V Медженародный Конґрес Русиньского Языка 2025, І ден, ІV част
•
Опис епізоду
Ретрансмісия обнимат секцию посвячену ріжным темам, што тыкают языка, в котрій своі рефераты выголосили: Наташа Перкович, Браян МыкГю, Михал Вашічек, Дария Вашічкова, Михаіл Капраль. Пак дискусия.
Автоматычна транскрипция
ретрансмісия в радию лем фм Я Вас попрошу будеме зацінати Тепер тепер будеме продолжывати уж остатньо на днешній денсекцию русиньского языка веце в практичній сфері такы рефератыку русиньскому языку В ній своі рефераты представлят маґістра Наташа Перкович з русиньской редакциі в Новім Саді а попрошу вшыткых котры в даній секциі выступают жебы пришли допереду Так же як першу представлю пані маґістру Наташю Перкович Полтурю з редакциі з русиньской редакциі в Новім саді котра представит таку языкову тему а попрошу єй о слово Тема зо стору чествєм на тім конґресу шевала розвит деклинациі меновникух у рускым языку Так іщы Я поровнувала славянскій языкы Поровнуваня славянскых языков зускаснуваньом поровнуючы історийной методи з другіма языками свята указує же славяньскій языкы вєдно з веліма другіма языками і язычныма ґрупами припадают до велькой язычный ґрупі Хтора на основі граници ґеоґрафскій розшырености достала назву індоевропска Індоевропскє язикі настали з праіндоевропского языку на хто рім бесідували полуномацкы народи праіндоевропеані хто ріжліл треці міленіуму пред нову еру Усте по Южній Русиі Індоевропскій то реконструуваный язык на основі порівнуваня світскій індоевропскій языкох Праславянскій язык то язык старых славянок то ріжли у сіверовосточній частці Карпатох по своіх характеристиках Во найблизшій старобалтицкому языку даше предпоставлят же з ним єден час творил балтицко славяньску язы заєдницю Праславянскій то язык безпамятникух і пісма ішіско циняшка зна о тым языку то результат Лінґвістичный реконструкциі насампред споромнуючы історийным прилучываньом словянскых і індоевропскых языкох лінґвоним праславянскій условний боше не зна як тот асик наволовали люде котрі на нім бесідували Старославяньскій язык то найстарші славяньскій літературный язык торі настал штредком девятого віку Уснові то язык тедишніх славяну в соколіску сулуну але в найстаршых зачуваных памятниках од котрых даєдни на писаны зо сґлаґоліцу а даєдні зо скірільку єст і другі язычны характеристикі наприклад моравскій Тот язык припада до южнославянскій ґрупы языкох і барзе значный за прилучываня славяньскых языкох прето же тот язык по своій структурі найближшій прославяньскому языку Старославянскій літературный язык настол як літурґійный язык а першы книжкы написаны на тім языку были богослужбені То были приклады з реческого языку у главным християньскых вірскых текстох части святого писма церковны казані жывоти святіх і щыдеєдній обрядни книжкы чыє наставані не розділюют звязаны зменами солунскых братов Константина Кіріла і Методия і з іх місийонарску роботу медже муравско панонскыма славянами
Як литурґійный азик старославянскій азіх ше у дако звыміненій формі хыснує і нєшка а претоту його функцию котра вше была найзначнійша старославянскій азіх шыл наукы наволює і церковнославяньскій або староцерковнославяньскій Вонняшка постоі як богослужбеный язык в православных славяньскых церквах а можы чут і в рускых грекокатолицкых церквах поджас службых Божых бо служеня шырускых церквах служі на украіньскій редакциі старославяньского языка Церковнославянскій язык при руснацух русину порамікух австро угорскій монархіі у карпатскым ареалю перед приселеньом на териториі Бачкы в о семна віку функцийонувал як літературный язык Руснаці Добачкы по приселеню принесли зо собу і предметы духовной культуры рукописі і друкуваны книжкы Зо Закарпатя добачкы приходили священі котрі істочасну были і учытеле народных школах Зозбачкы до грекокатолицкых семінарийох уж Родзе і Пряшове одхозили на школо на школованя младі люде в торі до бачкы приношели тексті і книжків главным церковного змісту як і періодичны віданя чый язык могло быти церковнославянскій великорускій або украіньскій редак ці хторів в тым часі были розшырены на закарпатів та воляны язычіє Рускє язык шыформувал укарпатскым ареалю на териториі нахторийше сход за восточно славянскій заходнославяньскій языкі Рускій язык шыформувал укарпатскым ареалю на териториі нахторейше схозал о сточнославяньскій і заходньославяньскій языкі та ма характеристикы і єдных і другых а по приселеню шо розвівал у новых условіях одзеленый од карпатскых бешедов под моцным сербскым уплівом Слідуючы авторе віочували старославянскій рускій язык і деклінациі меновніков у тых двох языках а я іх обробела у мойой роботі То Гавріл Костельник котрий пред сто роками у ґраматикі вечланьско рускій бешеди нормувал нашу азбуку і дал прикладі деклінациі меновніку хлопского женского і среднього роду і описал кєди шыхторі припадкове закончыня хыснує а припадкы означыл з римскыма чыслями од єден по седен Микола Кочіш у лінґвістичных роботах пороновал деклинациі украіньского польского і словацкого языку з деклинациями руского языку Кочіш наведел закончыня меновнику хлопского і женского роду уєдній імножіны А як окрему характеристику руского языку хтору не маєден сучасний літературний славяньскій язык кочіш взначыл закончені ох уґенітівем множыні іст законченє ма і локати в нжіни то тіж представля окремну характеристику руского языка Міхайло Фейса уніобявлений книжків Синхронія і діахронія обробил деклинацию минові коштринього роду Юлиян Рамач у ґраматикі руского языку части історийна ґраматика обрабял тему остатку в старшій деклинациі і дал приклады зо з устаємненых виразов і нацуковых записах Микола Кочіш управопису руского языку дал прегляд закончыню хменовнику по припадках управопису наведены у хторіх случаях же хторі закончыня хасную Петер Дзьорджіць у книжкій Старославяньскій язик дал приказ наставаня старославяньского языку і ґраматику того языку
Святозер і колич у свойой книжкі Старославяньскій Язик далрікы старославяньского языку навеций ровньох і тіж ґраматику того языку Ясміна Ґоркович Мейджыр у статі о методолоґіі приучываня цирковнославяньского языку писала о значности і статусу редакцийных языках о хторіх потерас у наукі було дост бешедуване А в своій роботі о формуваню сербской редакциі старославяньского языку Ясміна Горкович Мейджер описала наставанє старославяньского языку Александер Дуйченко у книжкій Югославника І детально описал розвий руского языку Вячеслав Чарскій у книжкі рускій язык в Сербіі хорватскій ушвециі язычных контактах хаснуці контактолоґійну методу поровнує фонетику лексику морфолоґію дерівацию словох і синтаксу восточнословацкых і карпаторусиньскых бешедах Деклінация меновникух у праславянскым языку у праславянскым языку деклінация меновникух зачувала главны характеристикы праіндоевропскій меновницкій деклінациі то три роди хлопскій женскій і штредні три чысла єдніну множіну і двоіну і седем припадкі номінати в ґенітів дати в акузаті інструментов локатів і вокатів у преславянскым і старославяньскым языку шепреглесові розвой приміняла морфолоґійна структура меновніцкій применкі У векшыні формух припадках шыня зачувало праязычне розликуваня трьох суставных часох кореня основного локалу односно консонанту і закончыня як суто наприклове кам кам не Праславянскій язык наслідил з прайм до европского языку слідуєці меновницкій племенькы на О іа і консонант і консонантску на н і мішану Постояслідуючы типі деклінацийох по старым традицийональным поділеню спрайм до европского або етимолоґійного становиска то деклинация меновнику з основу на О Йо деклінация меновнику з основу на а деклінация меновнику з основу на і деклінация меновнику з основу у і деклінация меновнику з основу на консонант меновників в преславянскым языку перше поділеных по іх ґраматичным роду а потім су раміхы каждого роду поділены по праіндоевропскых основах миновникы хлипского роду позелены на основі на ойо основі на у основі на і на консонантскій основі на ны як ци н миновникы женского роду поділены на основі на а основі на і основі на у іны В основі нары меновникы штрыднього роду позділены на основі на о Йо посланскій основі штрыднього роду на ны ны ты і сы Поровнуваня деклинацийох у старославяньскым і рускым языку деклінация меновников у старославяньскым языку насліджала своі характеристикы зо спрасланьского языку то тіж три роди три чысла селем припадкы Старославяньскій язык зычувал зо спраславянского слідуючы меновницкі применкы на У на іНА консонантску на нты і мішану локальску консонантску применку
Миновникы в старославяньскым языку позелены по єй ґраматичным роду а потім сураміку каждого роду позелены по прайндоевропскых основах та миновникы хлопского роду подзелены на основі на основі на у основі на і на консонантскій основі на н Миновникы женского роду позелены на основі на основі на і основі на уснові на р меновникы штріднього роду поділены на основі на ойо консонантскій основі штриднього роду на нт і нсы Деклінация меномніков у рускым языку дост поєдноставена в одношеню на деклинацию меномников по старославяньскым языку поделена є по родах а поделене по праіндоевропскых основах у роміку в тых родах як у праславяньскым і старославяньскым языку шенє зачувало рускій язык ма два чысла єдніну і множіну а двоі на шестре села Як і в старославяньскым языку деклинация миновнику по рускым языку ма седен припадкы номінатів ґенітів датів акузатів окатів інструментель і локатів а деклінация миновнику по рускым языку поділена по родок деклинация миновнику крупского роду на твердий нагкій консонант на о іскій скій еє деклінация меновнику жынского роду а і консонант і деклинация меновнику штрынього роду на Оіє Кєдше поровна деклинациі меновнику хлопского роду у старославянскым і рускым языку Обачливе же меновникы хлопского роду рускым языку найвеце і закончыня на штыдзелі зо старославянскє деклинациі меновнику хлопского роду з основу на і то уж слідуют си в припадку у номінативы єднины нєт Закончыня у ґентівы єднині авдитів девы єднині у акузтивы єдны Нєт інструменталу єдні oТІВдн номінативы акузативы і вокатів нжыні і датівем нжіны миновникы хлопского роду котры означуют жыве в рускым языку нашій зелі слідуюці закончыня зо старославянскы дефініциі меновнико хлопского роду з основами на У і то услідуют і в припадку худативы єднины ОВ номінативы локативы ножыні ОВ <unk> слідуют ці закончыня і в тых припадках тіж наші зализу з той применкы законченє уґенітіве локативе і вокативы єднины Поромнаня декляциі в меновнику жынского роду Ныновникы женского остатня піл минута мыновникы женского роду у рускым языку на Шлізели закончыня зо старославяньскы декляциі миновнико женского роду з основу на А А меновникы штрыднього роду Мыновникы штрыднього роду у рускым языку нашлідзели главном закончыня зо старославянской деклінациі меновнику штрыднього роду з основами на о І як заключыня деклинация меновнику в рускым языку дост поєдноставена в одношеню на деклинацию меновнику в старославяньскым языку поділена є по родох а по позделенє по прайн до европскых основок у раміку в тых родах якій праславяньскым і старославяньскій языку шыні зачувало
як і в старославянскым языку деклинация меномніку по рускым языку ма седен припадкы а меномні в рускым языку маю деклинацию хлопского на твердий і нахті консонант і женского на ая і консонант іщы триднього роду на О і е і є До густарославяньскым языку розликуєме єднину нжіну і двоіну вінім окрем меновниківского роду з основу на Зоснову на рускым языку двоє двоіна є зачувана Дзикуєм на повагы Попрошу другого выступаючого котрым буде Брайан Мыків з університі Темпль у Філадельфіі в споєных Штатах котра попозерат ся на русиньскій язык з боку порівнаня вариянтів русиньского языка в єрнутливых державах або реґіонах Трохы Дакус ся змінил єм титул тото того реферату А пробачте м же мы може не мал част на коректуру а пробачте мою анґлицко польско лемківско прашівскы ску місянину воґуле бесідую пряшівском ґрамит ґраматиком найвеце Общерусиньскій гей але але з лемківскым мыскым притиском ге і лемківскым акцентом Добрі а А тиж тоты реферат буде перший част по нашому а потім на жаль по анґлицкы але для пару тых на публику то буде Добро Окє Со Думам же наґеци з нас знаюты тоты феноменом альтернациі медженым О або Е І гласным м і в дакотрых словах або фамілиі словах за котру вдяка цитациі котру м най найшол на інтернеті до певной статіі Назаровой в <unk> року але єм на конци нашыл просту назву также одкаль зміна титул того реферату то буде то называти ікавізм анґ Бо іканя ма інне значыня А конкретнійше ікавизм то є зміном высловности подля котрого в многых корінях або і з основах слов ы або слів котрых послідній склады містит гласний О або р тот гласны змінят ся на і кєд тот слады склады стає заперты і согласным з історичной страты
гласного кот єдного з тых гласных котры мы знаме як єр і єры або єры дваєры коли тото містит ся на початку дакотрых сут фиксів і конці і будеме хоснувати термін на то ново заперты склады Тиж мій ориґінальний титул был трохы дакус Но провокативний і терас здеґрадувал єм то титу і злагодил ото троху Ам А вы будете розуміти чом не давно Ом Од початку ідеа того реферату бо я єм мно бар барже ся інтитересую теорийом дробнисностями ґраматикы а інчых ріжных ріжных языків Ідея того реферату была з мого зауважаня же діалектальной одмінности серед Русинів а і ріжниця медиі медже русиньском і украіньскйом зо згляду на то якы слово або фамилиі слово а і дакотры суфіксы конціня і парупер префіксів піддадут ті альтернациі тіє ікавизму а якы ні значыт тяжко для нас чудженців перевіддати якы з квалифівых слив ся піддадут ты альтернатиі якы з тых слов по пряшівскы або основ або корінів не піддадут ся єй то было бы были бы неґативны выняткы а якы з тых слив основ і коренів як говорят по украіньскы ся єй піддадут котры не мают сут неквалифікуваны не мают од етнолоґічну причын причыну піддати ся до того альтынациі то было бы то што в лінґвістици ся называют фольк етнолоґі або штоси такого О для мене яко анґлицкоязычного заавансувана во за заавансуваного учуці ся а тот брак згоды медже пряшівскым і лемківскым штандардами і медже ім ними і украіньскым а і локальны діалекты предків тотых тых анґлицкоязычных хеджы ленерс з котрыма роблю в своіх лекциях онляйн на станах початку на початкуючім і высшым початкуючым уровни
но то може быти барзу іритуюче Но чом чом думал єм же то было бы релевантне од конґресу так як тот Конґресм думам же же то є релевантне для учучых ся русиньского языка не лем дорослых але і дітей бо і Но в Америка в америцкім традициі языкознаня лінґвістикы мы хоснуєме терміны лемґ лен ленер і Ленер або ма навит Леквізин і Лa але часоми хоснуєме термін аквізиш аквізиция на тот специяльний на форма уціня ся свого першого языка ятя як дітину А тот тіж то єст ґраматичне явленя котре може не інтересувати а як фонолоґ і аматерскій славіст Кутемій того конґресу то взор вынятків ікавізму одміняє ся медже діалектами русиньского языка в тым чыслі і два і офіцияльно кодифікуваны реґіонально штандартовы діалекты але і вступує в украіньскым языку з єщы інчым взором вынятків од тых інчых то двох форм ф языка а тоты выняткы можут быти і неґатывны або позитивны На Підкарпатскій Русі знайдуєме о котрый єм найчаще алтернує з у або и лукавізм не знам укавізм А польскій язык має свою подібну але гы до дост подібну а лем не ідентичну альтернацию але думам може то може быти релевантний в дакотрых выпадках по польскы часто О лем остає ся в ново запертых складах але Лемка кєд тоты склад є заперты Е звонком о согласну кє Но іщы гірше для носу для носу цучых ся Для нас котры не сут найти спікерами навітжы ниякого сусідного славяньского языка но В парадиґмах назывникы у котрых форма є в словнику такій форм номінатыв ци синґуар мат змінений гласний
ом в векшости тыж тых мужкого роду але дакотры женьского і з того здає ся може здати ся же альтернация іде на опак в інчым напряму Окрем в тых діалектах де О змінят ся на і днешній продукт альтернациі є уж еґзистуючі гласны так же учучому ся треба догадати якы назывникы зогласным і коріню альтернуют І а якы не отердуют Оке Часом і учуці ся реґуляризуют парадиґмы і вшытко Ум А то нормальный етап процесу аквізициі ам а то нас веде до темы о котрым хотіл хотіл єм веце досліджати же такынрализатионс аболизатионс о байлернерс можут дістати якы даяке значіня социйолінґвістичний яко знак ідентиты або том або достоменности Копорова Нябу Я Будеме кончыти с м мой ст Дрикыма выступают самы в тій секциі сут Міхаль і Даря Васідквы котры на основі своіх скушености і роботы з русиньскыма діалектами отворят тему русиньско русиньского діалектолоґічного словника Ці нам го треба або не треба Важеный колеґу Веженый колеґні сме ради же ту можеме быти з вами на конґресі на першым місті дуже хочу подякувати орґанізаторім же нас покликали Наша тема ся не тыкат кодифікуваного языка але русиньскых диалектів але маєме надію жебы то могло быти інтересне про вас Хочеме представити таку тему діалектолоґічного русиньского словника котрий бы сме власну думаєме же было бы варта зробити так як сут роблены наприклад словник словник словенскій нариці
а іншы нацийональны діалектолоґічны словникы Та же по перше хочеме представити істориі лексичного материялу але лем дуже на курто потім повім мало о вытворі лексичной датабазы южнокарпатскых діалектів з материялів Івана Панкєвича Повіме які сут можны джерела про дополніня того материялу а яка як бы могла выглядати концепция будучого електронічного словника русиньскых діалектів а укажеме даякы приклады скушубні обробленых словниковых гесел О істориі того материялу з котрым робіме сло в славяньскым Інституті Академіі Наукчыской Републикы жем писал теже лем на курто повім же зачал вызберати славіста Іван Панкєвич з Ґаліциі котрий робил в Ужгороді вчытельом а в шкульскым рефераті Был треба повісти єдным з головных украінизаторів руснаків писал ту ай ґраматикы про Карпаторусиньскы школы котры вели до украіньской бесіды але мы укажеме же зробил і дашто хусене про про Русинів Од зачатку <unk> років ХХ столітя зберал материялы про то діалектолоґічний словник котрий хотіл назвати словник югорпатскых діалектів Перша етапа збуртого материялю поля перед І світову войнов але покрадчувала підчас войны ай по войні Панькєвіч заіс выдавал новы вопросникі а зберал материялы вже лем на териториі выходной Словакі Путкарпатя вже было в Совітскым Союзі В <unk> році Ружына Шішкова в славяньскым Інституті власні ініциювала взник лексичной базы з материялів Панькєвиця з картутекы котра си заховала можеме повісти в Музею Чешской Літературы памятник народного писемництві Святокличы поческы на Страговій де та картотека была заховала ся товды єй одцкановали А туты інформациі написаны на листках сме вкладали ручно до датабазы З пучу екстернистів вєдну з тых екстернистков є і моя жона Даша Проґраматор той датабазы Дмитрий Люкін та база є доступна вшыткым реґіструваным хоснувацім од року та же ту ведите одкликуваня лем достатньо ся зареґіструвати майлом і можете глядати в тых материялах так выглядат Вступ реґістрация до той датабазы ну так выглядат наприклад єден листок кєд собы кєд собі глядаєте слово борона можете глядати З помочю фільтру а можете глядати медже гысловима гысловыма словами подля высвітліня значіня котрой найчастійше є подане украіньску бесіду
Можете глядати в контексті еквівалент там сме зачали писати ческы еквіваленты але іщі не сут дороблены даже лем мало дайст ця поклянайти порез чешскій еквівалент дайст ця глядати подля джерела Подля словных другів подля ґраматичной характеристикы алебо або подля тых сіл де туты слова были записаны но а Мы си думаєме же кібы сробил в будучности діалектолоґічний словник русиньского языка та Не даст ца схоснувати лем тоты материяли з базы Панькєвича але треба іх дополнити інчыма джерелами атлясами словниками котры вже были выданы сут то реґіональны диалектолоґічны словникы сут то нацийональны реґіональны атлас єм хотіл повісти Сут то нацийональны атлясы а сут то наднацийональны атлясы як общеславяньскій языковый атляс або общекарпатскій діалектолоґічный атляз Хотіли бы сме жебы головна версия головный головна формат і того словника была електронічна і до електронічного словника ся даст прикапця ті много інформаций котрі вказуют наприкляд на то якы ситуация выглядає в сусідніх діалектах так же інформация ся дист глядати і у словнику словеньскых діалектів можно хоснувати діалектолоґічны словникы де многоє руснацкой лексикы наприклад в есум і етимолоґічным словнику украіньского языка Но а ту сме хотіли си вказати приклад як може выглядати выпозірувати словникове гесло так же маєме такий приклад сут то слова котрі сут скапчены з З лексику котра єст капчана з звірятами моя напис дисертацию за омонимны слова і поліксом полісомічны слова в русиньскій лексиці Можно же провас буде приквапліньом же туты слова сут по пучыскы переклады ну але мы робіме в чіскій академіі наукы Я найліпше знам цільскій языка про нас то а си буде першый язык на котрий будеме робити еквівалентацию а потім будеме ради кібы были колеґове кутрі бы зробили наприк таку еквілентацию інчыма языками з котрыми сут русиньскы диалекты в контакті зо словеньскым языком украіньскым языком польскым языком і еншакіма Та же Передам слову Жыні Дікє Мос Аз довліню покрацю в ціня На єдным протеже Працує о правду права оціского Академія на другу страну оправду з скєна Шыцириняла сем чытири рокы праксы в русиньстиня так же умовам Так же як Міхал уж маметадиі словак тересо так же споєне предевшым сфауну яку не рекнеме за уням а прото же тен зо німає ріжны в ріжных лінґвістицкых школах а так
Так же нецо спынене з фаоном так же взяли сме прикладе <unk>em хвуст зышыма внесітскыма вариянты яко хвуст хвіст А хвуст хвіста так да а припаднея хвуз но а дали сме посели А нашы приклады а ци визнаме также видите тади приклады до анґличціни Но ам поймы слова хвит русиньціня Но а дал як сме то як бы сме то віділи як бы тын словні Словник випадал также дадий відіти в шіхніци прікляти вшыхніці вариянта а выч все не з дата базы цо ж є ци сут ци черне писмена а та курсіва є совця приклады запсаны з наріці а це меньше писмена сов локалити Но власне миняли сме нагад же ґдибы сме полжылійний здроі рекнеме Не дата базе арякнеме тен словник салы як смедлі в шыстым прикладі же є то приложе неяко велька также даме то буде то припаднє гінеу барву так же припадне зелено буде гіне здрой Ноте же виділи сте такы приклады на котры языкы бы ся тут материяль дал перелужыти выпозірвати бы то могло так же бы была єден єдна сторінка з еквівалентами котра бы ся дала потом перекладати до інчых языку языків але видиме же та еквалінтация со фурт мусит робити новай бо наприкляд дакутры языкы мавут лем Єдно слово за хвіст а в Чыщіністи виділи там ся одлищує кій є то од коровы од коня гей буде мати огон о ванька путя та малуть хвуст пуційскє та же вце тых еквівалентів буде в Честіні та же зато все бы то мусили робити люде котры на добрі туты языкы знают та же мы Не можеме робити переклад на вшыткі Але тота сторона бы ся лишыла про вшыткє тота еґземплифікация ну а по тому тутує можніст дополнити наприклад інформацию етимолоґічных словників а Кєд будут електроничны словникы напр словник словеньскій нариці знам же там ся робит на електронізацию та вже бы ся власно могло дати лем одкликуваня на туту гесло в інчым словнику можна бы было дополнити мапы Пошыреня тых слов бо так наприклад то выглядат кід амена Мапу тот материял котрый маєме в датабази з материялів Панькєвича ну а дальше ся робіт такій схемі семантичной структуры тых слів та же тоты же можніст дополнити до електронічного словника
Ну а ту іщы на єдно приклад єдно гысла ікра котра або сут то рибляці яйця або є то вымня коровы або вівці та мож было бы так прикапчати мапу пошыреня етимолоґію семантичну структуру Лем тоты мапы часом можут нас заводити же наприклад ту червену барву вызначену де ся то хоснує завымня то доста добрівиме тот ареал же тот западорусиньскій ареал Але наприклад за тоту і кру кід сут то лем рибляці яйця тоту маєме доклят лем з єдного села але знаєме же то буде в цілим ареаліі русиньского языка мати такій вызнан та же ниґда не будеме мати полний материяль Ту была дискусия за точы Туты сут гомоніма або або етополісимя гомонимя або полісимя та подля етимолоґіцкого словника славянскых языків там є сполучна сема же то был якій внутрішній свал а од того то має тут і різны вызнаны в словянскых языках Ота мыси думаме же варто робити такій словник але жадат ці то вельо років роботы авторского колектіву з ріжных научных інституций Зуставліня такого словника треба буде розділити на веце меньшых проєктів а асиґрантів гей а спершу мож зачати тематичныма словниками меньшого обсягу тай же дало бы це зробити тематицкій словник за за звірят за ну жебы была фауна флора ґаздівство многоє в базі Пенкєвіця за затуту ґаздуваня Но а потім власно тота електронічна фурма нам дає можніст пізнійше тоты тематичны словникы скапчати до єдного на діалектолоґічного русиньского словника Та же будеме ради кєд была тота тема заінтересувала Ты футка девіте же робиме ає терений выскум русиньскых діалектів та же тішме ся нас будучну роботу Дякуєме Дякуєме А я попрошу тепер Даний секциі завершыт тоту секцию професор Михал Капраль котрый представит тему яка туж зазвучала Часточно або можной Ай веце раз а то творіня обще русиньского літературного языка загожы деребачне Бо кєд попозарати зас на годинку та я уже мал скончыти давно іщы раз перебачте Высі то не можу хоснувати мікрофон Но так же видите тему мою а так будеме то робити жебы то ішло скоро Якій языковый стал днес При ушыткуй обсности культурной дідузнины і ґенетичной близости языковых діалекту русиньскій літературный язык і дале ся розвиват у формі окремых вариянту на териториі окремых державы Етнічнового стинивцули Але такый історичний ход розвоя даколи єдиного етноса набізуно детермінує розвой центру біжных сил і приведе лукунцьові страчыня условного ужредниц языкового єдиненя носителів русиньского языка Іныме словами несе про наш народ еґзистенцияльну опасніст
З толкы року наш народ жыл в усилі За вынімку Лемку бывал у єдной державі до того ся был зєдинений єдну віров Наголосити бы м хотіл Айбо і тогди сме знали підкласти соломку на случай нежелательного пада у власным жывоті пудпорувати віру в будучніст слідуючых ґенераций русинів По наверненю із церкви де сме покреслили дідвака пуд порогом нас чекала грань і шпаргейта через котру єло переступити три разы зо словами узяли сме жыдувця принесли сме християнця Сіма вариянт узяли сме чортя принесли сме ангеля мало вульгарну нога лем по народному Огень символ сили сі дохристиянской мал пудпорувати нашу віру і надію на серенчливу будучніст В даным случы найдорожошу нас было єдину Бо уж не ситуация цалком інчака Русины сут чым дале веце і урбанізовані і ся до того ускладі даскулькых держав Віра не є ге даколи на тилем уцнову консолідуючу силу за дохристияньскі віруваня можеме лем ся догадувати поза тых бобонов котры ся цудом полишали на глубокой перифериі як напримір поклоненя огньовій за котрый я ту спомнул пережы А тепір вопрос што годно быти ґарантійом еґзистуваня нашого народа в днешніх обстоянях Ци маєме переступати через огынь Альованя братчыкы лем наш язык котрый русиньскій народ захранил доднес на котру мы колегы з поєдных держав ту на Понґресі Русиньского Языка <unk> рока ісі хаплеме єден другого альбо мусиме позарати кот лем на децині єй року допереду і днес уже признати же при днешніх тенденциях годні сме стратити тот найвеций скарб Ально катаклизмы ХХ столітя перервали природний розвий нашого социюма у цілові якій языкове будованя Кідрозлав австромадярской монархіі розєдинил раз а двадцет року словацкой демокрациі лем ослабели нашу языкову будованю та не чекано <unk> р достали сме хоц на куртий час общерусиньску языкову кодифікацию Івана Гарайды альбо окупация Пудкарпатя восточныма братами <unk> рока застановили русиньскій жывот і языкову практику тотально Самособо же нагодом не нагодов же попадове комуністичных режіму в єдновій з первых цілосвітовых акций русиньства стали пен І конґрес Русиньского Языка в бардиівскых купелях <unk> рока де проувагайдова гарайдова зєдинити ушыткых русиново языковой сфері богу жаль была проіґнорована і зачали сме будованя языковой по реґіональных квартильов По тридцетьох роках мусиме задумати ся за перспективу вже дес видиме же ся розходиме чым дале тым веце каждию свою державі усю дваязычным віртуальным бальоні чує ся вельми комфортно і лем коли ся зойдеме довєдна ведеме же сербскє русины сут і Сівеци ближе ближе маку Сербум словацкі братя і дале ся словакізуют польскій польонізуют румуньскій і так дале і мадяризуют так є я напримір
Ведете коли я готовел тоту тему я собі думал же одкрыю вам оці А пришол єм ту ад я думам уже дес раз є заціном говорити то што жести несчули Но так же выходит так же то як актуально же не лем я думам же Маєме попозерати допереду і признати же будеме мати великій гріх перед будичому ґенерациями русину кєд хоц лем не попробуєме мы лінґвісты участникы русиньскых языковых конґресу кєд не застановити то хоц лем мінімізовати тоту языкову тенденцию З цього мож треба Зацінати на курт з языковой інвентаризациі Взяти на позор окремо каждий языковый уройных в доднескодифікуваных вариянтах літературного языка од ґрафікы до морфолоґіі і самособо лексичні нормы може з нихі зацінати Попозарати де є можност єдининя котры лексичні єдинківет морфолоґічні особости ортоґрафічні нормы і так дале котры зачали еґзістувати пуд вплывом старшого брата напримір ват сут не автентичныме про нас з даяко інчой причыны як іх мож ісправити у дальшых нашых ґраматиках і словарях А они будут видиме уже дниз выходити ісправленыма і дополненыма каждє до скєльодесят літь робити помали або фурт крокы на стрічу єден другым До ті банальност тіж я вам ту низ прочытал і на екрані сте виділи я лем зато далу бы сте віділи як Яка є форма яка є норма мадярскых русинів Тота тот язык є нормований ту ілюстрацию любил бы єм любил бы єм мадяриньскій мадярскій ґалька з мадярского середник Представити тіпову словотворну парадіґму іменовань особы особли кіпат Словек поштар крадош сербскій вариянт монах новенар меценаш словацкій вариянт і так дале Я хотіл указати же Не лем простінькы примітывні дакі системы напр альфавітче азбуку я бы повіл мож попозерати порувняти і найти то ті точкы на котрых можеме ся зыйти а і на много складнійшу часть системы языка мож перепозерати і неє то страшно тяжко ведете тут субстантивний бльок девятнадцет словотворных значынь оціночност димінотативност авґментативност дітвочіст сумістніст бывший общницуньской шона і так дале ту каждий може найти свой свой примір там видите ц то сербскій слы словацкій п польскій м мадярскій лу украіньскій япраукраіньскій за основы керців в Словарі Кєд маєте дяку і сили можете чытати не хочу Вас мучыти перед чытуваньом такых друбльот хотіл єм так лем на курто вказати же Мож од такым кіпом перепозерати найти хыт лем статистичну так же дякую за позор віділи сте вариянт мадярского русиньского языка літературного і учыли сте банальности низ уже кажу семе раз айбо од мене Я думал же буду першый так то подля програму был Дякую за позор Дякуєме за приспевок а Я отварям дискусию Куляный секциі Колеґы коллеґы коле капля
Медже інчым выс выпові од саму зычатку та выговорити банальности але не знаєм же любити фиґлювати даякій річі банальни даякій ріці ні Тошу выли Чули сме од вас но на словеньску русины словакізуют на польску Лемкірусины пощуют і так дале і так дале Можно ци непремно повісти ту на конґрес русиньского языка але факт фактом є же язык неє офе і омеґа народного свідомост Істнує ріжных Народив світу якій не мают свій язык але вонісі ідентифікуют даякій народнос То не значыт же мы не мусиме опікувати про наш язык Абсолютно Але лем звіданя кіты Русины на словеньску словакізуют А в посту пощюют і в мадязку і так дале Як може выяснити же вытісисте высопшого року Лемдсят тисяч людей оголосили <unk> тисяч падум Оголосили Руснаком на суден А в <unk> рять Вывоє це процес асиміляциі То значыт значыт язык не є Фо миґо Як ви можете і так само в польску Зачали сме з <unk> тис потом десят тис думам тепер дванадцет тис у вас як сме милинадцет вас як сме думали же ідеє рузнаків медже тыми двома ми селами мали сте тисяч а тепер кю в мадязку сім тіс то значыт як вы пояснити це Коли выкажете можно пана же Русинів на словенску славы словакізуют і так Я думам же то нияк не скапця на єдно з другым нияк не єскапчаный Споєне зєднане не знам польскій не мож обыти Цьом я собі доволюю такє казати може зато же то є професийональне Я лінґвіст Друге не лем ґлінґісти я знам веце і люди котры кажут же народ без языка Хібашний народ Я Ном є мі тяжко дашто обяснити Вам честну повісти бы бысты ня мало шокували такым опросом міні ся виділо же же народ бы мал знати язык же сут ірляндці котры не хоснуют свій язык но тато скор скорше винімка я думам нормальний є такій стал же є народ і є язык Я думам же нам Інтелектуалям треба было подумати я я не кажу то што я казал то ся тиче на самый перед простых люди котры жыют у селі ци як они собі такы вопросы ани ниґда не ставлят же як оворят я дак дале Але хоцют не хоцют они сут двоязычныма а само собо уже то тлак
През величезний словацкого напримір ту ци мадярского унас і чловік не реаґує на то ай бо під тым плаком веце і веце хоснує тотє слова Яка залже за тенденцию кєд ся тото тенденция лишыт я за тридци рокы ходжу ту І вижу же на словеньску вецей се словакізували за тоті тридце рокы Я знам яка ситуация є на Подкарпатю Страшно позерати у тому селі де я де я жыв де я знам мі ся відо же добрі знам Іде страшна языкова асиміляция про мене про лінґвісту то є страшна опасност Я повім еґзистенцияльна Як то зєдиненой із статистиком перебачте у нас в Мадясіні процвітат названы етнобізнес Коли записати ся у Мадячыні сут такы законы же быти Русином тепер то є материяльна выгода пряма Зачали ся записувати циґане Русинами бо єм штат дає дакій пеняжій перебачте а за то ті пенязю ан ся запишут вам кым Кым повісте за кого будут плати Та же я з тым не мам нич має сім тисяч а неякому повісти славай суску Хресту Вони за три рокы ся не научыли Пребачте я не рахую же то сут Русины То добрі жыдыскы завшылінґвістым за то жебы пояснити то шут і пояснити але не в цілий світ людей лінґвістами І по перше і по другє Чуєте што вы сказали Но знаєте я віджу же за десят років за за пятнадцет років за <unk> років Русины не будут Ци вы мали мали історичну свідоміст Наказали уже од концих столітя Карпатскій Русині будут змізнити уже мадяризациі іх знищыли а потом шосы столо другій нацийональны видру оценє а потым Совіты пришли а уже заказали русиньского капаторусиньского народнос но уже не будут Вшыткы вшыткы фурт думают не будут не будут не будут І до кінця нас не звіздили Я лем хотіл вам дати це як історичний погляд а не лем же моментальну мисабоєме і знову язык неґа нацийональной свідоміст і народ може існувати любіти ци не любіте без свого языка выпригадувал ірскій Ірскій є найліпший приклад Кто буде кажду будкотрому ірскому чоловікові казати што він є анґлицьом Зато же він або вона лем говорит анґіскій То соці полі І ся держава спробує тисяці тисячі фунтів інвестувати жебы люди учіли кельцкій язык не успішний але не стратили свідомост іского походжыня іск наци ци значыт прошу Зато же люди стратили язык ци недобрі не хоч і ци заховати Але це не значыт же народ созмізне Я не казал же сме знея казал за тенденциі а казав же народ был неучений народ думал же як забезпечыти будучност про своє еґзистуваня
Цю листечом казал узяли сме жедувця принесли сме християнця Одкєль той де і ся з дохристияньского дацього розумієте Я як лінґвіст яке лже треба попустилити солумку Міні се ведит же народ з языком є Овеля Ліпший народ як без языка так мі ся видит перебачтей вас другій назор і добрі так Признаю правду і єдному і другому В тым значыню же нарід очывидно може істнити без такого фактору як язык може быти Але Нарід якій якій мал за собом язык і стратил тот язык і на тым принципі ся формувал єст штоси такого як языковый образ світа як менталітет як знаня котре є при языку якє ся осягат просто оно формує такій білорускій писатель в Польщы написал Карленя Білорусина в Білорусині то значыт як бы корчыня ся кыртавіня Русина в Русині і хтоси такий хто не послухує ся языком і може мати барз высоку свідоміст може быти барз активным вызнавцьом того натоміст но мусиме здефініювати што як бы буде єйо основом його того русиньства якє деклярує бо Деклярация свідомости то лем єст повіджыня а я повідам але якы зобовязаня за тым іде І очывидно тіж не бесідуючы люди без языка не мают зобовязань бо можут наприклад бороти ся о то жебы ся людям добрі жыло можут мати інчы цілі такы спільнотовы Томіст безперечні язык формує і психіку і знаня і спосіб смотріня на світ і тот якій ся як ся думат то не можеме як бы того ся як бы заперечыти зато повідам о бату як бы мате рацию то єст для мене вага языка єст барз важна бо як повідам сама деклярация можу ся низка задеклярувати же єм ірляндцьом альбо кытайцьом альбо кымси там бо так можна повісти але што за тым як бы ся буде крыло то уж єст як бы дальша справа Язык єст такым чымси найпростійшым люде през язык ся ідентифікуют в нас люде розселены котры были розмарены знали же бесідує по нашому і то было важне навет без называня лем по нашому і тото нашому єст ту як бы сутьове Я мушу боронити пана прокапра Я собі думам же ту ани не было порозумляно тото што він хоче повісти ту ся зачынат бесідувати о тім же ці народ ся він не бесідал о тім він бесідувал о тім же просто страчаме о чым бесідоя Є то видіти на списуваню людей просто материньскы язык і так дальше страчеме і зато наприклад мы маме послідню можливост кєд хочеме жебы тот тот тренд заставити даякым способом так робити на тій обшырусиньскій граматици Але што є основне бо ту было і пану професор Маґочыня даш повіджено самособом сут народы такы котры котры уж не маю я За ґалеоні все сут народы А примір Ірляндия в порядку Але тепер мы маме дві можности Будь будеме робити на тім жебы сохранити язык як єден з головных елементів того же ішли ся будеме чути народом або по тім што маме взяти танкы і воєвати за нежелезност бо ірлянци мают державу
Русине тоту державу не мают Мы можеме робити тото жебы заховати ідентиту тым жебыме вшыткы елементы той нашой ідентиты просто дакым способом хранити Бо то є цалком інче кєд мате даяку державу хоц наприклато язык чезне лем же сут інституциі котры котры тоту ідентиту даякым способом тримают а цгом інче кітує язык кітує народ без державы Тым бы м закінчыл я єдной шыпозначку ґу паніі Беркович Хотіл бы м знати з якого джерела было тото же в столітю Русины з Бачкы мали литературны язык цирконославяньскы боТы То была добра факова просто факове реферат але ту треба робити сфактоґрафию улітю никого никого списо литературный язык уж не был циркославяньскій язык Маме ту пані професорку котра і мене учыла цирковнославяньскій язык Дякуєм пикні Ябісом сах целя віядрікы целей секциі до Рузме почылі пані Наташа а пан Брян оніси вибрали вельми тяжку тему мі іх не можеме годно тір бы бісом іх мусила вельо скритизува Я іх хвалім зато же сут такій одважні же сапустялі до тяжкой історицкой темі Так же простє при тей пані Наташі ано року <unk> боло ракуско угорскє віровна Ці же ті Руснациі зо Семпліна зо словеньска са вістяли іх в обжебі габсбурской монархіі Кєци Сарона Мария Терезия поволо з тей горніці до колонізатором ці же о ній оди также не говортє о рак о то маракузко угоруску ракуско угорску но а тераз акосаво Костель Ґабріл Ґаброль ґаброль ґаболь або гавриль Акыманости Гаврільо атырен свито зарні колич Автор циркевноєти Ученіци старословеньского языка той Серпніа Вадзакє Ако не розумела сомвацей Серпей гегей Ангаврієль Костельник таке простє і то веці одпоручам Прештувать ешкє допильніть допыльніт часом ці всіма тото ако в вашым языку в войводіньско русиньском домінує уґенітіве Але туто тенденцию позорує а і в словеньскым языку я сумістра же то лем редакторів Братіславы в телевізиі самія жыте влі в чест в чешскым языку але в ґіні Тіве нам єст А поряд старых окменівце нам зявує у одразу состава домінент так же тото ма завяло но а пото ві там говорите індоевропскій праслованьскій старословеньскій ниякій моральскій і велько моральскій была велька морава велька мора ано Но але акає ґенеса ти вашой Русинціні предцалівєте же та ґенеса є віхорословеньска толжніст кажде є і можете такє веці винєхать так же то лем только Но тераз пан брієн Вісти полжівали таке слово ано же сте полжыли таке слово же меніте назов тер назов реферату а же сте деґрадували але є правда же сте деґрадували трошку а вім я вім гей
Но так трапілісткє сатрошку я вас обділуєм же сте ста пустіль до такой тяжкой темы лебо а потом говорітє о тых стрідницях за о затворені сом не можете говорить о ікализм ні еґзистує те Маме презербскы прессербскы діалекты Ано вєдже то мусите в такым целослованьскым контексті а там сустрідніци заядьбуть і альбо е альбо так же ікавскє екавскє як і якавскє Но так видіте віто овляті так же то лен од порудян так но а ту ешкє атляс словеньского языка при пані Натасю Познаті атляс словеньского языка там найдітя айморфолоґію і морфолоґіцкє яві а там пикнє на дітя То чоматє в вашым русиньскым языку є аж в тых южноземпліньскых наричах Ано вельмі одпоручам Пам професор Фейсер Ано тито бит веци браті до увагы ні мож не десятварить же ґенеза є вім праслованцка но просте є вєці та диференцияция праслованці была облязложытейша ніж сє то візєдно душы Но нераз ти вашічковци цілком симпатицка тема подже зоставит словник русиньскій нареці так я бы сом одпоручала там до той секундарной літературы іще до політи карпатізм ано атляс телекарпатскє атляс а потомє професор Януш Ріґєн в Кракове Індекс Вшыткій війті карпатізму а там наді каждый язык так же тот розходні бістє там наш є там ай сут там ай русиньскы боді терасні споминієм Два сут в тей западной части русиньскій наричі а два в тей выходной части Ано пам професор Капраль і я мам радава ся Вашы рефераты рыбо ви приступуєте з такім надглядом з такій надгрядом простє вієме жыстє серйозні видят але від то так подават є так лежерні трошку Ано вістє нас на чы літос єст ворасні тенденциі цилкову тенденцию ано Ктора є цісліто хцеме признать але бо єй языковой ситуациі в польску на словеньску тераз на тій Подкарпатскій Руси а подні альо є природне же В селі публицистицкій стиль альбо одборний стиль або естянів єм акіштиль простєса зоставлює на закляд того языка то єдетен веціновый язык то природне тязковы контакты фумую кєбы зменімали ту теорию языку в контакту сме бы сневедялі светлі вєці так же завер є такій аби сме захраніли тин русиньскій язык мусиме посільні ведєцкє війску посільніть То є єдине чоможеме робіт претыше кєд будеме бедакат нарікат маме мало штыду ґде тераз будеме іх зогнат а і в прочку мали сме єдного пригласеного худжача од гасівы языка Але мі не будеме лем так сеєть єтє на катедри а позерат ся і мусиме працувати каждый день од раз вечера на пісаній студиі словні кол А є вім што вшыткы так же троску сом так менторскій
Но я ся раз хочу ся вернути тому тым вопросові языка і народу Мні ся видит же то є фактычно то што бы сме ани не мусили дебатувати або зговорити є народ і може народ без языка жыти Під народ може бжыти без языка што мы ту робиме на Конґресі языка ідеме собі на танці ідеме собіс до сауны тепір І народ є так выжыве без нашых еґзисте тых нашых фурмульовань як з тым стратити а як ся справувати Направду язык мож наповісти є єдина катеґория єдина катеґория Народа котра фактично не можна підмінити Етноґрафію можна підмінити А што мы то не видиме каждый день Вы той в Пряшы жыте в украіньскых карпатах ґеоґрафымом уже доказали же вы жыєте в украіньскых карпатах і выповірите бы на мапі в Украіні всяде написно же ціла Словакія до тото є украіньскы карпаты То значы тото можна істориків на єдного історика котрий пише з русинів правду Украіна вам на наштампує <unk> істориків тамту уже стало нацийональну потребов усе казати Но русины мілі красні то є нашы Украінци Може мы можут Історикы то же вас можут обман обманювати бріхати вам циґанити Дале Політикы політикы ниґда вам не укажут правду і єдиноє што обстає то є язык І кєд выговорити тым языком нико не може повісти же выговорити не тым языком а інчыкым языком Зато язык приходит дакілько стадій Перва стадия то примітивна комунікация кєд мы ся двоє стрітиме у Парижі І повіме єден другому но як ся маєш то вшытко Ціли код русиньского народа уже в тій фразі бо як ся маєш што буде по русиньскю то є комунікативна функция Пропустю дальшы тоты функциі май выше бо каждий язык як хлоп він глядат дівку А тота дівка є література найвыса форма еґзистенциі язык не може хлопек зістнувати без дівкы Мы то діти маєме у тому ловдіториі бо фактично література є найвыса стадия языка Народ котрий не має язык буде жыти Бо не каждий народ в своій істориі нараз стрітит ґеноцид Ами маєме народы котры перешли стадів ґеноцида а де тотя Сірийці а де тоты Ромы Мы мали жыдівскій ґеноцид Шіст мілийонів Але є народы котры не пережыли на щастя ґеноцид але за даякій час років <unk> років кілько іму ділено вони проходят стадию а вет етноціда а вет просто асиміляциі ушыткы народы котры стратили язык асимілюют ця У чужому языковому морі І фактично тотє народы переставут за даякій час то што мы говориме же Русинів стало веце по час чытаня то фактычно лем аванс русиньскій інтеліґенциі робте а кєд не будете рубити мы ся з ниме як народ То значыт же інтеліґенция має тот імпульс собі взяти за основу той роботы котру вона має робити про свій народ А народ даколи може быти і глупий лем інтуітивно він чує же він є русиньскій народ зато він іде на тоті вольбы на тото чытаня і записує ся русином Кід вы му не поможете в тому чыслі із языком
Но што тот народ буде еґзистувати ся двасто років але він не буде мати проґреса Бо найвысша стадия то є література тотє найвысшы коли мы сформуєме в янашому языкові я не знаю най то буде Романе най то буде іщы штось коли мы покажеме же тот язык має свого страділарів што тот страділарів вчынил туту скрипку і пак народ най на тій скрипці рає май высокє тоту беремаю сокуноту Вот все сеє наша задача як мініся види може давто не розділяє моє виджінь Але без языка народа ніє народ може еґзистувати але не має перспектывы і не має будучности А мы той хочеме думати за будучніст нашу народу Зато мы мусиме од міні си види же я бы хотіл жебы наш конґрес вытворил даякій кодекс толерантности пишме як пишеме з двома точками ци з єдном точком тото гі Але жебы мы были толерантій цім веце писали продукциі в єдні в статі свойой може Тыпкышка выйде я писал же нам тип треба тисячу поетів бо поет єдиний хто докаже еґзистенцию народа бо тот поет пише в тім языкові а не в інче кым языкові а то значыт же тисяча поетів ліпше як тисячу істориків Дякую же туж ся зачало сентиментально міцно сентиментально але то файнот і то зачала ся тота борба літературознавців і істориків языка то А то все барз добра борба єма николи не буде вырішена Я бы хотіл ся однес абсолютно до каждого з выступуючых пане професоре Флентівко же кєд маме робити обшырусиньскій язык то мы зробиме го разом з вами а будете потім вшыткы ся ґу нам прикапчают тото на певно Тото є то другє до пана Михала до Панідарі шыроко бы м хотіл дашто оповісти але то на початок я ся з вами сконтактую барз тот проєкт мене єст інтересний і думам про роботу зо штучном інтеліґенцийом котра Думам приме абсолютно каждый корпус іхосенного там деси на будуче тіж тіж може обробити ту туту нашы шансе інту цифризацию бране до тебе тіж маю таку тему і потверджам тото што пані професор з Дашова піваже Робота з альтернациями історичныма оду і едо і то страшна робота Я подам лем такій примір якым маме в леківскым стандарді абсолютной непорішене то наступны контерґументци маме вшытко порішене По перше ци ци в полунголосных формах заходит альтернацияти не заходит бо зато же там маме сонанты маме ґрупы Оло і Оро Ци маме до коров ци до корів ворот ци воріт не все не все проходит друга справа маме там іщы інчий при тых примірах при тых примірах рождаючого ґнетіву множыны тоты формы кінчат ся в лемківскым вариянті русиньского языка на етимолоґічне в котре так як в польскым языку прошло до ел А ту де факто єст нескладове у значыт уж не єст тотуж тяжко нам позерати тото як полноправный новозакрытый склад уж можеме го постерігати як одкрытый склад понеже там єст нескладове У Зрештом сама тота фонетична унікация давного лы і давного В
в лемківскым языку тіж робит тото же в слові слово як го вычытаме слово сло слово і тоты вшыткы одміны слів слів і тле ту тумамету тых проблемів все ся мі здає зо вельо о вельо більше Ту тіж радше ся мі здає треба як даякому консенсусови прити бо тото абсолютно непорішене А ту іщы єдна цікавенька бо фурт так ся повтарят ся мі здає же при альтернациі е до і або взагалі там де тото процес Затримал ся на у або на і правдав в тым цілым процесі проходжыня до і в лемківскым тіж маме формы з У і то вельо такых маме часослова Е Предовшыткым часослова то будут мужского рода минулого часу нюс вюз спустерюх де несла везла спостерегла і так дале Ту то єст тіж барз цікаве же то не лем на підкарпатскій пудкарпатскій ци підпідкарпатскій Уруси не дішло тото до фазы фазы і але і на Лемковині хоц напримірі різ різ і росла так там Там не все ту як раз одо і єст але Але то глубока тема котру котру мож долгій час досліджати цікава історична правда пані професортернация віє Рузне змені суна в розных слованьскых языках але тє змені сувісія зо зменами заніком кванті інтонаций а прізву де є коніц праслованьскє дванасти сторочє а потоме покрачує то тринадсте сторочє кєд зані каят Ано то є то е саменіна і на е на іє сырфлі на речы як ано так же то сувіз його вельмі сіку тему такы вєте вдяках тому а вдяка Вам же сте ту настолі торко полежыте То я іщы лем про єдно зіданя до пані Наташы Ци мате може досліджене або дакій список рефлексів двойны в воєводиньскым вариянті русиньского языка так як напримір в лемківскым іщы ся хоснує но очы але туж відомо з інчых причын Але мы маме в одміні вшыткы придавниковы формы з зеленыма руками то зеленыма то є форба іщы з двоіны Ци цивци Вас тіж іщы фунґуют такы такы архаічны формы од войны як релікты може Нє маме не зачувало ся Добрі я бы м Я бы м уж закончыла тоту секцию бо настал уж час была то послідня секция Я дякую вшыткым выступаючым а і вшыткым дискутуючым сте вытримали до терансмісия в радию лем фм
