Спомний собі Лемку #20 - Катрена Гоць народжена в Ізбах
Еп. 20

Спомний собі Лемку #20 - Катрена Гоць народжена в Ізбах

Опис епізоду

To rozmowa z Katarzyną Goc z Izb, która wspomina rodzinne strony, życie w wiosce przed wojną oraz zmiany wyznaniowe miejscowej społeczności. Opowiada też o przymusowych robotach w Niemczech, wojennych doświadczeniach i powojennych wysiedleniach. Całość ma charakter osobistego świadectwa zachowanego jako pamięć o losach Łemków.

Автоматычна транскрипция

Як ся мате до См з той страны Севериян Косовскій но і
витал вас в проґрамі Спомний собі Лемку Днес запрашам на бесіду з
паньом Катрином Гоць з дыму Поляньска котры народили ся в <unk> році
в Візбах селі положыньом на Захід і Лемковині З наше інтервю являт
ся короткым думам же оро істоцінне предовшыткым як памятка для будучой ґенерациі
Тоні Котра Готь оповідат нам пару слів про рідне село медже ін
про тото же были хрещены іщы як грекокатоличка Од <unk> р ціле
село было уж православным За молодых років як споминают нас зо сміхом
пасли коровыстя Хыляка то є Вязня Талергофу єдного з міністрів Уряду Руской
Народной Республикы Лемків Час ІІ Світовой войны были на примусовых роботах Німців
Спомнут нам тіж про факт писаня ся некотрых селян на выізды Росиі
По повороті з Німец рік пришло выграня <unk> р Ужо пані Катрине
вязнили девят місяців діялости Транспорт з більшістю ізвян заіхал на специю Ліници
де пак з примусу мусіло ся зачати нове жытя Наше інтервю остало
награне в рамках зниманя сцен документального фільму Про акцию Вісла Ей Боже
довіст як ся называте де сте ся вродили в тотым році Вим
ся як ся назыв Хоц Катерина тераз ні а давні зжеза як
горє ся Ждианто Полянска Моі родичо лем полянс <unk> тис <unk> Тож
рокы як потолізує тоту силову Хальзі выглядал церков была была як іщы
я ся друзя тоя фищы набыла грекокатолицкій церкви Грекокалетолицкій а потім перешли
на Православію до то бы будували церков Православну ні Але я хрещена
грекокатолицкій церкви І Ци памятате як люде вас іх товды вертали до
православія як тото выглядало цви тото памятате мала дівчынка якій рокы могли
є мати Але дознам наті памятам же хрещеном былам там лекока того
Памятам бо я жы заходжу зо сыном наймолодшым в його горах То
я його там за провадию там Двері были за піл двери было
зашломні а пілзаде деревяне то видно было де де там жах співєш
де я му показ выгожета Зеркви ходию а потім як выжували православны
то Я учували того саму церкви копісли Ці велізвы прешли На Православі
Гы Повістте так Цым ся то в селі заязею занимали Што робили
Та што робили на рольникях были та на поле робили ни Є
Маленька треба пасти ушы кору єм Маленькыч выбыл а потім як мам
своі рукы то зобрали мене до Німец три рокы была є в
Німцю Під Карабіном забрали Але три рокы добры люде были Німці добры
были для там де я де я была на роботі добры были
куди он зо старом Німком до Хустела так близко Косу тона як
ту міця ся питала хто то є для ней а она повіла
же то вручка А то я не выж жебы невільно было іти
до Кустела знаш невільно было вти отцу крайовци Ні Оно пові же
то внучка та внучка была Добрі а повідте мі ци памятате Ек
зачала ся война Віз котры коли то было огый Боже Як тота
война кули В котрім році але гадлинка у <unk> р Но таку
з муже пає памятам Боли єм приходили до села Воско Німецкє то
Яне зараз забрали дви ды Німец Три жолкы было в Німця і
вернул ом насадрым вернули назад За три жолкы то чыка і Галінка
В котрым жыт перо років В котры НіV Зараз як пришли по
тім што пришли єм ці люто заберали з нас не лем днес
Знаш добрі повіше тепер так ци памятате як люде ішли до Русиі
цроз тоты є было в селі зараз Потім іщы брали Дас Іщы
бы як былам до Німец не поіхам то жы брали писали ся
доєсали ся Писали ся гы То не дыніме стріко дороз з Росиі
Росиі А чом там люди ішли за чым та мышли Да я
знам за чым Одкє мож знати за чым ішли Гей жывды сліда
своє та юде Я тай не памятам будому выдає м іщы быва
ніы дітина Не помін А ци приходили такы партизанты до села Приходили
Приходили Чыкайт тонали выл такій ліс і до тамты вз Руже уж
ся тіж бояли бы ту скаржыли ні Невільну гуял партизант То я
тай памятам уж то Не знам як вже в ЗНімец пришла Як
з Німец явернуло то приходили Але вден не приходили ні чували я
того не знам так же не спускало мі тоту жебы я віділа
і звены тах тому Рудзловци портизанта ци в туні того не памятам
З Лівеспи і Ханто і в мі нихто інштом інсени Приіхама навьосли
нас выселили на західні та того не было долго Повіджте ві тепер
пак Де ходили сте дос до школы ци ходили сте до школы
в Лісках та польскы якых роках стомів <unk> років степічыні Пяси єм
скінчыли А в якым языку вас вчыли Ще хот по польскы а
по лемківскы тіж куденным по рускы руску годиню Годиню в челаках по
польскы шами по нашому знали увідлию мам свою тоєзам почытанци Знане ся
на щыма мі нащыли Мама не знали писати але чытати знали Старенькы
были стары уж старый чловек о <unk> років мале як вмерли захлоні
тато ім мам тато Мама перше пертат віс Ци памятате о єґомостяхляка
Тах як є гомусця коровы пасла Одвойсе дахто онтеж можу пусти його
мыстант были і ня погласкали сыпы же мы коробую пільва зо зерля
не гіш Ты я пильню яли няшы Хыля оповіда што того А
то я знам так не памятам тоту жыву Тай любили ня і
вшытко лей діти мі пасом коровы якого іде Юрі там єл А
ци Ци были орґанізуваны такы такы стрічы для молодежы такы забавы си
молоді ся даяк сподила Та сходили ся в лізвах тых самых ся
суды шанували ся людим то вшыткы єднаково были звяне А весмакна вызуч
на незне А такы выціркы ся одбывали мено є Сіжґій Вшытко было
добрі ан потім до ліве забале Але Німці выли добры гляну Золом
ся што можете повісти о акциі Вісло Як вас выганяли <unk> році
коли то было цим циту напада то не буде нич Тат памятам
бо я муж не памятал але то чловел ты ся так заю
думац А в якій ден в якій ден возвыганя це памятати це
з тобу понедільом неділя може Не буде нич Може до понедільок Не
памятам ізбы Так выганяли та вшыткых нас до ту голову возили А
ци а ци вызнали сте же будут выганяти ци не чули сте
такых не было скорше такой документа видите лемкали ни жыталь аботаль Але
так допевна не знали ни А повіджте Е Памятате тот ден выгнаня
коли бы пришли дакы воякы до Вашой хыжы Што нас выганяли де
то на захід Лем то памятам лем моі жыжылем до нас такы
сам яка то зима Галенька не памяшы то ны са як хто
одшолтыса сам шолтыс был лемкы але потім жывы был і в польскы
То нас везли до Грібула Згрібула за санчай і посіна гынна за
Люту А повідсте так е во як пришолокотрі годні до вашы хыжы
ра вечером можете я тезны Якій то час полнитеро што сте зяли
з хыжы картазны взяли та корову змерзя вшытку зустав тыкы валізочкы цюхы
на себе ніци жульшы зобраны але ты што могли селезли што нас
до Ліґниці а з Ліґниці уж путі уж зберали декого Ты мешканко
якє такє давали А як вас гнали сіз простоты вшыткы села Як
сцеш кінци дишли до Ґрибова і до Ґорли Заноде по дорозі Яг
ном та санкы за санками нас бывали а потім уж потягу насвез
А ци дос настасі в Ґорлицях або або в Ґрибові ци таме
были такого памятам якоси то не памятам бо туж єм не была
молоні выж зіле ся приіха Тілько так тото ся мі памятат же
высени приіхам Зілес по A А наліжну нас забрали І як сте
як уж вас заладували до полю потягів то ци во Свєнців ся
потяг затримувал ци тамкого сыбра на порышуваня Там уже але я ся
з моі люди якоси не вид не гідне То Миколай мій брат
был ні знаш Миколая з Єнча мі бжанкыл ні пе Він мій
брат был Миколай Ван Тванюти чеме шкові зває Одкус товіфроє Родску до
як бей понвік з немозы мий як бы миєй пон з Немозы
во чорны як бесиємо В дым мальорі три ноці не спали Лемдів
одґы малювал собі в Каірочку Яр бей монли в немовы Яр бей
модли в немойте повістте так ци дакого зіс взяли до євба Догде
євложна Диявложна Веш подумати Подумати хто гля А вашого мужа не зяле
то Явожыня Мі сі сівтинку Явозів сдевят місяц ід в Явозів і
І што были го том барзы Та я одкель знам та толкли
вылевы не толкли але іщы іщы жыли Жели пришол доміль товщы пришош
Не оповідал дашто о тым як тотам было голь та што зробити
Деме та іж і любит ся змістів А за што Та є
знам та є знам за што єжу повісти Йому невільно бы увістияли
ж такє просто то яж раз ним воложем памятала так вшытко приігали
сте до Ліниці при Доліниці так І як з тамтой страны Як
войско як нас везли танць в пульт до границі як уж было
і на сільскій чывані то нас границя я зараз буда Вісла гадинка
якє тоту было др То сме приходили бы мосту не бы зволили
то приходили люде Як потяг стану там вертал назад до Нівіс А
мы прешли безізд до Ліґниці до Пуру а докумена як в танчый
страны з щым были і напала банда така ліс сова на нас
не на цілий Транчфурт звіж на цілий Транчфурт І нам забрали вшыткы
документы вшыткы забрали А де на вас напале ту на заході уж
ци знівы Як знівы зверталь лисм А повід сте мі тепер так
Чекали жебы не забыла Зніве зверталь А І потім як перешли мы
на тоту страну безцодніст знашме з воду безодру то зараз нас затримали
розумішы затримали документом в документі не мали бо нам забразу знедали тоты
ж то напале на тамтвор знаш Того не мали до нас зараз
запровадил такій може такій міліциян был але сцевільнім знаш міліциян до такого
мюжанс Но ішыты сме каждый ся одновни вшыткых до єдного бы не
могли вшыткы завдяжди забрати Ласкаль де сме ми ми ми ми ми
мишкали і они ім пописали а гроша не было ниякого бы вшыткы
вызникали знаш то сюжкы лем што на нас были А тото розмятали
Повісте мі тепер так в <unk> році як вас выгнали з Ізбы
То сте приігали до Ліґниці так Із Ліґниці де сте пішли Вашу
родину де нас стали Де здавас то здали в долі Ліґницкого поля
І долгости там ліґницкым полю выдат ідали на Енчах мешканя тато і
з Манс Івашка і для підковайці там Мышка Повісте ци ту на
заході на початку сивоздаяк бесідували сивоздаяк не знам вызывали сте Лемкы ньом
были Няг немых ци доце дахто зонесювал Было вшытко долгій Назабавы свы
ходили потібали ся ци людзві Едупіло А доходили си до Церкви бо
якса церков Liла ци не было так же одразу церков Одрега в
Ліґници не было одразу то хтіли щы надто была така Церкувал ся
Маленька Німецка на ліґницкым пуль але якоси не знам чым тульдине А
могли ту золити найліпше люзию Якости чого сте ся бояли не знам
чого Та впамяташ ся в мі тотуже Миколай Каржен штуркати до ножы
выгні Із в Ліґници до Ліґниці сме на це до церкви сне
хотіли А як не ходили до Ліґниці то костеля сме т уходили
Епуч то іщы таке Ци думали сте по десятьох роках як уж
сте ту як уж можна было вертати ци думали стеж вывернути до
Ізбекты трьох сядех люби Але ци вы не хтіли сте вернути А
я знам Не мусит мешли Як пришол нам Найти плаків сут была
Найлочым сыном єм была коли дого Давно З Петром моім єм была
там по горах єм вказла де сме полимали там в калубі мешкали
уж в насі не деяк там ся против А часто з це
до ізпуж не коли остатні разы были слем разте были лем раз
лем разы мі лем раз Ци дахто ся вернул до ізбы Вернули
ся фіданя віляня то навен баґажы своі не розфіляньоны выставены ізба а
там мешкали та в міліциі мешкані ото єден дом вадный дом был
Тули Там мешкали а она як при пішла на вет манаткы своіны
Не розверала і она буде ту сіла під плід там під Вікро
і повіє же Отаман не піде Но ты є невыгнаны В ліґницкім
поли я перейшла зо світами А потім аж якла замуж то пішла
мту але в ліґницкій поли тіж Было десят родин змышкало в єдным
домі а потім порзы дале тото в тамтамто Всі в році першій
ріг треба было люди ходити робити чер на зиму буж за што
істи а потім нам дали поле і міряли поле бы тато были
стары то дали бым господарку то сме іж грали сіяли а потім
як я вышла замужне та в друг році но то сме тамто
дали натана скарпаньстє догміриш ся до Галоі і там взяли такє густ
можеш ся Мо мали ту страю памятате тоты часы як сте зарабляли
на іжыня в першым році Кого сте робили за што сте робили
і мож знів та за зерност засав інчы за новы охотили колистували
Мы мали яма таком Відобы жовливам заплатили дале і грождали і зерна
дали Было за што лес молоти і хліба на пичнасты рочок смутне
наста штернасты рочок смутне наста Першого серп ня плаця роча Першого серп
ня плаця роща Суботу вечерящай дума суботу вечеряще дума неділю ра но
я ся праща неділю ра но я ся пращам пращам тяже но
пращам діти пращам тяже но пращам діти Пришол долі сана Пришол долі
санар Як стрылика но наш за свиста Як стрільыка но наш за
свизда через мотіла через моруды ловлю Потекла кров царічань вою Потекля кров
царічань колю Еж то безровы Еж то без воды В тім дустра
выды розмавля моря Там розмавля і Nы там розмакыло Жає і мужа
тож нам ґаслісте при назым тож нам ґаслістем придазым розна