішаны
з електронічном музыком выконаньом зо сполу Ала ци добре намзнаного сєстренеґы тріо
з ємену пєсенка в языку арабскій под титулом Хана машху алі ємен
чы то тутай не єст ємен но не єст ємен бы єст
безкіднік Дякує слухачым єщы раз поздравям і Ала на пожеґна ґва міна
двай вайляны вай а як А давай пишу на Лемкого ЕС Мандец
Маска Ана Ма А якляє валик а до майлійшу зяляме Ана Машю
Алія кырю Ана Машю Аншу Аліємашу Алияме ва