Архів
лемківского радия

Ци Лемкы перетрывают тепер уж можеме повісти же так запрашам на другу част доповіди проф Анджея Зємбы яку выголосил в рамках фестівалю Парден Фестіваль Стрічы з жыдівском культуром подія тота проходила в днях од <unk> до <unk> серпня авґуста того рока Хоц проґрам того фестівалю зосереджат ся на жыдівскій традициі і культурі то все орґанізаторы пропонуют участником фестівальовых стріч цикль подій посвяченых выбраній етнічній або нацийональній меншыні яка жыє в сучасній Польщы Того рока цілый ден посвяченый был лемківскій меншыні Запрашам до выслуханя спомненой уж другой части обшырной прелекциі професора Анджея Зємбы з Ягайланьского Університету якій переслідил цілу історию Лемків Попереднім разом професор бесідувал м ін про мапу властиві про мапы розміщыня Лемків про волошскє осадництво етноґенезу Карпатскых Русинів ци про барску конфедерацию в другій остатній почуєте про історичний фундамент достоменности Русинів віру найперше православія пак грекокатолицизм і часы уніі на Лемковині проф Анджей Зємба оповіл про причыны вертаня Лемків до Православія в ХХ столітю як тіж про причыны покликаня апостольской адміністрациі Лемків Засиґналізувал як выглядало лемківскє облечыня ци лемківска загорода переслідул професиі якыма занимали ся Лемкы і поєдны села зреферувал лемківску еміґрацию з кінця ХХ почат ХХ столітя ци достоменностьовы процесы і выкликаны нима репресиі тыкаючы Лемків з ріжных стран прелеґент напоминул тіж траґічных подій звязаных з выганяньом а на закінчыня коротко омовил сучасный культурный світ Лемків вінчучы доповід словами же світ Лемків не згынул помимо тых страшливых катастроф якыма были подіі ІІ світовой войны і повоєнны выселіня Запрашам до слуханя Наталия Малецка Новак Як повіда єм в цитраз оповіді о засадничым елеменці культуры Лемку вчылі о Рускій Вєжы Руска віра то історичный фундамент тожсамости але жаден фундамент не траз вікі без змян і те пшемянового фундаменту нас дме нас нє інтересувать Почонтек то православіє Рускє православє те ны ікони котры ні вим скішли на Лемковщызне быт може з модернізуючы ся церкви Львова чы Камінца Чылуцка дівзгарзано уж том старшом модом нас она дісяй захвица ґє была мальована та вспаняла колекция ікон з Под Ґорлиц з Лося з Овчарні Вєме Быть напевно не на самій Лемковщыні быть може ді наветр далеко в Ґрециі православной чы в Москві в каждым разі те іконы были знай пятнастовєчне были зналезьоне в церквях лемковскых В іконостасах тых церкви дісяй знайдую ся в кільку колекциях паньствовых по ліквідациі Костьола уніцкого котры одзітсюл по православным богатство штукі церквевне і середньовіча і по ліквідациі в шымусовой з <unk> трафіли они до Санока до Ланцута на певін час до Нового Сонча Але православіє не было єдиным родаєм християньства котре доцірало на Лемковщысні в <unk> віку виджіме там вплывы навет ариянізму і Докладных реляций медже Лемками а протестантами втеды буйні розвіянцыми своі вплывы в Польсци не знаме на приклад же Іван Вапіньскій з руской родіны солтисі з Вапєнного был міністрем ци пасторем аряньскым на Сондинчызні Туж по реформациі зачала ся колейна велька зня на реліґінах в Польсце участны чы Уня Бжеска костюл православны зостал полунчены добровольным зєдночыньом з костьолем жымскым Не каждый Русін ся на то годжіл а звлаща ту на полудню была барз сильна опозиция і діецезиє рускє полудньове до уні бжескій не приступили цо вінце шляхта руска ся ту бунтувала а польска шляхта котра втеди мала очывісти єден інтерес сполечны з руском вальчом о ружны справы огульнопаньствове хентні перетів той уні Бжескій выстемпувала І мами цитат з діла Яна Щестного Гербурта Шляхціца з воєвудства Руского зданя о народі Рускій <unk> Коры спомина о такым своістым бунті перетівко уні чий о вистю кільку тисяци Руснаків бо так называно Русіну в тамтым часі руснаци з польскій на Венґры в околици Еґру і Сольнока ст власне ґенеза овых осадрускых на венже о котрых вспомял Богдан так стара уж сєденачна Е Унія прияла ся тых там ді была власнос біскупу в жымскокатолицкій а він в двох Виспах єдна на заході Фамянтами чий то паньство мушыньскє біскупа Краковскєго і друга на сході Лемковщызны чый власности біскупа жымскокатолицкого з Пшемысля Арешта Лемковщызны была надаль православна Бардо часто слушыме же Лемковщызна прияла унію враз з овом уніом жеском з <unk> р Нє Лемковщызна позостала православна а унія тутай зостала прията допіро Под конец віку <unk>ом <unk> а то дзякі тому же уж опінія шляхецка тій рускій шляхты православной дойжала до той зміны реліґійной єбіскуп пшемискій рускій біскуп іноценти Вінницкій же кутай візерунек видзіме здецидувал ся теж уніон з Костьолем жымскым фотписац нецо пізній золюто біскуп Львовскій І маме тутай панеґірик на честь біскупа Лаур несмертельности Ясні вельможного святой памінці быдуж посмертны панеґірик єґомости ойця Вінцентого Вініцкого написаны през певного Домініканіна Пшеора з Самбора і дедикуваны Кревному біскупа змарго Братанкови котрий был його настемцом на століци біскупів в Шемыслю Єжему Вінніцкому А він од той поры а він практичні в <unk> віку доперо Лемковщызна улега католицизациі Будуют ся структуры костьола уніцкого пізні званого грекокатолицкім Подкреслям том пізньом ґенезом уніі на Лемковщызні бо то бетлумачыло для чого Вєк по тем зачнут ся сентиментику православію в тым власні реґіоні Русі Тутай католицизм был наймолодший бинаймні так старий якы там далей на пулноци на дісійшый в Білоруси наприк Єщы за часу православных але тым барді за часу католицкых церквіє лемковскє ты пиякны древняне церкви о котрых бемещы дісай слухать были фундованы през власті цілішляхецкій навет през біскупув жымскокатолицкій І тудай акурат маме Кремпну де первотна церкви по вызваньом св Космы і Дамяна зостала застопіона новом уфундуваном през свынного ксєнця Кароля Радзівіла панє Коханку в <unk> року По волі єднак патронат над церквями фактычне приносил ся з власти цилізємскых хоц оні го заховали аж о ІІ войны свойой інформальны на Люд Божы Тен Люд Божы зачал уж фундоват і оздаблят своє церквє в ХХ віку в церкві в Кремпні прибыла нова пінкна оздоба іконостас уфундуваны уж през самых вірных Так выглядала сіть парафіяльна децезиі грекокатолицкій пшенискє в Iполові ХІХ віку показуєм для того жебы сте Паньсво зобачыли як ґенсто было тых церкві бо костю Рускій мал іны стосунок до послугі дуж пастерскій ніж костю лаціньскій Костю лаціньскій будувал самодне незалежно од вірных парафіє дуже котре могли з складе чы з якій дотаций власти цілі зємскых утримать костю Ксєндза плебані на призвитым позімят москостю Рускій будовал навет мале парафіє єдновьоскове убогє вправді але близкє людові близкє парафіяном стонты костюл грекокатолицкій а вчесні православны мал ґенстійшом сіть парафіяльном ніж костюл жымскій Костюл рускій был моцно звязаны з жытьом ни парафіян был стале обецны немаль над содінь хоц сон розмаіты переказы на темат реліґійности Русін в Лемку некторы моям о тым же Но трактували том побожніст досыт формалістычні заховун власны систем норм обычайовых выкрачаючых ченсто поза приказаня костєльне Жебы докончыть т вонтек реліґійны і оповіді о пшемянах якы настемпували муше ся пересунут в часі аж до віку <unk> Понадте дівнастовычных істориі о котрых бенщы мувіл і оповідіть як выглдало поврацанє Лемків до Старий православной Віры о околичностях політичных того поврацаня за хвиле Хы тараз тылько накрисліть ґловне пункты того процесу повороту а засаднійчым пунктом то вєц в Тыляві <unk> листопада <unk> р Лемковщызна єст люж честом неподлеґлой Польскій До Ітлявы приєхал теди біскуп православны з Америкы Адам Філіповскій тый был выхованый в Ґаліциі бо ту ся уроджіл родінє грекокатолицкій але власні одчуваючий симпатию до православія Так навясемовиц у Адам Філіповскій єст абсольентем выхованкєм Університету Яґіроньского бо кончыл студия в Кракові а потем выбрал ни поволанє капланьскє Поніваж так сильна была пресия Лемку тынскнота до той старій Рускій віры православній віяры він в найблизшых колейных лятах шереґінных в сій парафі околичных котрых тутай мам лістым вымінюном зачало оглашат конверсиі на православіє Сконто ся брало бенде о тым єщы за хвильы але тутай засиґналізує поніваж костюл грекокатолицкій в тым часі ставал ся нажом твожыня народовости тожсамости народовий украіньскій а лемкові ся з тым проґрамым народовым украіньскій небоділи чули свойо одрымбност одмінност і шукали інной формы жебы том свойом тожсамост ухроніть же пропаґандом украінізму оджуцали пробощув украіньскых присыланых з Ґаліциі сходній і шукали собі інных ксенжы православных неважне сконт навет з Віленщызны З Любельщызны чы з Америкі кжы годіли ся іх обслугівать дуж пастырско в рамах парафій православных они повставали были єщы убожше бо уж зупелні на утриманю вірных маєнткы костєльне зосталы при Кощыде грекокатолицкій так же церквє Поніваж цес означал но револьты пожонтку сполечного так же паньство польскє ся тым заінтересувало костюл католицкій Ватикан папєство і в <unk> року Папєжы Пілс Єднастич і Ахіллес Ратті котрый вчесній был нунцюшем в Польсци і знал добже околичности конфлікту мідзи Русинами на тле справы народовой здецидувал ся ствожыть одромбном діецезийом для Лемків жебы ухроніть іх католицизм жебы уж през костю католицкій не шла пропаґанда ні міла Лемком народовостьова політычна і так повстала адміністрация апостольска Лемковщызны І ту видзіме двох першых адміністраторів апостольскій Кєндза Базлеґо Машцюха котры з мар <unk> туде го відзіме на тракцє процесиі в святой Йордану в Саноку бом резидувал в Саноку в найблизшым вякшым місці Лемковщызны а другій по його смерті то Якуб Медведскій котры резидувал в Рыманові джкі помоци властіля Рыманова Крабєґо Потоцкого І пастерскє посланє до Лемків написане през Базилиґо Мащюха обіцивало ім католицизм рускій але без тей украіньскій політычной пропаґанды і шематизм клеру грекокатолицкого Лемковщызны перше офіцияльне выданіє тей діоцезі лемковскій Жытє реліґійне Лемку было чымснізвыкле іскокым оно уж ондало іх быт цодзєнне длятого те валькы о костю были такє зажарте А очывісти Лемкові были розмайці і хоц вельком рольом одґрывал клер духовінство была теж війска старшызна блі хлопі звыклі і тераз пора оповід ніцо в стосунках сповечны всюд Лемку Обшем цофнуєм ся Найпер о клеже о духовіньстві Костюл рускій не знал целібату Длятого то духовіньство было чымс родаю еліти інтеліґенцкій для Русінів і ту видзіме на Здєнцю єдно з такых родін кєнжовскій Родіна Сембратовичу адміністратор парафіі в Ростоце Велькій і в Добрей Леон Сембратович з жоном Юлийом з Мышковскій котра теж очывісти была цурком Ксєндза пробоща в Пірґжынци В охочыню своіх свойого потомства віле тых діці было а з них черех сынів теж зостало кєжні а пінь цурек вышло замож за ксінжы А він был то роцай кляму цала та ґрупа ксяжовска была спокревньона женьоно ся мідзи собом Але поволі тен клер уж одходіл од вірных ставал ся інтеліґенцийом сенсє новочесным займували ґо велькы справы нектужы сынове шли кшталціт ся в заводах світскій Лемкове зоставалі з собом Клер барзо често выберал інны опциє тожсамостьове польском або украіньском Плебанє были надаль єднак осроткєм жытя вспільнотового то были скромне плебаніє так як на тым на тій ілюстрациі плебаня з Баньковий часами навет древняне Єдина вякша плебаня то криніца дзі Крениця авансувала на място уздровискове там побудувано роджей палацику вр для плебана грекокатолицкого Але лемковє вянкшості блі хлопами ту з колиі видіме лемковском родіны хлопском теж як кєнжовскє вельозєтна Тым разом з Поврозніка родіна отец мзвоєнны Тедіці з Жадка авансували сполечні тедіці з Жадка шли до шкул То были родіны котрых дзідічоно завут хлопскій рольничы пастерскій і парещы інных фотоґрафій показуючых Лемкув в іх строях о котрых нестети уж не будемовил бо часу мам нівє Але видзіме те характеристичне убраня на фотоґрафіі центральний та нажуцона на плеци меншызны Опонча на дні слотне і холоднійше з тыми характеристичными ренкавами котре были зашыте і служыли яко такє велькє поємне кєшынє Строє лемковскє ся ріжніцовали в залежности од реґіону те на заході збліжали ся до венґєрскых чы слох чы словацкых те на сході до бойковскій чы гуцульскій Были богаты в віку вчені правдоподовні скромнійше бо єднак позом жытя ся на всях лемковскых подносів хлопілівєнций засобув щеґульні пані могли ся выстроі купуюч ружны елементы до традицийного строю війскєґо в склепах маломястечковых натардах Дзякі тому были то строє барзій парадны очывісти на цодів бой уберано ся значні скромні то были строє вистьове найчыстій власні до церкви А так мешкалі хлопі То не были мурованы будинкы як в припадку плебані то были халупы теж одмінне де ході о кшталты в залежности од стреф вплыву культуровых мальованы дом з Лелюхова атрий видзіме тум поніжей має уж певне барзо сильне цехы дому війскіх з терену пулноцных венґєр а він словацкых дому А по правий маме выпосажыніє парадной Ізбы в хаті Лемковскій то єст хата з Команчы і плян такій хаты он муг ся трохы ріжніцуват в залежности од реґіону але складал ся з хыжы чы того місця центрального діж был пєц котра теж то хыжа мала своє заплече в портаці алькєжу сєнь зьоронца дом на пул по другій строні сєні хыжка така ізбамнійша Боіско діж уж складавано нажендя господарскє стайня пшыдому а з другій строны Возовня зазвычай без джві а він вшыткє важны елементы жытя родінного і господарского зебране в єдным тінґу то не была хата трудна до збудуваня Прикрывано єм єдным дахем ощензає в тын спосіб будульца а также і по тем направ Не было особных будинків господарчых те вшыт найважнійше містіли ся разом з мешканьом господажы Ґмовиме ж о господажах і господарованю кілька здань о заводах Лемкув те были ружны жедяс на вшыткым то были пастеже і мазяже часами каміняже але здажали ся также університетсци професорові біскупі а навет єден кардинал То были нажердя до цоденной працы в веншости Лемку властиві вшыты Лемкові навет ксенжа часами в тых дробных в єдных парафіях лемковскій пожыткували те нажендя же для нас со уж історичне забыткове але втеди становили реґулярне выпосажыня каждого господарства лемковскє Вєльо тихых наженді то доробек культуры пастерскій рольничый Поколень і Русинів і Не Русіну бо технікы рольніче ся розпшещыняли уж незалежні од того чы то были Ґуры ч то были Нізіны споровнесі осадніци Нізінні очывісте также осадництво німецкє трохи было поджек з Венґєр польскє выналязкій то вшытко служыло уяжняню той трудной ґлеби ґурскій Обок пастерства боєм Лемкові также управляли тото можна было управлять а він значий горше ґатункы збожа росліны котры могли м Урусь в кліматі суровым Надаль єднак підставовым заянцьом было пастерство оно давало пиньондзы І тутай маме певне цікаве зналезіско документ з початку віку <unk> нам показує як было зорґанізуване то господарство ним пастерскє і же абы узыскат з него зыск конечны был пошреднік опіц котрий купувал угодуване през Лемку в овце і є достарчал в дальше крає То єст свядецтво креховало ся в архівом паньствовым в оломунцу бо о о о о о Лумунєс в <unk> віку был місцем тарґу на Видло такым велькым центром гандльовым ді спендано Видло з Молдавіі Волощызны Ґаліциі Шльонска то было заплече для велькых мяст Австриі перед вшыткым для Вєдня Во муй супло місце як ґдебы переказу того шо ся уходувало в інных странах для людности мійскій моцом того свядецтва трого ніжей подні засвятчами Йозефа Найхера Купца з мяста Містка на жандані єґо котры купівшы у нас на ґроню поднім <unk> септембра єст Должыци Яворніку і Віслоку <unk> овіц <unk> а то в Должыци штук <unk> Яворніку штук <unk> штук <unk> Туре засвядчені яко справедливе і такове в каждым місцу єжей того потреба бесіньом стверджіт прижеками а для віяры лепше і вальору власным ту подписуєме ремками Датум <unk> паздірника <unk> Віслок Велькій і подні Юзеф Найхер купєц а поніваж Жыдовскій пописал ся по гыбрайску І святковє Антон Курдида і інні ктри ся підписували уж крижыками а на концу властіль Дзєдіц той то посвядчал і запевне писал трохи непорадным языкєм польскым А він бізнесы ту робили розмаіці послідніци як діс в рольництві Лемкови натомяс ґлувні ходовалі косілі і кобіты і меншызні Доіліте своє овце чы крови потым часто спшедавалі на тарґах нєнсо тых таргах близшых а вец в околицях Лемкощызны ґмяздечка такых як Ґорлице навет єщы в окресі мдзвоєнным также в часі ІІ войны св хотжто уж было трудне з увагі на розпожоджыня влад окупацийной німецкій Займували ся де жемьосламі бартне на приклад было свинне з камінярства Уж од віку <unk> там были каміньоломи там робіоно камінємуньскє жарна часами каплічкій кшыженны наґробкій будовано также м будовлены з каміня пясковіц было ґлуным суровцем То каміняство з Мартного было свинне вшыткы родины там мішканюце ся тым займували традицийні творили спулкы продуцентскє котре тіж кожыстали з послідніків бо по тым появляли ся напр Венґжы же транспортували готове уж обробєне камінне выробы ніраз далеко в ґлом Венґєр Подобне спецялізациі мали тіж інне всє лемковскє бо пастерство не выстарчало напр лосє стало ся свинне з Мазярства потем на Лемковщызні появит ся люде кры потрафіли выкорыстать місцевем боґатство ужыткуване през мазяжы з Лосявінскы ходіло тутай о поклады ропы нафтовой котра ся оказувала на поверхні зємі в постаті такых Баґєнекы збровіскы олеістай цєчы тром можна было теж спредават в целях господарчых і мазяже члі специялісті отой ці оленьстай наберали єй до ружных поємників і розвозілі по Ґаліциі часом доізджалі навет на Украіны в Росиє на Венґры А він з колеі мазярство было специяльностьом достарчало нецо додаткового заробку мешканцьом Лемком з Лося Але бивалі теж таты ктришли ся учыть то были найчы сынові ксянжы грекокатолицкій І ту маме два такы вшыклады Еміль Чырняньскій з Фльоринкі Син Кєнза Грекокатолицкого або ден професор геміі на Університі АҐільоньскій котра очывісті уж по тым вызналя собі місце до жытя всерд Поляків Был дядкєн Юзефа Ретінґера діянцого в Европі Заходній по другій войні святовій промотора ідеі зєдночной Европы А Валерий Яворскій теж з Фльоринкій сын інного пробоща грекокатолицкого там же стал ся професором медицины а його цурка вышла за пана Ольбрихта і вламатком чехз знаных люді ґенерала двух професорів єден з тых професорів внукув Лемка Валерого Яворского Ян Ольбрихт специялиста в медицині сондовий вробил собі назвиско популярне бо был святкєм експертом в знаным процесі ріты Ґордонови Ґордоновий вельвовє Але был тіж традицийный завуд для синів барзі амбітных мешканців Лемковщызны Ксєнжовскій як уж спомялем і ту теж бывали карєры біскупє а навет єдна кардинальска Маме тутай образ портрет кардинала Сільвестра Сембратовича митрополіты грекокатолицкого Львова тоты походжыл з Дешніци портрет мальованый през дебітного портретісте Александра Авґустиновича Ормяніна з походзыня То єден з нічных кардиналов ґаліцийскій в тым часі в його велькым значыню але до конця жытя не мовил поправном поправным языкєм Русинів в ґаліцийскій ци і по украіньску мовіл поправні по польску очывісте по лацінє певне по німецку а де мувіл по руску послугівал ся ґваром лемковском Тен кардинал был правдівым Лемкєм То не выстарчало треба было шукать іных способів на жытє Зачали ся вендрувкі І тудей маме мапы показуючом еміґрациі заробкове Русіну в Скарпат перед Іли близкє кєрункі а він з Росия Венґры нове провінциє монархіі габсбурскі на полудню на Балканах він Сербія Босня Герцговіна стонт дісяй Русіні в давній Югославі о той теж спомял Богдан Але найбарді популярным стал ся кєрунек заоцеанічний Члі до Америкы через гамбурґ найчый на такых власні статках на іх дольных покладах найгоршій клясі велькій менце за пиньонзе на котре складала ся цала родіна по лепшы хлеб по латвійшых хлеба он не был там в Америци латвійший і перше поколеня Русінів фым Лемковскій в Америце мусяли тяжко працувать в копальнях найчый Пенсильваніі зжадка в рольництві Шукали він новых заводів ставали ся новыми людзми в тым новым світі орґанізували ся там Не было там влады австриятскій не было костьола грекокатолицкого выборы ідове могли быть розмаіте а новий свят признал новочестне тожсамості народове вряч вымушал на тых еміґрантах узысканє власной свідомости Бо там іх питано А кім єстестє Мули єстесме з Ґаліциі єстесме з Австриі часами уві єстеме Поляками бо уважали же то лепше ніж признат ся до битя Лемкєм Єднак в міре уплыву часу і убоґациня ся ці Лемковє еміґранті в Америце за чый твожыть власны орґанізациі котрій мам здієнця такій орґанізациі котра ся называла Росийскє Лемковскє Стоваришыня бо то Расян было близкє по Янцю Русін а поінцьо Русін было обце Америце незнане він ся приписувано до росийскости Але найвикшом орґанізацийом Лемку в Америци стал ся Лемко Союз знаный потем также на Лемковщызні Прошу зобачыть тамто же зачынают ся указыват перше часописма лемковскє выдавництва розмаіте і смішне гумористичне бар поважне а з біґом часу также навет моноґрафіє місцовости з котрых Лемкові выізджали за оцеан як напр та брошура о псі Ганьчова тра почотками сво Дісяй так выґодают выдавництва Русіновкарпатскій в Америце і тутай маме таком можна повидіти штандаровом публикацию <unk>a<unk>er Наші люде Карпаторусіні і потомкові в Пулноцній Америци авторства вспомяного уж тутай поля Роберта Маґочєґо І часописмо русинокарпатскых американьскых выбра лем тутай окладкі тшех нумерів то сон посвянцены власні Лемко з Віршем о Лемках з Образом Нікіфора і з символем Ватры Лемковскій о котрий бенде єщы уміл То уж сом выдавництва повоєнным Но власні проблем Лемків русиньскых был такій в новой жевистости той новочесній Европє як і тыж Поляк чы Украінців чы Словаків Кім єстесми по взглядом народовым бо Европа діліла ся на народы А Лемкові были чымсь малым чы сом особным народом чы даж може честюм якогось векшого польского росийского чы украіньского Ружны были на те питаня одповіді были теж такє котры выходіли з самых Лемків і были такі котры бы ім поповідал свят зевнентны Спомялам уж о кєнзу Владиміже Хыляку То был найвыбітнійшый прозаік Лемковскій писал власні по лемковску Буджю том тожсамост Лемку в віку Буджіл єм также публикациє інных інтеліґентів лемковскій такій як Сьондз Пьольов Поляньскій мож як друго вымінят нестеты час нам на то не позваля А туж перед Іном святовом зачало ся указывать навет часописмо теж в краю мімо ружных утруднінь цензорскых З тым словем це стало ся уж тожсамостьом фундаментем тожсамости новочесной Лемко уж єст заакцептоване през полноства дотий поружывала окрисленя руснак Русін Як повіця лем были тож одповіді тожсамостьове в Новым Сончу дялал певін інтеліґенты назвискєм Мяворскій то был ужедник австрияцкій з Ґаліциі сходній походзів он розпочал акциі украіньско на Лемковщы закладаюц бурсем для учнів ґімназию в новосондецкій кжы походжіли з Русі а также орґанізациі Стоваришыня Ґосподарчы такы як Лемківскій Банк в Новым Сончу Єднак на то вшытко пришла война корам была першым катаклизмем для Лемків а то з увагі на то же іх тожсамост руска не подобала ся Австриі Сукцесы в діяльности украіньскій были слабы передшвойном свяшост інтеліґенциі лемковскій Віксєнжа старшызна війска хлопі также в цілій традициі Не одволивали ся до Русі до православія навет появили ся уж перші ксянжа православні діянци нелеґальне часом під прикрытьєм тожсамости грекокатолицкій До певного часу то русофільство як муно або москальофільство як ґорзивано в монархіі было толеруване хоц завше надзоруване і подійжливі трактуваны де пришла война з Росийом стало ся причыном переслядувань Песядуваня обєли найпер в людности котра мішкала в Ґаліциі войска австро венґірскє том людност трактували яко потенцияльных спілпрацовників арміі росийскій звлаща же і то была людност руска звлаща же і то бік ксенжа грекокатолици ци православні кжы для Венґра до жолнежа венґєрского ци австрияцкого то были попросту росия Шубініце стали ся елементем крайобразу Ґаліциі На тых шубініцах вєшано вшыткіх подійжаных бабы хлопів війскых злапаных припадково выросткы пришли на тарґ імовили по руску але теж здажали ся о репресиі вымєжены в конкретных люді М ін молодый ксьондз Максим Сандович <unk> вжесня <unk> р зостал повішоный на рынку в Ґорлицях Немальже цала родіна была втеди репресийонована за русофіскє як муно переконаня чы за переконаня же Лемкові не сон Украінцями не сом Поляками єст ім ближей до Росиі до Православія Дісяй то єст святы Косола православного В рочнице сет єґо смерці і в <unk> рочницем беатифікуваня в Ґорлицях няла місце велька урочыстост выношоно реліквіє святого Максима ґорлицкого бо так єст дісяй называны в костели православным Це в церемоніі участнічыл воєвода малопольскій представителя влад локальных біскупі цалы єпископат православны в Польсце в тым учестны біскуп православны ґорлицкій Паісюш його звєшник арцибіскуп пшемиско Новосондецкій Адам Але были теж прешлядуваня поза Лемковщызном сеткім Лемків а также іных Русінів а так же і Поляків і навет Жыдів арештованых яко особы подийжаны вывожено поза фронт далеко до обозув концентрацийных Австрия Іша ты обозы в Европі запровадзіла І тудей маме т найвяншый обуз Талергоф під ґрацем дісяй то єст пшещенжніістнуця фраґмент льотніц льотниска котры ся называ ґрац Талергоф кєдиж ту уміралі люде І то масово Привожені поджасы поарештуваня в рамах репресий до єщы неприготуваного місця ді дотрого будовано бараків в фатальных варунках санітарных Масово умєралі там люде слабші понімаж появили ся шытко хоробы за кажны Ґлуды мы заберал теж офяры До дня дісійшого Талерхоф єст символем такы моцным для Лемків як голокауст для Жыдів То было родай заґлады іх еліты бо всюд арештуваных знайдували ся ґлувні ксянжа інтеліґенці научыленочко вісци ора старшызна ґмінна оніблі найбардій одыжані І до дня дісійшого целебраны сон ручнице і ружнеінне выдажыня звязане з ны Талергофом Офяры Талергофу сут отачаны холдем памінцьом до днясійшого одбываючы очыстости на гробах офір Талергофу При упамятнінях Талергофу кы сон зношены в ріжных місцях Лемковщызны а так же поза Лемковщызном найвекшый помнік Талергофскій был знісоны в окресі моєнным в Львові на приклад Война ся скончыла або рачей кончыла в рокы <unk> цесар Кароль Жуцю гасло досыт демаґоґічне до вшыткых своіх людив бы ся орґанізували Те люди взяли то гасло на порочы также Русіні лемкости за чый твожыть рады Рады Рускє поставали в ружных місцовостях м ін во Фльоринце в Креніци аж по Команче Вокул двух такых раду росла леґенда пасті є так трохи дописана уж по І войні святовой же были оне почоткєм лемковскій тожсамости політичной же были орґанізациями паньства лемковского Небарз видзяно єщы всюд Русінів якє то паньство ма быти лемковскє Те рады звлаща во Фльоринци і в Креніци оптували за прилончыньом до Чехословациі а рада в Команчы мысляла о тым жебы ся прилончыть до Украіны котра втеди повставала тій Заходньо Украіньскій Республикі Людовій Потым пришли очывісти репресиє зо страны мып паньства польского при чым не были оне порунивальны до опресиі австриятскій напк ділаче Рады Рускій во Фльоринце зостали арештовані уж мы властівє нецо пізній в <unk> року кєди была война з Звьозкєм Совітскій Поставлені перед сондом в Новым Сончу прокуратор очывісти і оскаржал але без вільшого переконаня зас лавніци і сендзял знали же ніц такого ся велького не стало Русінів і право ся зорґанізувать не били антипольсы і вшыткых подсондных одеслано до Дому унівіньовых І так зачал ся пчеростатній розділ свята Лемків чы і друга жеч посполіта Споро політиків паньство польскє усілувало взмоцніт слояльност політичном Лемків не нарушаюч іх тожсамости чы орґанізовано урочыстості пропаньствове зваща по <unk> року в часі жонду Юзефа Пюского обозу санациі Старано ся уповшехніть рочніце паньствове такє як чымай старано ся позыскать орґанізациє лемковскє до руху ґуралі польскых ґуралій збіранцых ся на зяздах з Ємґурскій нам што в Кракові в р Лемкове ґоджілі ся на те пропозициє участничылі в тых урчыстостях бо єдночасне польскє паньство котре ся обавляло ревізийонізму украіньского котре ся обавляло тероризму нацийоналізму украіньского узнало же бей для стабільности паньствой в тым реґіоні поперат тож самос лемковском може ще висот тых попшедніх сляйду І длятого паньство польскє поперало розвий языка лемковского провало ґу до шкул Попірало выдавані ґазет пропаґуюнцых тож самост лемковском навязуючых титулем до тій передвоєнной а він знув зачал ся указывать указуват ся часописмо Лемко Вспірано економічні блюдност лемковском і єдночасні перешкадзано зо страны паньства в провадзыню тутай діяльности украіньскій Але Украінци о смі єднак полкнуло в тракци тихы тутай был фраґмент строны першой документу в тій рамце котра туди єстети єст пуста документу написаного лісту написаного през украіньску орґанізацию освятово Просвіта ве Львовє до нацийоналістичной орґанізациі украіньскій в Канаді стрілецка громада Отужшы дзілатше украіньсци во Львові поволали Комісию Лемковском чы о им товаристві Просвітаны та орґанізация старала ся з колеі протівцялать акциі польскій пропаґунц акциі украіньском А він помагано учньом Лемковскым зарвно узыскать освяты в школі середній бо родины лемковскє были убогє він така помоч была міле відзяма чы теж на університеті Єдночасні достарчано там ольбыньом масом публикаций ксьожек часописм Украінци теж выдавалі часописмо для Лемків оно ся называло Наш Лемко чы украіньскій Лемко І маме но уж приклады овой діяльности чыж скуткі также овой діяльности украіньскій Єден з такых молодых Лемків барз Дольны был Богдан Ігор Антонич з Новіци достал ся на Університет вельовє там ся стал ділачом украіньскым але был тиж барзо вражливым поетом котры зоставіл умар барзо молодо на Ґожліце зоставил кілька то міку віршы А ґлувным орґанізаторем той діяльности культуральной проукраіньскій на Лемковщызні был інным недялач теж з Лемковщызны уважаючый ся за Украінця Юлиян Тарнович Автор шереґу ксьонжечечек написаных популярні і розжутаных Украі по Лемковщыні єще до лят ІІ войны свой Поляци также такє публикациє уповшехнялі повставали з меценату Паньствового проґрамы Бабавчы і ту виджіме кілька ефектів тых проґрамів ци ксьожкы Краковскій історичкій Кристины Пєрадзкій о гісториі Лемковщызны розправем двох языкознавцув Поляка і Украінця о поґраницю лемковско Бойковскій власно той таємничой граници сходній і збєре ґружных артикулів о Лемковщызні зредаґуваных през учоных і публицистув польскых то бы з колеі публикацию повшехняюце переконаня о тым же Лемковщызна єст особна лемковска што то Русіні але не Украінци Русіні пропольсци А в тым вшыткым былі Лемкове крузы пробували корыстать з того окресу для сібє прихыльного Руска Бурса уж тоды дзялала мяла своіх научытелів опікуну і выхованку в ту відзімы Здєнцє честі персонелю бурсы і якогось фраґменту іхы выхованку в року <unk> А найістотнійшым хыба діячем культуры лемковскій в тым часі был Методи Трохановскій З Бінчаровей научытель візінь Талергофу спурґанізатор Руской Рады в Креници в <unk> р очывісти протівник акциі украінізацийной ділач Лемко Союзу і автор першого подрынчника школьного впродзоного до шкул польскых Паньствовых лемковского букварач і лементажа онтежыдаґувал ґазету котрой вспомнял лем Лемко потем был офіром репресиі украіньско німецкій в часі ІІ ІІ в IV р был высєдльоный із марюш во Вроцлавію Заґлада пришла з ІІ войном Св То была напівокупация німецка акция украінізацийна а потем пересідленя Акция украінізацийна была найбарді дотклива Німци уфалі своім украіньскым дорадцом і предесткым найвыбітнійшому з них Володимирови Кубічовичовичовичовичовичови ты ся уроджіл в Новым Сончу а чловік в родіє польско украіньскій не был Лемкєм котрий переводничыл украіньскому комітетові Центральному в Кракові Стал ся ґлавным орґанізаторем акциі украінізацийной зарвно на Лемкощызні як і на гемщызні то єще перед рокім <unk> чы і перед бубух войны німецко совітскій Уповшено публикациє Тарновича але перед вышыткым При помоци поліциі німецкій розправляно ся з ділачами лемковскій наступіли арешты і вывуска той еліты лемковскій часами до Аушвітз часами до якого місця одособліня на штат в Кєльцах Были дале од Лемковщыны орґанізовано ім теж Акци Реліґійном костєльном Третім адміністратором Апостольскій в Лемковщыны зостал давный офіцер украіньскій Александер Маліновскій Ксонз грекокатолицкій ты барзо моцно звязаны з коляборацийом з назістами німецкіми Туповідзіме сценіє щеґульней кєди пшед церквретолицком Саноку враз з охотниками до дівізиі Сгаличына очекує на німецкєго назістем Але теж поніва уж вєдзяно кубович вєдзял чез Лемку в непожуці православя заінтересувано ся зорґанізуваньом специяльной структуры костєльной православной котра бы тежы украінізувала в тым целю Украінци вышукали духовного З Волиня теж было го офіцера украіньского в часу ІІ св Петра Вдівідом Руденкем он уж был тым часі ксєндзем православным архімандритом везвано ґо до гелма ді резидувал біскуп Православны Украінеци Бардо Здесидуваны там сієхал Кубійович і там кандидата на пришлого біскупа Православного Лемковщызны переслухано і вымушено на нім подписані власні такій лоялькій Ґдибы м м м м м м міл зостать біскупем Краковско Лемковскым то бендом дзялал на жеч народу украіньского і буде послужны докторови Кубійовичови і вому власні біскупови гемскєму гілярьонови Охєнце был ґлувным орґанізаторем Акциі православія украіньского в ґенеральным ґубернаторстві Тен документ перетрвал до нашых часів яко довуд овей ім імферич інтриґі украіньскій при ужытю православія і ту видзіме сцены з консекрациі архімандриты Петра Видибіды Руденкі на православного арцибіскупа Лемко Скокраковского Та консекрация одбыла ся в Собоже Катедральным в Варшаві на Прадзе лю в обецности єпископату православного котрый ченьстьово дялал добровольні так ґад арцєпископ Охієнко а ченстьово под примусом якы біскупі єщы передвоєнні звязані давній поставом рояльном вецпаньства польского А седібом арцибіскупства Лемковского стал ся Кракув ді уж розправили ся Німци з Жыдами і зужывали іх власност м ін синаґоґа Хавадра ім Чы у ліци шпітальный зостала переказана арцибіскупові Палядюшові бо такій не прил Відіна Руденко і стала ся церквом катедральном архіпискупства Кракоско Лемковского До дня дісійшого в тым будинку знайдує ся церкв православным Ружны експерименты расове в Предсємзі Німци над людностьом ґенерального Ґубернаторства жебы упорат ся з поділами котры хтяно выкорыстать для ствожыня чести людности Німцу шукано такых расовых типів темном пасовать до народу німицкого а інне мали быти ізолюване ліквідуване бонь перекштоне варсти Невольничном м інты баданя расове проваджены през працовників в секциі расовей <unk>e Німецкого Інституту Прац на сході котры заступил Університ Яґільоньскій одбывали ся также во сях Лемковскій Под Команчом в Ганьчовий тутай маме щыґульны лісты чыла нотаткым службовом спожоджаном през єдно з тых бадачек походзня зо що австрияцкого з Ганьчовий Опур честі споєчности был знов барзо сильный так змогли сме працувать єдині з помоцом стражы гранічной і поліциі Очывісти знову была м полжыва зо встєклости Люде самі в собі были інтересуючы можна было дострец сильны всходні компонент ружнілі ся од Поляків ідат суд них тип направды примітивны сходні і сходньобалтицкій Выв словяньскій выґрива над днинарскым чысты елементы динарскє не сво на першы пляны Віншост тых люді то нещестлива мішанка в Сходньоевропейчыка з елементами динарскій поґарда і бута німецка А то єст ефект тых бадань з Дєнця з околіц Ганьчовий Команчы кры заховали ся в позосталостях по інституці німецкой працы на Сході дісяй сом приховуваны архівом Університету Яґілоньского То были баданя антрополоґічны ніжоно важоно описувано робино з дєнця але дзянкі тому заховали ся тважы Лемку Туж перед іх ліквідацийом през пересідленя які знищыли Лемковщызны Но власні перше бы і в пересєдны на всхуд зачали ся єщы оне в лятах войні святовой IҐ войні святовой але взмогли по єй закончыню в рамах димяны людности польскій зо сходу она єхала до Польскій а украіньскій біалорускій літевскій з Заходу з Польскій оніхали до Републік Совітскых В тым выпадку Лемкові міліт быти пересєдлені на украіны совітском те пересєдленя на Украіны совітском трвали в лятах <unk> Лемкове ся довіділи же теж мают быти пересєдлені прошле зауважыт документы пересєдленьче выразній одружняли од Украінців народовос украіньска і руска на дясі Лемкові а він втені міно де ходзя о владзе комуністичне в Польсце жадного злудзеня же Лемкові то сон тежы Украінци розружняно ты дві ґрупы народове Мілі ся зглосі на то добровольне жекомо присідленя і так выґодали сцены евакуациі людности вейскій з Вілю всі Не вшысты очывісти давали ся высєдліть але ты высідленя обєли навет найбарді заходнє реґіоны Лемковщызны часто товаришыли ім примусове вымушене освядчыня котры вранч просіли о пересєдленє як тотре ту відзіны скєруване до Хурщова і пописане през Вуйту в Шляхтове Іяворе а він привудцу сполечности Лемковскій на Русі Шляховскій Але то неправда же Лемкові ціліт візджаш на сход жегнали ся з жалем з тым і місцями в котрых розвіяло ся іх жытя од віку свячы о тым в напис в языку рускым котры віднял на подмурувце дому Мушынце подновну сончу тлумачыт о польскій жегнай родінны домку жегнай родінна воско Мушынко жегнай віска млодежы жеґнайте вшысци і дата Мушынка <unk> рок Крутце єднак та решта Лемку котра оцаляла теж няла улец депортациі але в інным кєрунку А то з уваґі на то же на обшарах называных през Украінцив Закерзоньом бо хоціло ту о лініє в єщы з <unk> року Звязана та лінія была называна лінійом Керзона од назвиска Міністра справ заграничных велькій Британіі То были обшары котры позыстали веденовых умовив мзипаньствовых м Звязкому Совітскій а польском комуністичном построєпольскій Але Украінци уважали є за фраґменты Украіны і очыкуюч на Четьом Войны свовадзоно теж подобні як на тых обшарах котры вешли в склад Звязку Совітского партизанткы а він появила ся м тутай на Лемковщызні Доперо по другій войні святовой в вікшым сильнійшым выданю орґанізация украіньскых нацийоналістів і украіньска Агня Повстанча Лемкові были вербовані до тых структур так як в часі ІІ войны святовой вербованой до партизанткі польскій так тераз вербованой до партизанткі украіньскій І неважне направды чы шлі добровольні чы под примусом неважне чы все лемковскє оддавали жывності і убраня партизантом украіньскым добровольні ци под примусам та людност была уважана през довуцуфы валькій на тым обшари за людност симпатизуюця ци вспілпрацуюця з УПА а в каждым разі за опертє сполечне для УПА І то был повуд Заґлады Лемковщызны Заґлады котра прияла назвем Акция Вісла Тутай маме фотоґрафіі ґенерала совітского котрий привюз з Москвы полеценіє перепровадзеня акциі выседленчий Сталін узнал же не даст ся розправит си з нацийоналістами украіньскыми ктры вальчыли воку Львова чы Станіславова без ліквідациі друк комунікациі з Заходем те дробішли през Польскы власні перез Лемковщызну чез Чехословациє до свята котрый был уж по тій другій стріні железной Куртины Остапстеца уроджены в Команчы в <unk> р жолніж украіньскій арміі ґалицийскы з часу в І потем армія Червона ґенерал совітскій выделеґуваны до Польскій і служонцы ту в структурах тзв людового войска польского то он привюз з Москвы залеценіє перепровадзятой акциі польскы ґенералє то розвінелі і так приготовано депортация людности цивільной котра мала улатвіть очыщынє терену і ліквідация структур он і УПА Довудцом тій акциі стал ся Стефан Моссор З питном картом спжед войны але потем коляборуюнций з комуністами в Польсце яко ґенерал бриґады стал ся полномоцникєм жонду до справ акциі пересєдленя людности украіньскій і валькы СУПА был довудцом ґрупы Операцийний Вісла Ту видзіме кєрункі высєдня людности рускій і украіньскій онешли в ружных в ружны страны так званых зєм одзысканых на пулноц і на заход і на заход Лемкові были депортувані ґлувні на Шльонс і на Зіми Любузском А то дорадци чы застемци Мосора Юлиюш Гібнер ґен Юж Гібнер і ґнерол Гжеґош Корчыньскій То направды мала сатисфакция для Лемків же ті кры потем орґанізували знищыня іх ойчызны были офярами переслядувань Сталіновскых бо нектуры з тых ґенералів пошли до вязіня з розказу своіх комуністичных довудцув Натомаст траґедия Лемковив позостала мимо то неукарана выседляно іх примусово збєрано в ружных пунктах в шінях колейовых ладувано до потягу і вывожено на сльонскым обце нізінны строны поза ґуры туриджылі в інны варункы культурове І там розсєдляно в малых ґрупках по кілька родін в ріжных місцовостях абы не могли утримувать вєнзі сполечностьовий аби ся шыбче засимілювали нектуры трафили до обозу в Явожні обозу концентрацийного одзіченого през комуністу по Німцах В тым явожнє притримувано особы подижаны о спілпрацы з УПА Віншіст них была невінна потым зысківали звольніня і шлі всляд за своіми родінами теж поза Лемковщызном І той мале заскорчыня може для нікторых яка была реакция людзі може небезпосередньо звязаных з выдажынями того часу і місця Єнджей Ґєртиг Назвиско символ для скрайной польскій правідци але ту треба повіді справедливє єдины голос моцны солідны доносны голос польскій прецівко акциі Вісла о грошужы опубликуваний в Лондині барз обшырні описал том акциєм показал єй консеквенциі для людности рускій і показал несправедливост выжоном през влады комуністичным Ізыґмунд Бавман котрий діся єст знаный яко постмодерніста лем втеди працувал на жеч акциі Вісла на жеч пропаґанды в тым сеґменті войскы комуністичных Тре были найбардій зловещы тре выжіли найвецей шкоды людности Лемковскій в тракці акциі Корпус Безпеченства Вевнентного То для людности лемковскій не майже то само цо для Европы окупаной през Німцу в Ґе По <unk> року Діаспора Лемковска в Америце пробувала одвуціть скуткі Акциі Вісла і тутай маме приклад такій акциі політичной і помоцовой провадженой през Лемко Союз в Америце Петрдий зорґанізувал навет специяльном місиє до Москви до Варшавы розмакругвал розмавлят в польсы з Ґомулком сонджю же нове влады одвруцом тот зроблі Сталіністі не удало му ся дочыть же Ґомулкі найвыже дотарыл на щебель Міністра справ заграничных міністра рапатского крего узнал ша представителя старей польскій тий передвоєнний з триму ся добре розмавляло котрый розуміл также несправедливост потрактуваня Русинів Лемковскых яко спілпрацовників УПА але очывісті не мал такых моци такых вплывув жебы одвуціть скуткы акциі Вісла Датого Лемкові мусіли ся погоджіт з Лосом хоц пробували врацат ньом Лемковщызном уж ся загосподаровывалі на новых землях найчыщей на Шльонску там засєвали поля там збірали пльоны там роділи ся іх діці там ся женіли і там пробували одбудовивать своє жытє реліґійне І там уж позосталі в векшости до дня дісійшого Але тенскнілі зарно шльонску як ці выселені на Украіны совітском за свойом знищеном ойчызном за Лемковщызном за Лемковином і ту єст вірш написаный през найлюбітнійшого поета лемковского тамтого часу Івана Русенко той был єдным з тых замішанців вых походжю з Красний А змару на Украіні в Королювцем Я родил ся твоім сыном Доля моя бідна Ілюблю тя Лемковино моя мати рідна бо цим годен позабути на сухірску красу і смерекы і поляны де ся уці уці пасут В ґваже лемковскє писаны віршы сут дісій класиком поезиі народовий лемковскій А то ся діяло з культуровым дітством Лемків на Лемковщызні руйна По <unk> року повызво ім тых на фраґментаричне одзысканє підмотовости в рамах ґрупы мішосовий украіньскій могли публикуват ся особі на Лемковскій Столінце в періодику Украіньскым вдаваным в Варшаві ді очывісти пробувано іх украінізувать з том на тым може трудно видочным здєнцю з той ґазеты маме портрет Тараса Шевченків поеты народовиго украіньского котрый был пропаґаный яко также поета Лемковскій Як повіт лем і на шльоску в ріжных місцях одраджало ся жытє лемковскє ту видзіме Міхалов з церквом ужондзоном на взур Лемковскій і теж там ді можна было на Старій ойчызні пробувано ся одбудовивать зарво версиі грекокатолицкій як і православний В жем знов костьо грекокатолицкій рачей служыл Лемком орієнтациі украіньскій а тым православным ставал ся костьолем приязным для Лемків бо неутральным взглядом поділу етнічны Команчы на тым тле дошло навет до спору вевнентных так же в інных місцовостях нектужы Лемкові оптували за грекокатолицизмем іхозі док святынь жымскокатолицкій а де могли то одбудовывалі одзысківалі або одбудувивали своє церкви грекокатолицкє А православні теж прували ся зорґанізувать латві ім было в лятах комунізму бо Варшава зґадзала ся на реконструкцию структур Костьола Православного на Лемковщызні очывісті зґадзала ся бо узыскала ато зводы з Москвы а навет залеценя жебы так громіть В Креници очывісти в лятах уж по племенах солідарностьовых так же з малютків ґрупі <unk>особой одразала ся парафія православна очывідні было мови о высысканю давных будинків треба ся было наново побудувать Таком будове подимувано збірно фундушы сполечне позысківано діаспора американьском і так одрадзали ся структуры материяльне культуры лемковскій але переде вшыткым духове І тудей мушы єщы вспомнеть наконец о істориі зесполу Лемковина а встемпем до тій оповістні бє вірш Єжеґо Харасимовича котрий Лемку барзо покохал а члове тотна милост і спорогы ім посвянціл м ін тын вірш о заложытелю зесполу Лемковина Роспаві Трохановскій ґурі люде з неба сход Трохановскы провадзом басы през вєсь вьодом як нідзвідзя як ястшом з кшывци плачом то славко граз кшыпце тыма смикєм загача щыти дальше а бас Пьотра як віхер видима ванє на церкві в Бєлянце Не мам уж часу жебы перечытать т слайд я ґовім Лемковина роділа ся в велькых трудностях цалковитє в аматорскій варунках одбывала прубы в шокє в стодоле люде зізджали ся з цалой Польскій з тых ружных діаспор трохановскій цвідчыл орґанізувал прислухівал Його жона готовала шылас троє вшысты працували цале роджіны і так збудовано першы вспанялы зеспул Хур Лемковина котры зачал концентрувать концертуват в ріжных місцях Также на Шльоску і вшыткє ты концерты были велькым выдажыньом бы пшеломемы Учутьовым емоцийональным Чекано на тензеспу ніраз годжінами не хтяно го выпустіть зо мікові тже были справні власной культуры врешты єй одзысківали і слухали те своє нуты те своє пісні познавали свій фольклор і в тын спосіб одбудовывалі вязі медже собом А зеспул трафіл навет до Америкы Е ді очывісти приято т ентузиястичне был жывым доводом на то же лемковскос істнує же уж нема вправді тых хат і тых церквєвек често ж нема але сон люде єст язык єст пєснь єст культура І так зачала ся істория Ватр Лемковскій чы і такых фестівалів етнічных Троханосци перше зорґанізувані та Ватра найтри была власні в ремках зо сполу Лемковина он был орґанізаторем офіцияльным і збєралі ся на тых дорочных зяздах Лемкові з цалого свята перед вшыткым з Польскій по кілька тисяци осліб І то было наново святовані свойой лемковскій тожсамости вдажынє котре ніраз приврацало людям свідомост народову Сам ся сталем причыном хыба ніхцонци контракциі украіньскій Поніваж трафілем на конференциє о Лемках зорґанізуваном шамериканьского учоного Поля Беста досыт далеко по Гонолюлюлюлюлюлюлюлюлюлюлюлюлюлюлю Акурат там было вякше выдачні наукове і зобралі сме ся на такім панелю посвянцоным культуры Лемковскій Попрошоным през Мація Козловского редактора Тигодніка Повшехного написалем о тым артикулі до Тыґодніка Повшехного І то хыба был не єден блонд але певні і так бы ся стало тото ся стало по темнови ся артикул заалярмувал орґанізациє украіньскє полемікі з тым артикулом котрий мовіл о тым же Лемкове со і же сут ріжны опциі тожсамосовы всюд Лемків Занепокоіл діячы украіньскых на цалым світі в прасі украіньскій указывали ся полемікі і подіто акциє перетівко чловековій ідеолоґіі котром уважано зайбай зловішом диходзю Лемку То єст власні професор Поль Роберт Маґочі котрий был авторем овей зловєшый ведук сявачыв украіньскых ідеолоґій ідеолоґій краміла же Русіні в Карпатах сут чым народом сходньословяньскій русінами карпатскій одмінными од Росян од Біалосінів і од Украінців же не сон русофілямі але маю власну тожсамост і в обрямі того народу міщан ся также Лемковіч і Русіні з Ґуркарпатскых в Польсце і од той поры зачала ся двуніткова двумы Двояка Діяльност культуральна лемковска єдна в рамах культуры украіньскій друга лем лемковска тылько лемковска Ватра зорґанізувана през Лемковины і браті Трохановскій зостала приєнта през орґанізациі украіньскій дісяй одбыва ся в Ждыні єст споткань Украінцу вораз Лемків уважаючых ся за Украінцив натомяс Вартра Лемковска лем Лемковска чносла ся на Обчызны на Шльонск до Міхалова і там теж то року спотыкают ся Лемкові яко особный народ Тых хыл Ватры і ріжных інных споткань єст значні віницей Ружні ся называют в ріжных місцях Шльонска і Лемковщызны ся дісі одбивают Позесполя Лемковина позосталы єщы якій сі яка континуация але діс єс є
ле ружных орґанізаций ружных зосполув тре пробую в музыци побуджіть перешлост культуры лемковскій і учыніть си том перешлос атракцийном для теражнійшости і збудоват з них лемковском вшышлост І ту хтіл бым показать кілька сляйдув те ове зесполы презентую то єст направды малюткій выбур Єст тых зыслов значні вінсий оне часами ся твожом люб упадают бо то вшытко залеже од енерґіі людскій од таленту котре відомо по тым треба жыти жытьом дорослым часто уж не можна ся посвячіть такій діяльности музычной але Палочка єст переказувана до настемпных і настепных зосполув і ты зосполы сун зарвно м лемковскє як і украіньскє огульнолемковскє і лем лемковскє ділают в них ґлувні люде молодзі інспіруюнцы ся культуром лемковском і то хыва в ній єст найважнійше Вельвоє так же істнут такє капеле котре том музыкы лемковском прубум ожывіть зупелні новий спосіб Указуют ся розмаіты часописма єст іх значні вінце тож єст час єдного чы двох титулов трудно іх навет злічыть Они теж мают ріжны жывот хутші душы мают ружне орієнтациє політычне але знов найважнійше же том лемковскос якось одрадзаю і цементує І то зарво в Польсци як і на Украіні діван Красовскій ружні жыюнцы бадач культуры Лемковскій започаткувал знов висы розмаітых публикаций украі проукраіньскій єст выдаване антоничы А вшытко ся точы надаль вокул Лемковщызны Та Лемковщызна єст діся і ужы честом польскій але лемковскось враца там в розмаітый спосіб хотяж бы в назвах двоязычных некотрых місцевости хотяж бы в постаті Рускій Бурсы в Ґорлицях а преде вшыткым в постаті поезіі бо культура лемковска дісіт о ґлувне поеці тац як Петро Трохановскій ужваючым псевдоніму Мурянка того цитувала єм на початку мойой презентациі Таци як Федорґочно власвито он мній єст поетом він цей діячем культуральным етноґрафом орґанізаторем музеум приватного музеум в Зындрановій Тац як Павел Стефановскій тац як Гелена Дуць Файфер котра поезиє управля обок наукій бо єст єдночасні професором Університету Яґіляньского ім проваджі лемкознавство Краковскє Тац як Владислав Драбан єдны з спулавторів концепциі Ватры Лемковскій Стомту тайґо видзіме ґди запаля ватрем на єдным з першых споткань фестівалі культуры Лемковскій Є значні вінцей тых поетів і писажы Ярослав Зволіньскій сен Мадзелян Адам Барна Стефаня Трохановска сон теж історици такци як Богдан Горбаль діяньс в Станах Зєдночыных але Лемко зельонска абсольвент доктор університету Вроцлавского автор дисертациі о Лемках історичных і автор такого поставого поденчника до лемкознавства же недавно зостало опубликуваный в языку анґєльскым Одрада ся язык кодифікує зґвари з діалекту стає ся языкєм літератскым Дзінкі высілкові бадачы языкознавцув польскых і лемковскій Язык лемковскій знувы вруціл до шкул єст научаны там дістне яка ґрупка лодежы Лемковскій О лемках публикаций єст мультум знув му є трудно іх злічыть Сом в ружных языках по польску по анґєльску по украіньску навет по французску орґанізованы сон выставы і в тын спосіб решткы Лемковщызны трвают В тын спосіб Лемковщызна знув пережыла якій сродай свойого ренесансу З руін одраджа ся жытє Діс Лемкови уж єст барз єдужо єднак асиміляция ім вязды заграничне доконали свойого Ніцо понад <unk> тисянци мешканців Польскій деклярує народовос лемковском при чым чест ніх деклярує том народовост в получыню з інном найчыстій польском Лемкові мешкают ґлувні на Шльонску Але теж около пулта тисянця вруціло на Лемковщызны Діаспора Лемковска розвія ся надаль на Украіні теж в Станах Зєдношоных в Канаді Чи Лемкові чытрвают тераз уж можеме повіді же так же свят Лемкуф не згынул мимо тых страшливых катастроф якій были выдажыня I войны св і пересєдленя повоєнны палда Ета чу а ЛЕМ