Перейди до змісту
ЛЕМ

Слова, достоменніст, емоциі

Архів
лемківского радия

О культурі, людях і місцях Лемковины.
Подкасты, бесіды, спомины, музика.

На двох стілцях
Еп. 256

На двох стілцях

•

Опис епізоду

Вступне до контроли: На двох стілцях - Бісідує ся, же на двох стілцях ся сидіти не дасть. Доповню, же кедь суть од себе так далеко, як в припаді тзв. „Русинів-Українців“, може ся стати, же як на них хтось хоче сісти, впаде на землю меджі них. Но холем буде знати, де є дно.

Streszczenie po polsku (automatyczne)

Komentarz dotyczy miejsca Rusinów w historii pierwszej Czechosłowacji; autor ocenia, że czeskie i słowackie instytucje oraz historycy pomijali Rusinów jako jeden z narodów współtworzących państwo. Według autora środowiska rusińskie promowały formułę państwa Czechów, Słowaków i Rusinów, a środowiska ukraińskie na Słowacji miały później przejąć tę narrację, zastępując w niej Rusinów Ukraińcami. Audycja argumentuje, że Rusini i Ukraińcy byli wtedy politycznie odrębni, a część działaczy proukraińskich po przyłączeniu ziem rusińskich do Czechosłowacji działała przeciw temu państwu.

Автоматычна транскрипция

Вступне до контролы Коментар Петра Медвія Бесідує ся же на двох стільцях ся сідіти не даст Допомню же кєд сут од себе так далеко як в припаді так званых Русинів Украінців може ся стати же як на них хто хоче сісти впаде на землю медже них но холем буде знати де єдно В рамках Округлого Стола Русинів Словеньска ся вырішыло же Русины будут собі припоминати історічницю заснуваня І Чехословацкой Республикы з акцентуваньом на мото святкувань Держава Чехів Словаків і Русинів Тото моту знайшло ся і в лоґу русиньскых святкувань Цілый <unk> рік тото мото русиньскы представителі в медиях і на ріжных подіях припоминают з намагу досягнутый два ефекты Єден напрямом бы Русинам жебы собі усвідомили же мают свою велику політичну історию і мают на што быти горды другій напрямом Ґучехам і Словакам котры якос забывают же мапа Републикы не кінчыла в чорній надписов і держава не была лем Чехів і Словаків ной Русинів І державотворного Народа котрий сам вырішыл о тім же його териториі підут до складу Чехословакі што было потверджене мірном конференцию в році <unk> Правда словацкы і чешскы власти наперед вшыткій нашій намазиі загнаным писмам особным стрічам проігнорували Русинів на офіцияльных святкуванях Словацкы історици бесідували в медиях лем у Чехах і Словаках чым фальзыфікуют історию єднако як кєбы вказували мапу Републикы Путі <unk> році і бесідували же то мапа Републикы котра выникла в році <unk> Но може про дакого меньше а основны успіхы Русины досягли напр тым же в великых цілословацкых ґазетах ци на великых інтернетовых порталах ця нашли редакторы котры публикували на тему Русинів як державотворного Народа якосны статі і розговоры Словацка Державна Пресова аґентура ТА в день высыланя фільму Здружыня Інтеліґенциі Русинів Словеньска в ефірі перейноправной телевізиі на высела же піде фільм о тім яку роль мали Русины ІІ державотворный народ при основаню Републикы Тым ся власно і кєд офіцияльна Братіслава і Прага Пхать голову до Піску творит якыс усвідомліня як медже Русинами так і медже Словаками і Чехами же іж і хто з третій ту прецілем был і то наємало нас пак може то быти добрий зачаток поступного процесу детабуізациі Русинів в рамках чехословацкой істориі десятками років кривленій ідеолоґійом Озблоку Украінці на Словакі або тзв Русино Украінці ся односно той темы як бы лем рік не был долгый і нияк публично не озвалий Што є і зрозуміле бо поклесы чуют быти Украінцями і потім односно той темы не мают што говорити Но преций На Сторінці Украінці Словачыны про жытя і діяльніст котра публикує і статі надрукуваны в украіньскій ґазеті Нове жытя появила ся в днях святкувань Сторічниці інформация же <unk> октобра і они святкуют сторічный ювілей Республикы Чехів Словаків і Украінців же святкуют сотворіня іх незалежной Республикы Звыкли сме собі же Украінці фальшуют русиньску історию на тім не є нич нове Але окопірувати цілорічну актуальну аґенду од Русинів і вымінити єдно слово в ній є уж аж траґікомічне Вказує то же власно нич своє выдумати не знают і ціла іх аґенда є лем дожываньом єдного неуспішного проєкту під назвом Русины Украінці Но пояснийме собі чом державі Чехів Словаків і Украінців нихто не годен вірувати Є правдо же в народных Радах котры Русины мали перед заснованьом Републикы сиділи і Украінофілы Підкрислю слово Украінофілы бо ту не были етнічны Украінці лем люде котры приняли украіньску орієнтацию Лем же так само там сиділи русофілы котры не были Росиянами лем такыма самыма Русинами і інчой орієнтациі а были там і Мадяроне Ну уж Америцка Народна Рада Угросинів кєд роздумувала о ріжных сценариях того десь інчы територия Русинів по войні В припаді сценария зєдиныня Галицкой і угорской Руси говорила о тім же лем підусловуєм же Угросины будут мати автономію бо сут інчый народ як тот на Галичыні котрий чує ся бытий украіньскым народом Шеф Рады Америцкых Русинів дальше пише же Русины сут окремий народ інчий од Украінців котре має свою історию своі політичны цілі незалежне на тых котры мают Украінці Жаткович підписує деклярацию обшых цілів незалежных середньоевропскых народів за Русинів Намірну конференцию в януарі <unk> р іде за Русинів єднако як і Бескєд із Пряшова Потім приходит Жаткович до Старого Краю і присвічує русиньскы народны Рады в котрых были різны орієнтациі же є про Русинів найліпша можливост не Росия не Украіна не Мадярску а Чехословакія І то ся му подарит чого результатом є Центральна Руска Народна Рада котра принимат чехословацку верзів і делеґация той Рады іде до правы за Масариком єднатий за Русинів Потверджыня догору з Масариком на мірній конференциі в септембрі <unk> р было потверджыньом того же териториі Русинів будут в складі Чехословакіі Нихто не може оперувати з Русином як старол назву Украінців бо в тым часі уж были тоты два народы ясно розділены і політично Украінці мали свою боротьбу о державност Русины свою Але вернеме ся ґу Украінцям і проукраіньскы орієнтуваным Русинам Што робили тоты по приєднаню Русинів до Чехословакіі зачынаючый ріжныма політичныма авантуристами через цілополітичны партиі як напр підкарпатскы комуністы тоты люде не робили од зачатку нич інче лем підкопували державу атакували прафскы власти В <unk> роках Украінці еміґранты і проукраіньскы орієнтуваны Русины уж роблят одкрыту войну з Чехословаків мож спомянути операциі орґанізаций украіньскых нацийоналистів на териториі Чехословакіі заснуваня Карпатской Січі і кінчыт то неконштитучным протиправным переменуваньом Підкарпатской Руси на карпатску украіну владу Авґустина Волошына в році <unk> Тото вшытко од нацийоналистів аж поголошена діяло ся в кооперациі з Гітлером Уж в <unk> р выходит закон же будут заказаны партиі котры діют проти Чехословакіі і тото было выкликане не лем Німцями але і Украінцями І штоднес прославляют Украінці ци тзв Русины Украінці Тоты одважнійшы і орґанізацию украіньскых нацийоналистів Карпатску Січ Тоты меньше смілы мінімально волошена і карпатску Украіну значыт о якій державі Чехів Словаків і Украінців бесідуєме кєд самы Украінці орієнтуют ся на украіньскій пємонт котрый мал выникнутий на териториі яка была в медженародным праві частючых Словаків орієнтуют ся на людей котры тоту державу помагали розбити Не мерзит дня же Украінці на Словакі так сміло на остатню хвилю хотіли вкрасти русиньску цілорічну аґенду на спад Тым способом вказали же самы нич не знают пропонувати людям і барз мерзит іх же Русине ся курепублиці приголосили і є о них холем дакус веце чути А власно што бы могли в тій справі і пропонувати людям писати о тім як тоту републику розбевали од першых років то бы як бач симпатиі не здобили Просены Украінци бы хотіли сидіти на двох стільцях Як раз при темі першой Републикы ся вказує же то не мож Жестільча та сут до кінця барз далеко од себе і они тым способом кінчат на землі Вказує ся єм і нам деєдно І то є позитивне Петро Медвідь Пряш Xa о выд